<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Epic, Poetry, Drama & Narrative](https://indike.org/pramana/in.lit) › [The Mahābhārata and its versions](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata) › [Mahābhāratas in Indian regional languages](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa) › [Karnata Bharata Kathamanjari](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa) › 1.55

# Karnata Bharata Kathamanjari 1.55: ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೯)

Karṇāṭa Bhārata Kathāmañjarī 1.55

- **Language:** Kannada

### ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೯)

### [1.55.p1](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.p1)

\<ಕುಮಾರವ್ಯಾಸಭಾರತ-ಸಟೀಕಾ

### [1.55.p2](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.p2)

ಗದಾಪರ್ವ: ೯ ನೆಯ ಸಂಧಿ

### [1.55.p3](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.p3)

ಸೂಚನೆ

### [1.55.p4](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.p4)

ರಾಯಪರಬಲ ಮದನಹರ ರಿಪು  
ರಾಯಕುವರರು ಸಹಿತ ಪಾಂಡವ  
ರಾಯಕಟಕವ ಕೊಂದನಶ್ವತ್ಥಾಮ ರಜನಿಯಲಿ||ಸೂಚನೆ||

### [1.55.p5](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.p5)

ॐ

### [1.55.p6](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.p6)

ಏನು ಗುರುಸುತ ಕಾರ್ಯಾದನುಸಂಧಾನ

### [1.55.1](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.1)

ಕೇಳು ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಾವನಿಪ ನಿ  
ನ್ನಾಳ ಚಿತ್ತದ ಚಟುಳ ಪಣದ ಚ  
ಡಾಳತನವನು ಸಂಗರದೊಳುದ್ದಾಮ ನಸತ್ವದಲಿ ||  
ಪಾಳೆಯವ ಸಾರಿದರು ವಿಟಪಲ  
ತಾಳಿವಿಶ್ರಮ ತಿಮಿರಗಹನವಿ  
ಶಾಲವಟಕುಜವಿರಲು ಕಂಡರು ನಿಲಿಸಿದರು ರಥವ || ೧ ||

### [1.55.2](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.2)

ನಿಲುವೆವಿಲ್ಲಿ ವಿರೋಧಿಸಂತತಿ  
ಯುಲುಹನಾಲಿಸಿಬಹುದು ಕೋಟಾ  
ವಳಯವಿದೆ ಹತ್ತಿರೆಯೆನುತ ಗುರುಸೂನು ರಥವಿಳಿಯೆ |  
ಇಳಿದರಿಬ್ಬರು ಸೂತರಿಗೆ ಕೈ  
ಕೊಳಿಸಿದರು ಕುದುರೆಗಳನಾ ಕಲು  
ನೆಲದೊಳೊರಗಿದರವರು ಸುಮರಶ್ರಮದ ಭಾರದಲಿ || ೨ ||

### [1.55.3](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.3)

ಒಳಗೆ ತೊಳಲಿಕೆಯುಕ್ಕಡಕೆ ಕಳ  
ವಳಿಸಿ ಹಾಯಿದರೊಮ್ಮೆ ಮತ್ತಂ  
ತೆಲೆಮಿಡುಕದಾಲಿಸಿ ನಿಧಾನಿಸಿ ಸಾರಿದರು ಮರನ |  
ಬಳಲಿಕೆಯ ಬೇಸರಿನೊಳಾ ಕೃಪ  
ಮಲಗಿದನು ಕೃತವರ್ಮನೊಲೆದಾ  
ಗುಳಿಸಿ ತೂಕಡಿಸಿದನು ತೆಗೆದುದು ನಿದ್ರೆ ತನುಮನವ || ೩ ||

### [1.55.3\_7](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.3_7)

೪-೫

### [1.55.4](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.4)

ಕುಸಿದು ಜೊಮ್ಮೆನ ಜಾಡ್ಯದಲಿ ಝೊಂ  
ಪಿಸಿದರಿಬ್ಬರು ರಾಯಗರುಡಿಯ  
ಜಸದ ಜಹಿಯಲಿ ಸ್ವಾಮಿಕಾರ್ಯದ ಹೊತ್ತಹೊರಿಗೆಯಲಿ |  
ಉಸುರು ಮಿಡುಕದೆ ನಿದ್ರೆ ನೆನಹಿನ  
ಮುಸುಕನುಗಿಯದೆಯಿಷ್ಟಸಿದ್ಧಿಯ  
ವಿಷಮ ಸಮಸಂಧಿಗಳ ಸರಿವಿನೊಳಿರ್ದನಾ ದ್ರೌಣಿ || ೪ ||

