Pramāṇa · Search · About · API

Rasikarmana 9

Rasikarmaṇa 9

Language
Sanskrit

9.1

prayāgavāsī narasiṃhanāmā
durvāsaso'sau gururāryavandyaḥ
samādhiyogena jahau svakaṃ hi
kalevaraṃ tīrthavaraprayāge

9.2

kṣetre sthitaḥ saḥ puruṣottamākhye
śrutvā tanutyāgamatho vicitram
cakre'nnabhakṣye niyamaṃ mahātmā
gurormaṭhaṃ cāpi cacāla śīghram

9.3

atikramya sa panthānamekaviṃśatibhirdinaiḥ
prayāgasthaṃ gurumaṭhamavāpa munipuṃgavaḥ

9.4

guroḥ samādhisthānaṃ sa dṛṣṭvā premaplutāśayaḥ
yatibhojyasya saṃkalpaṃ durvāsāḥ samacīkalpat

9.5

pūjayitvā guroḥ sthānaṃ candanairdhūpadīpakaiḥ
daṇḍavatpraṇipātyātha yatibhojyaṃ cakāra saḥ

9.6

pāyasaiḥ śarkarāyuktairghṛtaughena pariplutaiḥ
modakaiścaiva pūpābhiḥ śākaiśca vividhaiḥ pṛthak

9.7

āḍhyaudanasaṃyuktadadhimiśraiḥ pratāpavān
yatīnsaṃbhojayāmāsa guruprīṇanahetave

9.8

tāmbūlapuṣpaiḥ saṃpūjya yatīnsarvaniśeṣataḥ
brāhmaṇebhyo mahātmāsau dadau dānāni mantravit

9.9

guroḥ samādhisthalasevayetthaṃ
durvāsaso'guḥ katicida(14a)ttu māsāḥ
tīrthānyaṭasveti tato babhūva
durvāsasa gīrnabhasaḥ pragalbhā

9.10

śrutvā vācaṃ gaganajanitāṃ śuddhabhāvaḥ prasanno
durvāsāḥ śrīgurupadalasatpaṅkajaṃ cintayitvā
kṛtvā bhojyaṃ vratavidhilasaddehaśobhādharāṇāṃ
kartuṃ tīrthānyakṛta niyamaṃ pātramekaṃ guṇānām

9.11

namaskṛtya guroḥ sthānaṃ kartuṃ tīrthāni mantravit
śiṣyasaṃghaparītastu tasmātsthānāccacāla saḥ

9.12

sa gataḥ prathamaṃ kāmarūpākhyaṃ deśamuttamam
taddeśasthāni tīrthāni cakāra munināyakaḥ

9.13

kurvaṃstaddeśatīrthāni durvāsāḥ śiṣyasaṃvṛtaḥ
nagaraṃ mallapuryāhvaṃ yayau yādṛcchiko muniḥ

9.14

brahmaputro hrado nāmnā tīrthaṃ paramapāvanam
cakāsti svacchapāthobhiḥ pūrṇo yatra tamopahaḥ

9.15

yatra nīlastu nāmnā vai parvataḥ śobhate sadā
nānādrumalatākīrṇo nirjharairupaśobhitaḥ

9.16

yasmistu nagare ramye taddeśādhipatirmahān
śrīrāmākhyo nṛpo nityaṃ vasati śrīpatipriyaḥ

9.17

tasminmallapure śiṣyaiḥ parito munināyakaḥ
snātvā brahmahrade tīrthe tatkaṇṭhe samupāviśat

9.18

tīrthopakaṇṭhe sthita eva tasmin
mukundamiśro dvijapuṃgavastu
snātuṃ samabhyāgata enamatra
durvāsasaṃ vai sthitamaikṣatāsau

9.19

durvā(sa)saṃ sthitaṃ vīkṣya śiṣyasaṃghopasevitam
kṛtāñjalipuṭo bhūtvā praṇanāma sa daṇḍavat

9.20

kastvaṃ durvāsetyukto dvijanmātmānamādarāt
kathayāmā(14a)sa munaye idaṃ ca tamayācata

9.21

svāminmadīyaṃ bhavanaṃ tvamadya
pavitrayasvāgamanena nātha
jātaṃ madīyaṃ saphalaṃ hi janma
tvaddarśanātpāvaya me kuṭumbam

9.22

iti vijñaptimākarṇya durvāsāstu dvijanmanaḥ
tatheti jagṛhe tasya vacanaṃ tāpaseśvaraḥ

9.23

sa tadrśitamārgeṇa tasya sadma cāpa tāpasaḥ
kautukāviṣṭacetobhirmanuṣyaiḥ pathi vīkṣitaḥ

