<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Epic, Poetry, Drama & Narrative](https://indike.org/pramana/in.lit) › [Mixed prose-and-verse narratives](https://indike.org/pramana/in.lit.campu) › [Nalacampu](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu) › 2

# Nalacampu 2

Nalacampū 2

- **Language:** Sanskrit

### [2.1](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.1)

atha kadācidavagaladbahalaparimalamiladalikulākulitakuṭajakadambakusumakarṇapūraśunyakānanāsu, viśrāmyanmadamukharamayūrarasanāvalī kalakkaṇitāsu, viralatarataḍillatālalitalāvaṇyāsu, vigatahaṁsadvijarājiṣu, patatpayōdharāsu, kṣīṇaśukrāsu, vr̥ddhāsviva gataprāyālu varṣāsu, ratimakurvāṇā madakalakalahaṁ sahāsahāriṇyāmutsukastaruṇyāmivāgatāyāṁ, śaradi, dviradamadagandhasambandhānudhāvitē kusumitasaptacchadacchāyāsu visphūrjati rōṣōdbuṣita kēsarakarālakaṇṭhē kaṇṭhīravakadambakē, gr̥hadīrghikāmr̥ṇālikākāṇḍakhaṇḍana birāmaramaṇīyamunnadatsu śaratsamayapravēśamaṅgalamr̥daṅgēṣviva haṁsamaṇḍalēṣu, smaraśaranikaranirmathitapānthasārthaprahārarudhiraniṣyandabindusaṁdōha iva vanasthalīṣūnmipati bandhurabandhūkakusumaprakarē, prasarantīṣu śaralakṣmīpravēśānandavandanamālāsu niḥśaṅkaśukakulāvalīṣu, dhūyamāṇāsu smaharājarājyavijayaghōṣaṇāsu pakkakalamagandhaśālipālikābālikāharṣagītiṣu, śaracchīkaṭākṣēṣūnmīlatsu nīlanīrajēṣu, kvaṇati varṣāvadhūprasthānapaṭahē ṣaṭcaraṇacakravālē, prabhāta iva ghanatimiravirāmaramaṇīyē jātē jalanidhiśayanaśāyiśārṅganidrādruhi vinidrasāndrasarasasarōjarājirājitasarasi śaratsamayē’ sa mahīpatiḥ samāsannavanavihārikiṁnarami thunēna gīyamanam idam anaślīlaṁ ślōkatrayam aśr̥ṇōt.

### [2.2](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.2)

dhanyāḥ śaradi sēvantē prōllasaccitraśālikān  
prāsādāntrīsakhāḥ paurāḥ kēdārāṁś ca kr̥ṣīvalāḥ

### [2.3](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.3)

namitāḥ phalabhārēṇa na mitā śālimañjarīḥ  
kēdārēṣu hi paśyantaḥ kē dārēṣu viniḥspr̥hōḥ

### [2.4](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.4)

prāvr̥ṣaṁ śaradaṁ cāpi bahudhākāśahāriṇīm  
vilōkya nōtsukaḥ kaḥ syānnarō nīrajasaṁgatām

### [2.5](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.5)

anēnaṁ mr̥dumūnātaraṅgaraṅgitākṣarēṇa śravaṇapathaprathamapriyātithinā ślōkatrayēṇa viṣaviṣamaviṣayavair asyavratavratatikaṭhina kuṭhārēṇa, dāraparigrahaparāṅmukhō ’pi śr̥ṅgāraśr̥ṅgiśr̥ṅgamuttuṅgamārōpyamāṇastadēvōdyānamamanda mandāramakarandāmōdamattamadhukaramadhurabhaṁkāraramaṇīyam upāsitum ārabhata.

### [2.6](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.6)

prathamasaṁmukhaprēṅkhitēna calañcandanā mōdana ndināndōlanavēgavitrasta kusumitata ru śikhara supta surataśramakhinnakinarī niviḍatara parirabhyamā ēkiṁnaranamaskr̥ tēna krīḍākamaladīrghikātaraṅgōtsaṅgaraṅgataruṇatāmarasarasavisarōdgārahāriṇā yauvanamadaniruddhanaiṣadhīdhammi lavallarīcalanavilāsalāsa kēna vanamārutēnōtpulakitatanuḥ stōkamantaramatikramya ‘dēva, bhavadvairivadhūvadanē vanē ca nāraṁgatarūpaśōbhē bhāṁnti gaṇḍaśailasthalālaṅkāradhāriṇyō lōbhralatāḥ, nāgarucitāścanda napatrabhaṅgāḥ, nālikēra citastilakaḥ, navā dr̥ṣṭipathamatratarati ghanāñjanayaṣṭikā, nābhiramyā nīlatamālakā, nādhīrakr̥tastāmvūlīrāgaḥ, pallavitamētadgaśyatē ’śōkajālam.itaś ca kāñcanagirir iva suracitaḥ krōḍāparvataḥ.itaś ca gūrjarakūrcamivākhaṇḍitapravālaṁ vālaśālavanam.itaś ca bhavadvairinagaramivānēkavidhavakulasaṁkulaṁ kūpakulam.itaś ca dhūrjaṭijaṭājūṭa iva puṁnāgaṁvēṣṭitō vā pōparisaraḥ.itaś ca kurusēnēva kr̥tāśvatthāmahitā ca krīḍāsaritpulinapāliḥ.iti bhaṅgaślēṣōktikuśalayā vanapālikayā nivēdyamānāni vanavinōdasthānānyavalōkayāṁcakāra.

### [2.7](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.7)

calaccakōracakravākacakracañcucañcalacañcarīkacaraṇacūrṇitacampakākuramaricamañjarīdaladanturēṣa vanamārgēṇa stōkamantaramatikrāntastayā punarēvaṁ babhāṣē.

### [2.8](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.8)

‘dēva, purandarānandinandanōdyānaspardhinō ’sya vanasya kiṁ kiṁ varṇyaṁtē.

