The Great Epic of the Bhārata dynasty 2.8
Vulgate (Nīlakaṇṭha's text) 2.8
- Language
- Sanskrit
2.8.1
nārada uvāca |
kathayiṣye sabhāṃ yāmyāṃ yudhiṣṭhira nibodha tām |
vaivasvatasya yāṃ pārtha viśvakarmā cakāra ha ||
2.8.2
taijasī sā sabhā rājanbabhūva śatayojanā |
vistārāyāmasampannā bhūyasī cāpi pāṇḍava ||
2.8.3
arkaprakāśā bhrājiṣṇuḥ sarvataḥ kāmarūpiṇī |
nātiśītā na cātyuṣṇā manasaśca praharṣiṇī ||
2.8.4
na śoko na jarā tasyāṃ kṣutpipāse na cāpriyam |
na ca dainyaṃ klamo vāpi pratikūlaṃ na cāpyuta ||
2.8.5
sarve kāmāḥ sthitāstasyāṃ ye divyā ye ca mānuṣāḥ |
sāravacca prabhūtaṃ ca bhakṣyaṃ bhojyamarindama ||
2.8.6
lehyaṃ coṣyaṃ ca peyaṃ ca hṛdyaṃ svādu manoharam |
puṇyagandhāḥ srajastasya nityaṃ kāmaphalā drumāḥ ||
2.8.7
rasavanti ca toyāni śītānyuṣṇāni caiva hi |
tasyāṃ rājarṣayaḥ puṇyāstathā brahmarṣayo'malāḥ ||
2.8.8
yamaṃ vaivasvataṃ tāta prahṛṣṭāḥ paryupāsate |
yayātirnahuṣaḥ pūrurmāndhātā somako nugaḥ ||
2.8.9
trasadasyuśca rājarṣiḥ kṛtavīryaḥ śrutaśravāḥ |
ariṣṭanemiḥ siddhaśca kṛtavegaḥ kṛtirnimiḥ ||
2.8.10
pratardanaḥ śibirmatsyaḥ pṛthulākṣo bṛhadrathaḥ |
vārto maruttaḥ kuṣikaḥ sāṅkāśyaḥ sāṅkṛtirdhruvaḥ ||
2.8.11
caturaśca sadasyormiḥ kārtavīryaśca pārthivaḥ |
bhārataḥ surathaścaiva sunītho niśaṭho'nalaḥ ||
2.8.12
divodāsaśca sumanā ambarīṣo bhagīrathaḥ |
vyaśvaḥ sadaśvo vaghryaśvaḥ pṛthuvegaḥ pṛthuśravāḥ ||
2.8.13
pṛṣadaśvā vasumanāḥ kṣupaśca sumahābalaḥ |
ruṣadrurvṛṣasenaśca purukutso dhvajī rathī ||
2.8.14
ārṣṭiṣeṇo dilīpaśca mahātmā cāpyuśīnaraḥ |
auśīnariḥ puṇḍarīkaḥ śaryātiḥ śarabhaḥ śuciḥ ||
2.8.15
aṅgoriṣṭaśca venaśca duṣyantaḥ sṛñjayo jayaḥ |
bhāṅgāsuriḥ sunīthaśca niṣadho'tha vahīnaraḥ ||
2.8.16
karandhamo bāhlikaśca sudyumno balavānmadhuḥ |
ailo maruttaśca tathā balavānpṛthivīpatiḥ ||
2.8.17
kapotaromā tṛṇakaḥ sahadevārjunau tathā |
vyaśvaḥ sāśvaḥ kṛśāśvaśca śaśabinduśca pārthivaḥ ||
2.8.18
rāmo dāśarathiścaiva lakṣmaṇo'tha pratardanaḥ |
alarkaḥ kakṣasenaśca gayo gaurāśva eva ca ||
2.8.19
jāmadagnyaśca rāmaśca nābhāgasagarau tathā |
bhūridyumno mahāśvaśca pṛthāśvo janakastathā ||
2.8.20
rājā vainyo vārisenaḥ purijijjanamejayaḥ |
brahmadattastrigartiśca rājoparicarastathā ||
2.8.21
indradyumno bhīmajānurgaurapṛṣṭho'nagho layaḥ |