### [1.55.5](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.5)

ಭಾಗ ಭೀತುದು ರಜನಿಯಲಿ ಸರಿ  
ಭಾಗವಿದ್ದುದು ಮೇಲೆ ತತ್‌ಕ್ಷಣ  
ಗೂಗೆ ಬಂದುದದೊಂದು ವಟಕುಜದಗ್ರಭಾಗದಲಿ |  
ಕಾಗೆಗಳ ಗೂಡುಗಳ ಹೊಯ್ದು ವಿ  
ಭಾಗಿಸಿತು ತುಂಡದಲಿ ಬಿದ್ದವು  
ಕಾಗೆ ಸುಭಟನ ಸಮ್ಮುಖದಲಿ ಸಹಸ್ರಸಂಖ್ಯೆಯಲಿ || ೫ ||

### [1.55.6](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.6)

ಇದು ಮದೀಯ ಮನೋರಥದ ಸಂ  
ಹೃದಯದೊಲು ಸಂಕಲ್ಪಕಾರ್ಯಾ  
ಭ್ಯುದಯ ಸೂಚಕವಾಯ್ತು ನಿದ್ರಾಮುದ್ರಿತೇಕ್ಷಣರ |  
ಪದವ ಹಿಡಿದಲ್ಲಾಡಿದಡೆ ಮೈ  
ಬೆದರುತೇನೇನೆನುತ ನಿದ್ರಾ  
ಮದವಿಘೂರ್ಣನವಡಗಿ ಕುಳ್ಳಿರ್ದರು ಮಹಾರಥರು || ೬ ||

### [1.55.7](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.7)

ಏನು ಗುರುಸುತ ಕಾರ್ಯದನುಸಂ  
ಧಾನವೇನೆನೆ ವಾಯಸಂಗಳ  
ನಾ ನಿಶಾಟನನಿರುವುತದೆ ಗೂಡುಗಳನಬ್ಬರಿಸಿ |  
ಈ ನಿದರುಶನದಿಂದ ಪಾಂಡವ  
ಸೇನೆಯನು ಕಗ್ಗೊಲೆಯೊಳಗೆ ಕೊಲ  
ಲೇನು ಹೊಲ್ಲೆಹ ಮಾವ ಎಂದನು ಗುರುಸುತನು ಕೃಪಗೆ || ೭ ||

### [1.55.7\_8](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.7_8)

ಪಾಂಡವ ಸೇನೆಯನು ಕಗ್ಗೊಲೆಯೊಳಗೆ ಕೊಲಲು ಏನು ಹೊಲ್ಲೆಹ ಮಾವ

### [1.55.8](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.8)

ಲೇಸಲೈ ಕೃತವರ್ಮ ಬಳಿಕೇ  
ನಾಸುರದ ಕಗ್ಗೊಲೆಗೆ ರಾಜಾ  
ದೇಶದಲಿ ನಾವ್ ಬಂದೆವೀ ಪಾಂಡವರ ಪಾಳೆಯಕೆ |  
ಘಾಸಿಯಾಗರು ಪಾಂಡು ಸುತರಿಗೆ  
ವಾಸುದೇವನ ಕಾಹು ಘನ ಕಾ  
ಳಾಸ ತಪ್ಪಿದ ಬಳಿಕ ನಮಗಪಕೀರ್ತಿ ಬಹುದೆಂದ || ೮ ||

### [1.55.9](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.9)

ಕ್ರುತುಹರನ ಸಮಜೋಳಿ ಗಂಗಾ  
ಸುತನ ಜಯಿಸಿದರವರ ತೂಕದ  
ವಿತತಬಲರೈ ಭಾವನವರೊಗ್ಗಿದರು ದಿವಿಜರಲಿ |  
ಅತಿರಥರೊಳಗ್ಗಳೆಯ ರಾಧಾ  
ಸುತ ಸುಯೋಧನ ಮಾದ್ರಪತಿಯೀ  
ವ್ಯತಿಕರದೊಳೇನಾದರಿದು ಮುರಹರನ ಕೃತಿಯೆಂದ || ೯ ||

### [1.55.10](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.10)

ಇರಿಸನಿಲ್ಲಿ ಮುರಾರಿ ಕೌಂತೇ  
ಯರನಿದೊಂದು ನಿಧಾನ ಮೇಣಿ  
ಲ್ಲಿರಿಸಿದಡೆ ಕೊಲಲೀಯನಡ್ಡೈಸುವನು ಚಕ್ರದಲಿ |  
ಇರುಳು ಹಗಲಡವಿಯಲಿ ಮನೆಯಲಿ  
ಶರಧಿಯಲಿ ಪರ್ವತದಲಗ್ನಿಯ  
ಲಿರಲಿ ತನ್ನವರಲ್ಲಿ ಹರಿಗವಧಾನ ಬಲುಹೆಂದ || ೧೦ ||