### [2.9](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.9)

yatra trijaṭāśrayamanēkajaṭāḥ, sphuradē kapuṣpa kramanēkapuṣpāḥ, samudvējitarāmamānanditarāmāḥ, samupahasanti laṅkēśvaraṁ taravaḥ.

### [2.10](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.10)

yasmiṁś ca mattamayūrahāriṇi bhadrabhujaṅgaprayātē vicitrakrauñcapadē chandaḥśāstra iva vaitālīyaṁ mālinī śikhariṇī puṣpitāgrā ca dr̥śyatē vividhā jātiḥ.

### [2.11](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.11)

yasmiṁś ca ēkabhīmārjunavinirjitānākrāntānē kabhīmārjunāḥ, kōpitaikana kulānāiditānē kunakulā, sahadēvēnaikēna spardhamānānanēkaiḥ sahadēvaiḥ saṁgatāḥ.na bahu manyantē kuruvīrānvīrudhaḥ.

### [2.12](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.12)

kiṁ cānyad avalōkayatu dēvaḥ—

### [2.13](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.13)

paṭalamalikulānāmunna manmēghanīlaṁ bhramadupari tarūṇāṁ puṣpitānāṁ vilōkaya  
mr̥dumadakalakēkānirbharō nr̥tyasaktastaralayati kalāpaṁ mandamandaṁ mayūraḥ

### [2.14](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.14)

api ca—

### [2.15](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.15)

bhrābhyadvirēphāṇi vikāsabhākhi saṁyōjya puṣpāṇi śilīmukhēṣu  
iha sthitaḥ sarvajagajjayāya dhanuḥśramaṁ puṣpaśaraḥ karōti

### [2.16](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.16)

itaś ca

### [2.17](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.17)

hariti harigrayūthaṁ yūthikājālamutē kusumajamadhuvindusyandasaṁdōhabhāji  
madhuramadhukarālīgītadattāvadhānaṁ likhitam iva na dūrvāpallavānullunāti

### [2.18](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.18)

itō ’pi

### [2.19](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.19)

sō ’yaṁ krīḍācalō bhavya lōbhavyasanavarjita  
yasminn āsannasāraṅgā sāraṁ gāyati kiṁnarī

### [2.20](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.20)

rājatē rājatēnāyaṁ sānunā sānunāyakaḥ  
yasmin niśamya gāyantaṁ kiṁnaraṁ kiṁ na ra̭syatē

### [2.21](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.21)

itaścāsya—

### [2.22](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.22)

janayati jalabuddhiṁ bālalīlāmr̥gāṇā-  
mayam iha paṭukāntiḥ sphāṭikō bhittibhāgaḥ  
iha haritamaṇīnāmullasantō mayūkhāḥ  
sarasanavatr̥ṇālīlōbhamutpādayanti

### [2.23](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.23)

iyaṁ ca—

### [2.24](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.24)

gauravaṁ gauravaṁśasya parvataḥ parvatasthalē  
bhramarī bhramarīṇasya kurutē ’kurutēna tē

### [2.25](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.25)

api ca —

### [2.26](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.26)

iha kavalita kandaṁ kandarē kanda linyāṁ bhuvi viracita kēli krīḍati krōḍayūtham  
iha sarasijagarbhabhrāntabhr̥ṅgaṁ kuraṅgāḥ sarasi saralayantaḥ kaṁdharāṁ kaṁ dhayanti

### [2.27](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.27)

iha punaraniśaṁ niśamya bhinnadumamukulāni kulāni ṣaṭpadānām  
śrutisukhakaraṇaṁ raṇanti vīṇāṁ tadanuguṇāṁ guṇayanti kiṁnarēndrāḥ

### [2.28](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.28)

itaś ca krīḍācalasthalakamaladīrghikātīratarutalamanusarata dēvaḥ.

### [2.29](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.29)

yatra ca—

### [2.30](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.30)

vahati navavikāsōllā sikiṁjalkalubhyanmadhukarakr̥tagītā narttayannajarājīḥ  
canakarimadagandhaspardhisaptacchadālī kusumajakaṇaśāraḥ śāradīnaḥ samīraḥ

### [2.31](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.31)

rājā tu tēna tasyāḥ sakalalalitavana pradēśaprakaṭanapriyālāpaprapañcēna paritōṣitaḥ ‘sādhuḥ bhōḥ sārasikē subhāṣitamañjari, sādhu.gr̥hāṇa pāritōbikam’ ity abhidhāya sarvāṅgīṇābharaṇapradānēna prasannānanāṁ tām akarōt.

### [2.32](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.32)

tataś ca saṁcaraccaṭulabhr̥ṅgavihaṁgavēgavēladvakulacampakacūta candana mandarāmandasyandamāna makarandēvindurūṁdōhā ḍamba ritākāṇḍaprāvr̥ṣi, pralasvatāmbūlavallīcalayitanitamva nimba kimva jambī ra jambūstamba kadambakē, kusumita karavīravīrudhi kōrakitakarasāñjananikuñja śikṣā naśukakapiñjalē, jaladasamayanīradanīlatamatamālatalatāṇḍa vitaśikhaṇḍini, maṇḍalitamadakalakalahaṁsōttaṁsakamalavāpīmaṇḍitē, mañjaritasinduvāra sundarāmōdanandini mandataramārutāndōlanavilōlakaṣa kōlakkuṭmalaphalanālikēralavaṅgapūgapuṁnāganāraṅgaraṅgitavihaṅgē bhr̥ṅgamukhanakharapañjarajarja ritasarjakhajū ramañjarārajaḥpuñjapāṁsulabhuvi, bhuvō bhūṣaṇāyamānē, sarvatunivāsanāmani vanē vihatu bhārata.

