Pramāṇa · Search · About · API

Sahasabhimavijaya 1: sāhasabhīmavijayam prathamāśvāsam

Sāhasabhīmavijaya 1

Language
Kannada

sāhasabhīmavijayam prathamāśvāsam

1.1

u॥ śrīyuvatīpriyan‌ balayutan‌ balidarpaharan‌ jitāridai
tēyananantabhōganilayan‌ pratipālitadharmacakrana
byāyatanētranādipuruṣan‌ puruṣōttamanē caḷukyanā
rāyaṇadēvanīgemage maṅgaḷakāraṇamuttuvuṅgaḷan

1.2

ma॥ taruṇōttuṅgaśaśāṅkabimbadame sudhābījam bhujaṅgēndranaṁ
kuramunnīli tamaṭṭahāsame daḷānīkam vr̥ṣam puṣpamī
śvaraśailam phalamāge kōmalamukhīgaurīlatāśliṣṭaśaṁ
karakalpadrumanīgabhīṣṭaphalaman cāḷukyanārāyaṇan

1.3

ma॥ varapadmāsanadoḷ kanannaṇimayam siṁhāsanam brāhmiyoḷ
paramaśrī gaṇanākṣasūtramaṇiyoḷ ratnōjjvalam bhūṣaṇaṁ
doreyāgirpinamondugundadakhilam vijñānadindaṁ jaga
dguruvādan namagīge bēlva varaman śrīrājakañjāsanan

1.4

ma॥ balavadvairitamōharātipaṭugaḷ padmāsanasparśasa
llalitaṅgaḷ jitacakravākanivahaprēmāvahaṅgaḷ mahī
valayōdyōtakaraṅgaḷānatajanakśānandaman māḻke maṁ
galamuccaṇḍakaram mahīvalayadoḷ cāḷukyamārtaṇḍanā

1.5

kaṁ॥ kūrisi vīraśrīyan
kūradaran kondu samarajayaman māḍal
kūrisiyoḷ nelasuge kaṁ
ṭhīravavāhane caḷukyakaṇṭhīravanā

1.6

ma॥ naneyumban mige kaṇṇalar‌ makaraman krīḍādhvajam pōle ka
rbina billan gele purbu candrabalaman kaivāradindam tadā
nanacandran kuḍe dēse poccaposatāytumbannegam māḍke nū
tanakandarpananūnadānaguṇadin cāḷukyakandarpanā

1.7

ma॥ padināṟallavalaṅkriyāracane mūvattāṟu nērpaṭṭupoṁ
dida śr̥ṅgāramadallavonde rasamombattoldoḍambaṭṭupeṁ
budanembannegamaṅganōcitarasālaṅkāraman tāldado
ppida vāksundari bandu sannihiteyakkennī mukhāmbhōjadoḷ

1.8

kaṁ॥ negaḻdudu rāmāyaṇamuṁ
negaḻdudu bhāratamum ā mahākavigaḷin ā
negaḻdar‌ vyāsar vālmī
kigaḷ ene negaḷdubhayakavigaḷ emag’ abhivandyar

1.9

kaṁ॥ mr̥dupadyaracaneyoḷ kā
ḷidāsanuṁ gadyaracaneyoḷ bāṇanumaṁ
kada kavigaḷ enisi negaḻdi
rdudaṟin satkavigaḷivaremagabhivandyar

1.10

kaṁ॥ madamaṇavilla dānaguṇadin negaḻduṁ nr̥pasiṁhanāgiyuṁ
viditaviruddhabhadraguṇanante viruddhamidembinaṁ nijā
bhyudayanivēdadīrghakaramoppe jagattiyanāda dēvanaṁ
kada gaṇanāyakan varadanakkemagammana gandhavāraṇam

1.11

caṁ॥ neṭṭane vāsavaṅgamr̥tavāridhiyoḷ suragandhavāraṇam
puṭṭi surēndrarājyamuditōditamādudu dānadindoḍaṁ
baṭṭare bhadralakṣaṇaguṇānvitanammanagandhavāraṇam
puṭṭi narēndrarājyamuditōditamāhavamalladēvanā