### [1.55.11](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.11)

ಮರಹಿನಲಿ ಮುಡುಹುವುದು ಧರ್ಮದ  
ಹೊರಿಗೆಯಲ್ಲದು ನಿದ್ರೆಗೈದರ  
ನಿರಿವುದೇನಿದು ಪಂಥವೇ ಪೌರಾಣಮಾರ್ಗದಲಿ |  
ಅರಿಯದಾರಂಭಿಸಿದೆವಿದರಲಿ  
ಪರಿಸಮಾಪ್ತಿಯ ಕಂಡೆವಾದಡೆ  
ನೆರೆ ಕೃತಾರ್ಥರು ವಿಘ್ನಶತವಡ್ಡೈಸದಿರವೆಂದ || ೧೧ ||

### [1.55.12](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.12)

ತಪ್ಪದಾಚಾರಿಯನ ನುಡಿ ಮೇ  
ಲಪ್ಪುದನು ದೈವಾಭಿಯೋಗದೊ  
ಳೊಪ್ಪವಿಡುವುದು ರಜನಿಯಲಿ ಕಳ್ಳೇರ ಕದನದಲಿ |  
ಒಪ್ಪದಿದು ಸೌಭಟ ವಿಧಾನಕೆ  
ನೊಪ್ಪಿತಹುದಿದರಿಂದ ರಿಪುಗಳ  
ತಪ್ಪಿಸುವನಸುರಾರಿಯೆಂದನು ನಗುತ ಕೃತವರ್ಮ || ೧೨ ||

### [1.55.13](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.13)

ಆದಡಿರಿ ನೀವಿಬ್ಬರಿಲ್ಲಿ ವಿ  
ವಾದ ನಿಮ್ಮೊಡನೇಕೆ ಜನಪರಿ  
ವಾದ ಭಯವೆಮಗಿಲ್ಲ ಸಾರಥಿ ರಥವ ತಾಯೆನುತ |  
ಕೈದುಗಳ ಸಂವರಿಸಿ ರಥದಲಿ  
ಹಾಯ್ದು ಹೊರವಡೆ ಭೋಜಕೃಪರನು  
ವಾದಡೆಮಗೇನೆನುತ ಬಂದರು ಪಾಳೆಯದ ಹೊರಗೆ || ೧೩ ||

### [1.55.13\_9](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.13_9)

ಪಾಂಡವರ ಪಾಳಯದೊಳಗೆ ಗುರು ಸುತ ಕೃಪ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮರು

### [1.55.14](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.14)

ಮುರಿದು ಕೋಟೆಯನೊಂದು ಕಡೆಯಲಿ  
ತೆರಹುಮಾಡಿ ಮಹಾರಥರು ಜನ  
ವರಿಯದವೊಲೊಳಹೊಕ್ಕು ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಲಿ ರಥವಿಳಿದು ||  
ತರವಳರ ತೊಳಲಿಯ ಮೇಲೆ  
ಚ್ಚರಿಕೆ ಮಸುಳಿಸೆ ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯೊ  
ಳಿರಿತದಂಘವಣೆಯಲಿ ಪರುಠವಿಸಿದನು ಗುರುಸೂನು || ೧೪ ||

### [1.55.14\_10](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.14_10)

ಮಸುಳಿಸು=: ಮಂಕಾಗು. 2. ಮಂಕಾಗುವಂತೆ ಮಾಡು. 3. ಅಡಗು. 4. ಕುಗ್ಗು. 5. ನಾಶಮಾಡು.

### [1.55.15](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.15)

ಎರಡು ಬಾಗಿಲ ಪಾಳೆಯಕೆ ಕೃಪ  
ನಿರಲಿ ಮೂಡಲು ಪಶ್ಚಿಮಾಂಗದೊ  
ಳಿರಲಿ ಕೃತವರ್ಮಕನು ಬಾಗಿಲೊಳಾಂತ ರಿಪುಜನವ |  
ಕರಿ ತುರಗ ರಥ ಪತ್ತಿಗಳ ಸಂ  
ಹರಿಸುವುದು ನೀವಿಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯದೊ  
ಳರಸು ಮೊತ್ತಕೆ ಮಿತ್ತು ತಾನಹೆನೆಂದು ಕೈಗೊಂಡ || ೧೫ ||