### [2.33](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.33)

tatra ca vyatikarē pralayapracaṇḍapavanōlāsitatanutu hinācalagaṇḍaśailalīlāmākalayantaḥ, mandamaruttaraṅgitatanutaraśaradabhravibhramāyamāṇāḥ, suracāraṇēndravikṣōbhitagagana mandākinīpatatpāṇḍuraḍiṇḍīrapiṇḍapaṭalāni viḍambayantaḥ, śakalōditēndumaṇḍalasahasrasaṁvāditām iva gaganamāpādayantō, mandara giriparikṣēpakṣubhitakṣīravāridhidūrasamucchalita dugdhakallōlalīlāṁ darśayantaḥ śēṣāhiphaṇacakravāladhavalāḥ, pramuditaharāgr̥hāsalavā iva mūrtimantaḥ patantaḥ, amandamandrakōlāhalabharitabhuvanāntarālāḥ, sapadi dharātalamutphullapāṇḍupakajaprakaraprakārēṇa maṇḍayantō nipētuḥ kutō ’pi puṇḍarīkapāṇḍupakṣapatrarājayō sapadi rāsahaṁsāḥ.

### [2.34](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.34)

tathāvidhē ca vyatikarē vismayavismr̥tanimēṣatayā nirvātaniścalanīlōtpalapalāśaśōbhāyamānalōcanaḥ kautukākūtataralitamanāḥ saparijanō narapa tiravalōkayanniścala ēvāvatasthē.

### [2.35](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.35)

tē ca dhārtarāṣṭrā api kr̥tapāṇḍupakṣapātāḥ, dvijātayō ’pi surājitāḥ, kēciduś ca cañcupuṭa vighaṭita nikaṭabālasthalakamalakuṭūmalāḥ sarasavisa kisalayāni kavalayantaḥ, kē ’py uṁnnatasaralagalanālayō nalinavanavimukhāḥ kha mālōkayantaḥ, kēcidutkṣiptapakṣa vikṣēpapavanakampitakandalāḥ salīlamutpatantaḥ, kē cinmadamadhuranijanināda nirjita śiñjānanūpurāḥ, puraḥ purō ’sya dhāvantō vicaritumārabhanta.

### [2.36](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.36)

rājāpi paridhāvitavihaṅgagrahaṇāgrahasamagravyagra parigrahaḥ parihāsōnmīladamaladantakāntistabakitāgharapallavō vihasann ēva tēṣāmanyatamamanuccacaṭulacaraṇacārīcaryayā cāru saṁcarantamīṣadutkṣiptapakṣavilāsavihasitavilāsinīlāsthalīlamunnamitāgragrīvaṁ jagrāha hēlayā haṁsam.

### [2.37](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.37)

utkṣiptaḥ sa ca tēna raktakamalagarbhavibhramāyamāṇapāṇipallavē, pāṇḍupadma iva padyarāgaśuktitalē, kṣaṇamudayaśailaśōṇamāṇikyaśikhara śikhāyāminduri ca, virājitō rājahaṁsō mr̥duvādyamānaraupyaghanaghargharījarjarasvarēṇa kr̥tasvasti śabdō vispaṣṭavarṇaviśēṣaṁ rājānamupaślōkayāṁcakāra.

### [2.38](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.38)

pāṇḍupaṅkajasaṁlīnamadhupālīsamaṁ galam  
yō bibharti vidhēyāttē nā kapālī sa maṅgalam

### [2.39](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.39)

api ca —

### [2.40](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.40)

saralapriyaṁ guṇāḍhya lambitamālaṁ vicitratilakaṁ ca  
vanam iva vapustavaitatkathamavanaṁ nr̥patjanasyābhr̥t

### [2.41](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.41)

api ca—

### [2.42](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.42)

varasahakārakarañjakavīratarō ’śōkamadanāpuṁnāga  
vividhadrumamaya rājankathamasi na bibhītakaḥ kvāpi

### [2.43](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.43)

api ca—

### [2.44](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.44)

bāṇa karavīradamanakaśatapatrakabandhujīvakasujātē  
nr̥pa vividha viṭaparūpastathāpi viṭapaḥ kathaṁ nāsi

### [2.45](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.45)

rājā tu tadākarārya savismayam ‘ahō asya dhairya manuṣyasaṁnidhau, āścaryaṁ rūpē, mādhuryaṁ vāṁciṁ, prācurya prajñāyām, audāryam arthē, gāmbhīryaṁ varṇavyaktau. prāyēṇāhāramaithunanidrābhayabhramaṇamātra vivēkāsu kathaṁ prāgalbhyamētatpakṣijātiṣu.tad ēṣa vihaṁgavyañjanaḥ kō ’pi kāmacārī bhaviṣyati. sarvathā manasāpi nāvaśēyāḥ kē ’pi prāṇinaḥ.yataḥ karmataḥ kāmataḥ śāpataḥ saṁchunnarūpāṇyapi bhramanti vividhāścaryabhāñji bhūtāni’ iti cintayannucitajñastamīṣadullasitasinduvāramaarībhir iva kundrakāntadīptibhirarcayansvāgatamapr̥cchat.

### [2.46](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.46)

āsāv api praṇayapraṇataśirāḥ śucirōciṣāṁ cayēna pāṇḍupuṣpaprakaraprakārēṇa pratipūjayann iva ‘dēva, bhavadavalōkanēnālhāditamanasō mamādya svāgatam’ iti bruvāṇō rājānaṁ rakhayāṁcakāra.

### [2.47](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.47)

atrāntarē trāsataralataratarattārakamakāṇḍāṁḍambaritabāṣpaplavaplavamānamiva vahantī cakṣuḥ, utkṣiptapakṣapatra pallavyājēna saṁgr̥hītē sahacarē śākhōddhārami darśayantī, haṁsī dūrād avanipālam avāpya raupyamayaghaṇṭāṭaṁkārakōmalayā girā ślōkadvayam apaṭhat.