1.12

u॥ bare garbhakkarivastuvāhanacayam kaygoyvavandattu pu
ṭṭe raṇōtsāhada cakravartivibhavam puṭṭittu kaygutti niṁ
dire pattittu samastadhātri baḷiyaltintum diśādantigaḷ
ḷgeregaṁ tandeya kīrtiyuṁ baḷedudēn satyāśrayan dhanyanō

1.13

kaṁ॥ doreyādudu martyadoḷ
moreyada caritam purāṇacaritadoḷamamā
nereyalakalaṅkacaritam
doreyādudo sakalasatyakkeśvaranā

1.14

kaṁ॥ kamalōdayanakhilamahī
ramaṇanumāpriyanenippa guṇadunnatiyin
kamalakulōdbhavanuṁ vi
ṣṇumūrti rudrāvatāranijivabeḍaṅgan

1.15

kaṁ॥ antavanipanikaram ka
yyānta vanīpakarumondu kōṭige migileṁ
bantādoḍamoḷasōṟade
cintisadāntijigumigumipavabeḍaṅgan

1.16

caṁ॥ negaḻdaripūrjaradvipaghaṭāḷige tannaya sūjiyāne to
ṭṭige samarāgradoḷ pariye pintane sanduvu rājaputrarā
negaḻ ene munnamemba baṭikeṁ ba janōktiyoḷāytu sūcika
ṭṭige nr̥panāne dāradavolāduvu rājakumārarānegaḷ

1.17

caṁ॥ raṇadoḷarātivāraṇaghaṭāḷiyanōrvane geldanondu vā
raṇadoḷanūnadānaguṇadarpitapūraṇaniṣṭatuṣṭadā
raṇanavadātakīrtigr̥hatōraṇananyanarēndragandhavā
raṇamadavāraṇam vijayakāraṇanammanagandhavāraṇam

1.18

kaṁ॥ neḻagondudu nārācam
neḻagāṇmātuṟidilla bīrake bīya
kkejivabeḍaṅganoḷār dore
neḻ tōku9me śatrujanakamarthijanakkaṁ

1.19

u॥ ondane nambidennaṇugadammananikkidanan poralṭi koṁ
dandaṟeyiṭṭe muṭṭi piḍitandu calam nile mīṟalendu po
ṇṇandade mīṟadidarciditanan kaḍidāgaḷe mindanā calaṁ
sandudajēn savaṁ paraśurāmaninā kuvaraṅkarāmaninan

1.20

kaṁ॥ dinapan tōrpan madhyaṁ
dinadoḷ tējada poḍarpanudayadoḷe jaga
jjanakaṁ tōrcidapan ripu
janakaṁ tējada poḍarpanijivabeḍaṅgan

1.21

kaṁ॥ haracaraṇakamalabhr̥ṅgan
varāṅganāsaṅgasamarasāhasatuṅgan
parahitakulaprasaṅgan
nirastadōṣānuṣaṅganijivabeḍaṅgan ॥21

1.22

caṁ॥ odavida bhītiyindamaparāditanabhayanōḍi pokkoḍā
gadu kolalendu māṇṇanadu takkuda liṅgamanappukeydu piṁ
gade nile nīranōḍi page peṇṇaḍeyuṭṭare puttanēṟ ko
llada tuṭilāḷanakke samanāvano sāhasabhīmabhūpanoḷ

1.23

kaṁ॥ jaladhiya satyāśrayabala
jaladhiya naḍuvaḷuva9 kōpaśikhigaḷa naḍuvi
rtaḷepottida maḷeya puṭu
volirdanaṭicakitacittanaparādityan

1.24

caṁ॥ hutavahabāṇadindamise toḷtudu vānarasēne kaṭṭi pa
rvatatatiyinde kaṭṭuvudedattaparābdhipati plavaṅga[ḷan]
kṣataśatamādudā paraśurāmaninā raghurāmanina sari
ttaiti kuvaraṅkarāmaninadēn kaṭevādudo mūḻu su. ḻikoḷaṁ

1.25

ma॥ tripuram bendudu rudranin kr̥tayugaprārambhadoḷ dānavēṁ
drapuram trēteyoḷañjanātanayanin dvāpāradoḷ khāṇḍavam
kapirājadhvajanin caturthayugadoḷ cāḷukyamārtaṇḍaniṁ
daparādityana maṇḍalāṁśunagaram śāntārṇavaṁśārṇavam(?)