### [1.55.16](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.16)

ಎರಡು ಬಾಗಿಲೊಳಿವರನಿಬ್ಬರ  
ನಿರಿಸಿ ಚಾಪವ ಮಿಡಿದು ಬಾಣವ  
ತಿರುಹುತೊಬ್ಬನೆ ರಥವ ಬಿಟ್ಟನು ರಾಜಬೀದಿಯಲಿ |  
ಅರಸ ಕೇಳದುಭುತವನಾ ನಡು  
ವಿರುಳು ನೃಪವೀಥಿಯಲಿ ನಿಂದುದು  
ಧರೆಗೆ ಗಗನಕೆ ಕೀಲನಿಕ್ಕಿದವೊಲು ಮಹಾಭೂತ || ೧೬ ||

### [1.55.16\_11](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.16_11)

ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನಿಗೆ ಎದುರಾದ ಭೂತ

### [1.55.17](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.17)

ನಿಟಿಲನಯನದ ಜಡಿವ ಜೂಟದ  
ಜಟೆಯ ಪೂತ್ಕೃತಿಯುರಿಯ ನಾಸಾ  
ಪುಟದ ವೈಕಕ್ಷಕದ ವಿಷಧರಪತಿಯ ವಾಸುಗಿಯ |  
ಚಟುಳ ಚಪಳಪ್ರಭೆಯ ಘನಸಂ  
ಘಟಿತವೆನೆ ಗರ್ಗರದ ಘೋರ  
ಸ್ಫುಟರವದ ರೌದ್ರಾಭಿರತಿಯಲಿ ರಂಜಿಸಿತು ಭೂತ || ೧೭ ||

### [1.55.18](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.18)

ಬೆಚ್ಚಿದನೆ ಭಾರಣೆಯ ಭೂತವ  
ನೆಚ್ಚು ಬೊಬ್ಬಿರಿದಾರಿದನು ಮಗು  
ಳೆಚ್ಚನೈದಾರೇಳುನೂರೈನೂರು ಸಾವಿರವ |  
ಎಚ್ಚು ಹಾಯ್ದಂಬುಗಳು ಭೂತದ  
ಬಿಚ್ಚುಗಂಗಳ ಕೊಂಡದುರಿಯಲಿ  
ಬಚ್ಚಿಸಿದ ಗರಿ ಸೀದು ಸೀಕರಿಯೋಗಿ ನಿಮಿಷದಲಿ || ೧೮ ||

### [1.55.19](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.19)

ಉಗಿದು ಮಂತ್ರಾಸ್ತ್ರವನು ತಿರುವಿಂ  
ದುಗುಳಿಚಿದಡಾ ಭೂತದಂಘ್ರಿಗೆ  
ಮುಗಿದ ಕೈಗಳಲೆರಗಿದರು ಶಸ್ತ್ರಾಧಿದೇವಿಯರು |  
ಉಗಿದನೊರೆಯಲಡಾಯುಧವನು  
ಬ್ಬೆಗದಲಪ್ಪಳಿಸಿದಡೆ ಕಯ್ಯಿಂ  
ಜಗುಳ್ದುಬಿದ್ದುದು ಝಂಕೆಯದ್ದುದು ಭಯದ ಝಾಡಿಯಲಿ || ೧೯ ||

### [1.55.20](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.20)

ಕಾಕಮುಖದ ಮಯೂರ ಟಿಟ್ಟಿಭ  
ಕೋಕವದನದ ಹಮಸ ಕಂಕ ಬ  
ಳಾಕವಕ್ತ್ರದ ಗೌಜು ಗೀಜಗ ಚಾತಕಾನನದ |  
ಘೂಕಮುಖದ ಸೃಗಾಲ ಶಾರ್ದೂ  
ಲಾಕೃತಿಯ ಬಹುವಿಧದ ರೂಪದ  
ನೇಕ ಭೂತವ್ರಾತ ನೆರೆದುದು ಭೂಪ ಕೇಳೆಂದ || ೨೦ ||

### [1.55.21](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.21)

ಇದು ವಿರೂಪಾಕ್ಷನ ಮನಃಕ್ಷೋ  
ಭದ ವಿಕಾರವಲಾ ಪಿನಾಕಿಯ  
ಪದವ ಹಿಡಿದೋಲೈಸುವೆನು ಸರ್ವಾಂಗಯಜ್ಞದಲಿ |  
ಇದಕುಪಾಯವ ಬಲ್ಲೆನೆಂದು  
ಬ್ಬಿದನು ಬೊಬ್ಬಿರಿದಾರಿ ತೋಡಿದ  
ನುದರವಹ್ನಿಯನಿದಿರೊಳಗ್ನಿತ್ರಯವ ನಿರ್ಮಿಮಿಸಿದ || ೨೧ ||

