Pramāṇa · Search · About · API

Harikeli 13

Harikeli 13

Language
Sanskrit

13.1

anurāgitāṃ dinakarasya kare kamanīyatāmanalabhāsi bhṛśam
ṛturājagāma himadhāmarucāvaruciṃ janasya janayan śiśiraḥ

13.2

tuhinadyutau malinatāṃ gamite śamite saroruhavane śiśiraiḥ
ramaṇījanasya ramaṇīyatayā mukhameva jātamasameṣuhitam

13.3

kamalakrudhā kamalasannibhayostuhinaṃ cakāra kadanaṃ karayoḥ
tuhinācalasya tulayaiva drutaṃ¹ stanamūṣmalaṃ ²varatanoratanot

13.4

kucakumbhasambhṛtanidāghacayaṃ hṛdayaṅgamaṃ hṛdayamātmavibhoḥ
śiśireṇa dūna iva sūnaśaraḥ śaraṇīcakāra kimarāladṛśām

13.5

nanu haimanī na rajanī rajanī samayā samā bhavati kinnu vidheḥ
idamūcire dviruditena samā dhvaninā rathāṅgamithunāni mithaḥ

13.6

vidadhe vidhuṃ gahanamapyadahan malinīcakāra nalinīnikaram
tuhinaṃ tathāpyamadayanmithunaṃ drutamānabhaṅgamamasaṅgamanam

13.7

himamagnimadguṇavikārakṛteriti yairamāyi tadidaṃ na mṛṣā
udake'pi bhūyasi yadāpatite ramati sma vāṣpamayadhūmacayam

13.8

jaḍatāhitaḥ³ śiśiradoṣacayaistadanupramṛṣṭaraviratnavaraḥ
⁴guruśokaśaṅkubharasaṅkucito divaso'vasānamagamat tvarayā

13.9

parirambhaṇaṃ priyatamānumataṃ vasatirmahoṣmaṇi ca garbhagṛhe
dvayametadeva madanasya śarāḥ śiśirāhatāni na sumani śarāḥ

13.10

atiśītabhīta iva śītaguṇaḥ kharabhānubhānuṣu kṛśānudhiyā
aviśattathā sa dina eva yathā dvijarājavanna virarājatamām

13.11

atisaṅkucatpraharapatrapuṭasphuṭadhūmarīmadhukaraprakaram
mihire himena himadhāmni kṛte na vididyute divasavāriruham

13.12

kalite'mbare priyakareṇa śanaiḥ kṣaṇavikṣarattuhinalepanayā
vidhṛte kalāvati kuhelikayā kimu dīrghamānamabhajadrajanī

13.13

ravijātakaṃ ⁵ rajanijātaharī yadapāharad⁶ jhaṭiti dīrghatamā
iti śokavanti kimu kokakulānyarudannudārakaruṇadhvanibhiḥ

13.14

savitā sarojamatharaṅganastribhirebhirāpi himakālavaśāt
sphuritaiḥ sahaiva sahasaṅkucitaiḥ suhṛdaucitī samudaye'stamaye

13.15

muṣito mukhe bahukuhelikayā divaso'vasānadalito niśayā
balavadviluṇṭhita iva kṣitipo na tatāpa mandamahasā jaḍitaḥ

13.16

atha cakruratra samaye girijā yajanavrataṃ vrajasarojadṛśaḥ
kamalāpatiṃ manasikṛtya patiṃ prathamānabhāsi vayasi prathame

13.17

kusumaṃ sugandhi vimalaṃ kamalaṃ vinivedya khādyamapi hṛdyatamam
asabhājayan mṛgakiśoradṛśo naganandinīṃ praṇatibhiḥ stutibhiḥ

13.18

ayi devi dehi mama nandasutaṃ patimityudītapulakotkalikāḥ⁷
militāḥ pradakṣiṇaparikramaṇe bahu vavrire varamarāladṛśaḥ

13.19

atha tāḥ kadācidacirodayini dyumaṇau dineśatanāyāmagaman
ajitaṃ vijetumatanostrijagajjayaśaktayaḥ8 kimu dhṛtavratikāḥ

13.20

upakūlamarpitadukūlacayaṃ capalāḥ parisphuritadeharucaḥ
aviśan trasanmṛgakiśoradṛśo yamunājale jaladajāla iva

13.21

atha yāvadeva vihitāplavanāstaṭamuttaranti salilādabalāḥ9
hariretya tāvadupahṛtya paṭān taṭamāruroha sapadi priyakam

13.22

vasanāpahāraviṣamavyasane vanamālini vyavasite balataḥ
vrajanīlanīrajadṛśāṃ yamunājalavāsa10 eva vasanaṃ vavṛte

13.23

upanābhidadhnapayasi pramadā namadānanendurucayastrapayā
karuṇena kinnu savituḥ sutayā laharībhujena pariṣasvajire

13.24

hariṇā haṭhena hṛtacīracayā samudīkṣituṃ na sahanendumukhīḥ
kimu saṅkucatkamalakaitavato malinīcakāra nalinī nayanam

