Vikramarjunavijaya 13: trayōdaśāśvāsaṁ
Vikramārjunavijaya 13
- Language
- Kannada
trayōdaśāśvāsaṁ
13.1
śrīdayitana harigana saṁ
pādita bhujavīryamaḻkaṟaṁ tanagerdeyoḷ
cōdise parasidanāśī
rvāda parampareyināgaḷantakatanayaṁ
13.2
parasi sakaḷāvanītaḷa
bharaminasutanaḻiye hariganindenagīgaḷ
dorekoṇḍudendoḍēṁ bi
ttarisidanō ripukuraṅgakaṇṭhīravanaṁ
13.3
annegamatta duryōdhananati sambhramākuḷita parīta parivārajanōpanīta candana karpūra miśrita hima śiśira dhārā pariṣēkadindentānuṁ mūrcheyinde ḻcattu karṇanaṁ nenedu smaraṇa mātradoḷe śōka sāgaraṁ karegaṇme sairisalāṟade—
13.4
nīnumagaldeyinnenage pēḻ peṟarārenagāse ninnani
nnānumagalvenē keḷeya bennane bandapenāntaraṁ yama
sthānamaneydisuttiduve dandugamenterde muṭṭi kūrtu pēḻ
mānasavāḻanaṅgaviṣayādhipa nīṁ poṟagāge bāḻvenē
13.5
oḍaleraḍondejīvamivargembudanembudu lōkamīgaḷā
nuḍi pusiyāytu ninnasu kirīṭiya śāta śaraṅgaḷinde pō
poḍamenaginnumīyoḍaloḷirdudu nāṇili jīvamendoḍā
veḍeyoḷe ninnoḷenna kaḍugūrmeyumaḻkaṟumaṅgavallabhā
13.6
aḻiyaṁ sōdaranendu dharmatanayaṁ nirvyājadiṁ ninna nā
naṟiveṁ munnaṟidirdumennarasanānēkittenillēke pē
ḻaṟipalkoldenumilla kāryavaśadiṁ kūrpantevōl ninnanāṁ
neṟe kondeṁ muḷisindamaṅganr̥patī kauntēyarēṁ kondarē
13.7
udadhi taraṅga tāṭita dharātaḷamaṁ ninagittu ninna ko
ṭṭudane pasādamendu poḍevaṭṭu manōmudadinde koṇḍu bā
ḻviduve bayakke muṁ ninagadaṁ kiḍipandale karṇa kētuvā
dudu ninagā vr̥kōdarana kāypane pottisidenna kāḷegaṁ
13.8
endu karṇanoḷāda śōkānalanoḷ bāyaḻidu meymaṟedu paḷayisuva nija tanūjana śōkamanāṟisalendu dhr̥tarāṣṭranuṁ gāndhāriyuṁ barevare baravaṁ geṇṭaṟoḷ kaṇḍu duśyāsanana sāvaṁ nenedu tāytandeya mogamaṁ nōḍal nāṇci—
13.9
ānuṁ duśyāsananuṁ
kānīnanumoḍane pōgi bīḻkoṇḍu raṇa
sthānakke pōdevimmagu
ḻdēnendāṁ nāṇcadivara mogamaṁ nōḻpeṁ
13.10
pavanajanantu pūṇdu yuvarājana nettaranārdu pīrdaniṁ
tavagaḍadinda dinēśajananaṅkada gāṇḍivi kondanentu pāṁ
ḍavaranidirci sādhisuve sandhiyanolvude kajjamīgaḷeṁ
bavargaḷa mātugēḷdanitaninnenagaṁ bidi māḍitāgadē
13.11
embennagameyde vanda pitr̥ dvandva caraṇakke vinaya vinamitōtta māṅganādananirvaruṁ parasi taḍavarisiyuṁ tebbarisiyumaḻkaṟoḷappikoṇḍamr̥ta varṣi karapariṣēkadinde putrasparśanamāpyāyana kōṭiyāge puḷakita gātrarumānandabāṣpavāri dhārā parikalita nētrarumāgi kiṟidānuṁ bēgamirdalli kāryavyagra pāpipāśāśritarellaruṁ kēḷalendu mahībhujanintendaṁ—
13.12
enagaṁ pāṇḍugamilla bhēdameḷeyaṁ paccāḷvamā pāṇḍu naṁ
danaruṁ saidare ninnoḷī kalahamuṁ ninnindamāytendoḍiṁ
munivai gaṅgeya permagaṅge ghaṭasambhūtaṅge karṇaṅgasā
dhyanoḷā gāṇḍīviyoḷ kaṟuttiṟivarāriṁ māḍuvaṁ sandhiyaṁ
13.13
pagege kaṇiyonduṇṭē naṇpiṅgamāgaramuṇṭe nīṁ
bageya pageyuṁ naṇpuṁ keykoṇḍa kajjadinalte pu
ṭṭugumarasugaḷgendī sandartha śāstradoḷēke pēḻ
magane negaḻvai kāryaṁ mitrādi kārakamembudaṁ
13.14
nīnuḷḷoḍellaroḷarema
gēnumaḻal manadoḷilladentene maganē
bhānuve sālade pagaleni
tānuṁ dīvigegaḷuridoḍēṁ nandidoḍēṁ
13.15
adalladeyuṁ pāṇḍavarappoḍenage pāṇḍurājaṅge besakeyyadudane besakeyvarendudaṁ mīṟuvarallaravaranānentumoḍambaḍisi nīnendudanenisuve nidarke mārkoḷḷadoḍambaḍu ninnaṁ keyyanoḍḍi bēḍidappenenda dhr̥tarāṣṭrana nuḍiganubalamāgi gāndhāriyintendaḷ—
13.16
kurukuḷanandanaṁ pavananandananemba madāndhagandhasiṁ
dhurame kaṟuttu pāye paḍaliṭṭavolādudu puṇyadondu pe
rmaranuḻivante nīnuḻideyinniṟivannarumilla muttaruṁ
kuruḍarumennademma nuḍigēḷ maganē bage tandegiṁbukey
13.17
pōkinitaṟoḷasavasadiṁ
dī kalahaṁ dharmasutananāṁ ninage nirā
pēkamoḍambaḍisuveniṁ
tī kajjaṁ kūrpoḍenage keykoḷ maganē
13.18
endanubandhisida mōhapāśadoḷ tāytandeya nuḍida nuḍiyaṁ kēḷdabhimānadhanaṁ suyōdhananintendaṁ—
13.19
dōṣame nimma pēḻdudenagentumoḍambaḍalappudonde du
śyāsana rakta pānadoḷe sorkida pātakanaṁ poraḷci koṁ
dī samarāvanītaḷadoḷiṁ baligeyvinamollenalte ni
rdōṣigaḷoḷ pr̥thā sutaroḷiṁ maguḻduṁ puduvāḻenembenē
13.20
embudumandhamahīpati nīnidāvudu mātāgi nuḍivai—
13.21
anujar nālvarumaṁ dha
rmanandanaṁ vēḷegoṇḍu kāvaṁ poṇardā
vanuvaradoḷamene pēḻ pava
nanandanaṅgaḻivu poṇare tāṁ baḻdapanē
13.22
ene nr̥panendaṁ dharmaja
nanujarkaḷoḷarvanaḻidoḍoḍanaḻiva suyō
dhananalli nūrvaruṁ ta
nnanujarkaḷ sāye bāḻvudaṁ nambidirē
13.23
endu mattaṁ suyōdhananintendaṁ—
13.24
taledōṟalkaṇamaḷki vairi nelanaṁ pō pokkanembannegaṁ
caladindeyduva karṇanugra rathamaṁ muṁ nuṅgidī drōhiyoḷ
neladoḷ pambale mattamenna muḷisiṅgāṁ kāduve pēsideṁ
nelegaṇḍante nelakke geldoḍamadaṁ ciḥ mattamānāḷvenē
13.25
antumalladeyuṁ—
13.26
toḍarade nīmumā negaḻda pāṇḍuvumondiye baḻdirondoḍaṁ
baḍu nimagilla jūde nevamāgire mūliganādenāne pū
ṇdiḍuvagegennoḷāda kisurennoḍavōpudidoḷḷitenna piṁ
baḍinoḷe naṇpinayya nimagaṁ maganallane dharmanandanaṁ
13.27
tappadu karṇaniṁ baḻike sandhiya mātenagātanilladeṁ
tappudo rājyamī gadeyumī bhujadaṇḍamumuḷḷinaṁ kona
rtappude pēḻimenna page nōvaṟidañjuvudēke nindarēṁ
tappudo pēḻimayya nosaloḷ baredakkaramā vidhātranā
13.28
