Pramāṇa · Search · About · API

The Great Epic of the Bhārata dynasty 6.44

Vulgate (Nīlakaṇṭha's text) 6.44

Language
Sanskrit

6.44.1

dhṛtarāṣṭra uvāca |evaṃ vyūḍheṣvanīkeṣu māmakeṣvitareṣu ca |
ke pūrvaṃ prāharaṃstatra kuravaḥ pāṇḍavā nu kim ||

6.44.2

sañjaya uvāca |bhrātṛbhiḥ sahito rājan putro duḥśāsanastava |
bhīṣmaṃ pramukhataḥ kṛtvā prayayau saha senayā ||

6.44.3

tathaiva pāṇḍavāḥ sarve bhīmasenapurogamāḥ |
bhīṣmeṇa yuddhamicchantaḥ prayayurhṛṣṭamānasāḥ ||

6.44.4

kṣveḍāḥ kilakilāśabdāḥ krakacā goviṣāṇikāḥ |
bherīmṛdaṅgamurajā hayakuñjaraniḥsvanāḥ ||

6.44.5

ubhayoḥ senayorhyāsaṃstataste'smān samādravan |
vayaṃ tān pratinardantastadāsīttumulaṃ mahat ||

6.44.6

mahāntyanīkāni mahāsamucchraye samāgame pāṇḍavadhārtarāṣṭrayoḥ |
cakalpire śaṅkhamṛdaṅgāniḥsvanaiḥ prakampitānīva vanāni vāyunā ||

6.44.7

narendranāgāśvarathākulānāmabhyāgatānāmaśive muhūrte |
babhūva ghoṣaratumulaścamūnāṃ vātoddhutānāmiva sāgarāṇām ||

6.44.8

tasmin samutthite śabde tumule lomaharṣaṇe |
bhīmaseno mahābāhuḥ prāṇadadgovṛṣo yathā ||

6.44.9

śaṅkhadundubhinirghoṣaṃ vāraṇānāṃ ca vṛhitam |
siṃhanādaṃ ca sainyānāṃ bhīmasenaravo'bhyabhūt ||

6.44.10

hayānāṃ heṣamāṇānāmanīkeṣu sahasraśaḥ |
sarvānabhyabhavacchabdān bhīmasya nadataḥ svanaḥ ||

6.44.11

taṃ śrutvā ninadaṃ tasya sainyāstava vitatrasuḥ |
jīmūtasyeva nadataḥ śakrāśanisamasvanam ||

6.44.12

vāhanāni ca sarvāṇi śakṛnmūtraṃ prasusruvuḥ |
śabdena tasya vīrasya siṃhasyevetare mṛgāḥ ||

6.44.13

darśayan ghoramātmānaṃ mahābhramiva nādayan |
vibhīṣayaṃstava sutān bhīmasenaḥ samabhyayāt ||

6.44.14

tamāyāntaṃ maheṣvāsaṃ sodaryāḥ paryavārayan |
chādayantaḥ śaravrātairmeghā iva divākaram ||

6.44.15

duryodhanaśca putraste durmukho duḥśalaḥ śalaḥ |
duḥśāsanaścātirathastathā durmarṣaṇo nṛpaḥ ||

6.44.16

viviṃśatiścitraseno vikarṇaśca mahārathaḥ |
purumitro jayo bhojaḥ saumadattiśca vīryavān ||

6.44.17

mahācāpāni dhunvanto meghā iva savidyutaḥ |
ādadānāśca nārācānnirmuktāśīviṣopamān ||

6.44.18

atha te draupadīputrāḥ saubhadraśca mahārathaḥ |
nakulaḥ sahadevaśca dhṛṣṭadyumnaśca pārṣataḥ ||

6.44.19

dhārtarāṣṭrān pratiyayurardayantaḥ śitaiḥ śaraiḥ |
vajrairiva mahāvegaiḥ śikharāṇi dharābhṛtām ||

6.44.20

tasmin prathamasaṅgrāme bhīmajyātalaniḥsvane |
tāvakānāṃ pareṣāṃ ca nāsītkaścitparāṅmukhaḥ ||

6.44.21

lāghavaṃ droṇaśiṣyāṇāmapaśyaṃ bharatarṣabha |
nimittavedhināṃ caiva śarānutsṛjatāṃ bhṛśam ||

6.44.22

nopaśāmyati nirghoṣo dhanuṣāṃ kūjatāṃ tathā |
viniśceruḥ śarā dīptā jyotīṃṣīva nabhastalāt ||

6.44.23

sarve tvanye mahīpālāḥ prekṣakā iva bhārata |
dadṛśurdarśanīyaṃ taṃ bhīmaṃ jñātisamāgamam ||

6.44.24

tataste jātasaṃrambhāḥ parasparakṛtāgasaḥ |
anyonyaspardhayā rājan vyāyacchanta mahārathāḥ ||

6.44.25

kurupāṇḍavasene te hastyaśvarathasaṅkule |
śuśubhāte raṇe'tīva paṭe citrārpite iva ||

6.44.26

tataste pārthivāḥ sarve pragṛhītaśarāsanāḥ |
sahasainyāḥ samāpetuḥ putrasya tava śāsanāt ||

6.44.27

yudhiṣṭhireṇa cādiṣṭāḥ pārthivāste sahasraśaḥ |
vinadantaḥ samāpetuḥ putrasya tava vāhinīm ||

6.44.28

ubhayoḥ senayostīvraḥ sainyānāṃ sa samāgamaḥ |
antardhīyata cādityaḥ sainyena rajasā''vṛtaḥ ||

6.44.29

prayuddhānāṃ prabhagnānāṃ punarāvartināmapi |
nātra sveṣāṃ pareṣāṃ vā viśeṣaḥ samadṛśyata ||

6.44.30

tasmiṃstu tumule yuddhe vartamāne mahābhaye |
atisarvāṇyanīkāni pitā te'bhivyarocata ||

Other recensions (1)