Pramāṇa · Search · About · API

The Great Epic of the Bhārata dynasty 12.188

Vulgate (Nīlakaṇṭha's text) 12.188

Language
Sanskrit

12.188.1

bhṛguruvāca |
asṛjadbrāhmaṇāneva pūrvaṃ brahmā prajāpatīn |
ātmatejobhinirvṛttān bhāskarāgnisamaprabhān ||

12.188.2

tataḥ satyaṃ ca dharmaṃ ca tapo brahma ca śāśvatam |
ācāraṃ caiva śaucaṃ ca svargāya vidadhe prabhuḥ ||

12.188.3

deva-dānava-gandharvā daityāsura-mahoragāḥ |
yakṣa-rākṣasa-nāgāśca piśācā manujāstathā ||

12.188.4

brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiṣyāḥ śūdrāśca dvijasattama |
ye cānye bhūtasaṅghānāṃ varṇāstāṃścāpi nirmame ||

12.188.5

brāhmaṇānāṃ sito varṇaḥ kṣatriyāṇāṃ tu lohitaḥ |
vaiśyānāṃ pītako varṇaḥ śūdrāṇāmasitastathā ||

12.188.6

bharadvāja uvāca |
cāturvarṇyasya varṇena yadi varṇo vibhidyate |
sarveṣāṃ khalu varṇānāṃ dṛśyate varṇasaṅkaraḥ ||

12.188.7

kāmaḥ krodho bhayaṃ lobhaḥ śokaścintā kṣudhā śramaḥ |
sarveṣāṃ naḥ prabhavati kasmādvarṇo vibhidyate ||

12.188.8

svedamūtrapurīṣāṇi śleṣmā pittaṃ saśoṇitam |
tanuḥ kṣarati sarveṣāṃ kasmādvarṇo vibhajyate ||

12.188.9

jaṅgamānāmasaṅkhyeyāḥ sthāvarāṇāṃ ca jātayaḥ |
teṣāṃ vividhavarṇānāṃ kuto varṇaviniścayaḥ ||

12.188.10

bhṛguruvāca |
na viśeṣo'sti varṇānāṃ sarvaṃ brāhmamidaṃ jagat |
brahmaṇā pūrvasṛṣṭaṃ hi karmabhirvarṇatāṃ gatam ||

12.188.11

kāmabhogapriyāstīkṣṇāḥ krodhanāḥ priyasāhasāḥ |
tyaktasvadharmā raktāṅgāste dvijāḥ kṣatratāṃ gatāḥ ||

12.188.12

gobhyo vṛttiṃ samāsthāya pītāḥ kṛṣyupajīvinaḥ |
svadharmānnānutiṣṭhanti te dvijā vaiśyatāṃ gatāḥ ||

12.188.13

hiṃsānṛtapriyā lubdhāḥ sarvakarmopajīvinaḥ |
kṛṣṇāḥ śaucaparibhraṣṭāste dvijāḥ śūdratāṃ gatāḥ ||

12.188.14

ityetaiḥ karmabhirvyastā dvijā varṇāntaraṃ gatāḥ |
dharmo yajñakriyā teṣāṃ nityaṃ na pratiṣidhyate ||

12.188.15

ityete caturo varṇā yeṣāṃ brāhmī sarasvatī |
vihitā brahmaṇā pūrvaṃ lobhāttvajñānatāṃ gatāḥ ||

12.188.16

brāhmaṇā brahmatantrasthāstapasteṣāṃ na naśyati |
brahma dhārayatāṃ nityaṃ vratāni niyamāṃstathā ||

12.188.17

brahma caiva paraṃ sṛṣṭaṃ ye na jānanti te'dvijāḥ |
teṣāṃ bahuvidhāstvanyāstatra tatra hi jātayaḥ ||

12.188.18

piśācā rākṣasāḥ pretā vividhā mlecchajātayaḥ |
praṇaṣṭajñānavijñānāḥ svacchandācāraceṣṭitāḥ ||

12.188.19

prajā brāhmaṇapasaṃskārāḥ svakarmakṛtaniścayāḥ |
ṛṣibhiḥ svena tapasā sṛjyante cāpare'paraiḥ ||

12.188.20

ādidevasamudbhūtā brahmamūlākṣayā'vyayā |
sā sṛṣṭirmānasī nāma dharmatantraparāyaṇā ||

Other recensions (1)

Linked texts (1)