Pramāṇa · Search · About · API

Arkaprakasha 7

Arkaprakāśa 7

Language
Sanskrit

7.1

tilaparṇī samudrotthaphalaṃ ca navadhā tathā
samudrasthitirevāsya śirākarṇagaṇo'pyayam

7.2

jyotiṣmatī ca hemāhvā talitā nāganīphalam
mākṣikā devadālī ca gaṇo'yaṃ vāmanaḥ smṛtaḥ

7.3

caturvidhā haridrā syātpataṃgo raktacandanam
nīlī kusumbhamañjiṣṭhā lākṣā mehaṃdikiṃśukaḥ

7.4

jalaṃ puṣpaṃ cāṃjanaṃ ca vimalā pārijātakaḥ
pāṃḍoḥ phalaṃ bījasāro gaṇo'yaṃ raṃjano smṛtaḥ

7.5

rasāñjanaṃ dvidhā proktaṃ triphalā lodhrakadvayam
kumārikā ca pivalā gaṇo'yaṃ netryasaṃjñikaḥ

7.6

tvacyagaṇa
tailaṃ tu navadhā proktaṃ bākucī cakramardakam
sthauṇeyaṃ parpaṭī sṛkkā tvacyo'yaṃ gaṇaucyate

7.7

upaviṣaguṇa
bhallātakaṃ cātiviṣaṃ caturbhaṅgana ca khākhasam
karavīraṃ dvidhā proktamahiphenaṃ dvidhā matam

7.8

dhattūrastu caturdhā syāddvidhā guñjā vinirviṣī
viṣamuṣṭirlāṃgalī ca gaṇaścopaviṣāhvayaḥ

7.9

jalapuṣpagaṇa
aṣṭadhā kamalāni syurjalasī sa caturvidhā
jalajīvī ca kumbhīkā jalapuṣpagaṇastvayam

7.10

kandagaṇa
ālūkamaṣṭadhā proktaṃ mūlakaṃ tvaṣṭadhā tathā
aṣṭadhā kadalīkando gṛñjanaṃ dvividhaṃ matam

7.11

hastakandaśca laśunaṃ palāṇḍurdvividho mataḥ
aṣṭadhā padminīkando vārāhīkandalakṣaṇaḥ

7.12

kramukaṃ muśalīkando vidārī ca kaserukaḥ
śatāvarī cāśvagandhā bṛhatpāṇḍuḥ sudarśanaḥ

7.13

ārdrakaṃ śakrakandaśca kolakando nagodbhavaḥ
maulikaṃdo sūraṇaṃ ca jñeyaḥ kaṃdagaṇastvayam

7.14

lavaṇagaṇa
śākambharī ca sāmudraṃ codbhidaṃ viṭsuvarcalas
saiṃdhavaṃ nīlakaṃṭhaṃ ca paṃgu lavaṇaṣaṣṭadhā

7.15

kṣāragaṇa
sarjikṣāro yavakṣāraṣṭaṃkaṇaṃ ca | suvarcikā
palāśagoryā śikharī kṣārasaptakamīritam

7.16

amlagaṇa
jambīradvitayaṃ bījapūraṃ madhukakarkaṭī
nimbūkamarikaṃ ciñcāvṛkṣāmlaṃ cāmlavetasam

7.17

naipālaṃ caṇakāmlaṃ ca camīraṃ tagaraṃ tathā
dhānyāmlamamlapatrī ca cukramamlagaṇastvayam

7.18

phalagaṇa
āmraṃ tu trividhaṃ proktaṃ dvidhā''trātakamucyate
rājāmraṃ caiva kośāmraṃ panasastrividho mataḥ

7.19

kadalaṃ tvaṣṭadhā proktaṃ lakucaṃ cirbhiṭaṃ dvidhā
tridhā tu nārikeraṃ syānkalindaṃ dvividhaṃ matam

7.20

dvividhaṃ kharjūrakaṃ syātpaṃcadhā karkaṭī bhavet
pūgīphalaṃ caturdhā syāddvidhā tālaphalaṃ bhavet