### [1.55.22](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.22)

ಸೆರೆನರಂಗಳ ದರ್ಭೆ ಮಿದುಳಿನ  
ಚರು ಕಪಾಲದ ಪಾತ್ರೆಯೆಲುವಿನ  
ಬೆರಳ ಸಮಿಧೆ ವಿಶಾಳದನುಮಜ್ಜೆಗಳ ಪೃಷದಾಜ್ಯ |  
ಅರುಣಜಲದಾಜ್ಯಾಹುತಿಯ ವಿ  
ಸ್ತರವ ವಿರಚಿಸಿ ನಿಗಮಮಂತ್ರೋ  
ಚ್ಚರಣೆಯಲಿ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿಗೆ ತನ್ನೊಡಲನೊಪ್ಪಿಸಿದ || ೨೨ ||

### [1.55.23](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.23)

ಮೆಚ್ಚಿದನು ಮದನಾರಿ ಹೋಮದ  
ಕಿಚ್ಚು ತುಡುಕದ ಮುನ್ನ ತೆಗೆದನು  
ಬಿಚ್ಚುಜಡೆಗಳ ಜಹ್ನು ಸುತೆಯಲಿ ನಾದಿದನು ಭಟನ |  
ಎಚ್ಚ ಶರವಿದೆ ಖಡ್ಗವಿದೆ ಕೋ  
ಮುಚ್ಚು ಮರೆಯೇಕಿನ್ನು ಸುತರಲಿ  
ಚೊಚ್ಚಿಲವ ನೀನೆಂದು ಮೈದಡವಿದನು ಶಶಿಮೌಳಿ || ೨೩ ||\*

### [1.55.24](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.24)

ಸಾರಥಿಗಳೊಳಗೆನಿಸಿದನು ಭೂ  
ಭಾರಭಂಜಕನಸುರಹರನೀ  
ಭಾರ ಬಿದ್ದುದು ನಮಗೆ ಪಾಂಚಾಲಪ್ರಬದ್ಧಕರ |  
ತೀರಿತಿದು ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ವಿ  
ಹಾರವೊಡಬೆಚ್ಚಿತು ರಿಪುವ್ರಜ  
ಮಾರಣಾಧ್ವರಕೃತಿಯ ನೀ ಕೈಕೊಳಿಸು ಹೋಗೆಂದ || ೨೪ ||

### [1.55.25](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.25)

ಎನೆ ಪುರಾರಿಯ ಪದಯುಗಕೆ ಗುರು  
ತನುಜ ಮೈಯಿಕ್ಕಿದನು ಬೀಳ್ಕೊಂ  
ಡನು ತಿರೋಹಿತನಾದನೀಶ್ವರನೀತನನು ಕಳುಹಿ |  
ಧನುವ ಕೊಂಡನು ಧೂರ್ಜಟಿಯ ರೂ  
ಹಿನ ಮಹಾರಥ ರಥವನೇರಿದ  
ನನುವರದ ರೌರವವನಂಘೈಸಿದನು ರಜನಿಯಲಿ || ೨೫ ||

### [1.55.25\_12](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.25_12)

ಪಾಂಡವರ ಪಾಳಯದೊಳಗೆ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ರೌದ್ರಸಂಹಾರ

### [1.55.26](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.26)

ಧರಣಿಪತಿ ಕೇಳ್ ರಾಜಬೀದಿಯೊ  
ಳುರವಣಿಸಿ ಗುರುಸೂನು ರಥದಲಿ  
ಬರುತ ಕಂಡನಲೈ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ ರಾಜಮಂದಿರವ |  
ಇರರು ಪಾಂಡವರಿಲ್ಲಿ ಮೇಣವ  
ರಿರಲಿ ಬಳಿಕಾರೈವೆನಯ್ಯನ  
ಹರಿಬ ಹೋಗಲಿ ಮುನ್ನ ಕೊಲುವೆನು ದ್ರುಪದನಂದನನ || ೨೬ ||

### [1.55.27](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.27)

ಎಂದು ರಾಯನ ಗುಡಿಯ ಗೂಢದ  
ಮಂದಿರದ ಬಲವಂಕವೀಧಿಯ  
ಮುಂದೆ ಧೃಷ್ಟದ್ಯುಮ್ನನರಮನೆಗಾಗಿ ವಹಿಲದಿ |  
ಬಂದು ಬಾಗಿಲ ಮುರಿದು ಕಾಹಿನ  
ಮಂದಿಯನು ನಿಡುನಿದ್ರೆಗೈಸಿದ  
ನಂದು ಮಿಣ್ಣನೆ ಹೊಕ್ಕನಾತನ ಸೆಜ್ಜೆಯೋವರಿಯ || ೨೭ ||