padmo'tha mucukundaśca bhūridyumnaḥ prasenajit ||
2.8.22
ariṣṭanemiḥ sudyumnaḥ pṛthulāśvo'ṣṭakastathā |
śataṃ matsyā nṛpatayaḥ śataṃ nīpāḥ śataṃ hayāḥ ||
2.8.23
dhṛtarāṣṭrāścaikaśatamaśītirjanamejayāḥ |
śataṃ ca brahmadattānāṃ vīriṇāmīriṇāṃ śatam ||
2.8.24
bhīṣṇāṇāṃ dve śatepyatra bhīmānāṃ tu tathā śatam |
śataṃ ca prativindhyānāṃ śataṃ nāgāḥ śataṃ hayāḥ ||
2.8.25
palāśānāṃ śataṃ jñeyaṃ śataṃ kāśakuśādayaḥ |
śāntanuścaiva rājendra pāṇḍuścaiva pitā tava ||
2.8.26
uśaṅgavaḥ śataratho devarājo jayadrathaḥ |
vṛṣadarbhaśca rājarṣirbuddhimānsaha mantribhiḥ ||
2.8.27
athāpare sahasrāṇi ye gatāḥ śaśabindavaḥ |
iṣṭvāśvamedhairbahubhirmahadbhirbhūridakṣiṇaiḥ ||
2.8.28
ete rājarṣayaḥ puṇyāḥ kīrtimanto bahuśrutāḥ |
tasyāṃ sabhāyāṃ rājendra vaivasvatamupāsate ||
2.8.29
agastyo'tha mataṅgaśca kālo mṛtyustathaiva ca |
yajvānaścaiva siddhāśca ye ca yogaśarīriṇaḥ ||
2.8.30
agniṣvāttāśca pitaraḥ phenapāścoṣmapāśca ye |
sudhāvanto barhiṣado mūrtimantastathā'pare ||
2.8.31
kālacakraṃ ca sākṣācca bhagavānhavyavāhanaḥ |
narā duṣkṛtakarmāṇo dakṣiṇāyanamṛtyavaḥ ||
2.8.32
kālasya nayane yuktā yamasya puruṣāśca ye |
tasyāṃ śiṃśapapālāśāstathā kāśakuśādayaḥ ||
2.8.33
upāsate dharmarājaṃ mūrtimanto janādhipa |
ete cānye ca bahavaḥ pitṛrājasabhāsadaḥ |
na śakyāḥ parisaṅkhyātuṃ nāmabhiḥ karmabhistathā ||
2.8.34
asambādhā hi sā pārtha ramyā kāmagamā sabhā |
dīrghakālaṃ tapastaptvā nirmitā viśvakarmaṇā ||
2.8.35
jvalantī bhāsamānā ca tejasā svena bhārata |
tāmugratapaso yānti suvratāḥ satyavādinaḥ ||
2.8.36
śāntāḥ sanyāsinaḥ śuddhāḥ pūtāḥ puṇyena karmaṇā |
sarve bhāsvaradehāśca sarve ca virajombarāḥ ||
2.8.37
citrāṅgadāścitramālyāḥ sarve jvalitakuṇḍalāḥ |
sukṛtaiḥ karmabhiḥ puṇyaiḥ pāribarhaiśca bhūṣitāḥ ||
2.8.38
gandharvāśca mahātmānaḥ saṅghaśaścāpsarogaṇāḥ |
vāditraṃ nṛtyagītaṃ ca hāsyaṃ lāsyaṃ ca sarvaśaḥ ||
2.8.39
puṇyāśca gandhāḥ śabdāśca tasyāṃ pārtha samantataḥ |
divyāni caiva mālyāni upatiṣṭhanti nityaśaḥ ||
2.8.40
śataṃ śatasahasrāṇi dharmiṇāṃ taṃ prajeśvaram |
upāsate mahātmānaṃ rūpayuktā manasvinaḥ ||
2.8.41
īdṛśī sā sabhā rājanpitṛrājño mahātmanaḥ |
varuṇasyāpi vakṣyāmi sabhāṃ puṣkaramālinīm ||
Other recensions (1)
- Mahābhārata — Vyāsa, Sanskrit
Linked texts (1)
- Garuḍapurāṇasāroddhāra — Sanskrit