7.21

bilvaṃ kapitthanāraṃge tiṃdukaṃ syāccaturvidham
rājāmalaṃ ca jaṃbū ca badaraṃ cakramardakaḥ

7.22

dvidhā caitāni catvāri viṃśakaṃ tu priyālakam
kṣīriṇī padmabījaṃ ca makṣā śṛṃgāṭakā varā

7.23

parūṣakaṃ madhūkaśca dāḍimaṃ syāccaturvidham
dvidhā gaurīphalaṃ kolaṃ śṛṃgārīmiṣṭabījakam

7.24

bahuvāraśca katakaṃ sunepālī badāmakam
drākṣā kharjūrikā dvedhā bādāmākṣoṭapīlukam

7.25

miṣṭanimbūphalaṃ sevaṃ śilīndhraṃ kaṭphalāni ca
āṃtakotāmṛtaphalaṃ proktaḥ phalagaṇastvayam

7.26

raktaśāliḥ sakalimaṃ pāṃḍukaṃ śaṃkunāhṛtaḥ
sugandhakaḥ kardamako mahāśāliśca dūṣakaḥ

7.27

puṣpāṇḍakaḥpuṇḍarīkastathā māhiṣamastakaḥ
dīrghaśūkaṃ kāścanako hāyano lodhrapuṣpakaḥ

7.28

ṣaṣṭiko'naṅgamālaśca pārvatīyaśca jhiṃjhaṇā
hākuvā rājabhogaśca proktaḥ śāligaṇastvayam

7.29

tridhā yavaśca godhūmo mudgaḥ ṣaḍvidha īritaḥ
trividhaḥ procyate māṣo rājamāṣastradhā mataḥ

7.30

makuṣṭhastuvarī tredhā niṣpāvaśca masūrakaḥ
tridhā caṇakamuddiṣṭaṃ kalāpaśca tripuṇḍrakaḥ

7.31

sarṣapastrividhaḥ proktastalaḥ proktaḥ caturvidhaḥ
atasī tuvarī rājī śisbīdhānyagaṇastvayam

7.32

kṣudradhānyagaṇa
kaṃguścaturvidhaḥ proktaḥ śyāmākaścaṇakaḥ kudaḥ
kodravo dvividhaḥ proktaḥ vaṃśabījaṃ śarodbhavam

7.33

kusumbhabījaṃ tīnīlaṃ yonarī ca gavedhukaḥ
dirjoṃdhalā bājarī ca kṣudradhānyagaṇastvayam

7.34

patraśākagaṇa
dvirvāstukaṃ potakī dvistrirmarṣastaṇḍulīyakam
dvidhā pālakyapitredhā dvidhā cākālaśākakam

7.35

karavīloṇikādyāṇīciṃcucāṅgericukrikāḥ
suniṣṇakaśca gojihvā droṇapuṣpī paṭolakam

7.36

śatapuṣmā methikā ca kuñjarastīkṣṇakaṇṭakā
dhānyakaṃ cakravartī ca jīvaṃtī kākamācikā

7.37

parpaṭaḥ kāsamardaśca dvidhā rājagirīkitaḥ
liṅgadaṇḍo dvidhā koṣṭho patraśākagaṇastvayam

7.38

kācanārirdvidhā raktā khadiraḥ śālmalirdvidhā
catuḥ saubhāṃjano'gastiḥ puṣpaśākagaṇastvayam

7.39

dviḥ kūṣmāṇḍaṃ tridhālābuḥ karasī dviśca ḍiṃḍiśam
dviḥkāravellaṃ vṛttākaṃ catuḥ karkoṭakī dvidhā

7.40

tridhā kośātakī biṃbī dvidhā śiṃbī tridhā bhavet
dakṣiṇaṃ pañcadhā doḍī kaṇṭakāriphalaṃ dvidhā

7.41

piṇḍārakaṃ ca goviṃdaṃ dvidhā cailaṃ tathaiva ca
śleṣmāntakaṃkākatinduphalaṃśākagaṇastvayam