1.26

kaṁ॥ kaṇḍen grahaṇamanadanā
khaṇḍaladiṅmukhade bandu sarvagrāsaṁ
goṇḍattaparādityana
maṇḍalaman bāhurāhu satyāśrayanā

1.27

ma॥ giridurgaṅgaḷanēṟiyanyapuradoḷ ratnāḷi[kīrṇā0]buvin
maravāṁyoḍḍire kondubandudaparāmbhōrāśiyoḷ puṭṭuga
ppuradoḷ būdiyanoṭṭikoṇḍudadajēn mattēbhavikrīḍitam
dorevettammanagandhavāraṇamidēnanvarthamāgidudō

1.28

ma.sra॥ munidirpattondu sōl kṣatriyaranaṟisikondikkidā rāmanindi
tta narēndrar‌ pokkarillembarumivanadhikan pokkanendu pavaṇ ba
rpinamirpattondanittan karigaḷanaparādityanantīyadandā
tananirpattondu vaṁśaṅkeḍe muḷidano satyāśrayan sārvabhauman

1.29

kaṁ॥ uṟidirpuduṟade nimmaḍi
geṟaguvudōlagipudēke keḷageṟeyire tā
nijivan peṟagījivan tana
gijivaṁ mēṇ meḻpavanijivabeḍaṅgan

1.30

kaṁ॥ beḷaguva soḍaroḷ soḍaran
beḷagi palar‌ koṇḍupōgiyuṁ kundade pa
jvalisuvavol jagamellam
koḷaluṁ tavadittu meḻpavanijivabeḍaṅgan

1.31

kaṁ॥ enisida satyāśrayadē
vane pr̥thvīvallabhan kathānāyakanā
ganilajanoḷ pōlisi pē
ḷvenī gadāyuddhaman mahākavirannan

1.32

kaṁ॥ kr̥ti negaḻda gadāyuddham
kr̥tigīśan cakravarti sāhasabhīman
kr̥tiyan viracisidanalaṁ
kr̥tiyan kaviratnanendoḍēvaṇṇipudō

1.33

ma॥ modaloḷ baddhavirōdhadin negaḻda kuntiputraroḷ bhīmanaṁ
kada gāndhāriya putraroḷ modaligan duryōdhanan dharmayu
ddoḷantātananikkikoṇḍanadajēn bhīman jayōddāmaneṁ
budanembantidu vastuyuddhamenisal pēḷven gadāyuddhaman 33

1.34

kaṁ॥ modaloḷ sāvantarini
suditōditanāgi maṇḍalēśvaraninda
bhyudayaparanenisi cakriya
nudayaparampareyanaydidan kavirannan

1.35

caṁ॥ udadhiyaneydu diggajamaneydu kulādriyaneydu nīldu ni
ldudu jasamittagitta dhanamēnadu nildude munnamittare
llidavarēyē pettavarumallidarā dhanamellitindrajā
lada sirigēke meṭṭiduvirandoredan kavikuñjarāṅkuśan

1.36

caṁ॥ negaḻdu rasam manaṅgoḷise mārgamoṇḍambaḍe dē[si] kabbaman
bagegoḷalintu pēḷvudu mahībhujasārthakamalladante ke
mmage koḷalāṭipan doreyo rakkaso kaḷḷano bandikāṟanō
pagevano mommanō magana dāyiganō budhasēvyanandanā