naranaṁ muṁ kolvenāṁ karṇananaḻidudaṟiṁ kolvenā bhīmanaṁ saṁ
garadoḷ sīḷdoṭṭi duśyāsananaḻalanadaṁ nīguveṁ pōkumanti
rvarumaṁ kondandu mēṇānavaridiridiroḷ kādi sattandu mēṇ vi
sphuritaṁ matkōpamuṁ nimmaḍiyumanide bīḻkoṇḍeniṁ pōgimēḻiṁ
13.29
endu tāygaṁ tandegameṟagi poḍevaṭṭu pōgalvēḻdu saṁsārāsārateya naṟidanuṁ mahāsattvanumappudaṟiṁ tannaṁ tāne santaisiyuṁ cētarisiyuṁ majjana bhōjanānulēpana tāmbūlādigaḷoḷ mahāhavakhēdamumaṁ manaḥ khēdamumanāṟisi mantraśālāntasthita kanaka viṣṭarārūḍhanāgi śalya śakuni kr̥pa kr̥tavarmāśvatthāma pradhāna vīra puruṣaraṁ barisi yathōcita pratipattigaḷoḷirisi pēḻiminnemma geyva niyōgamēnene śāradvatanintendaṁ—
13.30
saṅgata nīti śāstravidarapparavandira tamma tamma ka
jjaṅgaḷa meygaḷoḷ pusidadaṁ kaḍunanniye māḍi tōrparu
ttuṅga susūkṣma pārśvakr̥śa kōmaḷa nimna ghanōnnata pradē
śaṅgaḷanā samāna taḷadalliyē citrakaneyde tōrpavōl
13.31
adaṟinentappa buddhiyoḍeyara pēḻvasāmānyamappupāyaṅgaḷuṁ ninage daivaṁ vimukhamappudaṟindapāya bahuḷamāgi bandu dāṟuṁ guṇaṅgaḷane tanduvu maula bhr̥tya suhr̥t śrēṇi mitrāṭavika tantraṅgaḷ paṇṇida jantraṅgaḷante kaḻakuḻamāduvārgamabhēdyaru masādhyarumappayōnisambhavare hēḷāsādhyarādaradu kāraṇadiṁ—
13.32
aḻidaradhikar bhīṣma drōṇāṅganāyakarīgaḷi
nnuḻidaravariṁ mēlembannar mahā ratharalte muṁ
kaḻidudaṟoḷēṁ naṣṭaṁ naṣṭaṁ mr̥taṁ mr̥tamembudi
nnaḻaladiridēkilliṁ mēlappudaṁ bage bhūpatī
13.33
iṟivoḍe neravoḷeminibaru
miṟi kalahamapāya bahuḷaminnuṁ nayada
tteṟaguvoḍe sandhi harigano
ḷuṟuguṁ ninagintiveraḍe kajjaṁ nr̥patī
13.34
embuduṁ baḻikkina nuḍige sairisalāṟade phaṇikētananintendaṁ—
13.35
paḻavāḍaydane bēḍeyuṁ kuḍada nānēnendu sandhānamaṁ
gaḻiyippeṁ gaḻiyippenaṅganr̥panaṁ nīnetti tandenna muṁ
diḻipalkārpoḍamāvudāgi kr̥pa nīṁ pēḻdappeyī mātani
nnuḻi duryōdhananallanē kaḷadoḷaṁ kāṇbantu kauntēyaraṁ
13.36
embuduṁ jaḷadharadhvaniyinaśvatthāmanintendaṁ—
13.37
kuḷa baḷa śaurya dhairyayutarellarumaṁ peṟagikki karṇanaṁ
paḷayisutirpeyēno gaḷa ninnaya tammana nettaraṁ bhayaṁ
goḷe pavamānasūnu tave pīrdeḍeyoḷ kali karṇanēke pēḻ
miḷa miḷa nōḍutirdanavanurkaniḷādhiparuṇṭe ninnavōl
13.38
ambiganoḷādudidu r̥ṇa
sambandha ninagamōghamidanuḻidavarā
rgaṁ bisuḍalkēṁ barkume
nīṁ besasuvudennanāntaraṁ tave kolveṁ
13.39
endaśvatthāmaṁ karṇanaṁ paḻidu nuḍidoḍā nuḍige munidu kolvanituvaraṁ bagedu duryōdhananintendaṁ—
13.40
ninnindaṁ tribhuvana rā
jōnnati bandenage sārgumappoḍamolleṁ
nīnnuḍidu bardukidai peṟa
rennidiroḷ nuḍidu karṇanaṁ bardukuvarē
13.41
nuḍi ninagaṁ dinēśa taneyaṅgamadennaya pakkadādoḍaṁ
miḍukade kēḷvenalli samanirvarumātanatītanāda piṁ
baḍinoḷadentu pēḻ paḻiye kēḷveno kēḷdoḍe ciḥ peṟaṁ peṟaṁ
nuḍidoḍe kēḷdanendenage nōyane saggadūḷirdinātmajaṁ
13.42
embudumīnuḍiye ninna kūrmegaṁ takkūrmegaṁ doreyappudā doḍamarātisainyamaṁ tava kondallade ninna mogamaṁ nōḍenendaśvatthāmanā sthānadindeḻdu pōdanāgaḷ bhūnāthaṁ madrarājananintendaṁ—
13.43
inatanayaṅge sāvumenagintinitondaḻaluṁ dinēśa pu
trane nimagimbukeyyadudaṟiṁ dorekoṇḍudu vīralakṣmi ni
mmanubaladindamalladenagāgadu dal sale paṭṭamaṁ samaṁ
tenageye māḻpoḍē todaḷo nīme dalāmpudu bīravaṭṭamaṁ
13.44
embuduṁ śalyanintirdinibaroḷamānāvāḷa doreyeṁ besanaṁ nīmenage dayegeyvirembudellamenage saipuṁ svāmi sampattumante geyvanendu ṣōḍaśa rājabharamaṁ tāḷduvante sēnādhipatyabhāramaṁ madrarājaṁ tāḷdi—
13.45
muṭṭugiḍe tāne tannaṁ
kaṭṭisikoḷvante bīravaṭṭamanāgaḷ
kaṭṭisikoṇḍaṁ śalyaṁ
kaṭṭidudaṁ kaḷeyalārgamēṁ tīrdapudē
13.46
annegamitta tadvr̥ttāntamaṁ sañcaḷita cāra cakṣugaḷindaṁ dharmaputranaṟidu narakāntakaṅge baḻiyanaṭṭi barisi pēḻdoḍe niśāṭarājakirīṭakōṭitāṭita bhujaṁ caturbhujanintendaṁ—
13.47
adaṭuṁ kārmukavidyeyuṁ bhujabaḷāvaṣṭambhamuṁ sandu niṁ
dudu śalyaṅgavanorvanalte namagaṁ hr̥cchalyanātaṅge ka
ṭṭidiroḷ nilvoḍe nīne nilveyadaṟiṁ niśśalyamappantu ni
nnodaviṁ māḻpudagādha sāgara parītāśēṣa bhūbhāgamaṁ
13.48
adalladeyuṁ siddhitrayaṅgaḷ ninagātmīyāyatta siddhiyāgi nindudaṟiṁ nīne bīravaṭṭamaṁ tāḷdi nilvudene—
13.49
āṁ diṭavāgi śalyanaḷavaṁ neṟe munnaṟidirdumenna ta
mmandiranēke kādisuvenāne mahājiyoḷāmpenante ge
yyendu mukunda kaṭṭenage paṭṭamanendu mukunda vr̥ndamoṁ
dondaṟoḷondi mikkeseye tāḷdidanā vibhu bīravaṭṭamaṁ
13.50
antu yudhiṣṭhiraṁ niṣṭhitāhavavyāpāranāgi madhu kaiṭabhārātiyaṁ bīḍiṅge pōgalvēḻdagnihōtraśālege vandu darbhaśayana taḷadoḷoṟagi beḷagappa jāvadoḷ—
13.51
kaḍaluriyantakālaghanagarjaneyante samasta diktaṭaṁ
piḍuguvinaṁ raṇānaka ravaṅgaḷasuṅgoḷe parvi bēgadiṁ
saḍagaradēḻgeyuṁ kaḷakaḷadhvaniyuṁ berasāḍuvantera
ḻpaḍeyoḷamāgaḷormodale pallaṇamikkipudallakalloḷaṁ
13.52
āgaḷantaka tanayanuṁ dhr̥tarāṣṭatanayanumārūḍha madagajarumupārūḍha viśēṣakarumāgi tantamma śibiraṅgaḷiṁ caturbalaṅgaḷ poṟamaṭṭu saṅgrāma raṅgakkavatarise kurubalamaṁ madrarājanabhinava vyūhamanoḍḍuvuduṁ vibudha vanajavanakaḷahaṁsanuṁ haṁsavyūhamanoḍḍi mārvalakke yamapāśamaṁ bīsuvante keyvīsidāgaḷ—
13.53
cay cayyembāgaḷ mey