7.42

hariṇaiṇakuraṅgāśca pṛṣaścaṃdraśca biṃdukaḥ
rājīvaḥ kukkuṭo muṇḍīśaṃbaro jāṅgalāḥ smṛtāḥ

7.43

bileśayajīvagaṇa
godhāśaśabhujaṅganakhuphūtkāraḥ śallakī śivā
cucchuṃdarī sthūlamuṣaghūṃsādyāstu bileśayāḥ

7.44

guhāśayajīvagaṇa
siṃhavyāghavṛkā ṛkṣaharihādvipakhaṅginaḥ
babhrujambukamārjārā ityādyāḥ syurguhāśayāḥ

7.45

parṇapaśugaṇa
lāṅgalī vānarī khārī vṛkṣamārjāralampaṭaḥ
kumbherījhiṅgunīlaṇṭaścaite parṇamṛgā matāḥ

7.46

viṣkirapakṣigaṇa
vartakālāvagirikākapiñjalakatittirāḥ
pādāyudhaḥ kaliṃgaśca cakorādyāstu viṣkirāḥ

7.47

pratudapakṣigaṇa
hārito dhavalaḥ pāṇḍuścitrapuccho bṛhaccukaḥ
pārāvataḥ khañjarīṭaḥ pikādyāḥ pratudāḥ smṛtāḥ

7.48

prasaha pakṣigaṇa
kākakākārikakuhīśaśahāgṛdhracillakaḥ
cāṣo bhāsaśca kurara ityādyāḥ prasahāḥ smṛtāḥ

7.49

grāma paśugaṇa
chāgo meṣo vṛṣo'śvaśca lulāyo grāmaśūkaraḥ
vṛṣadaṃśaḥ sārameya ete grāmasṛgāḥ smṛtāḥ

7.50

jalatīrajīvagaṇa
sarpaśca śṛṃgī khaḍgaśca balamāhiṣaśūkarāḥ
camarī gavayo lojha ityādyāstīrasaṃsthitāḥ

7.51

plava (ur̤anevālā) jīvagaṇa
haṃsasārasakācākṣāvacakrakroñcaśarāvikāḥ
nandīmukhīsakādambā balākādyāḥ plavāḥ smṛtāḥ

7.52

kośajajīvagaṇa
śaṃkhaḥ śaṃkhanakhaḥ kośī śuktiśambūkakarkaṭāḥ
bhekameḍhakabhūnāgaḍiṇḍamādyāśca kośagāḥ

7.53

pādīnajīvagaṇa
kumbhīrakūrmanakrāhvā godhāsakaraśaṃkavaḥ
ghaṇṭikā śiśumāraśca grahādyāḥ pādinaḥ smṛtāḥ

7.54

matsyagaṇa
rohītakaśca jhaṃgūraḥ proṣṭīvilicamoralaḥ
śṛṅgīmuṇḍīromaśolikhalyādyā matsyajātayaḥ

7.55

virecanagaṇa
āragvadhaśca kampillaḥ kaṭukayaṃ koṣṭhavāruṇī
śivaliṅgīṃ nāgapuṣpī dvidhā dantī tridhātrivṛt

7.56

sannāhamākṣikā dvedhā revācīnīndravāruṇī
ajaipālaṃ gandharekī virecanagaṇastvayam

7.57

pācanagaṇa
pāṣāṇabhedī maricaṃ javānī jalaśīrṣake
śuṇṭhī cavyaṃ gajagaṇaḥ śrṛṃgyādiḥ pācako gaṇaḥ

7.58

uṣṇagaṇa
trividhā pippalī tasyā mūlaṃ tuṃbarakastridhā
tejohvākaphalaṃ bhāṃḍī pauṣkarādikamuṣṇakam

7.59

dvividhaścitragodhānyasajamodā ca jīrakam
caturdhā habuṣā dvedhā gaṇo'yaṃ dīpanaḥ smṛtaḥ

7.60

caturdhā tu tugākṣīrī candrasūro'ṣṭakavargakaḥ
dvīpāntaravacā cihnaṃ tvakpatraṃ nāgakeśaram