### [1.55.28](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.28)

ತೊಳತೊಳಗುವಿಕ್ಕೆಲದ ದೀಪದ  
ಬೆಳಗಿನಲಿ ಮಣಿರಚಿಯು ಚಿತ್ರಾ  
ವಳಿಯ ಮೇಲ್ಕಟ್ಟಿನಲಿ ಲಲಿತಸ್ತರಣ ಮಧ್ಯದಲಿ |  
ಹೊಳೆಹೊಳೆವ ನವರತ್ನಭೂಷಣ  
ಕಳಿತಕಾಯನ ಕಂಡು ರೋಷ  
ಪ್ರಳಯ ಭೈರವರೂಪನೊದೆದನು ವಾಮಪಾದದಲಿ || ೨೮ ||

### [1.55.28\_13](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.28_13)

ಘಳಿಲನೆದ್ದನಿದಾರು ನಿದ್ರೆಯ  
ನಳಿದವನ ತಿವಿಯೆನುತ ಮುಂದಣ  
ವಿಳಯರುದ್ರನ ರಹಿಯ ರೌದ್ರದ ರಣಭಯಂಕರನ  
ನಿಲವ ಕಂಡನಡಾಯುಧವ ತಾ  
ಹಲಗೆಯಾವೆಡೆಯೆಂಬವನ ಮುಂ  
ದಲೆಯ ಹಿಡಿದಡಗೆಡಹಿ ಕುಸುಕಿರಿದರಿಯನಸಬಡಿದ ೨೯

### [1.55.30](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.30)

ಉಗಿದು ಬಿಲ್ಲಿನ ತಿರುವ ಕೊರಳಲಿ  
ಬಿಗಿಯೆ ಭಯದಲಿ ದ್ರುಪದಸುತ ಬೆರ  
ಳುಗಳ ಬಾಯಲಿ ಬೇಡಿಕೊಂಡನು ದ್ರೋಣನಂದನನ |  
ಉಗಿದಡಾಯ್ದದಲೆನ್ನ ಶಿರವನು  
ತೆಗೆದು ಕಳೆಯೈ ಶಸ್ತ್ರಘಾತದಿ  
ನುಗುಳಿಸಸುವನು ತನಗೆ ವೀರಸ್ವರ್ಗವಹುದೆಂದ || ೩೦ ||

### [1.55.31](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.31)

ಅಕಟ ಗುರುಹತ್ಯಾಮಹಾಪಾ  
ತಕಿಯೆ ನಿನಗೇ ಸ್ವರ್ಗ ದೇವ  
ಪ್ರಕರ ನಿನ್ನನು ಹೊಗಿಸಿದಡೆ ಸುಡುವೆನು ಸುರಾಲಯವ |  
ಕ್ರಕಚ ಕುಂಭೀಪಾಕಮುಖ ನಾ  
ರಕದೊಳರಮನೆ ನಿನಗೆ ಕೌಕ್ಷೇ  
ಯಕದ ಹತಿ ಗಡ ತನಗೆನುತ ಕಟ್ಟಿದನು ತಿರುವಿನಲಿ || ೩೧ ||

### [1.55.32](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.32)

ಉರಲ ಹತ್ತಿಸಿ ಸೆಳೆಯೆ ಗೋಣಲಿ  
ಗುರುಗುರಿಸಲಸು ಜಾರಿದುದು ಬೊ  
ಬ್ಬಿರಿದು ಹೊಕ್ಕನು ಕದವನೊದೆದು ಶಿಖಂಡಿಯರಮನೆಯ ||  
ತರಿದನಾತನನುತ್ತಮೌಂಜಸ  
ನರಸಿ ಹೊಯ್ದನು ಹೊಕ್ಕು ಬಾಗಿಲ  
ಮುರಿದು ಮೈಯರಿಹಿಸಿ ಯುಧಾಮನ್ಯುವ ವಿದಾರಿಸಿದ || ೩೨ ||

### [1.55.32\_14](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.32_14)

ಗಜಬಜವಿದೇನೆನುತ ನಿದ್ರೆಯ  
ಮಜಡರೊಳಗೊಳಗರಿದರೀತನ  
ಭುಜಬಲಕೆ ಮಲೆತವರ ಕಾಣೆನು ಸೃಂಜಯಾದಿಗಳ  
ರಜನಿಯಲಿ ರೌಕುಳವ ಮಾಡಿದ  
ನಜಿತಸಾಹಸನಿತ್ತ ದ್ರುಪದಾ  
ತ್ಮಜೆಯ ಭವನದ ಹೊರೆಗೆ ಬಂದನು ಪಾಂಡವರನರಸಿ ೩೩