1.37

kaṁ॥ paḍeyoḍeya kaḍeya baḍavar
kuḍe paḍedano cakravartiyoḷ tailapanoḷ
paḍedan mahimōnnatiyan
paḍedan kavicakravartivesaran rannan

1.38

kaṁ॥ ārātīyakavīśvara
rāruṁ munnārtarilla vāgdēviya bhaṁ
ḍārada mudreyanoḍedan
sārasvatamanipa kaviteyoḷ kaviratnan

1.39

kaṁ॥ rasaman bhāvamuman kā
ḷasaman kuṇikeyumanaṟidu kavimārgadoḷaṁ
posadēsiya nuḍigaḷoḷaṁ
posayipa balgege caturmukhan kavirannan

1.40

kaṁ॥ doreyuḻiva vastupuruṣar
parikisi belemāḍē gaṅgamaṇḍalacakrē
śvarakaṭakōttamanāyaka
viracaneyanarghyaratnamāḍan ratnan

1.41

kaṁ॥ vasudhādhipatiya kaṭakado
ḷesedoppe suvarṇaracane kēvaṇadoḷ sē
risidudaḍendīgaḷ raṁ
jisida mahāratnamenisidan kaviratnan

1.42

kaṁ॥ kannaḍameraḍaṟunūṟaṟi
kannaḍamā tiruḷa kannaḍam madhu[ram vr̥]
ttanmam saṁskr̥tamene saṁ
pannan negaḻd’ ubhayakaviteyoḷ kavirannan

1.43

kaṁ॥ śrutaramaṇīyane kavitā
caturane cāritramaṇēvibhūṣaṇaratnan
śrutaramaṇīyane kavitā
caturane cāritraratnajaladhiya ratnam

1.44

kaṁ॥ ratnaparīkṣakanān kr̥ti
ratnaparīkṣakanenendu phaṇipatiya phaṇā
ratnamuman rannana kr̥ti
ratnamuman pēḷ parīkṣipaṅgantideyē

1.45

kaṁ॥ oḷapokku nōḍa bhārata
doḷagaṇa katheyallamī gadāyuddhadoḷaṁ
toḷakoṇḍattene siṁhā
valōkanakramadinaṟidan kavirannan

1.46

kaṁ॥ vanitānāyaka ratnam
tanōdarīkanakasūtraratnam kāntā
stanahāraratnamabalā
janacūḍāratnamenisidan kaviratnan

1.47

caṁ॥ kavigaḷoḷā purāṇakavipuṅgavaroḷpadarigalla sa
tkavigaḷanallavēdavara pōdoḍavandira kabbaminnumi
rpuvu guṇadōṣaman nikaṣamiṭṭu parīkṣisi nōḍa tāve pē
ḷve budharidu9 nōḷpudu purātananūtanakāvyarēkheyan

1.48

kaṁ॥ guṇamane tōrpan dōṣada
guṇaṅgaḷane negaḻdu tōrpa durjananumadēn
guṇagaṇanege kōrpan kr̥ti
guṇadōṣaparīkṣegāranār bāriparō

1.49

kaṁ॥ śrīyutanoḷudārate vā
kśrīyutanoḷmatsaratvamāgadudāran
śrīyutanamatsaran vā
kśrīyutanādoḍe kr̥tārtharāgare kavigaḷ

1.50

caṁ॥ pratibhe nisargamuṇṭu kiṟidordugaḷoḷ kiṟiduṇṭu balle śī
ghrate kiṟiduṇṭu pēḷtoḍavarindalavalladudantaṁ sara
svati varavittavol kelabarordade kēḷade kallaḷante ga
rvitareḍasirpararthakr̥tigēn mativantaro puṇyavantarō

1.51

kaṁ॥ vanaruhabhavanenisida daṁ
ḍanāyakan kēśi tīrda pēḷvina kavira
nnana pēḷva kr̥ti yaśasśrī
vanitegalaṅkr̥tiyinippudundaccariyē