9.24

mukundamiśro'pi ca sadma nītvā
durvāsasaṃ svaṃ vividhopahāraiḥ
pādyārghadhūpādibhirarcayattaṃ
śiṣyāṃstathā bhojanatarpaṇaiśca

9.25

durvāsasaṃ toṣayitvā śiṣyasaṃghasamāvṛtam
tāmbūlatilakaścaiva puṣpairabhyarcayattu saḥ

9.26

pratyahaṃ tena vipreṇa pūjitastadgṛhe'vasat
itthaṃ sa muniśārdūlo durvāsāḥ karuṇālayaḥ

9.27

durvāsasi sthite tatra lokā arhaṇapāṇayaḥ
ājagmustaṃ namaskartuṃ yathā śrīpatimādarāt

9.28

mukundamiśrasya tu sadmamārgo
babhūva lokasya gatāgataistu
ābālavṛddhasya samākulo'laṃ
taṃ vai namaskartumupeyuṣaśca

9.29

tāmbūlapuṣpairmunināyakaṃ taṃ
durvāsasaṃ sarvajano'bhipūjya
na prāpa tṛptiṃ paripaśyamāno
durvāsaso vaktrasarojaśobhām

9.30

durvāsasaṃ vilokyaiva prahṛṣyantaḥ parasparam
militvā tasya māhātmyaṃ procuḥ kāruṇyavāridheḥ

9.31

rājā śrīrāmanāmāsau durvāsasamakalmaṣam
nagaraṃ svaṃ samāpannaṃ śrutvānandapluto'bhavat

9.32

dhanyaṃ svajanma manvānaḥ protsāheṇa (?) samanvi(15a)taḥ
upāyanāni saṃgṛhya taṃ namaskartumāyaau

9.33

koṭīdvayasuvarṇasya nirmitaṃ pādukādvayam
tadvad dvādaśakoṭacāhvasvarṇamūlyaṃ dukūlakam

9.34

hāraṃ ca sumahattāramuktāphalavirājitam
maṇihastyaśvadravyāṇi śobhanāni bahūni ca

9.35

svarṇiṣṭādaśakoṭībhirnirmitāṃ sumahāmanāḥ
śayyāṃ tasmai samarpyārtha daṇḍavattaṃ nanāma saḥ

9.36

saṃpūjya vidhivadrājā śrīrāmākhyastu tāpasam
durvāsasaṃ tataḥ śiṣyānpūjayāmāsa sādaram

9.37

pūjayitvā saśiṣyaṃ taṃ śrīrāmo nṛpatistataḥ
kṛtāñjalipuṭo bhūtvā samuvāca taponidhim

9.38

adya me saphalaṃ janma jīvitaṃ mama sārthakam
dhanyo'smyanugṛhīto'smi tvayā kāruṇyavāridhe

9.39

kṛtāñjalipuṭo bhūtvā tvāmahaṃ prārthayāmi bho (:)
idaṃ samṛddhaṃ rājyaṃ me gṛhāṇa tapasāṃ nidhe

9.40

no cetputraṃ guṇanidhiṃ dehi kṛtvā dayāṃ mune
kiṃ rājyena mama svāminvinā putraṃ samṛddhimat

9.41

tvaddarśanātpūrṇamanorathāḥ syujīvāḥ kimatra pratibhāti citram
kalyantadaṃ prāpya punaḥ prabhūtaśokāya kiṃ bho(:) prabhavanti dīnāḥ

9.42

māṃ tārayāptaṃ tava pādapadmanāvaṃ sucintābdhimanantapāram
tvaṃ tāpasairvanditapādapadmaḥ
siddho'si, siddhiṃ mama dehi nātha

9.43

pūrvajaiḥ saha gacchantaṃ tamondhaṃ karuṇānidhe
tvamarhasi samuddhartuṃ mune saṃtatidānataḥ

9.44

iti rājño'tikaruṇaṃ niśamya vacanaṃ muniḥ
prahasya prāha rājendra vaco (15b)me'vahitaḥ śṛṇu

9.45

sastrīkastu mayā dattaṃ mantraṃ yadi bhavānbhavet
dhartuṃ kṣamastadā putraprāptistava bhaviṣyati

9.46

iti durvāsaso vākyamākarṇya nṛpatistataḥ
kṛtāñjalipuṭo bhūtvā tatheti pratyapadyata

9.47

tathetyaṅgīkṛte rājñā durvāsāstamabhāṣata
prātardāsyāmi te mantramadya yāhi svakaṃ gṛham

9.48

durvāsasetyanujñātaḥ śrīrāmo nṛpatistadā
daṇḍavattaṃ namaskṛtya yayau suhṛdanuvrataḥ

9.49

gate rājñi sa durvāsāḥ śiṣyasaṃghairupāsitaḥ
sāyaṃsaṃdhyāmupāsyātha talpe rājñārpite'svapat

Linked texts (1)