<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Epic, Poetry, Drama & Narrative](https://indike.org/pramana/in.lit) › [Poetry (mahākāvya, lyric, messenger poems, stotra, Prakrit kāvya)](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya) › [Shorter narrative and descriptive poems](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda) › [Panegyric, rhythmic and court-praise poems](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana) › [Khandaprashastikavya](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya) › 2

# Khandaprashastikavya 2

Khaṇḍapraśastikāvya 2

- **Language:** Sanskrit

### [2.1-3](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.1-3)

matsyaḥ kūrmo varāhaśca nārasiṃho'tha vāmanaḥ  
rāmo rāmaśca kṛṣṇaśca buddhaḥ kalkī ca te daśa  
viyatpucchāttucchocchalitajalagarbhaṃ nidhispāmapāṃ nāthaḥ pāthaḥpṛthulalavaduḥstho viyadabhūt  
nidhirbhāsāmaurvo dinapatirabhūdaurvadahanaścalatkāye yasmin sa jayati harirmīnavapuṣā

### [2.2](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.2)

candrādityorunetraḥ kamalabhavabhavasphārapṛṣṭhapratiṣṭho,  
bhāsvatkālāgnijihvaḥ pṛthulagalaguhādṛṣṭaniḥśeṣaviśvaḥ  
adbhiḥ pucchotthitābhiścakitasuravadhūnetrasaṃsūcitābhi-1  
rmatsyaśchinnobdhivelāṃ gaganatalamalaṃ kṣālayan vaḥ punātu

### [2.3](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.3)

jīyāsuḥ śakalākṛterbhagavataḥ4 pucchacchaṭācchoṭanādudyantaḥ śatacandritāmbaratalaṃ te bindavaḥ saindhavāḥ  
yairvyāvṛtya patadbhiraurvaśikhinastejojaṭālaṃ vapuḥ,  
pānādhmānavaśādarocakarujāṃ cakre cirāyāspadam

### [2.4](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.4)

diśyādvaḥ śakalākṛtiḥ3 sa bhagavānnaiḥśreyasīṃ sampadaṃ,  
yasya sphūrjadatucchapucchaśikharapreṅkholanakrīḍanaiḥ  
kṣubhyadvāddhisamucchalajjalabharairmandākinīsaṅgatairgaṅgāsāgarasaṅgamapraṇayinī jātā vihāyaḥsthalī

### [2.5](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.5)

māyāmīnatanostanotu bhavatāṃ puṇyāni paṅkasthitiḥ3,  
pucchācchoṭasamucchalajjalaguruprāgbhārariktodadheḥ4  
pātālā vaṭamadhyasaṃkaṭatayāparyāptakaṣṭasthitervedodhdāraparāyaṇasya satataṃ nārāyaṇasya prabhoḥ

### [2.6](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.6)

magne merau patati tapane toyabindāvivandāvantarlīne jaladhisalile vyākule devaloke  
mātsyaṃ rūpaṃ mukhapuṭataṭākṛṣṭanirmu ktavārddhi, 10  
śrīkāntasya sthalajalagatāṃ vetyaladdyaṃ punātu

### [2.7](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.7)

atha yadarthaṃ rūpamakāri taṃ varṇayati8—  
jṛmbhāvistṛtavaktrapaṅkajavidherhṛtvā śrutīḥ sāgare,  
līnaṃ trastasamastanakranikaraṃ śaṅkhaṃ jaghānājire  
pucchotkṣiptajalotkaraiḥ pratidiśaṃ sampūrya yo vai dharāṃ,  
pāyādvaḥ sa mṛṇālakomalatanurmīnābhidhāno hariḥ

### [2.8](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.8)

taṃ dṛṣṭvā śaṅkhadaityaṃ vividhavicaragairdarśayan candrakāntaprakhyaṃ kukṣiṃ savakṣaḥsthalamapulamukhāt phenarāśiṃ vaman yaḥ  
yāto yastatsanīḍaṃ girivarasaddaśaṃ hantukāmo'pi vegāt,  
śyeno voccaiḥ kapotaṃ sa bhavatu varadaḥ pīnapāṭhīnamūrtiḥ

### [2.6-2](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.6-2)

yaṃ dṛṣṭvā mīnarūpaṃ sphuradanalaśikhāyuktasaṃraktanetraṃ,  
loladvistīrṇakarṇakṣubhitajalanidhiṃ nīlajīmūtavarṇam  
śvāsocchvāsānilaughaiḥ pracalitagaganaṃ pītavāriṃ murāriṃ,  
diṅ mūḍho'bhūt saṃ śaṅkhaḥ sa bhavatu bhavatāṃ bhūtaye mīnarūpaḥ

### [2.10](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.10)

diṅ mūḍhaṃ taṃ surāriṃ kila śitadaśanaiḥ pīḍyamānaṃ raṭantaṃ,  
hṛtvā 13 tīre payodheḥ karatalakalitaṃ pūrayāmāsa śaṅkham  
nādenākṣobhya viśvaṃ pramuditavibudhaṃ trastadaityaṃ sa devai-14  
rdattārghaḥ padmayoneḥ prahasitavadanaḥ pātu vo dattavedaḥ

### [2.11](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2.11)

haṃ ho ! mīnatano ! hare ! kimudadhe ! kiṃ kampase śaityataḥ,⁴  
svinnaḥ kiṃ vaḍavānalāt pulakitaḥ kasmātsvabhāvādaham  
itthaṃ sāgarakanyakāmukhaśaśivyālokanenādhikaprodyatkāmajacihnanihnutiparaḥ śauriḥ śivāyā'stu vaḥ

## Linked texts (6)

- [Khaṇḍapraśasti](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.stotra.vaisnava.khandaprasasti.1.2-2) — Hanūmān, Sanskrit
- [Subhāṣitaratnakoṣa](https://indike.org/pramana/in.lit.subhasita.subhasita.kosa.subhasitaratnakosa.6.10) — Vidyākara, Sanskrit
- [Subhāṣitaratnabhāṇḍāgāra](https://indike.org/pramana/in.lit.subhasita.subhasita.adhunika.subhasitaratnabhandagara.1.12.6) — Kāśīnātha Pāṇḍuraṅga Paraba 1886, Sanskrit
- [Śārṅgadharapaddhati](https://indike.org/pramana/in.lit.subhasita.subhasita.kosa.sarngadharapaddhati.2.25-2) — Śārṅgadhara, Sanskrit
- [Sūktimuktāvalī](https://indike.org/pramana/in.lit.subhasita.subhasita.kosa.suktimuktavali.9.34) — Jalhaṇa (Devagiri), Sanskrit
- [Hārāvalī](https://indike.org/pramana/in.lit.subhasita.subhasita.kosa.haravali.1.p23) — Harinātha, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2](https://indike.org/pramana/in.lit.kavya.khanda.udaharana.khandaprasastikavya.2) · Pramāṇa