1.52

ma॥ kurubhūbhr̥dbalatūlakālapavanam kauravyagandhēbhakē
sari duśyāsanaraktaraktavadanam duryōdhanōrukṣamā
dharavajram kururājaratnamakuṭōtkūṭāṅghrisaṅghaṭṭasaṁ
garanandendabhivarṇipan raṇayaśaśrīrāmanan bhīmanan

1.53

caṁ॥ desedesegōḍidanyakari dikkariyādudarātibhūbhuja
prasarame dikpatiprasaravādudu vairibalam kumāriyar‌
besagoḷi dikkumāriyarenal doreyādudadarke mecci ba
ṇṇisalabhiyōgavāytenage sāhasabhīmana sāhasaṅgaḷan

1.54

kaṁ॥ karamiḍidu hiḍimba jaṭā
surara jarāsandhasandhigaḷanuman bakasaṁ
haraṇan kīcakamathanan
nirastamitravairinivahagajasiṁhabalan

1.55

ma॥ biḷaduśyāsanakr̥ṣṇalōhitajalāśliṣṭan kuruprōdbhava
praḷayajvāli suyōdhanōrumakuṭōdghaṭṭapratijñākṣarā
vaḷivinyastaviśālaniścaḷaśilāsambham kurukṣētradoḷ
praḷayōgrāntakanantagurvanoḷakoṇḍirdan hiḍimbāntakan

1.56

va॥ ā prastāvadoḷ dvaṣṭādvaṣṭaparampareyemba vr̥ddhakañcukiyuṁ buddhamatiyemba mēḷada keḷadiyuṁ berasu dēvāsurayuddhakke karagaṁ bottaḷambantanavaratabāṣpavāridhārāpūraparivāritapallavanētreyu masahyaparibhavānaladandahyamānagātreyumāgi yajñavēdīsambhaveyuṁ yājñasēniyuṁ drupadarājōpavanajayavaijayantiyumenisida pāñcālarājatanūje pavamānatanūjanallige bandu

1.57

caṁ॥ danujavirōdhi māḍidoḍamāgada sandhiyolēno ninna sai
pinoḷavaśiṣṭanirdhanasuyōdhanavāyturisēne sindhunaṁ
dana dhr̥tarāṣṭradorkeya nammarasan maraḷbambukeygumeṁ
danuśayavādudindenage saṁśayaman kaḷe kauravāntakā

1.58

kaṁ॥ biḷaduśyāsanavakṣa
sthaḷōccaḷatkṣatajaladin kōpā
naḷanan maṇisadinuṁ
gaḷagaḷitasakōpanirpa tējadindidircāy

1.59

kaṁ॥ samavāyamahitaroḷ saṁ
dhimāḍi yamasūnu pēḷ vanavāsave dal
nimage śaraṇenagamanda
gnimukhade puṭṭidudaṟinde śaraṇagnimukham

1.60

va॥ endu nondu nuḍiye marunnandanan darahasitavadanāravindanāgi tannantargatadoḷ

1.61

kaṁ॥ kururājānujabhīkara
"karaviluḷitanīlakabaribharaman piḍiduṁ
paribhavisal kr̥ṣṇege mige
dorekoḷisade kōpaman manastāpamuman"

1.62

va॥ endupalakṣisi

1.63

kaṁ॥ dhātriyumanī hutāśana
putriyuman biḍede sōlvanallan jūdin
kṣatriyatējamuman yama
putran ripugande sōlvanagale bēḍā

1.64

va॥ endanilasutan nijāgrajaṅge muḷidu

1.65

kaṁ॥ paravaśadoḷirdarō mēṇ
parājitaprāṇarādarō draupadiyan
paribhavisuvalli nōḍu
ttiralakkume pavanasūnugaṁ pārthaṅgaṁ

1.66

va॥ endu tanagamajurnagamoḍane muḷidu

1.67

kaṁ॥ vinayamane bagedu vikrama
mane bageyade naranumānumemagaṁ sammō
hanavādudakkamanda
ṇṇana sūnr̥tavacanamemba mantrākṣaradin

