Pramāṇa · Search · About · API

Valmiki Ramayana 6.67

Vālmīkirāmāyaṇa 6.67

Language
Sanskrit

6.67.1

makarākṣaṃ hataṃ śrutvā rāvaṇaḥ samitiṃjayaḥ
ādideśātha saṃkruddho raṇāyendrajitaṃ sutam

6.67.2

jahi vīra mahāvīryau bhrātarau rāmalakṣmaṇau
adṛśyo dṛśyamāno vā sarvathā tvaṃ balādhikaḥ

6.67.3

tvam apratimakarmāṇam indraṃ jayasi saṃyuge
kiṃ punar mānuṣau dṛṣṭvā na vadhiṣyasi saṃyuge

6.67.4

tathokto rākṣasendreṇa pratigṛhya pitur vacaḥ
yajñabhūmau sa vidhivat pāvakaṃ juhuve ndrajit

6.67.5

juhvataś cāpi tatrāgniṃ raktoṣṇīṣadharāḥ striyaḥ
ājagmus tatra saṃbhrāntā rākṣasyo yatra rāvaṇiḥ

6.67.6

śastrāṇi śarapatrāṇi samidho 'tha vibhītakāḥ
lohitāni ca vāsāṃsi sruvaṃ kārṣṇāyasaṃ tathā

6.67.7

sarvato 'gniṃ samāstīrya śarapatraiḥ samantataḥ
chāgasya sarvakṛṣṇasya galaṃ jagrāha jīvataḥ

6.67.8

caruhomasamiddhasya vidhūmasya mahārciṣaḥ
babhūvus tāni liṅgāni vijayaṃ darśayanti ca

6.67.9

pradakṣiṇāvartaśikhas taptahāṭakasaṃnibhaḥ
havis tat pratijagrāha pāvakaḥ svayam utthitaḥ

6.67.10

hutvāgniṃ tarpayitvātha devadānavarākṣasān
āruroha rathaśreṣṭham antardhānagataṃ śubham

6.67.11

sa vājibhiś caturbhis tu bāṇaiś ca niśitair yutaḥ
āropitamahācāpaḥ śuśubhe syandanottame

6.67.12

jājvalyamāno vapuṣā tapanīyaparicchadaḥ
śaraiś candrārdhacandraiś ca sa rathaḥ samalaṃkṛtaḥ

6.67.13

jāmbūnadamahākambur dīptapāvakasaṃnibhaḥ
babhūvendrajitaḥ ketur vaidūryasamalaṃkṛtaḥ

6.67.14

tena cādityakalpena brahmāstreṇa ca pālitaḥ
sa babhūva durādharṣo rāvaṇiḥ sumahābalaḥ

6.67.15

so 'bhiniryāya nagarād indrajit samitiṃjayaḥ
hutvāgniṃ rākṣasair mantrair antardhānagato 'bravīt

6.67.16

adya hatvāhave yau tau mithyā pravrajitau vane
jayaṃ pitre pradāsyāmi rāvaṇāya raṇādhikam

6.67.17

kṛtvā nirvānarām urvīṃ hatvā rāmaṃ salakṣmaṇam
kariṣye paramāṃ prītim ity uktvāntaradhīyata

6.67.18

āpapātātha saṃkruddho daśagrīveṇa coditaḥ
tīkṣṇakārmukanārācais tīkṣṇas tv indraripū raṇe

6.67.19

sa dadarśa mahāvīryau nāgau triśirasāv iva
sṛjantāv iṣujālāni vīrau vānaramadhyagau

6.67.20

imau tāv iti saṃcintya sajyaṃ kṛtvā ca kārmukam
saṃtatāneṣudhārābhiḥ parjanya iva vṛṣṭimān

6.67.21

sa tu vaihāyasaṃ prāpya saratho rāmalakṣmaṇau
acakṣur viṣaye tiṣṭhan vivyādha niśitaiḥ śaraiḥ