### [2.48](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.48)

ēkāntē sēvatē yōgaṁ muktāhāraparicchadaḥ  
haṁsaḥ samōkṣayōgyō ’pi dēva kiṁ vadhyatē tvayā

### [2.49](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.49)

nīrañjanapadē tiṣṭhanviśvasaṁsārasaṅgataḥ  
haṁsaḥ kiṁ vadhyatē kkāpi yasya nālamvanaṁ priyam

### [2.50](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.50)

anyac ca—

### [2.51](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.51)

rājan, jalapakṣiṇō munaya iva yē mīnāhāraṁ vāñchanti, bahudhāvanavyasaninō visādhārāḥ.tad alam āgrahēṇa’.

### [2.52](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.52)

rājā tu tēna tasyāḥ ślēṣaślāghinā ślōkōktirasēnāhādyamānō narmālāpalīlayā tāṁ babhāṣē.

### [2.53](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.53)

‘anēkadhā yaḥ kila pakṣapātaṁ sadā sadasbhōjagataḥ karōti  
sa haṁsikēdāravihāraśīlō na badhyatē kiṁ bahunāśakuntaḥ’

### [2.54](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.54)

kiṁ cānyad api śrūyatāṁ bandhasya kāraṇam.

### [2.55](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.55)

asti matparigrahē mr̥ṇālikānāmavananāyikā, sāparāgasthagitamukhakamalāpi balādanēna vināśitā, vinipatyōpari jarjaritā nakhaiḥ khaṇḍitamadharadalam, dalitamalikālakamaṇḍanam, apanītaḥ sukumārabhāvaḥ.

### [2.56](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.56)

kiṁ vāpīvarēṇānēna na kr̥tam.

### [2.57](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.57)

tad ēṣa yāvanmadhyaṁ.bahudhāpāṁkharannāvagāhatē tāvanmē kutaḥ saṁtōṣaḥ.na ca nadīkṣitēdvijanmani nigr̥hītē ’pi garīyaḥ pātakam asti.

### [2.58](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.58)

ayi mugdhē kalahaṁsikē, tvaṁ punaḥ mānasaṁgatāpi vimānanāṁ sahasē, vipa rītaḥ svalvēṣaḥ.yataḥ sadvaṁśakāntārāgavimukhō madhupaśrēṇiśrayaṇīyāṁ surājī vinīṁ kāntāṁ kāmayatē.tadalamanēna.gaccha vatsē, yathāpriyam’ ity abhihitavati vasuṁdharēśvarē.

### [2.59](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.59)

sāpi saparihāsa haṁsī ‘haṁhō vihaṁgabhujaṁga, mr̥ṇālikāṁ tāmarasāntarasānurāgarakṣitamanāḥ kāmayasē kiṁvāpīnadēhē nīrasēvakē tvayina saṁbhāvyatē"ity ākalitakalahaṁ kalahaṁsam avādīt.

### [2.60](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.60)

sō ’pi ‘vaidagdhadhuraṁdhara, dhūrtālāpapaṇḍita, prajñāprāgbhāraṁgurō, cāturyācārya, mā mē priyāṁ prakōpaya.sadr̥śā ēva yūyaṁ vayaṁ ca rājahaṁsāḥ.sarasāṁ śriyamanubhavāmaḥ.nadīnāṁ pātrēṣvavasthiti kurmaḥ.na caraṇacaryāyāṁ na lādhyāmahē.tatsapakṣēṣu vipakṣō mābhūḥ.

### [2.61](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.61)

ēṣā mē hr̥dayaṁ jīva ucchvāsaḥ prāṇa ēva ca  
saṁsārasukhasarvasvaṁ prāṇināṁ hi priyō janaḥ

### [2.62](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.62)

rūpasaṁpannamagrāmyaṁ prēmaprāyaṁ priyaṁvadam  
kulīnamanukūlaṁ ca kalatraṁ kutra labhyatē

### [2.63](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.63)

tadalamalīkakalahārambhēṇa bhavānapyēvaṁ prēmaprapañcanāṭakanāyakō nātici rād ēva yathā bhavati tathā kamapyupakāraṁ kariṣyāmi’ iti rājānam avādīt.

### [2.64](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.64)

atrāntarē ’ntarikṣamaṇḍalādatispaṣṭavarṇavyaktimanōhāriṇī vāgaśrūyata.

### [2.65](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.65)

rājanarājīvapatrākṣa kṣipraṁ haṁsō vimucyatām  
bhaviṣyatyēṣa tē dūtō damayantyāḥ pralōbhanē

### [2.66](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.66)

rājā tu tasyāḥ sōṣmabalātailapūrēṇēvāṅgamutpulakayatā, karṇāntarasaṁvatīrṇēna, damayantīti nāmnā kōmalataittirapicchasparśasukha mivānubhavanmanānimīlitākṣaścintayāṁcakāra.

### [2.67](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.67)

‘ālhādayanti saukhyāmbhaḥśātakumbhīya kumbhikāḥ  
kāñcīkalāpasaśrīkāḥ śrōṇīvimbāḥ śrutā api

### [2.68](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.68)

tatkēyaṁ damayantī, kaś cāyamāścaryabhūtō vihaṁgaḥ kā cēyaṁ nabhōbhāratī, sarvamētadvistarēṇa vēditavyam’ ity avadhārayannēka syāmutphulla pallavitalatā maṇḍapacchāyāyāmuni drakusumamakarandaśīkarāsāraśiśirē śilātalē niṣadya taṁ haṁsam avādīt.

### [2.69](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.69)

‘bhadra, sāptapadīnaṁ sakhyam, utpannakatipayapriyālāpā prītiḥ, prayōjananirapēkṣaṁ dākṣiṇyam, akāraṇa praguṇaṁ vātsalyam, animitta sundarō maitrībhāvaḥ satāṁ lakṣaṇam.

### [2.70](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.70)

asti ca tatsarvaṁ bhavanmūrtāvatō niḥśaṅkamabhidhīyasē kathaya kēyaṁ damayantī, kasya sutā, kīdvagrūpama, kutra sā vasati, kaś ca bhavānasmākamupakartum icchati, kā cēyaṁ divyavāṇī ity ēvam uktaḥ sa kathayitumārēbhē.

