Pramāṇa · Search · About · API

Mahabharata 7.84: caturaśītitamo'dhyāyaḥ

Mahābhārata 7.84

Language
Sanskrit

caturaśītitamo'dhyāyaḥ

7.84.1

saṃjaya uvāca |
alambusaṃ tathā yuddhe vicarantamabhītavat |
haiḍimbaḥ prayayau tūrṇaṃ vivyādha ca śitaiḥ śaraiḥ || 1 ||

7.84.2

tayoḥ pratibhayaṃ yuddhamāsīdrākṣasasiṃhayoḥ |
kurvatorvividhā māyāḥ śakraśambarayoriva || 2 ||

7.84.3

alambuso bhṛśaṃ kruddho ghaṭotkacamatāḍayat |
ghaṭotkacastu viṃśatyā nārācānāṃ stanāntare |
alambusamatho viddhvā siṃhavadvyanadanmuhuḥ || 3 ||

7.84.4

tathaivālambuso rājanhaiḍimbaṃ yuddhadurmadam |
viddhvā viddhvānadaddhṛṣṭaḥ pūrayankhaṃ samantataḥ || 4 ||

7.84.5

tathā tau bhṛśasaṃkruddhau rākṣasendrau mahābalau |
nirviśeṣamayudhyetāṃ māyābhiritaretaram || 5 ||

7.84.6

māyāśatasṛjau dṛptau mohayantau parasparam |
māyāyuddhe sukuśalau māyāyuddhamayudhyatām || 6 ||

7.84.7

yāṃ yāṃ ghaṭotkaco yuddhe māyāṃ darśayate nṛpa |
tāṃ tāmalambuso rājanmāyayaiva nijaghnivān || 7 ||

7.84.8

taṃ tathā yudhyamānaṃ tu māyāyuddhaviśāradam |
alambusaṃ rākṣasendraṃ dṛṣṭvākrudhyanta pāṇḍavāḥ || 8 ||

7.84.9

ta enaṃ bhṛśasaṃkruddhāḥ sarvataḥ pravarā rathaiḥ |
abhyadravanta saṃkruddhā bhīmasenādayo nṛpa || 9 ||

7.84.10

ta enaṃ koṣṭhakīkṛtya rathavaṃśena māriṣa |
sarvato vyakiranbāṇairulkābhiriva kuñjaram || 10 ||

7.84.11

sa teṣāmastravegaṃ taṃ pratihatyāstramāyayā |
tasmādrathavrajānmukto vanadāhādiva dvipaḥ || 11 ||

7.84.12

sa visphārya dhanurghoramindrāśanisamasvanam |
mārutiṃ pañcaviṃśatyā bhaimaseniṃ ca pañcabhiḥ |
yudhiṣṭhiraṃ tribhirviddhvā sahadevaṃ ca saptabhiḥ || 12 ||

7.84.13

nakulaṃ ca trisaptatyā draupadeyāṃśca māriṣa |
pañcabhiḥ pañcabhirviddhvā ghoraṃ nādaṃ nanāda ha || 13 ||

7.84.14

taṃ bhīmaseno navabhiḥ sahadevaśca pañcabhiḥ |
yudhiṣṭhiraḥ śatenaiva rākṣasaṃ pratyavidhyata |
nakulaśca catuḥṣaṣṭyā draupadeyāstribhistribhiḥ || 14 ||

7.84.15

haiḍimbo rākṣasaṃ viddhvā yuddhe pañcāśatā śaraiḥ |
punarvivyādha saptatyā nanāda ca mahābalaḥ || 15 ||

7.84.16

so'tividdho maheṣvāsaḥ sarvatastairmahārathaiḥ |
prativivyādha tānsarvānpañcabhiḥ pañcabhiḥ śaraiḥ || 16 ||

7.84.17

taṃ kruddhaṃ rākṣasaṃ yuddhe pratikruddhastu rākṣasaḥ |
haiḍimbo bharataśreṣṭha śarairvivyādha saptabhiḥ || 17 ||

7.84.18

so'tividdho balavatā rākṣasendro mahābalaḥ |
vyasṛjatsāyakāṃstūrṇaṃ svarṇapuṅkhāñśilāśitān || 18 ||

7.84.19

te śarā nataparvāṇo viviśū rākṣasaṃ tadā |
ruṣitāḥ pannagā yadvadgirimugrā mahābalāḥ || 19 ||

7.84.20

tataste pāṇḍavā rājansamantānniśitāñśarān |
preṣayāmāsurudvignā haiḍimbaśca ghaṭotkacaḥ || 20 ||

7.84.21

sa vadhyamānaḥ samare pāṇḍavairjitakāśibhiḥ |
dagdhādrikūṭaśṛṅgābhaṃ bhinnāñjanacayopamam || 21 ||

7.84.22

samutkṣipya ca bāhubhyāmāvidhya ca punaḥ punaḥ |
niṣpipeṣa kṣitau kṣipraṃ pūrṇakumbhamivāśmani || 22 ||

7.84.23

balalāghavasaṃpannaḥ saṃpanno vikrameṇa ca |
bhaimasenī raṇe kruddhaḥ sarvasainyānyabhīṣayat || 23 ||

7.84.24

sa visphuṭitasarvāṅgaścūrṇitāsthivibhūṣaṇaḥ |
ghaṭotkacena vīreṇa hataḥ sālakaṭaṅkaṭaḥ || 24 ||

7.84.25

tataḥ sumanasaḥ pārthā hate tasminniśācare |
cukruśuḥ siṃhanādāṃśca vāsāṃsyādudhuvuśca ha || 25 ||

7.84.26

tāvakāśca hataṃ dṛṣṭvā rākṣasendraṃ mahābalam |
alambusaṃ bhīmarūpaṃ viśīrṇamiva parvatam |
hāhākāramakurvanta sainyāni bharatarṣabha || 26 ||

7.84.27

janāśca taddadṛśire rakṣaḥ kautūhalānvitāḥ |
yadṛcchayā nipatitaṃ bhūmāvaṅgārakaṃ yathā || 27 ||

7.84.28

ghaṭotkacastu taddhatvā rakṣo balavatāṃ varam |
mumoca balavannādaṃ balaṃ hatveva vāsavaḥ || 28 ||

7.84.29

sa pūjyamānaḥ pitṛbhiḥ sabāndhavairghaṭotkacaḥ karmaṇi duṣkare kṛte |
ripuṃ nihatyābhinananda vai tadā alambusaṃ pakvamalambusaṃ yathā || 29 ||

7.84.30

tato ninādaḥ sumahānsamutthitaḥ saśaṅkhanānāvidhabāṇaghoṣavān |
niśamya taṃ pratyanadaṃstu kauravāstato dhvanirbhuvanamathāspṛśadbhṛśam || 30 ||

Commentaries (5)

Other recensions (1)