### [1.55.34](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.34)

ಇದು ಯುಧಿಷ್ಠಿರ ರಾಜಗೃಹವೆಂ  
ದೊದೆದು ಕದವನು ಕಾಹಿನವರನು  
ಸದೆದು ಹೊಕ್ಕನು ಸಜ್ಜೆಯಲಿ ಧರ್ಮಜನ ನಂದನನ |  
ಒದೆದಡೆದ್ದನು ಸುರಗಿಯಲಿ ಕಾ  
ದಿದನು ಖಡುಗವ ಜಡಿದು ನಿಮಿಷಾ  
ರ್ಧದಲಿ ತಲೆಯನು ನೆಹಗಿ ಪ್ರತಿವಿಂಧ್ಯಕನನಸುಗಳೆದ || ೩೪ ||

### [1.55.35](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.35)

ಜನಪ ಕೇಳೈ ಬಳಿಕ ಸುತಸೋ  
ಮನನು ಶ್ರುತಕೀರ್ತಿಯ ಶತಾನೀ  
ಕನನು ಶ್ರುವರ್ಮನನು ತರಿದನು ದ್ರೌಪದೀಸುತರ |  
ಜನಪರೈವರ ತಲೆಗಳೆಂದೇ  
ಕರನರಥದೊಳಗಿರಿಸಿ ಹೊಕ್ಕನು  
ಮನೆಮನೆಗಳಲಿ ಸವರಿದನು ಸೋಮಪ್ರಬದ್ಧಕರ || ೩೫ ||

### [1.55.36](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.36)

ಸೀಳ ಬಡಿದನು ಸಮರಥರ ಪಾಂ  
ಚಾಳ ರಾವುತರನು ಮಹಾರಥ  
ಜಾಲವನು ಜೋಧರನು ಭಾರಿಯ ಪಾರಕವ್ರಜವ |  
ಸಾಲ ಹೊಯ್ದನು ಹುಯ್ಯಲಿಗೆ ಹೊಗು  
ವಾಳ ತರಿದನು ಖಡ್ಗಮುಷ್ಟಿಯ  
ಕಾಲಭೈರವ ಬೀದಿವರಿದನು ಕೇರಿಕೇರಿಯಲಿ || ೩೬ ||

### [1.55.37](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.37)

ಎಲೆಲೆ ಕವಿ ಕಳ್ಳೇರುಕಾರನ  
ತಲೆಯ ಹೊಯ್‌ಹೊಯ್ಯೆನಬುತ ನಿದ್ರಾ  
ಕುಳರು ಗರ್ಜಿಸುತಾಗುಳಿಸಿ ತೂಕಡಿಸಿದರು ಮರಳಿ |  
ಕೆಲಕೆಲಬರರೆನಿದ್ರೆಗಳ ಕಳ  
ವಳಿಗರೊರೆಗಳ ಕೊಂಡಡಾಯ್ದವ  
ನೆಲಕೆ ಬಿಸುಟರು ಬತ್ತಳಿಕೆಯಲಿ ಹೂಡಿದರು ಧನುವ || ೩೭ ||

### [1.55.38](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.38)

ಗಜವ ಹಲ್ಲಣಿಸಿದರು ವಾಜಿ  
ವ್ರಜಕೆ ರೆಂಚೆಯ ಹಾಯ್ಕಿದರು ಗಜ  
ಬಜವಿದೇನೇನೆನುತ ಗಾಲಿಗೆ ಬಿಗಿದು ಕುದುರೆಗಳ |  
ರಜನಿ ಬಂದುದೆ ಹಗಲು ಹೋಯಿತೆ  
ಗಜಬಜದೊಳಕಟೆನುತ ಸುಭಟ  
ವ್ರಜಸುವಿಹ್ವಳಕರಣರಿರಿದಾಡಿದರು ತಮ್ಮೊಳಗೆ || ೩೮ ||

### [1.55.39](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.39)

ಲಾಯದಲಿ ಹೊಕ್ಕಿರಿದು ಕುದುರೆಯ  
ಬೀಯ ಮಾಡಿದನಂತಕಂಗೆಯ  
ಡಾಯುಧದ ಧಾರೆಯಲಿ ಕೊಟ್ಟನು ಕುಂಜವ್ರಜವ |  
ರಾಯದಳ ಧರೆಯಂತೆ ನವಖಂ  
ಡಾಯಮಾನವಿದಾಯ್ತು ಪಾಂಡವ  
ರಾಯ ಕಟಕವ ಕೊಂದನಶ್ವತ್ಥಾಮ ಬೇಸರದೆ || ೩೯ ||