6.67.22

tau tasya śaravegena parītau rāmalakṣmaṇau
dhanuṣī saśare kṛtvā divyam astraṃ pracakratuḥ

6.67.23

pracchādayantau gaganaṃ śarajālair mahābalau
tam astraiḥ surasaṃkāśau naiva pasparśatuḥ śaraiḥ

6.67.24

sa hi dhūmāndhakāraṃ ca cakre pracchādayan nabhaḥ
diśaś cāntardadhe śrīmān nīhāratamasāvṛtaḥ

6.67.25

naiva jyātalanirghoṣo na ca nemikhurasvanaḥ
śuśruve caratas tasya na ca rūpaṃ prakāśate

6.67.26

ghanāndhakāre timire śaravarṣam ivādbhutam
sa vavarṣa mahābāhur nārācaśaravṛṣṭibhiḥ

6.67.27

sa rāmaṃ sūryasaṃkāśaiḥ śarair dattavaro bhṛśam
vivyādha samare kruddhaḥ sarvagātreṣu rāvaṇiḥ

6.67.28

tau hanyamānau nārācair dhārābhir iva parvatau
hemapuṅkhān naravyāghrau tigmān mumucatuḥ śarān

6.67.29

antarikṣaṃ samāsādya rāvaṇiṃ kaṅkapatriṇaḥ
nikṛtya patagā bhūmau petus te śoṇitokṣitāḥ

6.67.30

atimātraṃ śaraugheṇa pīḍyamānau narottamau
tān iṣūn patato bhallair anekair nicakartatuḥ

6.67.31

yato hi dadṛśāte tau śarān nipatitāñ śitān
tatas tato dāśarathī sasṛjāte 'stram uttamam

6.67.32

rāvaṇis tu diśaḥ sarvā rathenātirathaḥ patan
vivyādha tau dāśarathī laghv astro niśitaiḥ śaraiḥ

6.67.33

tenātividdhau tau vīrau rukmapuṅkhaiḥ susaṃhataiḥ
babhūvatur dāśarathī puṣpitāv iva kiṃśukau

6.67.34

nāsya veda gatiṃ kaś cin na ca rūpaṃ dhanuḥ śarān
na cānyad viditaṃ kiṃ cit sūryasyevābhrasaṃplave

6.67.35

tena viddhāś ca harayo nihatāś ca gatāsavaḥ
babhūvuḥ śataśas tatra patitā dharaṇītale

6.67.36

lakṣmaṇas tu susaṃkruddho bhrātaraṃ vākyam abravīt
brāhmam astraṃ prayokṣyāmi vadhārthaṃ sarvarakṣasām

6.67.37

tam uvāca tato rāmo lakṣmaṇaṃ śubhalakṣaṇam
naikasya heto rakṣāṃsi pṛthivyāṃ hantum arhasi

6.67.38

ayudhyamānaṃ pracchannaṃ prāñjaliṃ śaraṇāgatam
palāyantaṃ pramattaṃ vā na tvaṃ hantum ihārhasi

6.67.39

asyaiva tu vadhe yatnaṃ kariṣyāvo mahābala
ādekṣyāvo mahāvegān astrān āśīviṣopamān

6.67.40

tam enaṃ māyinaṃ kṣudram antarhitarathaṃ balāt
rākṣasaṃ nihaniṣyanti dṛṣṭvā vānarayūthapāḥ

6.67.41

yady eṣa bhūmiṃ viśate divaṃ vā rasātalaṃ vāpi nabhastalaṃ vā
evaṃ nigūḍho 'pi mamāstradagdhaḥ patiṣyate bhūmitale gatāsuḥ

6.67.42

ity evam uktvā vacanaṃ mahātmā raghupravīraḥ plavagarṣabhair vṛtaḥ
vadhāya raudrasya nṛśaṃsakarmaṇas tadā mahātmā tvaritaṃ nirīkṣate

Commentaries (6)

Linked texts (1)

Discussed in (1)