<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.lit.campu.mandaramaranda.11.1.9 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Epic, Poetry, Drama & Narrative](https://indike.org/pramana/in.lit) › [Mixed prose-and-verse narratives](https://indike.org/pramana/in.lit.campu) › [Mandaramaranda](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.mandaramaranda) › 11.1.9

# Mandaramaranda 11.1.9

Mandāramaranda 11.1.9

- **Language:** Sanskrit

### [11.1.9](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.mandaramaranda.11.1.9)

ataśca lakṣaṇaṃ pūrvaṃ nāṭakasya vidhīyate  
divyena vā mānuṣeṇa dhīrodāttena saṃyutam  
dharmakāmārthaśṛṅgārapradhānarasasaṃśrayam  
vṛttena prakhyātamiśrakalpitānyatamena ca  
prāsaṅgikena cāpyādhikārikena(ṇa) samanvitam  
sāṅgairmukhādibhiḥ pañcasaṃdhibhiśca samanvitam  
viṣkambhakādisaṃyuktaṃ nāṭakaṃ syāttrivargadam  
etādṛṅnāṭakakṛtau prakāro vakṣyate mayā  
vidhāya prathamaṃ pūrvaraṅgaṃ sūtriṇi nirgate  
praviśyānyastadvadeva kāvyārthasthāpako naṭaḥ  
sūcayedvastu bījaṃ vā mukhaṃ vā pātrameva vā  
tatra divyaṃ vastu divyo bhūtvā martyaṃ ca mānuṣaḥ  
miśraṃ tanmartyānyataro bhūtveti kavayo viduḥ  
tatra padyaiśca kāvyārthasūcakairmadhurākṣaraiḥ  
raṅgaṃ prasādhya sāṅgāṃ ca bhāratīmāśrayettataḥ  
ṛtuṃ kaṃcidupādāya tataḥ kāryā prarocanā  
vīthyaṅgāni tataḥ paścātsāngā prastāvanā tataḥ  
prastāvanāṅgānyātamainārthaṃ vā pātrameva vā  
sūcayitvā tadante ca sūtrī gacchecchalāttataḥ  
ādyaṅkādau ca viṣkambhaṃ kuryādityeva kecana  
dvitīyādiṣu cāṅkeṣu kuryādityapi kecana  
apekṣitaṃ parisrajya vistaraṃ vastu nīrasam  
yadā saṃdarśayedādau kuryādviṣkambhakaṃ tadā  
yadā tu sarasaṃ vastu mūlādeva pravartate  
ādāveva tadāṅkaḥ syādityeva kavisaṃmatam  
praviśya martyo divyo vā dhīrodāttaśca nāyakaḥ  
iti vṛttaṃ mahotsāho'bhinayedādhikārikam  
tatra sāṅgāḥ prayoktavyā mukhādyāḥ pañca saṃdhayaḥ  
mukhādisaṃdhiṣvaṅgānāṃ kramo'yaṃ na vivakṣitaḥ  
kramasyānādṛtatvena bharatādibhirādimaiḥ  
lakṣyeṣu vyutkrameṇāpi kathanena na doṣatā  
rasabhāvānurodhena prayojanamapekṣya ca  
sākalyaṃ kāryamaṅgānāmityācāryāḥ pracakṣate

- [Previous: 11.1.8](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.mandaramaranda.11.1.8)
- [Next: 11.1.10](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.mandaramaranda.11.1.10)
- [Up: 11.1](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.mandaramaranda.11.1)

## Linked texts (3)

- [Nāṭakacandrikā](https://indike.org/pramana/in.art.natya.natakacandrika.1.569) — Rūpa Gosvāmin 1540, Sanskrit
- [Bhāvaprakāśana](https://indike.org/pramana/in.art.natya.bhavaprakasana.p1855) — Śāradātanaya, Sanskrit
- [Rasasudhākara](https://indike.org/pramana/in.art.alamkara.rasa.rasasudhakara.5.131) — Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.lit.campu.mandaramaranda.11.1.9](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.mandaramaranda.11.1.9) · Pramāṇa
