Pramāṇa · Search · About · API

Mahabharata 7.93: trinavatitamo'dhyāyaḥ

Mahābhārata 7.93

Language
Sanskrit

trinavatitamo'dhyāyaḥ

7.93.1

saṃjaya uvāca |
kālyamāneṣu sainyeṣu śaineyena tatastataḥ |
bhāradvājaḥ śaravrātairmahadbhiḥ samavākirat || 1 ||

7.93.2

sa saṃprahārastumulo droṇasātvatayorabhūt |
paśyatāṃ sarvasainyānāṃ balivāsavayoriva || 2 ||

7.93.3

tato droṇaḥ śineḥ pautraṃ citraiḥ sarvāyasaiḥ śaraiḥ |
tribhirāśīviṣākārairlalāṭe samavidhyata || 3 ||

7.93.4

tairlalāṭārpitairbāṇairyuyudhānastvajihmagaiḥ |
vyarocata mahārāja triśṛṅga iva parvataḥ || 4 ||

7.93.5

tato'sya bāṇānaparānindrāśanisamasvanān |
bhāradvājo'ntaraprekṣī preṣayāmāsa saṃyuge || 5 ||

7.93.6

tāndroṇacāpanirmuktāndāśārhaḥ patataḥ śarān |
dvābhyāṃ dvābhyāṃ supuṅkhābhyāṃ ciccheda paramāstravit || 6 ||

7.93.7

tāmasya laghutāṃ droṇaḥ samavekṣya viśāṃ pate |
prahasya sahasāvidhyadviṃśatyā śinipuṃgavam || 7 ||

7.93.8

punaḥ pañcāśateṣūṇāṃ śatena ca samārpayat |
laghutāṃ yuyudhānasya lāghavena viśeṣayan || 8 ||

7.93.9

samutpatanti valmīkādyathā kruddhā mahoragāḥ |
tathā droṇarathādrājannutpatanti tanucchidaḥ || 9 ||

7.93.10

tathaiva yuyudhānena sṛṣṭāḥ śatasahasraśaḥ |
avākirandroṇarathaṃ śarā rudhirabhojanāḥ || 10 ||

7.93.11

lāghavāddvijamukhyasya sātvatasya ca māriṣa |
viśeṣaṃ nādhyagacchāma samāvāstāṃ nararṣabhau || 11 ||

7.93.12

sātyakistu tato droṇaṃ navabhirnataparvabhiḥ |
ājaghāna bhṛśaṃ kruddho dhvajaṃ ca niśitaiḥ śaraiḥ |
sārathiṃ ca śatenaiva bhāradvājasya paśyataḥ || 12 ||

7.93.13

lāghavaṃ yuyudhānasya dṛṣṭvā droṇo mahārathaḥ |
saptatyā sātyakiṃ viddhvā turagāṃśca tribhistribhiḥ |
dhvajamekena vivyādha mādhavasya rathe sthitam || 13 ||

7.93.14

athāpareṇa bhallena hemapuṅkhena patriṇā |
dhanuściccheda samare mādhavasya mahātmanaḥ || 14 ||

7.93.15

sātyakistu tataḥ kruddho dhanustyaktvā mahārathaḥ |
gadāṃ jagrāha mahatīṃ bhāradvājāya cākṣipat || 15 ||

7.93.16

tāmāpatantīṃ sahasā paṭṭabaddhāmayasmayīm |
nyavārayaccharairdroṇo bahubhirbahurūpibhiḥ || 16 ||

7.93.17

athānyaddhanurādāya sātyakiḥ satyavikramaḥ |
vivyādha bahubhirvīraṃ bhāradvājaṃ śilāśitaiḥ || 17 ||

7.93.18

sa viddhvā samare droṇaṃ siṃhanādamamuñcata |
taṃ vai na mamṛṣe droṇaḥ sarvaśastrabhṛtāṃ varaḥ || 18 ||

7.93.19

tathaḥ śaktiṃ gṛhītvā tu rukmadaṇḍāmayasmayīm |
tarasā preṣayāmāsa mādhavasya rathaṃ prati || 19 ||

7.93.20

anāsādya tu śaineyaṃ sā śaktiḥ kālasaṃnibhā |
bhittvā rathaṃ jagāmogrā dharaṇīṃ dāruṇasvanā || 20 ||

7.93.21

tato droṇaṃ śineḥ pautro rājanvivyādha patriṇā |
dakṣiṇaṃ bhujamāsādya pīḍayanbharatarṣabha || 21 ||

7.93.22

droṇo'pi samare rājanmādhavasya mahaddhanuḥ |
ardhacandreṇa ciccheda rathaśaktyā ca sārathim || 22 ||

7.93.23

mumoha sārathistasya rathaśaktyā samāhataḥ |
sa rathopasthamāsādya muhūrtaṃ saṃnyaṣīdata || 23 ||

7.93.24

cakāra sātyakī rājaṃstatra karmātimānuṣam |
ayodhayacca yaddroṇaṃ raśmīñjagrāha ca svayam || 24 ||

7.93.25

tataḥ śaraśatenaiva yuyudhāno mahārathaḥ |
avidhyadbrāhmaṇaṃ saṃkhye hṛṣṭarūpo viśāṃ pate || 25 ||

7.93.26

tasya droṇaḥ śarānpañca preṣayāmāsa bhārata |
te tasya kavacaṃ bhittvā papuḥ śoṇitamāhave || 26 ||

7.93.27

nirviddhastu śarairghorairakrudhyatsātyakirbhṛśam |
sāyakānvyasṛjaccāpi vīro rukmarathaṃ prati || 27 ||

7.93.28

tato droṇasya yantāraṃ nipātyaikeṣuṇā bhuvi |
aśvānvyadrāvayadbāṇairhatasūtānmahātmanaḥ || 28 ||

7.93.29

sa rathaḥ pradrutaḥ saṃkhye maṇḍalāni sahasraśaḥ |
cakāra rājato rājanbhrājamāna ivāṃśumān || 29 ||

7.93.30

abhidravata gṛhṇīta hayāndroṇasya dhāvata |
iti sma cukruśuḥ sarve rājaputrāḥ sarājakāḥ || 30 ||

7.93.31

te sātyakimapāsyāśu rājanyudhi mahārathāḥ |
yato droṇastataḥ sarve sahasā samupādravan || 31 ||

7.93.32

tāndṛṣṭvā pradrutānsarvānsātvatena śarārditān |
prabhagnaṃ punarevāsīttava sainyaṃ samākulam || 32 ||

7.93.33

vyūhasyaiva punardvāraṃ gatvā droṇo vyavasthitaḥ |
vātāyamānaistairaśvairhṛto vṛṣṇiśarārditaiḥ || 33 ||

7.93.34

pāṇḍupāñcālasaṃbhagnaṃ vyūhamālokya vīryavān |
śaineye nākarodyatnaṃ vyūhasyaivābhirakṣaṇe || 34 ||

7.93.35

nivārya pāṇḍupāñcālāndroṇāgniḥ pradahanniva |
tasthau krodhāgnisaṃdīptaḥ kālasūrya ivoditaḥ || 35 ||

Commentaries (5)

Other recensions (1)

Linked texts (1)