### [1.55.40](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.40)

ದೊರೆಗಳೇನಾದರೊ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ  
ನರ ವೃಕೋದರ ನಕುಲ ಸಹದೇ  
ವರು ಮುರಾಂತಕ ಸಾತ್ಯಕಿಗಳೊಳಗಿಹರೆ ರೌರವಕೆ |  
ಹರನ ಖತಿಯೋ ಲಯಕೃತಾಂತನ  
ವಿರಸಕೃತಿಯೋ ಸರ್ವದಳಸಂ  
ಹರಣಕೇನು ನಿಮಿತ್ತವೆಂದುದು ಭೂಸುರವ್ರಾತ || ೪೦ ||

### [1.55.41](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.41)

ಉಳಿದುದೇಳಕ್ಷೋಹಿಣೀದಳ  
ದೊಳಗೆ ನಾರೀನಿಕರ ವಿಪ್ರಾ  
ವಳಿ ಕುಶೀಲವ ಸೂತ ಮಾಗಧ ವಂದಿಸಂದೋಹ |  
ಸುಳಿವ ಕಾಣೆನು ಕೈದುವಿಡಿದರ  
ನುಳಿದು ಜೀವಿಸಿದಾನೆ ಕುದುರೆಗ  
ಳೊಳಗೆ ಜವಿಯಿಲ್ಲೇನನೆಂಬೆನು ಜನಪ ಕೇಳೆಂದ || ೪೧ ||

### [1.55.42](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.42)

ಕೂಡೆ ಕಟ್ಟಿತು ಕಿಚ್ಚು ತೆರಪಿನ  
ಲೋಡುವಡೆ ಗುರುಸುತನ ಶರ ಮಿ  
ಕ್ಕೋಡುವಡೆ ಬಾಗಿಲುಗಳಲಿ ಕೃತವರ್ಮ ಕೃಪರೆಸುಗೆ |  
ಕೂಡೆ ಮುಮ್ಮಳಿಯೋದುದೀ ಶರ  
ಝಾಡಿಯಲಿ ಚತುರಂಗಬಲವ  
ಕ್ಕಾಡಿತೇನೆಂಬೆನು ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೃಪನ ಪರಿವಾರ || ೪೨ ||

### [1.55.43](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.43)

ಬಸಿವ ರಕುತದಡಾಯುಧದ ನೆಣ  
ವಸೆಯ ತೊಂಗಲುಗರುಳ ಬಂಧದ  
ವಸನ ಕೈಮೈಗಳ ಕಠೋರಭ್ರುಕುಟಿ ಭೀಷಣದ |  
ಮುಸುಡ ಹೊಗರಿನ ದಂತದಂಶಿತ  
ದಶನವಾಸದ ವೈರಿಹಿಂಸಾ  
ವ್ಯಸನ ವೀರಾವೇಶಿ ಬಂದನು ಕೃಪನ ಸಮ್ಮುಖಕೆ || ೪೩ ||

### [1.55.44](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.44)

ಹೇಳಿದನು ಸೃಂಜಯವಧೆಯ ಪಾಂ  
ಚಾಲ ರಾಜಕುಮಾರವರ್ಗದ  
ಮೌಳಿಗಳ ಬಲಿಗೊಟ್ಟ ಪರಿಯನು ಖಡ್ಗಪೂತನಿಗೆ |  
ಪಾಳೆಯದೊಳರಸಿದೆನು ಪಾಂಡುನೃ  
ಪಾಲತನುಜರನವರು ಕೆಡುವರೆ  
ಮೇಲುಗಾಹಿನ ವೀರನಾರಾಯಣನ ಕರುಣದಲಿ || ೪೪ ||

### [1.55.44\_15](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.44_15)

♠♠♠  
ॐ

### [1.55.44\_16](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.44_16)

ನೋಡಿ

### [1.55.44\_17](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.44_17)

ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸಭಾರತ-ಸಟೀಕಾ

### [1.55.44\_18](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.44_18)

ಸಂಧಿಗಳು

### [1.55.44\_19](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.44_19)

ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೧)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೨)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೩)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೪)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೫)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೬)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೭)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೮)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೯)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೧೦)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೧೧)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೧೨)  
ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ/ಸಟೀಕಾ (೧೦.ಗದಾಪರ್ವ::ಸಂಧಿ-೧೩)

### [1.55.44\_20](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.44_20)

ಪರಿವಿಡಿ

### [1.55.44\_21](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55.44_21)

ಉಲ್ಲೇಖ

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.bhasa.kumaravyasa.1.55) · Pramāṇa