mey caladiṁ muṭṭi poṇardu taḷtiṟivurkiṁ
key beccarikeya caladiṁ
key caḷivinamiṟidareraḍu baladoḷamadaṭar
13.54
kari makarāhata hatiyiṁ
biridaḷaṟuva bhaitradante vividhāyudha daṁ
turitaṅgaḷaḻiduvā saṁ
gara jaḷanidhiyoḷ varūtha kari nikaraṅgaḷ
13.55
ondakṣōhiṇi balamera
ḍuṁ deseyoḷamuḻiduvanite bhāratamema
ginnindujjavaṇe dalendada
ṭonduttaramāge kādidar kaṭṭāḷgaḷ
13.56
sphurita śara nikara pātita
narōttamāṅgaṁ kabandha nāṭaka raṅgaṁ
sphurita navarudhira raṅga
ttaraṅgamoppidudu vīrabhaṭa raṇaraṅgaṁ
13.57
antu mumbagalvaraṁ tumuḻe kāduva samara bharaṁ manōrāgamaṁ māḍeyuṁ mummaḻisi pāṇḍava kaurava balada kalikeya pradhāna nāyakarkaḷ—
13.58
kaḍikeydondorvaroḷ taḷtiṟiva bayakeyiṁ divya bāṇādigaḷgaṁ
poḍevaṭṭuṁ sūtaraṁ cōdisimenutumagurvurve keymikku kādal
naḍetarpāvēgadoḷ mummaḻisida palavuṁ rājacihnaṅgaḷaṁ be
ḷgoḍegaḷ taḷpoydadēṁ kaṇgoḷisidudo vinakṣatrakacchatra piṇḍaṁ
13.59
antu muṭṭevandōrorvara rathada kudureya paḻavigeya kuṟupugaḷi nivaravarendaṟidu sātyaki kr̥tavarmanoḷ nakuḷaṁ śatabinduvina makkaḷayvaroḷ sahadēvaṁ śakuniyoḷ yudhāmanyūttamaujasar kr̥panoḷ bhīmasēnaṁ parvatarājaroḷ vikramārjunanaśvatthāmanoḷ peṇedu maṇḍaḷa bhrāntō dbhrānta sthita cakramemba rathayuddhadoḷamālīḍha pratyālīḍha samapādaṅgaḷeṁ bāsanaṅgaḷoḷaṁ peṟavuṁ śarāsana vidyegaḷoḷati pravīṇaruṁ jāṇarumāgi—
13.60
neṟedu nirvāyaṁ naruvāyaṁ muṁ mone nerake nārācaṁ tagartaleyaṁ
neṟanarivakaṇe geleyambu kakkambu kellambu moneyambu tīve kaṇṇaṁ
peṟeya muṟigaṁ kaṇakene vōpaṁbu kavalambuveṁ baṅkadaṁ bettaluṁ
tuṟugi naḍuvinaṁ sārdu sārdecceccu kādidaratiratharoṁdu jāvaṁ
13.61
antu kāduvāgaḷēkādaśa rudraroḷage tuttatudiya rudranuṁ raudranumappaśvatthāmanēvadoḷ kaṇgāṇade mārkoṇḍu vikramārjunanaṁ divyāstraṅgaḷindameccu kādi gelalāṟade—
13.62
tanna doṇeyambugaḷ tavu
vannegameccambu tappoḍabhivādayena
lkinnenage padanidendu ka
raṁ nage surarariganidirge tolagidanāgaḷ
13.63
dāvaśikhi śikheyaniḻipudi
dāva saral pēḻimenipa saraliṁ taṟidaṁ
dēvara paḍe rāgise mana
dēvadinavayavade śakuniyaṁ sahadēvaṁ
13.64
antu śakuniyaṁ taṟivudumittatirabhuktiviṣayādhīśarappa śatabinduvina makkaḷappayvaraṁ gāḷigoḍḍida pulla bindugaḷante nakulaṁ nelakke sōvataṁ māḍida nitta vindhya maḷaya himavannivāsigaḷappa parvatarājarumaṁ bhīmasēnananta kānanamaneydisidaṁ yudhāmanyūttamaujasar gelekādi kr̥pananupagata pariśramanaṁ māḍidarāgaḷ meyverci bandu peṇeda bhīma nakuḷa sahadēvarumaṁ śalyaṁ viratharmāḍi piḍidukoṇḍu pulla sūḍanīḍāḍuvante tannaḷiyandirirva rumanīḍāḍi bhīmanaṁ poṇardu nelakkikki bennaṁ meṭṭi dāṇṭuva madagajadante kolalollade dāṇṭidāgaḷ duryōdhananaḻaldu kaṇgāṇadeydevandaśvatthāma madrarāja kr̥pa kr̥tavarmaranintendaṁ—
13.65
nija kulōcita vr̥ttiyaṁ bageyiṁ mahāratharir mahī
bhujara makkaḷirendu nambidenintu naṇpane vairi bhū
bhujaroḷuṁ ṭoḍatāgi māḻpudanīgaḷānaṟideṁ phaṇi
dhvajanenappene nimmaninnenagendoḍīraṇaraṅgadoḷ
13.66
kāduva māḻkeyallavidu kemmane naṇpane mēḷagāḷegaṁ
gāduva māḻke sindhu ghaṭa sūta sutarkaḷināgadondu rā
jyōdayavamma nimma baladindenagappude madvirōdhiyaṁ
chēdisalāne sālvenirimannegamī raṇaraṅgabhūmiyoḷ
13.67
endu duryōdhananavara kāḷegamaṁ mātinoḷ kaḷedu varūthadiṁ bīḍiṅge pōdanāgaḷ śalyaṁ rājarājaṁ tannaṁ mūdalisi nuḍidudarke manadoḷēvayisi—
13.68
inituvaraṁ parābhavamiḷēśanininnenagādudiṁ siḍi
lvene ripusēneyaṁ tuḻidu toḻtuḻimāḍuvenendagurvinu
rvina śara saṅkulaṅgaḷoḷe pūḻdoḍe pāṇḍava sainyamātanaṁ
bina moneyoḷ suruḷduruḷigoṇḍudu śalyanidēṁ pratāpiyō
13.69
antu madrarājaṁ pāṇḍava patākiniyoḷondakṣōhiṇī balamaṁ kondu drupadana makkaḷayvarumanātana tammandirirpattayvarumaṁ śakaṭa vikaṭar modalāge pannirchāsira makuṭabaddharaṁ kondu mundāmparārumaṁ kāṇade mēgillade nindāgaḷ dharmaputraṁ tribhuvanaṅgaḷākampaṅgoḷe murajakētana virājitamappa tanna rathamanadiradidiraṁ pariyisi—
13.70
bīravaṭṭamanānta bīrarumirvaruṁ sura rāji kai
vāradiṁ baḻiviṭṭu nammane nōḍa nōḍuvarīgaḷī
bhārataṁ samedappudaḷkade nindu kādenutuṁ śarā
sāramaṁ suridantakātmajanantasuṅgoḷe kādidaṁ
13.71
kāde ratha turaga kētana
kōdaṇḍaṅgaḷumanuṟade khaṇḍisi viḷayāṁ
bhōda ninādade madra ma
hīdayitaṁ toṭṭanārvuduṁ dharmasutaṁ
13.72
muḷidu taḷamaḷisi taḷarade
toḷaguva karavāḷanurci meyverci poda
ḻdaḷavamare piḍidu rathadiṁ
diḷegiḻidavanavanipatiyanaṇugiṟivoydaṁ
13.73
poydoḍe madāndhagandhasindhuraṁ poyda permaradante nelanadire keḍeda tannaḷiyanaṁ madrarājaṁ kaṇḍu karuṇisi—
13.74
muḷiyisadannamī nr̥panināgadu sāvenagentumītanaṁ
muḷiyipinenduraḥsthaḷamanantodedāgaḍe kantugīśvaraṁ
muḷidavolā nr̥paṁ muḷidu nōḍe vilōcana pāvakaṁ tagu
ḷdaḷurdoḍe būdiyādudoḍalāgaḷe madramahāmahīśanā
13.75
antajātaśatru nētrōdbhūtānaḷaṁ triṇētralalāṭānaḷanantaḷavalla daḷure madranāthaṁ bhasmibhūtanāda mātanahikētanaṁ kēḷdu—
13.76
ā doreyar nadīja ghaṭasambhava sūryatanūja madrarā
jādi mahībhujar dhuradoḷennaya dūsaṟinaḻgi maḻgidaṁ
tādaridonde meyyuḻidudinnenagāvudo meḷpaḍeyde muṁ