13.25

anurāgabhāgādhikamatra11 harau hariṇīdṛśāṃ hṛdayamekarasam 12
aravindavṛndaviratairiti kiṃ vadanaṃ sugandhi jagṛdhe madhupaiḥ

13.26

hṛtamambaraṃ harighanena kṛtā 13rasaddaṣṭirapyurasi vāmadṛśām
vicakāśire tanutanūtaḍitaḥ14 sapadi trapāsaridalaṃ vavṛdhe

13.27

cirakālamuṣṇakiraṇaprabhavāsalile salīlaśapharīnayanāḥ
trapayā tapasyabhiratā iva tāstuhinābhiṣaṅgaviṣame vavaruḥ 15

13.28

atha śītajena yugapatpralayaprabhavena bhāvanivahena yutāḥ
api satrapā vinayagarbhaṃgirā kamalāpatiṃ samavadannabalāḥ

13.29

ayi nandanandana vidhehi kṛpāṃ kṛpaṇo'si kiṃ vasanadānavidhau
sujanāya te tṛṇavadutsṛjato bhuvanatrayaṃ kiyadaho vasanam

13.30

abalā vayaṃ himabharairvikalāḥ sakalāstvadarthaniyamaikaraṃtāḥ
na khalu prabhuḥ kvacana bhaktajane śvasitāvasāyi16 kadanaṃ kurute

13.31

hṛtamambaraṃ yadi tadiṣṭataraṃ taralaṃ mano bhavati yasya kṛte
adhunā hare vitara nau vasanaṃ samaye yataḥ suvihitaṃ vihitam

13.32

viratāsu tāsviti nigadya ciraṃ harirūcivānucitavarṇapadam
saphalaṃ hi vā viphalamarthayatāṃ prativākyadānamapi dānasamam

13.33

atiśītavepitatanūlatikāḥ katikālamatra salile vasata
sudṛśo bhavatya ita etya nijaṃ nijamambaraṃ capalamādadatām

13.34

atha tā mitho mukhamudīkṣya darasmitasundaraṃ hariṇaśāvadṛśaḥ
idamūcire harighanaṃ17 milituṃ taḍito18 divaḥ kṣitimivopagatāḥ

13.35

hṛtavānasi prathamato vasanaṃ vasudevanandana tadeva na sat
tadanu trapāvasanamatra haran śatapatranetra kimu na trapase

13.36

ayi nandanandana vidhehi dayāṃ vasanāni dehi jagadekagatiḥ
abalājaneṣu na balācaritaṃ¹⁹ sati vā nṛpe samucitaṃ bhavataḥ

13.37

sa jagāda tāstrijagadekagatirna bhayāya²⁰ me na ca patiḥ kupitaḥ
madudīritaṃ racayata tvaritaṃ mama nāthatā yadi matā sudṛśaḥ

13.38

iti śauriṇā sapadi saṃlapite karapallavāpihitakāmagṛhāḥ
harimāyayustarasadehalatā yamunājalājjalajamañjudṛśaḥ

13.39

haribhāṣitāpahṛtahṛtkamalāḥ kamalānanā nidadhuratra²¹ karān
madanasya mandiramudāramudā kimapūji tābhirapi tāmarasaiḥ

13.40

atha tāḥ samīpamupagatya harerhariṇārpitāni hariṇīnayanāḥ
karapallavena pṛthuvepathunā'śucivacchucīni vasanāni dadhuḥ

13.41

vasanaṃ vinaiva salilāplavanaṃ lavanaṃ vratasya yadato'jani vaḥ
tadaghāpanodavidhaye vidhivannamateha yajñapuruṣaṃ pramadāḥ

13.42

iti mādhavasya vacasā tarasā caturā nipetturatha pādatale
navayauvanāḥ pavanapātanayā²² namitā latā iva tamālataroḥ

13.43

sudatī ratīriva ²³surumbhavatīrdadhatīratīva vinayāvanatīḥ
harirāha tuṣṭahṛdayo mahitaḥ sadayodayo bhavati ko na mahān

13.44

tapasāpasāritasukhaṃ sudṛśo madupāsanāmakurutāviratāḥ
niyame'tra yat kimapi vaḥ kamitaṃ tadavaśyabhavyamiti bhāvayata

13.45

ratisauhṛdena samaye samaye samayā mayā saha vanopavanam
vihariṣyatheha sudṛśo 24bahuśastridaśeśvareṇa divi devya iva

13.46

iti śauriṇā sarabhasaṃ gaditā hṛdi tā nidhāya varamiṣṭatamam
abhajan nijāni bhavanāni vanādadhidevatā iva vilāsanadheḥ

13.47

hṛta iva hariṇīdṛśāmapāṅgaiḥ sutanurucāmitaretarantaraṅgaiḥ25
svayamapi samupājagāma dhāma supadamivāmaladhāma 26 vṛṣṇivīraḥ

13.48

pitā yasyānvīkṣāmbudhibahalane candramā rāmacandro
jagatkhyātā mātā jayamatiriti śrībhavānīva vandyā
kṛte tena śrīvaṃśamaṇikavinā kṛṣṇakāvye'ti bhavye'bhavat pūrṇo'parṇātitithigaṇanayā sammitaḥ sarga eṣaḥ