Pramāṇa · Search · About · API

Mahabharata 7.23: trayoviṃśo'dhyāyaḥ

Mahābhārata 7.23

Language
Sanskrit

trayoviṃśo'dhyāyaḥ

7.23.1

dhṛtarāṣṭra uvāca |
vyathayeyurime senāṃ devānāmapi saṃyuge |
āhave ye nyavartanta vṛkodaramukhā rathāḥ || 1 ||

7.23.2

saṃprayuktaḥ kilaivāyaṃ diṣṭairbhavati pūruṣaḥ |
tasminneva tu sarvārthā dṛśyante vai pṛthagvidhāḥ || 2 ||

7.23.3

dīrghaṃ viproṣitaḥ kālamaraṇye jaṭilo'jinī |
ajñātaścaiva lokasya vijahāra yudhiṣṭhiraḥ || 3 ||

7.23.4

sa eva mahatīṃ senāṃ samāvartayadāhave |
kimanyaddaivasaṃyogānmama putrasya cābhavat || 4 ||

7.23.5

yukta eva hi bhāgyena dhruvamutpadyate naraḥ |
sa tathākṛṣyate tena na yathā svayamicchati || 5 ||

7.23.6

dyūtavyasanamāsādya kleśito hi yudhiṣṭhiraḥ |
sa punarbhāgadheyena sahāyānupalabdhavān || 6 ||

7.23.7

ardhaṃ me kekayā labdhāḥ kāśikāḥ kosalāśca ye |
cedayaścāpare vaṅgā māmeva samupāśritāḥ || 7 ||

7.23.8

pṛthivī bhūyasī tāta mama pārthasya no tathā |
iti māmabravītsūta mando duryodhanastadā || 8 ||

7.23.9

tasya senāsamūhasya madhye droṇaḥ surakṣitaḥ |
nihataḥ pārṣatenājau kimanyadbhāgadheyataḥ || 9 ||

7.23.10

madhye rājñāṃ mahābāhuṃ sadā yuddhābhinandinam |
sarvāstrapāragaṃ droṇaṃ kathaṃ mṛtyurupeyivān || 10 ||

7.23.11

samanuprāptakṛcchro'haṃ saṃmohaṃ paramaṃ gataḥ |
bhīṣmadroṇau hatau śrutvā nāhaṃ jīvitumutsahe || 11 ||

7.23.12

yanmā kṣattābravīttāta prapaśyanputragṛddhinam |
duryodhanena tatsarvaṃ prāptaṃ sūta mayā saha || 12 ||

7.23.13

nṛśaṃsaṃ tu paraṃ tatsyāttyaktvā duryodhanaṃ yadi |
putraśeṣaṃ cikīrṣeyaṃ kṛcchraṃ na maraṇaṃ bhavet || 13 ||

7.23.14

yo hi dharmaṃ parityajya bhavatyarthaparo naraḥ |
so'smācca hīyate lokātkṣudrabhāvaṃ ca gacchati || 14 ||

7.23.15

adya cāpyasya rāṣṭrasya hatotsāhasya saṃjaya |
avaśeṣaṃ na paśyāmi kakude mṛdite sati || 15 ||

7.23.16

kathaṃ syādavaśeṣaṃ hi dhuryayorabhyatītayoḥ |
yau nityamanujīvāmaḥ kṣamiṇau puruṣarṣabhau || 16 ||

7.23.17

vyaktameva ca me śaṃsa yathā yuddhamavartata |
ke'yudhyanke vyapākarṣanke kṣudrāḥ prādravanbhayāt || 17 ||

7.23.18

dhanaṃjayaṃ ca me śaṃsa yadyaccakre ratharṣabhaḥ |
tasmādbhayaṃ no bhūyiṣṭhaṃ bhrātṛvyācca viśeṣataḥ || 18 ||

7.23.19

yathāsīcca nivṛtteṣu pāṇḍaveṣu ca saṃjaya |
mama sainyāvaśeṣasya saṃnipātaḥ sudāruṇaḥ |
māmakānāṃ ca ye śūrāḥ kāṃstatra samavārayan || 19 ||

Commentaries (5)

Other recensions (2)

Linked texts (1)