dāda virōdhi sādhanamanenna gadāśaniyinduruḷcuveṁ
13.77
endu nijabhujavikramaikasahāyanāgi gadeyaṁ koṇḍu saṅgrāmaraṅgakke naḍeyalendirda kurukuḷa cūḍāmaṇiya dakṣiṇa karāgramaṁ piḍidu sañjayanintendaṁ—
13.78
bevasāyaṁ geyalinnumuṇṭeḍe kr̥pāśvatthāmaruḷḷante pāṁ
ḍavaraṁ gelvudasādhyamāyte nija dōrdaṇḍambaraṁ gaṇḍarā
havaraṅgakkoḷarē samantu pageyaṁ kolvantu gelvantu kā
duvudēkākiye āgi dēva ripu bhūpāḷarkaḷoḷ kāduvai
13.79
embudumennumanēkākiyendēḷisi nuḍideyendu sañjayana mogamaṁ munidu nōḍi—
13.80
vanakarikumbhapāṭanapaṭiṣṭha kaṭhōra nakhaprahāra bhē
dana gaḷitāsra rakta navamauktika paṅtiviḷāsa bhāsurā
nananene sandudagra mr̥garājanumaṁ madanadvirōdhi bhē
danakaranappa śauryamadadennumanondoḍalemba sañjayā
13.81
embuduṁ dēvara bāhubaḷamajēyamumasahāyamumappudā dādoḍaṁ dēśa kāla vibhāgamumanāpatpratīkāramumanaṟiyadavivēkigaḷante dēvar negaḻalāgadēnaṁ negaḻvoḍaṁ kurupitāmahanoḷāḷōcisi negaḻvudendu muḻisāṟe nuḍidu kāla vañcanegeyyal bagedu saṅgrāma raṅgadoḷagane mundiṭṭoḍagoṇḍanēka nr̥pa śiraḥ kapāḷa śakaḷa jarjaritamuṁ paraspara samara rabhasa samutsāritamuṁ sakalasāmantamakuṭabaddhamauḷimāḷā vigaḷita makuṭa kōṭi saṅghaṭṭanōccaḷita maṇiśalākā saṅkuḷamuṁ samarabhara nirbhara bhīmasēna ghanagadāpraharaṇa nissahamadavadanēka matta mātaṅga padanakha kharvitōrvītaḷamuṁ pracaṇḍa mārtaṇḍa marīci tīvra jvaḷanāsphāra karāḷa karavāḷa bhā maṇḍaḷa parītōdyata dōrdaṇḍa caṇḍa pracaṇḍa subhaṭārūḍha turaṅgama vēgabala patitakhara khura ṭaṅka pariskhalana kaḷita viṣamasamara bhērī nisvanamumākarṇakr̥ṣṭa vikramārjuna kārmukavimukta niśita sāyaka saṅkuḷaśalya nipatitānēka kaḷa kaḷākaḷitamuṁ prakupita sūta hūṅkāra kātarita taraḷatara turaṅgadruta vēgākr̥ṣṭa dhanañjaya ratha caṭuḷa cakranēmi dhārāparivr̥ta saṅghaṭṭana samuccaḷita pāṁsu paṭaḷāndhakāra durlakṣāntarikṣa kṣiti digantarāḷāntaramumanavarata nihata nara kari turaga nikurumba kīlāla kallōla pravartanānēka nadanadīpravāha bāhuḷya dustarāvataraṇa mārgamuṁ niśitāsipatra patita pracaṇḍa subhaṭamastakōccaḷita caṭācchāṭana durnirīkṣya nartitānēka kabandha bandhuramumappa viṣama pradēśaṅgaḷoḷ tolagi tolagi pōge sañjayaṁ duryōdhanana mogamaṁ nōḍi—
13.82
eṟaguvanēka vaṁśa narapālaka ratnakirīṭa kōṭiyoḷ
miṟuguva padmarāgada bisilgagivī nijapādapadma mī
yiṟidu siḍilda bāḷa moneyambina tintiṇiyoḷ taguḷdu ki
kkiṟigiṟidirda koḷguḷadoḷaṁ naḍevī naḍegentu nōṁteyō
13.83
enutuṁ kiṟidantaramaṁ bandu—
13.84
ivu pavanātmajaṁ gadeyinelvaḍagāgire mōde moḻgi bi
ḻduvu madavāraṇaṅgaḷivu nōḍa guṇārṇavanambininduru
ḷduvu manujēndra rundra makuṭāḷigaḷōḷigaḷintivalte gāṁ
ḍiviya varūtha ghātadoḷe nurgoda tuṅgaturaṅga kōṭigaḷ
13.85
endu neṇada paḷḷaṅgaḷaṁ pāyduṁ nettaratoṟegaḷaṁ bañjisi yumaḍaginiḍuvugaḷaṁ dāṇṭiyuṁ peṇada tintiṇiyaṁ nūṅkiyuṁ rathada ghaṭṭaṇegaḷanēṟi pāyduṁ tēra palageyaṁ meṭṭiyuṁ pōgivōgi bhūta prēta piśāca niśācara nicaya nicita bhūbhāgamaneyde vandāgaḷ—
13.86
bēḍa virōdhamentumarikēsariyoḷ samasandu sandhiyaṁ
māḍene māḍalollade suhr̥dbalamellamanikki yuddhamaṁ
māḍida jāti beḷ ninagadēviridīyeḍaṟendu munde baṁ
dēḍisuvantirāḍidudadondu maruḷ phaṇirājakētuvaṁ
13.87
maruḷene lōkadoḷ negaḻdu koḷguḷadoḷ maruḷāṭavāḍuvāṁ
maruḷeno vikramārjunanoḷollade sandhiyanurki keṭṭa nīṁ
maruḷayo pēḻa pēḻadoḍe pōgadirīśvaranāṇeyendu pu
lmaruḷinisānumaṁ tegedu kāḍidudalli phaṇīndra kētuvaṁ
13.88
āgaḷā maruḷa keytakke duryōdhanaṁ muguḷnage nakkennaṁ vidhātraṁ maruḷmāḍida kāraṇadindī maruḷa kaṇgāṁ maruḷāgi tōṟidenendalliṁ taḷardu kiṟidantaramaṁ naḍedondeḍeyoḷanēka karituraganarakaḷēvara saṅkīrṇa mumubhaya pakṣasthitōbhayakulaśuddhanr̥pati maṇimakuṭamarīci mēcakita mumappa saṅgrāma bhūmiya naḍuve dhr̥ṣṭadyumna kacagraha viluḷita mauḷiyuṁ tadīya kaukṣēyaka dhārā vidārita śarīranumāgi biḻdirda śarācāryaraṁ kaṇḍu—
13.89
negaḻdudu billabinnaṇamiḷāvaḷayakke samasta dhātri ke
ymugivudu nimmadonde pesargēḷvoḍe nimma saralge dēvaruṁ
sugivarayōnisambhavarirennaya dūsaṟinenna karmadiṁ
pagevarinakkaṭā nimagamīyiravādude kumbhasambhavā
13.90
endu guruvina pādakamalaṅgaḷaṁ taleya mēliṭṭu poḍevaṭṭante naḍetandu vr̥kōdaraniṁ niśśēṣa pīta rudhiranappa duśśāsananaṁ kaṇḍātanaṁ mutti suttiṟida muduvardugaḷumanagale meṭṭi pōḻdu bhīmasēnaṁ munnaṁ kuḍidudaṟiṁ nettaraṁ paḍeyadākāśakke bāyaṁ taṟedūḷvabaḷḷugaḷumaṁ naravumaṁ bariyumaṁ patti tegedu peḍasārva narigaḷumaṁ tāne sōdu sōdaranaḻaviloḷ kaṇṇanīrgaḷaṁ suridu—
13.91
ninnaṁ kondana basiṟiṁ
ninnaṁ tegeyadeyumavana karuḷaṁ pardiṁ
munnuṅgisi nōḍadeyuṁ
munname yuvarāja ninnanāṁ nōḍidenē
13.92
embuduṁ sañjayanintappa vipraḷāpaṅgaḷ śauryaśāligaḷganu citamattameḻtarpudendu taḷardu bandamōghāstra dhanañjaya karaparicyuta vikarṇa viśīrṇanāgirda karṇasūnuvaṁ vr̥ṣasēnanaṁ kaṇḍu karṇanaṁ nenederdedeṟedu duryōdhanana keḷeyanappa nimmammaṁ karṇanellidanendu tekkane tīvida kaṇṇa nīroḷ desegāṇade nindirda suyōdhananaṁ sañjayanintendaṁ—
13.93
nara śara ghātadiṁ paṟidu pattisidantevolirda mey bhayaṁ