### [2.71](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.71)

‘śr̥ṅgārarasabhr̥ṅgāra tasyāḥ saundaryavīrudhaḥ  
karṇamārōpyatāṁ dēva vārtāvismayapalavaḥ

### [2.72](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.72)

asti vistīrṇamēdinīmaṇḍalamaṇḍanāyamānō naganagarapura vihārārāmaramaṇīyaḥ sītāsahāyasaṁcaritaraghupatipādapadmapavitrārarāyaḥ puṇyatarataraṅgagaṅgāgōdāvarīvārivāritaduritadāvānalaprasaraḥ mandara iva valirājajanitapa·rivartanaḥ, kailāsa iva mahēśvaralōkakr̥tavasatiḥ, mērur iva suvarṇaprakr̥tikamanīyō, yaduvaṁśa iva dvaṣṭaśarapuruṣāvatāraḥ, sōmānvaya iva vudhapradhānō, vēdapāṭha ivānē· kaiḥ savanairupētaḥ, parvatē parvatē sthāṇubhiḥ, purē purē purāṇapuruṣaiḥ, jalē jalē kamalōdbhavaiḥ, padē padē dēvakulaiḥ, vanē vanē varuṇaiḥ, sthānē sthānē nandanōdyānaiḥ, argalaḥ svargasya, tāpīprāyō ’py anupatāpī janasya, vindhyādrimudritāyāṁ diśi dēśānāmuttarō ’pi dakṣiṇō dēśaḥ.

### [2.73](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.73)

yatra śāstrē śastrē ca vēdē vaidyē ca bharatē bhāratē ca kalpē śilpē ca pradhā nō, dhanī, dhanyō, dhānyavān, vidagdhō vāci, mugdhō mukhē snigdhō manasi, vasati nirantaramaśōkō lōkaḥ.

### [2.74](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.74)

yatra kruddhadhūrjaṭilalāṭalōcanānalajvālākacalanākulaḥ, trāsādapāṅgāvalōkanamātranirjitaparamēśvaramanasāṁ vilāsinīnāmuccakucakumbhayōḥ śr̥ṅgārasarvasvam, adharapakṣavēṣu madhu, bhrūbhaṅga ṣu dhanuḥ, kaṭākṣēṣu puṣpavāṇānnidhāya nilīnō ’ṅgaṣu jaghanasthalasthāpitaratirmaṁkara kētanaḥ.

### [2.75](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.75)

yāsāṁ tāruṇyam ēva sarvāṅgēṣu śōbhārthamābharaṇam, uttuṅgastanamaṇḍalalāvaṇyam ēva mukhakamalāvalōkanāya darpaṇaḥ, tārataranayanakāntir ēva mukhamaēḍalamaṇḍanāya candanalalāṭikā, bhrūbhaṅgā ēva vibhramāya mr̥gamadapatrabhaṅgāḥ, kaṭākṣā ēva yuvajanajayāya paramāstrāṇi, bandhūkakusumakāntidantacchada ēva lōkalōcanamanōmōhanāya māhēndramaṇiḥ, mukhakamalaparimalāgatamadhukaramadhurabhaṁkāra ēva vinōdāya vīṇādhvaniḥ.

### [2.76](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.76)

kiṁ bahunā—

### [2.77](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.77)

tā ēva nirvr̥tisthānamahaṁ manyē mr̥gēkṣaṇāḥ  
muktānāmaspadaṁ yēna tāsām ēva stanāntaram

### [2.78](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.78)

manyē ca tābhir ēva vividhanidhuvananidhānakumbhībhiḥ kumbhōdbhavō ’pi bhagavāna pralōbhitō bhaviṣyati, yēnādyāpi na muñcati dakṣiṇa diśam ēva.

### [2.79](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.79)

athavā—

### [2.80](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.80)

dēśō bhavētkasya na vallabhō ’sau strīsaṁkulaḥ susthitakāmakōṭiḥ  
dagdhaikakāmaṁ tridivaṁ vihāya yasminkumārō ’pi ratiṁ cakāra

### [2.81](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.81)

tasyāntabhū tavaidarbhamaṇḍalasyālaṁkārabhūtamanākulamamarapatipurapratispaghiparitaḥ parikhāprānta rūḍha prauḍhahr̥dyōdyānamālāvalayitamadabhraśubhrābhraṁlihaprāsādaśikhara śikhābhōgabhagnaravirathaturaṁgavēgam, ēkatrāgnihōtramantrapavitrāhutihatasamastadivyāntarikṣabhaumōtpātasaṁghātaiḥ kr̥tamanyubhir api manyūśanyaiḥ, uktasūktair api niruktaparaiḥ, sanmārgasthair api gr̥hasthaiḥ sakalatrair api brahmacāribhiḥ, abhyastatithibhiraṇyatithikuśalaiḥ, sāmaprayōgapradhānair api daṇḍāvalasvibhiḥ, śatapathānusāribhiravyēkamārgauḥ, brāhmaṇairadhyāsitam.ēkatra kurubhir iva drōṇapuraḥsaraiḥ, prāsādair iva tulādhāribhiḥ, naiyāyikairivānumēyānumānanipuṇaiḥ vaiśēṣikair iva dravyānuguṇakarmaviśēṣapaṇḍitaiḥ, vaiyākaraṇair iva rūpasiddhipradhānaiḥ, rudrairivānēkagranthibaddhakapardakaiḥ, vipaṇivaṇigjanairadhiṣṭhitam.ēkatra viṭakauladambhadīkṣābhir iva kucarūpalōbhitalōkābhiḥ kukavikāvyapaddhatibhiriva bhagnayatigaṇavr̥ttābhiḥ, niśācarībhir iva rajanirāgiṇībhiḥ, sarvatōmukhajaghanacapalābhirapyanāryābhiḥ, karṇāṭacēṭībhirbharitam.ēkatra bālakamiva kulālākīrṇam.ēkatra vr̥ddhim iva kujarājitam.ēkatra citravidyayēva pravardhamānasakala śiśuśōbhitayā vinyastasvastikayā sarvatōbhadrabhūṣaṇayā bhavana mālayālaṁkr̥tam.ēkatra nāṭakair iva patākāṅkasaṁghisaṁgataiḥ, duṣṭakirātairiva dr̥ṣṭakūṭa karmabhiḥ, śastrair iva sudhāraiḥ, vicitrair api savitraiḥ, satulairapyatulairdēvakulaiḥ saṁkulam.viśālam api śālāsaṁpannam, catuścaraṇasaṁyuktam api caraṇarahitam, viṭsaṁbhr̥tam api śucimārgam, sarvatra catvarādhikam api sthiraprakr̥ti, majanmahārāṣṭra kuṭumbinīmukhamaṇḍala vidhīyamānōtphullakamalaśōbhāyāstuṅgataraṅgaraṅgattaruṇājunarājīvarājamānarājahaṁsavirājitavārēvaradāyāstīrē ramaṇīyakarasakuṇḍaṁ kuṇḍinaṁ nāma nagaram.

