Pramāṇa · Search · About · API

Mahabharata 12.35: pañcatriṃśo'dhyāyaḥ

Mahābhārata 12.35

Language
Sanskrit

pañcatriṃśo'dhyāyaḥ

12.35.1

yudhiṣṭhira uvāca |
kāni kṛtveha karmāṇi prāyaścittīyate naraḥ |
kiṃ kṛtvā caiva mucyeta tanme brūhi pitāmaha || 1 ||

12.35.2

vyāsa uvāca |
akurvanvihitaṃ karma pratiṣiddhāni cācaran |
prāyaścittīyate hyevaṃ naro mithyā ca vartayan || 2 ||

12.35.3

sūryeṇābhyudito yaśca brahmacārī bhavatyuta |
tathā sūryābhinirmuktaḥ kunakhī śyāvadannapi || 3 ||

12.35.4

parivittiḥ parivettā brahmojjho yaśca kutsakaḥ |
didhiṣūpatistathā yaḥ syādagredidhiṣureva ca || 4 ||

12.35.5

avakīrṇī bhavedyaśca dvijātivadhakastathā |
atīrthe brahmaṇastyāgī tīrthe cāpratipādakaḥ || 5 ||

12.35.6

grāmayājī ca kaunteya rājñaśca parivikrayī |
śūdrastrīvadhako yaśca pūrvaḥ pūrvastu garhitaḥ || 6 ||

12.35.7

vṛthāpaśusamālambhī vanadāhasya kārakaḥ |
anṛtenopacartā ca pratiroddhā gurostathā || 7 ||

12.35.8

yaścāgnīnapavidhyeta tathaiva brahmavikrayī |
etānyenāṃsi sarvāṇi vyutkrāntasamayaśca yaḥ || 8 ||

12.35.9

akāryāṇyapi vakṣyāmi yāni tāni nibodha me |
lokavedaviruddhāni tānyekāgramanāḥ śṛṇu || 9 ||

12.35.10

svadharmasya parityāgaḥ paradharmasya ca kriyā |
ayājyayājanaṃ caiva tathābhakṣyasya bhakṣaṇam || 10 ||

12.35.11

śaraṇāgatasaṃtyāgo bhṛtyasyābharaṇaṃ tathā |
rasānāṃ vikrayaścāpi tiryagyonivadhastathā || 11 ||

12.35.12

ādhānādīni karmāṇi śaktimānna karoti yaḥ |
aprayacchaṃśca sarvāṇi nityaṃ deyāni bhārata || 12 ||

12.35.13

dakṣiṇānāmadānaṃ ca brāhmaṇasvābhimarśanam |
sarvāṇyetānyakāryāṇi prāhurdharmavido janāḥ || 13 ||

12.35.14

pitrā vibhajate putro yaśca syādgurutalpagaḥ |
aprajāyannadharmeṇa bhavatyādharmiko janaḥ || 14 ||

12.35.15

uktānyetāni karmāṇi vistareṇetareṇa ca |
yāni kurvannakurvaṃśca prāyaścittīyate janaḥ || 15 ||

12.35.16

etānyeva tu karmāṇi kriyamāṇāni mānavān |
yeṣu yeṣu nimitteṣu na limpantyatha tacchṛṇu || 16 ||

12.35.17

pragṛhya śastramāyāntamapi vedāntagaṃ raṇe |
jighāṃsantaṃ nihatyājau na tena brahmahā bhavet || 17 ||

12.35.18

api cāpyatra kaunteya mantro vedeṣu paṭhyate |
vedapramāṇavihitaṃ taṃ dharmaṃ prabravīmi te || 18 ||

12.35.19

apetaṃ brāhmaṇaṃ vṛttādyo hanyādātatāyinam |
na tena brahmahā sa syānmanyustaṃ manyumṛcchati || 19 ||

12.35.20

prāṇātyaye tathājñānādācaranmadirāmapi |
acodito dharmaparaḥ punaḥ saṃskāramarhati || 20 ||

12.35.21

etatte sarvamākhyātaṃ kaunteyābhakṣyabhakṣaṇam |
prāyaścittavidhānena sarvametena śudhyati || 21 ||

12.35.22

gurutalpaṃ hi gurvarthe na dūṣayati mānavam |
uddālakaḥ śvetaketuṃ janayāmāsa śiṣyataḥ || 22 ||

12.35.23

steyaṃ kurvaṃstu gurvarthamāpatsu na nibadhyate |
bahuśaḥ kāmakāreṇa na cedyaḥ saṃpravartate || 23 ||

12.35.24

anyatra brāhmaṇasvebhya ādadāno na duṣyati |
svayamaprāśitā yaśca na sa pāpena lipyate || 24 ||

12.35.25

prāṇatrāṇe'nṛtaṃ vācyamātmano vā parasya vā |
gurvarthe strīṣu caiva syādvivāhakaraṇeṣu ca || 25 ||

12.35.26

nāvartate vrataṃ svapne śukramokṣe kathaṃcana |
ājyahomaḥ samiddhe'gnau prāyaścittaṃ vidhīyate || 26 ||

12.35.27

pārivittyaṃ ca patite nāsti pravrajite tathā |
bhikṣite pāradāryaṃ ca na taddharmasya dūṣakam || 27 ||

12.35.28

vṛthāpaśusamālambhaṃ naiva kuryānna kārayet |
anugrahaḥ paśūṇāṃ hi saṃskāro vidhicoditaḥ || 28 ||

12.35.29

anarhe brāhmaṇe dattamajñānāttanna dūṣakam |
sakāraṇaṃ tathā tīrthe'tīrthe vā pratipādanam || 29 ||

12.35.30

striyastathāpacāriṇyo niṣkṛtiḥ syādadūṣikā |
api sā pūyate tena na tu bhartā praduṣyate || 30 ||

12.35.31

tattvaṃ jñātvā tu somasya vikrayaḥ syādadūṣakaḥ |
asamarthasya bhṛtyasya visargaḥ syādadoṣavān |
vanadāho gavāmarthe kriyamāṇo na dūṣakaḥ || 31 ||

12.35.32

uktānyetāni karmāṇi yāni kurvanna duṣyati |
prāyaścittāni vakṣyāmi vistareṇaiva bhārata || 32 ||

Commentaries (5)

Other recensions (2)

Linked texts (2)

Discussed in (1)