Mahabharata 7.33: trayastriṃśo'dhyāyaḥ
Mahābhārata 7.33
- Language
- Sanskrit
trayastriṃśo'dhyāyaḥ
7.33.1
saṃjaya uvāca |
samare'tyugrakarmāṇaḥ karmabhirvyañjitaśramāḥ |
sakṛṣṇāḥ pāṇḍavāḥ pañca devairapi durāsadāḥ || 1 ||
7.33.2
sattvakarmānvayairbuddhyā prakṛtyā yaśasā śriyā |
naiva bhūto na bhavitā kṛṣṇatulyaguṇaḥ pumān || 2 ||
7.33.3
satyadharmaparo dātā viprapūjādibhirguṇaiḥ |
sadaiva tridivaṃ prāpto rājā kila yudhiṣṭhiraḥ || 3 ||
7.33.4
yugānte cāntako rājañjāmadagnyaśca vīryavān |
raṇastho bhīmasenaśca kathyante sadṛśāstrayaḥ || 4 ||
7.33.5
pratijñākarmadakṣasya raṇe gāṇḍīvadhanvanaḥ |
upamāṃ nādhigacchāmi pārthasya sadṛśīṃ kṣitau || 5 ||
7.33.6
guruvātsalyamatyantaṃ naibhṛtyaṃ vinayo damaḥ |
nakule'prātirūpyaṃ ca śauryaṃ ca niyatāni ṣaṭ || 6 ||
7.33.7
śrutagāmbhīryamādhuryasattvavīryaparākramaiḥ |
sadṛśo devayorvīraḥ sahadevaḥ kilāśvinoḥ || 7 ||
7.33.8
ye ca kṛṣṇe guṇāḥ sphītāḥ pāṇḍaveṣu ca ye guṇāḥ |
abhimanyau kilaikasthā dṛśyante guṇasaṃcayāḥ || 8 ||
7.33.9
yudhiṣṭhirasya dhairyeṇa kṛṣṇasya caritena ca |
karmabhirbhīmasenasya sadṛśo bhīmakarmaṇaḥ || 9 ||
7.33.10
dhanaṃjayasya rūpeṇa vikrameṇa śrutena ca |
vinayātsahadevasya sadṛśo nakulasya ca || 10 ||
7.33.11
dhṛtarāṣṭra uvāca |
abhimanyumahaṃ sūta saubhadramaparājitam |
śrotumicchāmi kārtsnyena kathamāyodhane hataḥ || 11 ||
7.33.12
saṃjaya uvāca |
cakravyūho mahārāja ācāryeṇābhikalpitaḥ |
tatra śakropamāḥ sarve rājāno viniveśitāḥ || 12 ||
7.33.13
saṃghāto rājaputrāṇāṃ sarveṣāmabhavattadā |
kṛtābhisamayāḥ sarve suvarṇavikṛtadhvajāḥ || 13 ||
7.33.14
raktāmbaradharāḥ sarve sarve raktavibhūṣaṇāḥ |
sarve raktapatākāśca sarve vai hemamālinaḥ || 14 ||
7.33.15
teṣāṃ daśasahasrāṇi babhūvurdṛḍhadhanvinām |
pautraṃ tava puraskṛtya lakṣmaṇaṃ priyadarśanam || 15 ||
7.33.16
anyonyasamaduḥkhāste anyonyasamasāhasāḥ |
anyonyaṃ spardhamānāśca anyonyasya hite ratāḥ || 16 ||
7.33.17
karṇaduḥśāsanakṛpairvṛto rājā mahārathaiḥ |
devarājopamaḥ śrīmāñśvetacchatrābhisaṃvṛtaḥ |
cāmaravyajanākṣepairudayanniva bhāskaraḥ || 17 ||
7.33.18
pramukhe tasya sainyasya droṇo'vasthitanāyake |
sindhurājastathātiṣṭhacchrīmānmerurivācalaḥ || 18 ||
7.33.19
sindhurājasya pārśvasthā aśvatthāmapurogamāḥ |
sutāstava mahārāja triṃśattridaśasaṃnibhāḥ || 19 ||
7.33.20
gāndhārarājaḥ kitavaḥ śalyo bhūriśravāstathā |
pārśvataḥ sindhurājasya vyarājanta mahārathāḥ || 20 ||
Commentaries (5)
- Bhāratabhāvadīpa — Nīlakaṇṭha Caturdhara 1650, Sanskrit
- Jñānadīpikā — Devabodha, Sanskrit
- Lakṣaślokālaṅkāra — Vādirāja, Sanskrit
- Mahābhārataṭīkā — Nīlakaṇṭha Dīkṣita, Sanskrit
- Lakṣābharaṇa — Vādirāja Sūri, Sanskrit
Other recensions (2)
- Vulgate (Nīlakaṇṭha's text) — Sanskrit
- Southern recension — Sanskrit