1.68

va॥ endu paścāttāpaṅgeydu kurukulaviḷayajvāle suyōdhanapraḷayakāle pāñcāliya vadanaman nōḍi

1.69

kaṁ॥ gaḷiyusutire kabaribharam
gaḷiyusutire nayanavāri ninnānanadin
naḷinānane nīnire kuru
kulāntakan gaḷitakōpane kalibhīman

1.70

kaṁ॥ satyapratijñanene kuru
patyūrukirīṭabhaṅgaman paḍedu jagat
stutyakr̥tyakr̥tyanenisade
satyāśrayavesarga muyyanāmpane bhīman

1.71

kaṁ॥ saṅgararaṅgadoḷijivabe
ḍaṅgavesar‌ negaḻe negaḻdu saṅgaraman tō
rpan gaḍa negaḻd’ āhavama
llaṅgaṁ jākavvadēvigaṁ puṭṭidudan

1.72

kaṁ॥ ninagagniputriyāy pava
mānatanūbhavanenānaṇaṁ kūḍe susaṁ
dhānamarinnaparoḷantana
lānilasaṁyōgamuripadirkume pageyan

1.73

kaṁ॥ kurukulajīvakarṣaṇa
pariṇatamidu kāḷahastamallade paramē
śvari kēśahastamakkume
parābhavajvalanadhūmakr̥ṣṇam kr̥ṣṇē

1.74

kaṁ॥ toḍegaḷanuḍival gurugaḷ
toḍasa[kki]galāṅge makuṭabhaṅgaṁ māḍal
nuḍidenage makuṭabaddharu
moḍanidirumavara kambhaśaktigaḷādar

1.75

kaṁ॥ kurunandanaran konden
kuruśatabānujana nettaran kuḍiden pū
ṇṇereḍan tīrcidenirdapu
veraḍumavan tīrci tīrcadirpene pageyan

1.76

kaṁ॥ ūrugaḷanuḍivenoḍaven
kauravaparibr̥ḍhana makuṭaman vēṇīsaṁ
hāram māḍuvenadajēn
bhāramadinitalladenna paribhavabhāvam

1.77

navanaḷina ॥ kurukulaśōṇitapādapadmataḷan taḷō
darige vr̥kōdaranāgipan kacabandhabaṁ
dhurateyanātana pūṇṇa pūṇṇe śilātaḷā
kṣaramenisirpa janōktiyan pusimāḷpenē

1.78

kaṁ॥ ājana magan prārthise bāṁ
dojiya magan māḍe sandhiyādadudanituṁ
majugadiraṇṇana mātan
pejigikkuvenajjanirdu māṇboḍameyin

1.79

u॥ daṇḍitavairivairibalalōhitabandhuradaṇḍamī bhujā
daṇḍamumājibhīkaravirōdhividāraṇadaṇḍamī gadā
daṇḍamumugrapannagavibhīṣaṇamāhavaśauṇḍamī dhanu
daṇḍamumu[lvi]naṁ drupadanandane sandhiyanāgalipēnē

1.80

va॥ endu mattamintendan

1.81

ma॥ kururājārṇavabāḍabāgni kururājāraṇyadāvānalam
kururājāmbujacandrarōci kururājādrīndravajrāyudham
kururājōgratamastamōri kururājēbhēndrakaṇṭhīravam
piriduṁ kānteya munde pūṇṇu nuḍidan cāḷukyakaṇṭhīravan

1.82

idu samastabhuvanavallabhajanāśrayan śrīpr̥thvīvallabhan mahārājādhirājaparamēśvaran paramabhaṭṭārakan śrīsatyāśrayakulatilakan śrīmadāhavamalladēvaśrīpādakalpapādapāśrayāsannavarti kavicakravarti kavirannaviracitamappa cāḷukyacakravarti śrīsāhasabhīmavijayadoḷ bhīmasēnapratijñāvarṇanam prathamāśvāsam