<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2!mananka.28.4 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Epic, Poetry, Drama & Narrative](https://indike.org/pramana/in.lit) › [Poetry (mahākāvya, lyric, messenger poems, stotra, Prakrit kāvya)](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya) › [Shorter narrative and descriptive poems](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda) › [Musical poems after the Gītagovinda](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya) › [Gītagovinda](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2) › [Commentary on the Gitagovinda (Mananka)](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2!mananka) › 28.4

# Gita Govinda 28.4

Commentary on the Gītagovinda (Mānāṅka) 28.4

- **Language:** Sanskrit

### [28.4](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2!mananka.28.4)

vāmāṅka iti| ratikelireva saṃkularaṇaḥ parasparāhatasaṃgrāmastasyārambhe tayā śrīrādhayā kāntajayāya kāntasyopari sāhasaprāyam utsāhapūrvakaṃ kiñcidanirvacanīyaṃ yat prārambhi tat saṃbhramāt saṃbhramajanitānandātiśayādāyāsāt| tasyā jaghanasthalī pūrvamaticapalābhūt sā niṣpandā gatirahitā jātā| śithilitā dorvalliḥ pūrvaṃ dobhyāṃ saṃyamitaḥ payodharabhareṇāpīḍitastayā tasyā dorvalliḥ śithilatā jātā| vakṣa ut adhikaṃ kampitaṃ sāttvikāvirbhāvādvepathuyuktaṃ jātam| pūrvamanimeṣe krīḍākṛtavilokanapare'kṣiṇyāstāṃ tadakṣinimīlitam| jātau pakvacanam| pūrvamevaṃ pauruṣarasaḥ| strīṇāṃ puṃbhāvaprāptirūpo rasaḥ kathaṃ kena prakāreṇa siddhyatīti bhāvaḥ| kīdaśe| ratikelisaṃkularaṇārambhe mārānke ratiraṇasaṃkula-  
tvāt miśritatvād dvayorviśeṣaṇam | ratipakṣe māraḥ kāmastasyāṅke cihnane dorbhyāṃ saṃyamitādikairaṅkite | raṇapakṣe'pi tathā | māraḥ māraṇaṃ tāḍanaṃ śroṇītaṭenāhananādikairaṅkite cihnite iti bhāvaḥ | jaghanasthalīpadoktyā ratiraṇabhūmiḥ sūcitā | pauruṣarasoktyā viparītaratyuktā | rativiparīte rājase sukṛtavipāke sakhyuktatvāttathā | evaṃvidhaḥ strīṇāṃ pauruṣarasaḥ kṛtaḥ siddhyatītyarthaḥ |  
tatastasyā rasāveśāvasare priyo'dharaṃ pītavānityāha-īṣanmīlitetyādi |

- [Previous: 28.3](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2!mananka.28.3)
- [Next: 28.5](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2!mananka.28.5)
- [Up: 28](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2!mananka.28)

## Linked texts (1)

- [Gītagovinda](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2.12.12) — Jayadeva, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2!mananka.28.4](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.gitakavya.gitagovinda-2!mananka.28.4) · Pramāṇa