karagatamāge muyvuvaregaṁ tegedambina muṣṭi binnaṇaṁ
berasire pōda pandaleyoḷāda muguḷnage bhītarādare
llarumanaḷurkeyiṁ naguvavōl ravinandananittalirdapaṁ
13.94
embudumāgaḷ teppattumellidanettaṇanendu karṇana kaḷēvaramaṁ nōḍi nōḍalāṟade kaṇgaḷaṁ mucci mūrchevōgal bagedanaṁ sañjayaṁ taḻkaisikoṇḍāgaḷ cētarisi kūrme keymikku bare sairisalāṟade—
13.95
besaneḍegaḷge toḻtu besanaṅgaḷavuṅkidoḍāgadendu ba
ggisuveḍegāḷdanintu negaḻembeḍeyoḷ guru percidondu bē
vasadeḍegāśrayaṁ manamanoppisuvīyeḍeyoḷ manaṁ vicā
risuvoḍe karṇanalladenagāveḍegaṁ peṟanorvanāvanō
13.96
nelanaṁ koṭṭaninātmajātanenagāṁ takkūrmeyindaṁ jaḷāṁ
jaliyaṁ koṭṭenumilla sūryatanayaṁ tējōgniyindaṁ dviṣa
dbalamaṁ suṭṭanudātta puṇyanavanaṁ caitāgniyiṁ suṭṭeni
llolavindinterdemuṭṭi kūrtanoḷanē karṇaṅge duryōdhanaṁ
13.97
endu nondu nuḍida duryōdhananaṁ sañjayanintendaṁ—
13.98
koṭṭai kircanudagra śōka śikhiyiṁ kaṇṇīrgaḷindeyde nī
rgoṭṭai sūryasutaṅge laukikamanēniṁ dāṇṭidai pōḻdu sī
ḷdoṭṭiṁ vairiyanoḍḍi tatpiśitadindātaṅge nīṁ kūrpoḍē
geṭṭattinnaḍe māḍu taddvijagaṇakkāhāramaṁ bhūpatī
13.99
endu percida śōkarasamaṁ kōparasada mēlikki bhīṣmaṁ śaraśayana taḷa vigatanāgirdallivaramentānumoḍagoṇḍu bandāgaḷ—
13.100
iḍidare rōma kūpadoḷagurcida sāla saralga ḷuṁ teṟaṁ
biḍidare beṭṭuvōrguḍisidante neṟaldire suyya puṇgaḷiṁ
baḍa naḍuvaṁ śarāḷi bhayadiṁ naḍupantire cittadoḷ mr̥ḍaṁ
toḍardire biḻdadēnesedanō śaraśayyeyoḷandu sindhujaṁ
13.101
haranoḷe patti tettisida cittamanirbagiyāge mōhamo
ttarise suyōdhanaṅge raṇa bhūmiyoḷentuṭavastheyō kana
lduridapudenna meyyenutumattaṇa pambala bambaloḷ teṟaṁ
diridudu cittamā doreya yōgigamintuṭe mōhamāgadē
13.102
embannegamavarirvara kāla soppuḷanālisi suranadīnandanaṁ pēḻimī bandarārendanēka vraṇa vēdanāparavaśaśarīraṁ besagoḷvuduṁ sañjayaṁ kuru pitāmahana karṇōpāntamaṁ sārdu kurukuḷa gagana mr̥gadharaṁ bandanendu binnapaṁ geyvuduṁ yōgābhyāsadoḷaremuguḷda raktāmbhōjadaḷa viḷāsōpa hāsigaḷappa kaṇgaḷanottambadiṁ teṟedu—
13.103
eṟagida kauravēśvaranoḷādamidircidalampelarcida
ḻkaṟanoḷakoḷvinaṁ parasi meyyoḷe banda teṟakke mey karaṁ
maṟugipudintu pēḻ magane beḷgoḍeyellidudetta pōytu su
ttiṟida caturbalaṁ ninagamīyiravādude vairi bhūpariṁ
13.104
endu kaṇṇanīraṁ negapi ninna banda baravē samaravr̥ttāntama naṟipi dappudiṁ ninna geyva niyōgamāvudēgeyyal bagedapeyane—
13.105
bage peṟatuṇṭe vairi nr̥paraṁ taṟidoṭṭuvudalladentumi
llige baravaṁ bhavatpadasarōjamanāṁ balagoṇḍu mattamā
jige naḍeyalke bandenene dēvanadīsutanātmacittadoḷ
bagedanidēnakhaṇḍitamo śaurya guṇōnnati rājarājanā
13.106
endādi madhyāvasānadoḷelliyumeḻalada kalitanadaḷaviṅge manaṁ goṇḍu magane ninagappoḍe deyvaṁ pratikūlamentuṁ kādi gelalārpeyalle sūjiya kūrpu kumbaḷadoḷaḍaṅguvante ninnonde meyyoḷāda kūrpu pagevara darpamanadirpadalte ninagaṁ maitrēyar koṭṭūrubhaṅga śāpamanivāritamennī prāṇamuḷḷante sandhiyaṁ māḍi vasundhareyaṅkoṇḍu kālamaṁ kajjamumanaṟidu baḻiyaṁ ninna negaḻvudaṁ negaḻvudendu—
13.107
parikipudondaṟinderaḍanōtoḷakoḷvudu mūṟaṟinde nā
lkaridaṟidaydaṟinde neṟekalvudu nirṇayamāgirāṟaṟoḷ
pariṇatanappudēḻaṟoḷamondade nilvudu durvimantramaṁ
parepaṭamāḷamaṁ piridanōdidoḍappa padārthamāvudō
13.108
percuge bharatakulaṁ nele
vercuge nimmeraḍu taṇḍamodavida naṇpiṁ
karcuge kaluṣaṁ nīṁ tale
yurcadirennenda nuḍige kurukuḷa tiḷakā
13.109
dōṣamumēvamuṁ śakuniyiṁ yuvarājanināytu pōytu ni
rdōṣigaḷappa nimmeraḍu taṇḍamumiṁ puduvāḷvudantadēṁ
dōṣamo mēṇ vr̥kōdaraninā raṇaraṅgadoḷāda duṣṭa du
śśāsana rakta mōkṣadoḷe dōṣa vimōkṣamadēke koṇḍapai
13.110
endu nuḍida pitāmahana nuḍigaḷge kururājanintendaṁ—
13.111
śaraśayyāgradoḷintu nīmire ghaṭaprōdbhūtanantāge vā
saranāthātmajanantu sāye raṇadoḷ duśśāsanaṁ tadvr̥kō
daranindantaḻidaḻge sairisiyumāṁ sandhānamaṁ vairibhūpa
roḷiṁ sandhisi pēḻimārge meṟeveṁ sampattumaṁ śrīyumaṁ
13.112
biḍimenna nuḍige bīḻkoḷe
nuḍiyadiriṁ peṟatanajja muṁ nuḍideraḍaṁ
nuḍivene calamaṁ bilviḍi
viḍideṁ tannappudakke saṅgara dhareyoḷ
13.113
embuduṁ nīnumentuṁ kādiyalladireyappoḍindinondivasamanenna pēḻva jaḷamantrōpadēśamaṁ keykoṇḍu kurukṣētraduttara digbhāgada vaiśampāyana sarōvaradoḷ muḻugi kālāgnirudraṁ rasātaḷadoḷaḍaṅgirpantirdu ninnavasarakke bandu kūḍuva baladēvanumaṁ ninnirdeḍeyanaṟiyadaṟasuvaśvatthāma kr̥pa kr̥tavarmarumaṁ kūḍikoṇḍu pagevaraṁ nāḷe kādi gelvudendu hitōpadēśaṁ berasu jaḷamantrōpadēśamaṁ kiviyoḷ parci pēḻdu kurupitāmahaṁ sañjayanaṁ dhr̥tarāṣṭranallige sandhāna vārteyaṁ samakoḷisuvantanāgata bhādhāpratiṣēdhaṁ māḍuvantaṭṭi sakaḷa kurukuḷāvalambana kalpavr̥kṣamaṁ parasi pōgalvēḻe dēvanadīpriyaputranaṁ dhr̥tarāṣṭraputraṁ bīḻkoṇḍu kanaka patra latā lāñchita gadādaṇḍamaṁ koṇḍorvane vaiśampāyanasarōvarada baṭṭeyaṁ naḍegoṇḍu—
13.114
krandatsyandanajāta nirgata śikhi jvāḷā sahasraṅgaḷā
ṭandettaṁ kavidaḻve bēva śava saṅghātaṅgaḷaṁ cakkumo
kkendāgaḷ kaḍidugra bhūta nikaraṁ key bēye bāy bēye tiṁ
bandaṁ tanna manakkagurvisuvinaṁ duryōdhanaṁ nōḍidaṁ