7.61

tālīśapatratvak kṣīrī tvacā gogurohiṇī
kapikacchūtoyabaddhabhūphalaṃ pauṣṭiko gaṇaḥ

7.62

mahāniṃbaśca kārpāsī dvidhairaṃḍo vacā dvidhā
nirguṃḍī dvividhā hiṅgu gaṇo'yaṃ vātahārakaḥ

7.63

viḍaṅganāgabhinnā ca khurāsānī javānikā
dvidhā karañjaṣṭekārī kauṭajaḥ kṛmihā gaṇaḥ

7.64

tṛṇa (ghāsa) gaṇa
tridhā vaṃśaḥ kuśā kāśāstridhā dūrvā naloccagāḥ
gundo muñjo darbhamethī caṭakādigaṇastṛṇam

7.65

prasaragaṇa
prasāriṇīdvayaṃ muṇḍī lajjālurde punarnavāḥ
dviḥ sārivābhṛṅgarājaḥ pañcadhā chikkaṇī dvidhā

7.66

brāhmīdvayamalambūṣā śaṃkhapuṣpīsuśātalā:
pātālagaruḍī ghoṭā gaṇaḥ prasarasaṃjñikaḥ

7.67

vṛkṣagaṇa
kambhārī tindukaṃ śālā saṇabījakaśālmalī
śiṃśupā kakubho nandī rohitaḥ khadiratrayam

7.68

bandhūlaḥ putrajīvaśca ariṣṭo'ḍgudajiṅginī
tamālabhūrjabhūlyaśca dhavo dhanvaṃgamokṣakaḥ

7.69

bhūmisahaḥ saptaparṇaḥ śākhoṭo varuṇaḥ śamī
kaṭabhīstiniśo mālurjaitro vṛkṣagaṇastvayam

7.70

patijiyā, ariṣṭa (nīṃva), godī, jīgana, tamāla, bhojapatra, bhūlya, dhava,
dhāminavṛkṣa, mokṣaka| bhūmisah, saptaparṇa, śākhoṭa, varuṇa, śamī, kaṭabhī
gulmagaṇa
balācatuṣṭayaṃ parṇīpañcakaṃ cāgnimanthakaḥ
pāṭhā javāsā vārtākī kokilākṣāśato dvidhā

7.71

apāmārgadvayaṃ mūrvā trāyimāñcharapuṃkhikā
kākanāsā kākajaṃghā meṣaśrṛṅgī ca vandakam

7.72

vandhyā karkoṭikī tredhā varvarī tulasī dvidhā
vajradantī dvidhā'jājī bhīmā gulmagaṇastvayam

7.73

vallīgaṇa
guḍūcikā nāgavallī somavallyaparājitā
svarṇavallyasthisaṃhārī śvadaṃtyākāśavallikā

7.74

vaṭapatrī hiṅgupatrī vaṃśapatrī bṛhannalā
arkapuṣpī ca sarpākṣī droṇamūḍhakarṇikā

7.75

dvipoṭarā mayūrasya śikhā bandhanavallikā
kanakāhvā ca vāsantī manojñeti latāgaṇaḥ

7.76

kusumagaṇa
caturdhā sthalapadmāni sevantī guladāvatī
nepālī ca gulābaśca gulāvāsaśca daṇḍinī

7.77

jātī yūthī rājavallī kṣudrayūthī tridhā smṛtā
campako nāgacampaśca bakulaśca kadambakaḥ

7.78

kubjaśca śivavallī ca dvikundaḥ ketakī dvidhā
kiṅkirātaḥ karṇikāro hyaśoko bāṇapuṣpakam

7.79

kuraṇṭakaścaturdhā syāttilako mucukundakaḥ
bandhūkaśca caturdhā syājjapā dvedhā ca sundarī

7.80

agastirdamanī māruḥ peṭārī bahuvarṇikaḥ
dvipāṭalā sūryamukhī dāsaḥ puṣpagaṇastvayas

