The Deeds of King Vikramāṅka 50

50

anvayaḥ
prakoṣṭhapṛṣṭhasphuradindranīlaratnāvalīkaṅkaṇaḍambareṇa dharmapratibandhakānāṃ bandhāya sahotthān nāgapāśān vahan itra . (subhaṭo vidhātudhulukādāvirāsīditi pañcapañcāśatsaṃkhyākaśleokena sambandhaḥ . )
vyākhyā
prakoṣṭhasya kūrparādhobhāgasya pṛṣṭhe pṛṣṭhabhāge sphurantī dedīpyamānā yendranīlaratnānāmindranīlamaṇīnāṃ ratnaviśeṣāṇāmāvalī paṅkistasyāḥ kaṅkaṇāṅkarabhūṣaṇaṃ ‘kaṃkaṇaṃ karabhūṣaṇam' ityamaraḥ . tasya ḍambareṇa miṣeṇa prakoṣṭhasthitendranīlamaṇighaṭita-karabhūṣaṇa-miṣeṇa dharmapratibandhakānāṃ dharmapratirodhakānāmadhamiṇāmityarthaḥ .. bandhāya niyantraṇāya janmanā sahottipṭhantīti prādurbhavantīti sahotthāstān, rāllo janmakālādeva samutpannān nāgapāśān sarparajjūrvahanniva dhārayanniva-subhaṭo dhātuśculukādāvirāsīditi sambandhaḥ . indranīlaratnāvalīkaṅkaṇe nāgapāśasya saṃbhāvanādutprekṣā . sā ca 'ḍambareṇa' ityapanhutimūlatvātsāpanhavā .
bhāṣā
kalāī para baṃdhe hue indranīlamaṇi ke kagana ke miṣa se, dharma drohiyoṃ ko
דגש בפm aרצחדע וס2r זהב המTrצדם חים תדר זאrתביש" רו לF= "היידדת את "ירד "ריFor לאב רי רc#"=
avaśya
kṛtākṛtāvekṣaṇabaddhalakṣaḥ (saṃ) uttarjanīkena kareṇa dikpālavarga:sya niragailāni ceṣṭitāni ruṣā muhuḥ niṣedhan iva (vidhātuśculukādāvirāsīdityagrimeṇa ślokena sambandhaḥ .)
শুঅবভাগ
kṛtamucittasamācaraṇāmakṛtamanucitasamācaraṇañca kṛtākṛte tayoḥ kimucita samācarita ki vā'nucitamācarita lokairetayoravekṣaṇe paryālocane baddha vyāpṛta lakṣa dhyānaṃ yasya sa dharmādharmācaraṇasamīkṣaṇekacittaḥ sa subhaṭa udhvakṛtā tarjanī yasyaivambhūtena tena kareṇa hastena diśāṃ pālāḥ pālakāsteṣāṃ dikpālānāṃ vargasya samūhasya nirargalāni niṣpratibandhāni ceṣṭitāni kāryāṇi ruṣā krodhena muhurvāraṃvāraṃ niṣedhanniva nivārayanniva (vidhātuśculukādāvirāsīdityanena sambandhaḥ .) uttarjanīkakare dikpālaceṣṭitakarmakaniṣedhakriyāyāssamutprekṣaṇātkriyotprekṣā .
bhāṣā
ucita aura anucita kāryoṃ ke parīkṣaṇa meṃ dattacita vaha vīra, dikpāla logoṃ ke niraḍakuśa kāyoṃ kā, khar̤ī kī huī tarjanī aṃgulī se yukta hātha se māno krodha se bāra 2 niṣedha karatā huā (brahmā jī kī aṃjulī se utpanna huā.)
bhogāya vaipulyaviśepamāja karta dharitroṃ nijavaṃśajānām . keyūrasaṅkrāntavimānabhaṅgayā bhujoddhṛtakṣmābhṛdivekṣyamāṇaḥ ..4&..
vyājena bhujābhyāmuddhatā kṣmābhūtaḥ parvatā rājānaśca yena sa bhujopari samutkṣaptamahīdhara ivekṣyamāṇo dṛśyamānaḥ subhaṭaḥ prādurāsīdityagre sambandhaḥ . parvatairathavā rājabhirākrāntāṃ pṛthvīṃ svavaṃśajānāṃ bhogāyā'lpatarāṃ matvā tānutkṣipya samatalāṃ niṣkaṇṭakāṃ viśālāñca dharāṃ cikīrṣurityarthaḥ . neme vimānāḥ kintu kṣmābhṛta iti bhaṅgi śabdena pratipādanādāthryapanhutistanmūlā vimānopari kṣmābhūtāmutprekṣā . ata dvayoraṅgāṅgībhāvasaṃkaraḥ .. "
bhaṣa
apane vaṃśa meṃ hone vāle rājāoṃ ke upabhoga ke liye pṛthvī para adhika sthāna bar̤hāne ke dhyeya se, bhujā ke ābhūṣaṇa bijāyaṭa meṃ pratibimbita, ākāśa meṃ ur̤ane vāle vimānoṃ kī parachāhīṃ ke mipa se mānoṃ bhujāoṃ se pahār̤oṃ ko yā vipakṣī rājāoṃ ko haṭākara dūra pheka dene ke liye uṭhāe hue ke aisā dikhāī dene vālā (vīra brahmā jī kī aṃjulī se utpanna huā .)
grakharcagarvasmitadantureṇa virājamāno'dharapakṣavena . samutthitaḥ kṣīravipāṇḍurāṇi pītveva sadyo dviṣatāṃ yaśāṃsi ..50..