Pramāṇa · Search · About · API

The Great Epic of the Bhārata dynasty 3.202

Vulgate (Nīlakaṇṭha's text) 3.202

Language
Sanskrit

3.202.1

mārkaṇḍeya uvāca |
ikṣvākau saṃsthite rājan śaśādaḥ pṛthivīmimām |
prāptaḥ paramadharmātmā so'yodhyāyāṃ nṛpo'bhavat ||

3.202.2

śaśādasya tu dāyādaḥ kakutstho nāma vīryavān |
anenāścāpi kākutsthaḥ pṛthuścānenasaḥ sutaḥ ||

3.202.3

viṣvagaśvaḥ pṛthoḥ putrastasmādodraśca jajñivān |
adreśca yuvanāśvastu śrāvastasyātmajo'bhavat ||

3.202.4

tasya śrāvastako jñeyaḥ śrāvastī yena nirmitā |
śrāvastakasya dāyādo bṛhadaśvo mahābalaḥ ||

3.202.5

bṛhadaśvasya dāyādaḥ kuvalāśva iti smṛtaḥ |
kuvalāśvasya putrāṇāṃ sahasrāṇyekaviṃśatiḥ ||

3.202.6

sarve vidyāsu niṣṇātā balavanto durāsadāḥ |
kuvalāśvaśca pitṛto guṇairabhyadhiko'bhavat ||

3.202.7

samaye taṃ pitā rājye bṛhadaśvo'bhyaṣecayat |
kuvalāśvaṃ mahārāja śūramuttamadhārmikam ||

3.202.8

putrasaṅkrāmitaśrīstu bṛhadaśvo mahīpatiḥ |
jagāma tapase dhīmāṃstapovanamamitrahā ||

3.202.9

mārkaṇḍeya uvāca |
atha śuśrāva rājarṣiṃ tamuttaṅko narādhipa |
vanaṃ samprasthitaṃ rājan bṛhadaśvaṃ dvijottamaḥ ||

3.202.10

tamuttaṅko mahātejāḥ sarvāstraviduṣāṃ varam |
nyavārayadameyātmā samāsādya narottamam ||

3.202.11

uttaṅka uvāca |
bhavatā rakṣaṇaṃ kāryaṃ tat tāvat kartumarhasi |
nirudvignā vayaṃ rājaṃstvatprasādādbhavemahi ||

3.202.12

tvayā hi pṛthivī rājan rakṣyamāṇā mahātmanā |
bhaviṣyati nirudvignā nāraṇyaṃ gantumarhasi ||

3.202.13

pālane hi mahān dharmaḥ prajānāmiha dṛśyate |
na tathā dṛśyate'raṇye mābhūt te buddhirīdṛśī ||

3.202.14

īdṛśo na hi rājendra dharmaḥ kva ca na dṛśyate |
prajānāṃ pālane yo vai purā rājarṣibhiḥ kṛtaḥ ||

3.202.15

rakṣitavyāḥ prajā rājñā tāstvaṃ rakṣitumarhasi |
nirudvignastapaścartuṃ na hi śakromi pārthiva ||

3.202.16

mamāśramasamīpe vai sameṣu marudhanvasu |
samudro vālukāpūrṇa ujjālaka iti smṛtaḥ ||

3.202.17

bahuyojanavistirṇo bahuyojanamāyataḥ |
tatra raudro dānavendro mahāvīryaparākramaḥ ||

3.202.18

madhukaiṭabhayoḥ putro dhundhurnāma sudāruṇaḥ |
antarbhūmigato rājan vasatyamitavikramaḥ ||

3.202.19

taṃ nihatya mahārāja vanaṃ tvaṃ gantumarhasi |
śete lokavināśāya tapa āsthāya dāruṇam ||

3.202.20

tridaśānāṃ vināśāya lokānāṃ cāpi pārthiva |
avadhyo daivatānāṃ hi daityānāmatha rakṣasām ||

3.202.21

nāgānāmatha yakṣāṇāṃ gandharvāṇāṃ ca sarvaśaḥ |
avāpya sa varaṃ rājan sarvalokapitāmahāt ||

3.202.22

taṃ vināśaya bhadraṃ te mā te buddhirato'nyathā |
prāpsyase mahatīṃ kīrtiṃ śāśvatīmavyayāṃ dhruvām ||

3.202.23

krūrasya tasya svapato bālukāntarhitasya ca |
saṃvatsarasya paryante niḥśvāsaḥ sampravartate ||

3.202.24

yadā tadā bhūścalati saśailavanakānanā |
tasya niḥśvāsavātena raja uddhūyate mahat ||

3.202.25

ādityapathamāśritya saptāhaṃ bhūmikampanam |
savisphuliṅgaṃ sajvālaṃ dhūmamiśraṃ sudāruṇam ||

3.202.26

tena rājanna śaknomi tasmin sthātuṃ sva āśrame |
taṃ vināśaya rājendra lokānāṃ hitakāmyayā ||

3.202.27

lokāḥ svasthā bhaviṣyanti tasmin vinihate'sure |
tvaṃ hi tasya vināśāya paryāpta iti me matiḥ ||

3.202.28

tejasā tava tejaśca viṣṇurāpyāyayiṣyati |
viṣṇunā ca varo dattaḥ pūrvaṃ mama mahīpate ||

3.202.29

yastaṃ mahāsuraṃ raudraṃ vadhiṣyati mahīpatiḥ |
tejastvaṃ vaiṣṇavamiti pravekṣyati durāsadam ||

3.202.30

tat tejasvaṃ samādhāya rājendra bhuvi duḥsaham |
taṃ niṣūdaya rājendra daityaṃ raudraparākramam ||

3.202.31

na hi dhundhurmahātejāstejasā'lpena śakyate |
nirdagdhuṃ pṛthivīpāla sa hi varṣaśatairapi ||

Other recensions (1)

Linked texts (2)