7.81

dugdhavṛkṣagaṇa
dvidhārkaḥ pañcadhā vajrī śātalā dugdhikā dvidhā
vaṭastraḥ pippalaplakṣodusvarāśca payogaṇaḥ

7.82

dhūpagaṇa
dvidhā'gururdevadārurgandhapāṣāṇakastridhā
guggulaḥ pañcadhā sarjo niryāsaḥ saralasya ca

7.83

padmakāṣṭhaṃ mocaraso niyāṃsaḥ śallakībhavaḥ
rālo naipālakaṃ ceti gaṇo'yaṃ dhūpasaṃjñikaḥ

7.84

sugaṃdhidravyagaṇa
dvikarpūrastrikastūrī latā kastūrikāṇḍajaḥ
śilāraso jātiphalaṃ jātipatrī lavaṅgakam

7.85

dvidhalā rocanaṃ dvedhā pañcadhā kuṃkumaṃ priye
gauḍapatrī sudhāsaśca sugandhāḍhgaṇastvayam

7.86

dūsarā sugandhagaṇa
bālakaṃ vīraṇaṃ māṃsī dvinakhaṃ candanaṃ tridhā
śaileyaṃ trividhaṃ sustaṃ gandhapālaśikā murā

7.87

dvikarcurapriyaṃguśca reṇukā gaṃdhamālatī
graṃthiparṇī tridhā sūkkā kar̤kolākhyaṃ ca tālisam

7.88

lāmajjakaṃ nalīkā ca padmaṃ balvelabālakam
dvirohiṣaṃ pauṇḍarīkaṃ cānyaddhūpagaṇastvayam

7.89

dugdhapaśugaṇa aura dugdhādigaṇa
gāvastu daśadhā kālī tridhā'jā'vistradhā matā
mṛgī hokā tridhā meṣī tridhoṣṭrī ca daśadhā hayī

7.90

pañcadhā kariṇī nārī daśadhā śūkarī dvidhā
vyāghrī śunī śvadaṃṣṭrī ca rāsabhī pañcadhāpṛthak

7.91

tridhāvṛkyaṣṭadhā matsyī gavayī khaḍgiṇī ruṇī
dugdhaṃ ghṛtaṃ ca takraṃ ca dadhi tābhyaḥ prajāyate

7.92

tithidhā tu suvarṇaṃ syādaṣṭadhā rajataṃ bhavet
pañcaprakārakaṃ tāmraṃ vaṅgaṃ tu dvividhaṃ smṛtam

7.93

jasadaṃ trividhaṃ proktaṃ bhavennāgastu ṣaḍvidhaḥ
aṣṭadhā lohamuddiṣṭamete saptaiva dhātavaḥ

7.94

svarṇajaṃ svarṇamākṣīkaṃ tārajaṃ tāramākṣikam
tutthaṃ tāmrabhavaṃ jñeyaṃ kaṃkuṣṭhaṃ vaṅgasaṃbhavam

7.95

rasako jagadājjāto nāgātsindūrasambhavaḥ
lohajātaṃ lohakiṭṭamete saptopadhātavaḥ

7.96

rasaścaturgandhakaśca tālakaśca dvidhā mataḥ
dvidhā''ñjanaṃ ca kāsīsaṃ gairikaṃ ca rasā ime

7.97

pāradādrarado jāto ṭaṃkaṇaṃ gandhakāttathā
sphaṭikābhrakato jātā haritālānmanaḥśilā

7.98

añjanācchuktiśakhādyāḥ kāsīsācchaṃkhamūrvakaḥ
gairikānmṛttikā jātā tasmāduparasā ime

7.99

ratnavarga
vajraṃ muktā pravālāni gomedo nīlaśilvakas
puṣpakaṃ picu māṇikyaṃ ratnānyetānyanukramāt

7.100

kṣudraratnavarga
vaikrānto mauttiko śuktī rakṣo marakataṃ laśuḥ
lājā gāruḍajanmā ca sphaṭikā ratnajātayaḥ

7.9-2

iti śrīrāvaṇakṛtārkaprakāśe navamaṃ śatakaṃ samāptam

Linked texts (7)