### [2.82](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.82)

yasya nātidūrē darśanadūrīkr̥tadūritōpaplavāplavanajanitapātakabhaṅgāṁ gaṅgāmupahasantī svargamārgāśrayaniśrēṇī puṇyapayāḥ payōṣṇī vahati.

### [2.83](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.83)

yasya ca paścimadēśē praṇatasurāsuramaulinīlamaṇi marīcicañcarīkacakracumbitacaraṇāmbhōjasya bhōjakaṭakūpajanmanō jarāpātitayayātēḥ pracaṇḍadaṇḍadāṇḍikyadaṇḍanā ḍamvaritagaṇḍapāṣāṇavidalitavaidarbhamaṇḍalasya bhagavatō bhārgavasyāśramaḥ.

### [2.84](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.84)

yatra ca vipattrāḥ santi sādhavō na tu taravaḥ, vijr̥mbhamāṇakamalāni sarāṁsina janamanāṁsiṁ, kuvalayālaṁkārāḥ krīḍādīrghikā na sōmantinyaḥ, vipadākrāntāni sariskūlāni na kulāni.

### [2.85](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.85)

kiṁ bahunā—

### [2.86](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.86)

dēśānāṁ dakṣiṇō dēśastatra vaidarbhamaṇḍalam  
tatrāpi varadātīramaṇḍalaṁ kuṇḍinaṁ puram

### [2.87](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.87)

tatrāsti samastaripupakṣakṣōdadakṣadakṣiṇakṣōṇīpālamaulimāṇikya nikaṣa nirmalitacaraṇanakhadarpaṇañ ca turudadhipulinacakravālavālukāsaṁkhyasaṁkhya vikhyātakīrtanīyakīrtisudhādhavalitavasuṁdharāvalayō nijabhujapakṣarāntaraniruddhaśārikāyamāṇaraṇaraṅgāṅgaṇārjitōjitajayaśrīḥ, yauvanamadamatakāntakuntalavilāsinīnayananīlōtpaladalamālārcyamānalāvaṇyapuṇyaprati maḥ, ravir iva nāsatyajanakaḥ, puraṁdara iva nākavikhyātaḥ, garutmāni vanāgamādhikṣēpī, padmakhaṇḍa iva nālasahitaḥ, vyākaraṇapravandha iva nāmasaṁpannaḥ, dhāmadhāmnām, ādhārō dhīratāyāḥ, puraṁ puruṣakārasya, āśrayaḥ śrēyasāṁ śriyāṁ śrutīnāṁ ca, rājā rāṇāṅgaṇēṣvagaṇitabhīrbhīmō nāma.

### [2.88](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.88)

yasthānavaratamutkr̥ṣṭālayaḥ krīḍāvanapādapāḥ pauralōkaśca, aparuṣō dāyādā vāgvibhavaśva, vimatsarā sabhāsadō dēśaśca, vikasaducayō ’ṅgāvayavāḥ krīḍāparvataśca, aparājayō maṇḍanamaṇayaḥ sēnāsamūhaśca, agatarujō banē vināśamanvabhanitāntaṁ ripavaḥ puṣpaprakaraś ca.

### [2.89](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.89)

tasya ca kaṁdarpakamanīyakāntērmaṁntāḥ kariṇaḥ sadāmānō na māninīlōkaḥ, kr̥taciṭapānamanāḥ krōḍōdyānataravō nāvarōdhajanaḥ, kaṭakālaṁkr̥tadōṣaḥ sīmantinyō na paripanthikaḥ.

### [2.90](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.90)

yasya ca caraṇāmbhōjayugalaṁ vimalīkriyatē namajanēna na majjanēna.

### [2.91](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.91)

yaḥ śr̥ṅgāraṁ janayati nārīṇāṁ nārīṇām.

### [2.92](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.92)

yaḥ karōtyāśritasya navaṁ dhanaṁ na vandhanam.

### [2.93](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.93)

yō guṇēṣu rajyatē naramaṇīnāṁ na ramaṇīnām.

### [2.94](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.94)

yasya ca namasyāgrahārēpu śrūyatē nalōpākhyānaṁ na lōpākhyānam.

### [2.95](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.95)

yasya ca rājyē sākṣarasya pustakasya bandhaḥ, saguṇasya kārmukasyākarṣaṇam, suvaṁśaprabhavasya cchatrasya daṇḍaḥ, sujātērudyāna viśēṣasyōtkhananam, kulīnasya kandasyōnmūlanārambhaḥ, sanmārgalagnasya punarvasubhājaścandrasyaiva grahaṇālōkanam abhūt.