13.115
nōḍi kanalva keṇḍada mēle paḻeyu bēvineṇṇeyoḷ toydikkida beḷḷuḷḷiya kampinante baḷḷuvina bāyoḷaḷurva keṇḍaṅgaḷoḷ suḻidu bēva peṇaṅgaḷa kaṁpu nāṟuvudarke sairisalāṟade kōḷdāṇṭinoḷ koḷuguḷavaṁ kaḻidu pōgi viḷaya kāḷa vighaṭṭitāṣṭa digbhāga sandhi bandhana gagana taḷame dharātaḷakke paṟidu biḻdantānumādi varāhaṁ samudra mudrita dharāmaṇḍaḷamaṁ rasātaḷadindetti bandandu nabhō maṇḍaḷa sthāname salila paripūrita mādantānumāgi—
13.116
idu pātāḷa bilakke bāgilidu dal ghōrāndhakārakke mā
ḍida kūpaṁ peṟataltidugra laya kāḷāmbhōdharacchāye tā
ne dalembantire kāca mēcakacayacchāyāmbuviṁ guṇpiniṁ
pudidirduttu sarōvaraṁ baka baḷākānīka rāvākuḷaṁ
13.117
adaṭina vikramārjunana sāhasabhīmana kōpa pāvakaṁ
pudidaḷurdaḻvikoḷḷadiradilliyamemmumanilli bāḻvaraṁ
kadaḍadiritta bāradiru sāradirembavolādudettamu
nmadakaḷahaṁsakōkanikaradhvani rundraphaṇīndrakētuvaṁ
13.118
anteseva puṇḍarīka ṣaṇḍōpāntamaneydevandanēka vraṇagaḷita navarudhiramāgirda tanna meyyanorasi karci mukkuḷisiyuguḻdācamisi jaḷa dēvategaḷge poḍevaṭṭu jaḷamantrākṣaraṅgaḷiṁ sarōvaramanabhimantrisi—
13.119
beḷagi samasta bhūvaḷayamaṁ nija tējadinānta daityaraṁ
taḷaveḷagāge kādicaḷiteydi baḻaldaparāmbu rāśiyoḷ
muḻuguva tīvra dīdhitivolā koḷadoḷ phaṇirājakētanaṁ
muḻugidanārgamēṁ bidiya kaṭṭidudaṁ kaḷeyalke tīrgumē
13.120
antu vajriya vajrahatigaḷki kulagiri jaḷadhiyaṁ puguvante duryōdhanaṁ koḷanaṁ pokkirdanannegamitta dharmaputraṁ śalyavadheyiṁ baḻiyaṁ rājarājanaṁ koḷuguḷadoḷaṟasiyuṁ kāṇade namma māḍuva kartavyamāvudēgeyvaṁ pēḻimendu nārāyaṇanaṁ besagoḷe madhuvanitāvadanakamaḷahimakaranintendaṁ—
13.121
indina nēsaṟindoḷagarātiyanikkade māṇdemappoḍi
nnendumasādhyaninde haḷiyuṁ gaḍa kūḍuvanātanaṁ gelal
bandapudē baḻikkaduve kāraṇamāguḷidirdanandharā
ṇnandananalladuntu taleyurcugumē raṇaraṅgabhūmiyoḷ
13.122
embuduṁ jaḷadhara samaya niśāsañcalita vidyutpiṅgaḷākṣa pātaṅgaḷiṁ desegaḷaṁ nuṅguvante muḷidu nōḍi jarāsandhasandhibandha vighaṭananintendaṁ—
13.123
kaḍalaṁ pokkoḍe pīrdapeṁ kaḍalanā pātāḷamaṁ pokkana
ppoḍe śēṣāhiya palgaḷaṁ muṟidapeṁ brahmāṇḍamaṁ pokkana
ppoḍamā brahmana gaṇṭalaṁ muṟidapeṁ duryōdhanaṅgiṁ puga
lkeḍe traibhū bhuvanaṅgaḷiṁ poṟage mattellitto bāṇāntakā
13.124
embannegaṁ vr̥kōdaranaṭṭida kirātaṁ vindhyakanembaṁ bandu duryōdhanana nelliyumaṟasi kāṇade vaiśampāyanasarōvarakke nīrguḍiyalendu pōgi koḷada taḍiyoḷ haḷa kuḷiśa śaṅkha cakra lāñchitamappaḍivajjeyaṁ kaṇḍubandenendu pēḷvudumambujanābhanavana mātinoḷ yuktiyuṇṭenteṁdoḍamara nadī nandanōpadēśadindātaṁ koḷanaṁ pokku kāla vañcanegeyyalirdanakkumendā koḷanaṁ muṭṭevandada taḍiyoḷ śaṅkha cakra haḷa kuḷiśa lāñchitamāgirdaḍi vajjeyaṁ nōḍi duryōdhanana pajjeyappudēnuṁ tappillendu kaḷakaḷa ninādaṅgaḷindārdu śaṅkhaṅgaḷaṁ pūrisiyuṁ bhēriyaṁ tāḍisiyumēgeyduṁ poṟamaḍadire bhīmasēnanenna saraṅgēḷdalladī būtu poṟamaḍuvanallanītaṅgāne ballenusiradirimendu sakaḷa digvaḷayabharita mahāsiṁhanādadindalliya jaḷacaraṁ gaḷerde pauvane pāṟuvannegamārdu—
13.125
kiṟiyandinditta duryōdhananenisida vikrāntamēnādudeḻtaṁ
diṟivurkellitto pāñcāḷiyaneḻevadaṭēnādudo gaṇḍa pēḻ po
ccaṟinantāmātumintīyiravene nageyaṁ māḍidai bandanītaṁ
peṟanallaṁ durjayaṁ kaurava kuḷanaḷinī kuñjaraṁ bhīmasēnaṁ
13.126
kuḍideṁ duśśāsanōrasthaḷa vigaḷadasr̥gvāriyaṁ kaṇḍadaṁ mu
nnaḍe nōḍuttaḷki māṇdai ninagiṟivadaṭaṁ koṭṭarārindu māṇa
lkeḍeyuṇṭē silkidai pō poṟamaḍu koḷadiṁ sattoḍaṁ puṭṭa nīnī
gaḍe dal kondappenennaṁ muḷiyisi ninagiṁ drōha bāḻvāse yuṇṭē
13.127
mānasikeya doregiḍe nīṁ
mānasanene nīroḷelavo nīnuṁ mīneṁ
bī nevadirdeyidēnabhi
mānada kalitanada parama padameydideyō
13.128
adaṭinaḷurkeyaṁ niṟisi ninna nisēkada poḻtu tappalī
yade poṟavaṭṭu bā taḍeyadīgaḷe nīninisirdeyappoḍē
todaḷo sarōvarāmbuvanitaṁ tave tuḷki rasātaḷambaraṁ
bedakiyumentumappaḷisi kondape nēḻvudidēṁ suyōdhanā
13.129
endu viḷaya kāḷa jaḷadhara ninādadiṁ gajaṟi garjisida jaṭāsurārātiya gaḷagarjanege karikaḷabha garjanegēḷva mr̥garājanante rājarājaṁ sairisade cittaskhalaneyāge jaḷastambha mantramellaṁ māyāmantramāge—
13.130
pagevaṁ banduṟadintu mūdaliseyuṁ mātaṁ kivuḻgēḷdu ke
mmage nīroḷ muḻugirdodaḻdu kiḍuguṁ macchauryameṁ duddhataṁ
negedāgaḷ viḷasatkirīṭa taṭa ratnāṁśu prabhārāji to
ṭṭage keygaṇme surēndracāparuciyaṁ keykoṇḍudā pūgoḷaṁ
13.131
negeye podaḻda bobbuḷikegaḷ negedanteraḍuṁ kelakke nī
rugiye gadābhighāta paripūrita tōyaja ṣaṇḍamalliga
llige kadaḍēḻe bhīmabhuja mandara ghaṭṭaneyindamalli to
ṭṭage koḷe kāḷakūṭamogevantogedaṁ phaṇirājakētanaṁ
13.132
antogedu dikkari karānukāri kara parighōttaṁsita tōraṇīkr̥ta raudra gadādaṇḍanuṁ pracaṇḍanumāgi seragillade koḷadiṁ poṟamaṭṭu barpa duryōdhananaṁ dharmaputraṁ nōḍi—
13.133
naḍapida naṇṭareyde poredāḷ raṇaraṅgadoḷuḷḷarellaruṁ
maḍidoḍamurkugundaduguranteraḍuṁ kaḍe tappa kūrpanō
gaḍisade tāḷdi meyyoḷe vr̥kōdaranonde sarakke kāypoḍaṁ
baḍe siḍilēḻgeyiṁ masagi bandanidēṁ kaliyō suyōdhanaṁ
13.134