### [2.96](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.96)

kiṁ bahunā—

### [2.97](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.97)

dēvō dakṣiṇa diṅmukhasya tilakaḥ karṇāṭakāntākuca  
krīḍāśailamr̥gaḥ pratāpakadalīkandaḥ sa kiṁ varāyatē  
yasyārātikarīndrakumbharudhira klinnā sidaṁṣṭrāṅkurā  
śauryaśrīrbhujadaṇḍamaṇḍapatalē siṁhīva viśrāmyati

### [2.98](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.98)

tasya ca mahāmahīpatērātmarūpāpahasiṁtasa mastasurasundarīsaundaryasārasaṁpatti kalaṅkakulakandakandalīkaṁdarpadarpagajēndrāvaṣṭambhastambhayaṣṭirakhilajananayakuraṅgacāgurā rāmaṇīyakapatākāyamānōdbhinnanavayauvanaśrīḥ śr̥ṅgārasyāgāram, avanirvanitāvibhrāmāṅkurāṇām, trābhōgaḥ saubhāgyabhāgasya, raṅgaśālā rāgavr̥ttanr̥ttasya, sarvāntaḥpurapurabhrikāpradhānabhūtāsti priyā priyaṅgumañjarī nāma.

### [2.99](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.99)

yasyāḥ padmānukāriṇī kāntirlōcanē ca, rambhāpratispardhinī rūpasaṁpatirurumaṇḍalē ca, sumanōhāriṇī kēśakavarī bhrūbhaṅgacakrē ca, bhramarakōdbhāsinī lalāṭapaṭṭikā karpōtpalē ca, pravālukākāriṇī dantacchadacchāyā karacaraṇayugalē ca.

### [2.100](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.100)

yasyāḥ suvarṇamayēṁ vacanaṁ nūpuraṁ ca padē padē manōharati.

### [2.101](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.101)

yasyā sumadhurayā vācā sadgaśī śōbhatē karāṭhē kusumamālikā.alikālambyāpy alakavallarīmālayā saha virājatē tilakamañjarī.

### [2.102](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.102)

kiṁ bahunā—

### [2.103](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.103)

tasyāḥ kāntiniruddhamugdhahariṇīlīlācalaccakṣuṣa-  
stāruṇyasya bharādanāṁlasalasalāvaṇyalakṣmīrasaḥ  
lubhyallōkavilōcanāñjalipuṭaiḥ pēpīyamānō ’pi sa  
naṅgēṣvēva na māti sundaratarō raṅgaṁstaraṅgairiva

### [2.104](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.104)

ēvam anayōḥ sakalasaṁsārasukharasāsvādamudita manasōryānti divasāḥ.

### [2.105](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.105)

kadāciñcaṭu latarataruṇaṣaṭcaraṇacakracumbanākramaṇabharabhajyamānamañjarījālagaladamanda makaranda vindukarda milēṣu vividhāṅgavihaṁgavihāravidalitadala danturāntarālēṣu smarabandhusugandhigandhavāhavā jivāhyālīṣu varadāyāḥ puṇyapulinapālipādapatalēṣu ramamāṇayōḥ pariṇatēndra vāruṇāruṇakapōlakāntirud ghuṣitadēhapiṇḍakaṇḍūyanākr̥tataralitakara kisalayā bālakamēkamudaradēśalagnama param api pr̥ṣṭhapratiṣṭhitamudvaṁhantī kāpi kapikuṭumvinī dr̥ṣṭipathamavātarat.

### [2.106](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.106)

tāṁ cāvalōkya cētasthāspadama karōttayōranapatya yōrviṣamaviṣādavēdanāvyatikaraḥ.

### [2.107](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.107)

karapattradhārākartanaduḥsahaduḥkhadūna manasōrvaimanasyamabhūd bhūmni rājyē janē jīvitē ca.kimanēnādhipatyēnāpatyaśūnyēna.

### [2.108](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.108)

sarvathā . sakalasurāsura kirīṭakōṭī kōṇaśōṇamaṇimarīcicañcarīkacumbitacaraṇāmbujamambikāpriyaṁ pratipadyāmahē mahēśvara mityanyōnyamālōcayacakratuḥ.