embannegameydevandu duryōdhanaṁ pāṇḍu tanūjaranintendaṁ—
13.135
eḷe muṁ daityana keyge pōge taralendī cakri munnaṁ rasā
taḷamaṁ pokkudumī mahōgra raṇadoḷ nimmondu keyviḻdabhū
taḷamaṁ matte taral viśuddha niyama prārambhadindānumī
koḷanaṁ pokkudumāva dōṣamenagiṁ māṟāmparār tōṟirē
13.136
embuduṁ dharmaputranintendaṁ—
13.137
bisuḍinnappoḍamēvamaṁ dharaṇiyaṁ paccāḷvamēnappudī
kisuroḷ kemmane pāpa karma calamaṁ koṇḍāḍademmayvaruṁ
besakeyyuttire nīne mēṇarasugey sōdaryadindoḷḷitē
vasudhāmaṇḍaḷamimbukeyvudidanāṁ keyyoḍḍideṁ bēḍideṁ
13.138
embudumambujōdaranintendaṁ—
13.139
aydaḻivāḍadoḷayvarumaṁ nīṁ kūrtirisendoḍamentumē
geydu madollada kāraṇadindaṁ nōḍinitādudu ninnoḷēṁ
saydavanallane dharmatanūjaṁ pēḻdudaninnemagimbukey
saydane āguḻidāroḷamēvaṅgoḷḷadiriṁ phaṇikētanā
13.140
embudumā mātaṁ keḻagivigeydu tanna gadādaṇḍamaṁ bhujā daṇḍadoḷaḷavaḍisi nōḍi duryōdhananintendaṁ—
13.141
munnimma pēḻdu geyyada
ninnī padadalli pēḻdu geyvantuntēṁ
pannaga patākanallene
binnaṇavaḍemātanennoḷiṁ nuḍiyadiriṁ
13.142
ā duśśāsananaṁ poraḷci raṇadoḷ kondī marutputraniṁ
tādaṁ daḷḷise nōḍi nōḍi puduvāḻentakkumintīgaḷā
nādeṁ mēṇivanādanēke taḍevir keyvoydevinnīṁ karaṁ
sōdaryakke kanalvoḍintinibaruṁ kādiṁ bharaṅgeydapeṁ
13.143
embannegaṁ tīrthayātreyoḷ toḍardu taḍeda baladēvaṁ duryōdhanaṅgāyu barpante pegaloḷ halāyudhamanikkikoṇḍu jaṅgama parvatame barpante bandu tanage poḍevaṭṭa duryōdhananaṁ parasi piridumaḻkaṟindappikoṇḍātaṅgādavastheyaṁ kaṇḍu manyu gadgada kaṇṭhanāgi tanageṟagida murāntakanumaṁ pāṇḍavarumaṁ parasalolladidēnaṁ māḍidirendoḍe madhumathananaṇṇana munida mogamanaṟidintendaṁ—
13.144
muḷivoḍameyde kēḷdu muḷi pāṇḍu tanūjara munnināḷda bhū
taḷamanadentumīyade suyōdhananuddhata vr̥ttiyiṁ suhr̥
dbaḷamaḻidaḻge kādi puduvāḻkegoḍambaḍalolladinnuma
vvaḷisuvanīgaḷātanane nīṁ besagoḷ pusiyaṁ suyōdhanaṁ
13.145
ene nīṁ maruḷtanamanēke māḍideyendu tanna mogamaṁ nōḍida halāyudhaṅge duryōdhananintendaṁ—
13.146
hariyendandamadante pāṇḍutanayar nirdōṣigaḷ tathyamiṁ
tu raṇasthānadoḷinneraḻnuḍivenē madbandhu śōkāgniyiṁ
duridappeṁ toḍardennaniṁ biḍu virōdhikṣmāparennī gadā
parighā ghātadinaḻgi taḻgi maḍidinnaḻkāḍadēṁ pōparē
13.147
embuduṁ saṅkarṣaṇanātana manadutkarṣateyanaṟidu peṟataninnenage nuḍiyaleḍeyilla dharmayuddhamaṁ nōḍalvēḻkumendu dharmaputrananintendaṁ nimmayvaroḷorvanītanoḷ kāduvudu kādi sōltimbaḻiyaṁ duryōdhanaṁ nelananāḷvanuḻida nālvarumātaṅge besakeyvudār kādidapirene bhīmasēna nintendaṁ—
13.148
toḍardu biḍiṁ suyōdhanananennumanānire kauravādhipaṁ
giḍuvage pēḻimiṁ peṟaroḷaṁ muḷisuṇṭe mahā pratijñeyoḷ
toḍardanumāne bhūtaḷamadirkeḍegey gelalārtarārgera
ḻnuḍiyadirendoḍambaḍisidaṁ haḷiyaṁ nayadiṁ vr̥kōdaraṁ
13.149
antoḍambaḍisi saṅgrāmaraṅgakkanibarumanoḍagoṇḍu bandu—
13.150
kari turaga nara kaḷēvara
paricita raṇadalli mahitaḷaṁ kādalkiṁ
taridappudentidendaṇa
mirade marutsūnu samaṟidaṁ koḷuguḷamaṁ
13.151
antu samaṟida saṅgrāma raṅgadoḷ paraspara virōdha krōdha vikṣēpa harṣita mārga prahasta prasādhita ghōra saṅgrāmarumatyugra gadā parigha bhāsura bhujaparigharumappa bhīma duryōdhanarirvarumorvarorvaraṁ mūdalisi savyāpasavya bhrāntōdbhrānta karṣaṇa maṇḍaḷāvartanādigaḷappa mūvatteraḍu gadā vikṣēpadoḷamati paricitarāgi kāduvāgaḷ—
13.152
modaliṁ kiḻtu kuḷācaḷa pratatigaḷ prōdyadgadā ghāta vā
tadinākāśamaneyde tūḷdi kavitandambhōdhiyoḷ sūḻu sū
ḻade bīḻtandavu battalāṭisiduvā vārāśigaḷ surki bi
kkida bāyante suruḷdudambaramidēṁ pempō gadāyuddhadā
13.153
gadeyoḷ ghaṭṭise puṭṭiduḷkatati nīḷākāśamaṁ tāpinaṁ
pudidā dēvara kaṇṇoḷuḷki viḷayōḷkāśaṅkeyaṁ māḍe me
ṭṭida sūḻmeṭṭugaḷiṁde beṭṭu kaḻalalkaḷḷāḍe bhūbhāgamā
dudu duryōdhana bhīmasēnara gadāyuddhaṁ mahā bhairavaṁ
13.154
antirvarumorvarorvaroḷ bīramaṁ binnaṇamumaṁ meṟedu kāde duryōdhanaṁ vidyādhararaṇadoḷatiparicitanappudaṟindākāśakke negedu—
13.155
siḍileṟaguvante bhōreṁ
doḍaneṟagi mahōgra ghana gadā parighadinā
rdeḍegiḍe poydoḍe bhīmaṁ
keḍedaṁ dhare naḍuge nīḷa kutkīḷambol
13.156
antu duryōdhana gadāpraharaṇadindacētananāgirdoḍe biḻdina niṟiyenendu pavamānamārgadoḷalpāntaradoḷ gadeyaṁ bīsuvāgaḷ suyōdhanana gadeyagāḷiyoḷ mūrcheyindeḻcattu dharātaḷadoḷ sūsida tanna gadādaṇḍamaṁ bhujādaṇḍadoḷaḷavaḍisikoṇḍa vr̥kōdarananambujōdaraṁ biccaḻisuva nevadoḷemmammaṅgakkumendu toḍeyaṁ poydārvuduṁ duryōdhanana neṟanadendaṟidu—
13.157
neṟanītaṅgūru yugmaṁ neṟananaṟiyadāninnegaṁ māṇdeniṁ pō
teṟapaṁ pārdirpenendoyyane gadeyanaṇaṁ pāḍugeydirdu bhōreṁ
deṟapugrārātiyūru dvayamaniḍe gadāghātadindūruyugmaṁ
muṟidettaṁ nuccunūṟāgire keḍedaniḷābhāgadoḷ dhārtarāṣṭraṁ
13.158
nuḍidudaneyde tuttatudiyeyduvinaṁ nuḍidaṁvalaṁ calaṁ
biḍidudaneyde muṁ piḍidudaṁ piḍidaṁ sale pūṇda pūṇke nē
rpaḍe naḍevannegaṁ naḍedanaḷkade baḷkade tannoḍal paḍa
lvaḍuvinamaṇmugundane dalēnabhimāna dhanaṁ suyōdhanaṁ
13.159
antu sattuṁ nelanaṁ pattuviḍenembante nelanaṁ patti mūrchāgatanāgirda kurukuḷa cūḍāmaṇiyanēnuṁ māṇade kimmīravairi muṭṭe vandāgaḷēkādaśā kṣōhiṇī patiyappa rājādhirājanaṁ parābhavaṁ baḍisadirendu baladēvaṁ bārise vārise—