### [2.109](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.109)

atha vipulaviyadvilaṅghanaśramapraśamanārthamaruṇēna vāruṇīṁ pratipānārthamivābatārthamāṇēṣu ravirathaturaṁgamēṣu, aparāsaktē divasabhartari śōkabharād iva tamaḥpaṭalēnāpūryamāṇāmāśvāsayatum iva pūrvī diśamamidhāvamānāsu pādapacchāyāsu, hārītaharitaharihāriṇastaraṇēraraṇyāntararāc ca mandamapavarttamānēṣu gōmaēḍalēṣu, astācalavanadēvatādattaraktacandanārdhasalilaplavaplāvyamāna iva lōhitāyati paścimāśāmukhē, vāravilāsinībhiḥ kapōlamaṇḍalīmaṇḍanāya kriyamāṇēṣu pattrabhaṅgēṣu.bhayēnēva pādapaiḥ prārabdhē pattrasaṁkrōcakarmaṇi, vighaṭiṣyamāṇacakravākakāminīkaruṇakū jitavyājēna divasabharturastācalagamanaṁ nivārayantībhir iva virahavidhurābhiḥ kamalinībhirvidhīyamānēṣu prārthanā praṇāmāñjalipuṭēṣviva kamalamukulēṣu, kramēṇa paścimāmbhōdhitaraṅgāntaratastaruṇataratāmratāmarasānukārikēsarāyamāṇaraśmimañjarījālajaṭilamavalōkya taraṇimaṇḍalamatisaṁbhramabhramabhramaranikuramva iva pradhāvamānē dūraṁ timirapaṭalē, kr̥ṣṇāgurupaṅkapattra bhaṅgabhūṣyamāṇēṣviva digaṅganāmukhēṣu, kōkilakalāpairākramyamāṇēṣviva vanāntarēṣu, vikacakuvalayavahalamēcakarucinicayaśyāmalī kriyamāṇēṣviva salilāśayēṣu, tāpicchagucchacchadacchādyamānāsviva vanavr̥tiṣu, nr̥tyatkalāpikulakalāpaiḥ kālīkrimāṇēṣviva śailaśiraḥ śilātalēṣu, kajjalālēkhyacitracarcya mānāsviva bhavanabhittiṣu, virahiṇīniḥśvāsadhūmaśyāmalīkriyayāṇēṣviva pānthāvasathēṣu, kastūrīkāsalilasicyamānāsviva kāmukavilāsavāsavēśmavāṭīṣu, madāndhasindhuranirudhyamānēṣviva nr̥pabhavanāṅgēṣu, kalitakālakañcu kāyām iva gaganalakṣmyām, madanaśara nikara vidrutadaridraviṭaviṣādānalasphuliṅgēṣviva raṅgatsu jyōtiriṅgaṇēṣu, kāñcanīṣu timirakarikumbhabhēdabhallīṣviva niśitāsu pradīpyamānāsu pradīpakalikāsu, plavamānāpāṇḍupuṇḍarīkakalmāṣitakālindī parisyandasundarē ’mr̥tamathanakṣaṇakṣubdhakṣīrasāgararasavindustavakitanārāyaṇavakṣaḥsthala iva kāṁcid api śriyaṁ kalayati tārāvirājitē viyati, viṭaṅkāntamanusarantīṣu vēśyāsu vēśmapārāvatapatatripatiṣu ca, bhramarasaṁgatāsu kulaṭāsu kumudināṁṣu ca, nadīpālivirahitēṣu catvarēṣu cakravākamithunēṣu ca, jātē jaradvavayakāyakālakāntikāśini niśāvatārē, taruṇatamālakānanamivāñjanagiriguhāgarbhabhivēndranīlamaṇimahāmandirōdaram iva viśati sakalajīvalōkē sa lōkēśvaraḥ ‘priyē priyaṅgumañjari, prasādaya praṇatapriya kāriṇamabhaṅgānaṅgadarpaharaṁ haram.ahaṁ ca tadārādhanāvadhanā manuvidhāsyāmi,ity abhidhāya yathāvāsamayāsīt.

### [2.110](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.110)

tataś ca—

### [2.111](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.111)

akhaṇḍitaprabhāvō ’tha pradōṣēṇāndhakāriṇā  
tasyāścittē sthitaḥ śambhurudayādrau ca candramāḥ

### [2.112](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.112)

vibhratē hāriṇīṁ chāyāṁ candrāya ca śivāya ca  
nabhōgarucayē tasmai namaskāraṁ cakāra sā

### [2.113](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.113)

nityamuddahatē tubhyamantaḥ sāraṅgarañjitam  
bhūtipāṇḍura gōvāha sōma svāminnamō namaḥ

### [2.114](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.114)

ēvaṁ ca nāticirāt—

### [2.115](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.115)

kṣubhyatkṣīrasamudrasāndrasalilōllōlair iva plāvayam̐-  
lōkaṁ lōcanalōbhanaḥ smarasuhr̥jjātaḥ sa candrōdayaḥ  
yasminsaṁbhr̥tavairadāruṇaraṇaprārambhiṇō bhrāmyataḥ  
kruddhōlukakadambakasya purataḥ kākō ’pi haṁsāyatē

### [2.116](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.116)

api ca—

### [2.117](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.117)

ścyōtaccandrana cārucandrarucibhirvistāriṇībhirbharā-  
jātēyaṁ jagatī tathā kathamapi śvētāyamānadyutiḥ  
unnidrō dinaśaṅkayā kr̥tarutaḥ kākō varākaḥ priyā-  
manviṣyanpurataḥ sthitām api yathā cakrabhramaṁ bhrāmyati

### [2.118](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.118)

api ca—

### [2.119](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.119)

mugdhā dugdhadhiyā gavāṁ vidadhatē kumbhānadhō balavāḥ  
karṇē kairavaśaṅkayā kuvalayaṁ kurvanti kāntā api  
karkandhūphalamuccinōti śavarī muktāphalākāṅkṣayā  
sāndrā candramasō na kasya kurutē cittabhramaṁ candrikā

### [2.120](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.120)

yatra ca—

### [2.121](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.121)

muktādāmamanōrathēna vanitā gr̥hṇanti vātayanē  
gōṣṭhē gōpavadhūrdadhīti mathituṁ kumbhīgatānyāñchati  
uccinvanti ca mālatīṣu kusumaśraddhālavō mālikāḥ  
śubhrānvibhramakāriṇaḥ śaśikarānpaśyanna kō muhyati

### [2.122](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.122)

api ca—

### [2.123](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.123)

kiṁ karpūrakaṇāḥ sravanti viyataḥ kiṁ vā manōnandinō  
mandāścandanavindavaḥ kimu sudhāniṣyandadhārā imāḥ  
itthaṁ bhrāntim amī janasya janayantyaṅgaṁ lagantaḥ parā-  
mindōḥ kundavikāsikuḍmaladalatraksundarā raśmayaḥ

### [2.124](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.124)

iti janitamudindōḥ sinduvārasragābhaṁ  
kirati kiraṇajālaṁ maṇḍalē diṅmukhēṣu  
haracaraṇasarōjadvandamārādhayantī  
śucikuśaśayanīyē sātha nidrāṁ jagāma

### [2.125](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2.125)

iti śrī trivikramabhaṭṭaviracitāyāṁ dayamantī kathāyāṁ haracaraṇasarōjāṅkāyāṁ dvitīya ucchvāsaḥ

## Linked texts (1)

- [Southern recension](https://indike.org/pramana/in.lit.short_stories.simhasana*southern.9.7) — Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2](https://indike.org/pramana/in.lit.campu.nalacampu.2) · Pramāṇa