13.160
idaṟoḷ mūrdhābhiṣēkaṁ tanage gaḍa samantāytu piñchātapatraṁ
pudidettaṁ taṇṇeḻalmāḍuvudu gaḍamidentendumārgappoḍaṁ pa
rvida garvodrēkadiṁ bāgadu gaḍamenutuṁ māṇikaṁ sūse balpiṁ
dodedaṁ sārtandu duryōdhanana makuṭamaṁ kōpadiṁ bhīmasēnaṁ
13.161
odevuduṁ duryōdhanaṅgādavastheyaṁ nōḍalāṟadeyuṁ tanna tammana manamaṁ nōyisalāṟadeyuṁ baladēvaṁ bhagnamanōrathanāgi dvārāvatige pōdanannegaṁ vēṇīsaṁhārōrubhaṅga makuṭabhaṅgaṅgaḷemba tanna mahā pratijñeyaṁ neṟapida bhīmasēnanaḷavanaḷavallade pogaḻdu cakri kālakuśalamanappudaṟinaśvatthāma ninappanāgata bādhā vighātamaṁ māḍalendayvarumaṁ nīlagirigoḍagoṇḍu pōguttumallirda bīḍumanā bīḍiṅge kāpāgi dhr̥ṣṭadyumna śikhaṇḍi cēkitāna yudhāmanyūttamaujasarumaṁ śruta sōmaka pramukharappa pañca pāṇḍavarumaṁ pēḻdu hastinapurakke kaḷipidanannegamitta kr̥pa kr̥tavarma samētanaśvatthāmaṁ duryōdhananirdeḍeyaṟiyade gāṅgēyarindamirdaḍe yanaṟidu koḷakkevandalliyuṁ kāṇade koḷuguḷadoḷaṟasuttuṁ barpaṁ toṭṭane kaṭṭidiroḷ—
13.162
piḍideḍageyya cāmarada dakṣiṇa hastada padmadoḷpoḍaṁ
baḍe nasu māsi pāḍaḻida rūpinoḷuṇmuva gāḍi nāḍe ka
ṇgeḍaṟe toḍaṅki pīṟida kuruḷgaḷe cittadoḷāda bēsaṟaṁ
nuḍivavolāge barpa kamaḷāyata nētreyaninduvaktreyaṁ
13.163
kaṇḍu nīnārgēnembeyellige pōdapeyene—
13.164
pesaroḷ lakṣmiyeninnegaṁ nelasi tāṁ duryōdhanōrasthaḷā
vasathaṁ drōṇa nadīja karṇa bhujavīryāvēṣṭitaṁ māḍe saṁ
tasadirdeṁ bisuṭā dharādhipatiyaṁ nārāyaṇādēśamo
ḍḍise pāṇḍupriyaputraroḷ nereyalendintīgaḷāṁ pōdapeṁ
13.165
embudumaśvatthāmanintendaṁ—
13.166
posatalardambujaṅgaḷesaḻoḷ naḍepāḍuvaḷēṁpayōdhiyaṁ
posedoḍe puṭṭidai muravirōdhiya patniye miñcutirpa kū
rasigaḷa mēle sañcaripe vairinarādhipa sainyavārdhiyaṁ
posedoḍe puṭṭidī ninage vakrisalennanadentu tīrgumō
13.167
kuruvaṁśāmbara bhānuvaṁ bisuḍisalkānuḷḷinaṁ tīradā
nire nārāyaṇanembanuṁ prabhuve pēḻ nīnī maruḷmātanaṁ
buruhākṣī bisuḍañjadir naḍe kurukṣmāpāḷanirdalligeṁ
daravindālayeyaṁ maguḻcidanadēnā drauṇi śauryārthiyō
13.168
antu vikasita kamaḷadaḷa nayaneyaṁ kamaḷeyanaśvatthāmaṁ mundiṭṭu kurukuṭumba ghaṭacēṭikeyaṁ tarpante tandu vr̥kōdara gadā sañcūrṇi tōru yugaḷanuṁ bhīmasēna caraṇa praharaṇa gaḷita śōṇitārdra mauḷiyumāgi kōṭalegoḷva kauravēśvarananeyde pōgi hasta prahasta maṇḍalāgranuṁ śōka vyagranumāgi—
13.169
negaḻdanegaḻtegāveḍeyoḷaṁ paḻiyillade pūṇdu sanda vai
rigaḷane kondu vāridhi parīta mahītaḷamaṁ nimirci je
ṭṭigaranayōnisambhavaranāḷdaḷarivargadoḷāntu kādeyuṁ
bage dorekoṇḍudillidu vidhātrana dōṣamo ninna dōṣamō
13.170
ādoḍamennaṁ bañcisi
pōdudaṟoḷ ninage pagevarindiniteḍaṟā
ytādityatēja besasidi
rāda pr̥thāsutaranuḻiyalīyade kolveṁ
13.171
embuduṁ phaṇikētanaṁ nettiyindoṟeduguva nettara dhāreyiṁ mettida kaṇgaḷanottambadiṁ teṟedaśvatthāmana mogamaṁ nōḍi—
13.172
enaginitondavasthe vidhi yōgadinādudidarke nīnaḻa
ldinitu manaḥkṣatambaḍadirāgadu pāṇḍavaraṁ gelal purā
tana puruṣaṁ murāri keladoḷ nile nīṁ kolalārpoḍāgadeṁ
bene taṟidoṭṭi vairigaḷanennasuvuḷḷinameyde vā gaḍā
13.173
embuduṁ pāṇḍavaranikkidosagevātanīgaḷe kēḷisuvenendu sarōja niḷayeyanenna barpannamarasananagalade vikasita śata patrātapatrada taṇṇeḻalumaṁ kundalīyadirendu niyamisi rudrāvatāraṁ kr̥pa kr̥tavarma samētanarasanaṁ bīḻkoṇḍu pōdanāgaḷ—
13.174
maganaḻaloḷ karaṁ maṟugutirpinamenna tanūjanāḷva sā
migamaḻivāge śōka rasamirmaḍisittu jaḷapravēśami
llige padanendu niścayisi vārijanāthananāthanāgi to
ṭṭagemuḻupantevol muḻugidaṁ kaḍukeydaparāmburāśiyoḷ
13.175
ā prastāvadoḷaśvatthāmaṁ kr̥pa kr̥tavarmarumberasu hastinapuradoḷ pāṇḍavarirdare gettumallige niṭṭāliyāgi dāḻiyaniṭṭu muṭṭevandu bāymāḍi dhr̥ṣṭadyumna śikhaṇḍi cēkitāna yudhāmanyūttamaujasaraṁ kondu śruta sōmaka pramukharappa pañcapāṇḍavaraṁ pāṇḍavaregettu kondu taduttamāṅgaṅgaḷaṁ koṇḍu taḻataḻane nēsaṟmūḍuvāgaḷeydevandu duryōdhananaṁ kaṇḍu koḷ ninna naccina pāṇḍavara talegaḷanendu mundikkidāgaḷ duryōdhanaṁ nōḍi—
13.176
bāla kamaḷaṅgaḷaṁ kama
ḷālayadiṁ tiṟidu tarppavōl tandai nīṁ
bālakara talegaḷakkaṭa
bālaka vadha dōṣamentu nīṁ nīgidapay
13.177
embudumaśvatthāmanantembudēnene duryōdhananendaṁ pāṇḍavara talegaḷallamivu pāṇḍavara sūnugaḷappa pañcapāṇḍavara talegaḷembudumidarke kartavyamāvudendoḍe himavatparvatadoḷ tapaścaraṇaparāyaṇarāgimenaga mantyakālavendu duryōdhanaṁ prāṇaparityāgaṁ geydanāgaḷaśvatthāmanuṁ kr̥panuṁ siggāgi himavatparvatakke naḍegoṇḍaritta kr̥tavarmanuṁ dvārāvatige pōdanāgaḷ—
13.178
biḷiya tāvareyesaḻoḷ māḍida beḷgoḍe rayyamāgeḍada keyyoḷ
poḷeva cembonnakāvina cāmaramamardire bhēri siṁhāsanamuṁ
baḻiyoḷ javaṁ miḷire rājya cihnaṅgaḷverasintu naḍetandu rājyalakṣmi
baḷeda santōṣadantamaneyde pattidaḷ sahajamanōjanaṁ nāḍōjanaṁ
13.179
idu vividha vibudha jana vinuta jinapadāmbhōja varaprasādōtpanna prasanna gambhīra vacanaracana catura kavitāguṇārṇava viracitamappa vikramārjuna vijayadoḷ trayōdaśāśvāsaṁ