Pramāṇa · Search · About · API

Siddhisara 28

Siddhisāra 28

Language
Sanskrit

Contents

28.1

agada tantra (viṣa-cikitsā)
viṣa ke do bheda
sthāvaraṃ jaṅgamaṃ caiva dvividhaṃ viṣamucyate
mūlādyātmakamādyaṃ syāt paraṃ sarpādisambhavam

28.2

viṣa ke dasa guṇa
laghvavyaktarasaṃ sūkṣmaṃ rūkṣoṣṇāśu vyavāyi ca
vikāsi viśadaṃ tīkṣṇaṃ viṣaṃ daśaguṇaṃ smṛtam

28.3

sarpoṃ ke bheda
vātapittakaphātmāno bhogi-maṇḍali-rājilāḥ
yathākramaṃ samākhyātā dvayantarā dvandvarūpiṇaḥ

28.4

daṃśo bhogikṛtaḥ kṛṣṇaḥ sarvavātavikārakṛt
pīto maṇḍalijaḥ śophī pṛthuḥ pittavikārakṛt

28.5

rājilottho bhaved daṃśaḥ sthiraḥ śophaśca picchilaḥ
pāṇḍuḥ snigdho'tisāndrāsṛk sarvaśleṣmavikārakṛt

28.6

maghārdrā-kṛttikāśleṣā-bharaṇīṣu prayatnataḥ
pūrvāsu ca pradaṣṭasya kasyacijjīvitaṃ bhavet

28.7

navamī pañcamī ṣaṣṭhī tathā kṛṣṇacaturdaśī
caturthī savane dve ca daṣṭānāṃ viṣamā matāḥ

28.8

yasya keśāḥ praśīryante daṇḍarājirna dṛśyate
romaharṣo na śītena taṃ daṣṭaṃ parivarjayet

28.9

sarpadaṃśa meṃ prāthamika upacāra
bandhanācūṣaṇācchedadāhastrāvāḥ prakīrtitāḥ
pūrvaṃ daṣṭasya pānaṃ ca hṛdayāvaraṇaṃ ghṛtam

28.10

sarpaviṣahara yoga
nirguṇḍīsahitā śvetā pānaṃ phaṇiviṣāpaham
bhāvitaṃ svarasenaiva mūlaṃ vā sindhuvārajam

28.11

maṇḍalī-viṣahara yoga
vaṭaśuṅgā samañjiṣṭhā jīvakarṣabhakau sitā
kāśmaryaṃ madhukaṃ caiva pānaṃ maṇḍalidaṣṭake

28.12

rājila-viṣahara yoga
kauntī kuṣṭhaṃ nataṃ vyoṣaṃ kaṭukātiviṣā madhu
gṛhadhūmaśca pānena ghnanti rājilajaṃ viṣam

28.13

viṣamūrcchāhara añjana- 1
māṃsīcandanasindhūtthakṛṣṇāyāṣṭyūṣaṇotpalaiḥ
añjanaṃ syāt sagopittairviṣasuptaprabodhanam

28.14

viṣamūrcchāhara añjana- 2
naktamālaphalavyoṣabilvamūlaniśādvayam
saurasaṃ puṣpamājaṃ ca mūtraṃ bodhanamañjanam

28.15

viṣamūrcchāhara nasya- 1
bījakalkaḥ sasindhūttho mayūrakaśirīṣayoḥ
nasyaṃ yavaphalād bījaṃ sapāṭhaṃ vā prabodhanam

28.16

viṣamūrcchāhara nasya- 2
vandhyākarkoṭajaṃ mūlaṃ chāgamūtrātibhāvitam
nasyaṃ kāñjikasampiṣṭaṃ viṣopahatacetasaḥ

28.197

sarvaviṣahara agadottama
śirīṣāriṣṭanaktāhvavegakośātakīphalaiḥ
hanti gomūtrasampiṣṭairviṣāṇyāśvagadottamaḥ

28.198

sarvaviṣahara mahāgada
aṅkoṭhāriṣṭadhattūrasnukkarañjāśvamārakaḥ
vṛścīvāgniphalījātī-kuṭajārkairmahāgadaḥ

28.199

viṣasūdana agada
natoṣaṇaśilādārunaktāhvārkaniśāyugaiḥ
śirīṣapippalīyuktairagado viṣasūdanaḥ

28.20

brāhma agada
tiktatumbīja-bījāni gopittena prapeṣayet
eṣa sarvaviṣadhvaṃsī brāhmaḥ pānādināgadaḥ

28.21

śirīṣa-gomūtra yoga
mūlatvakpatrapuṣpāṇi bījaṃ ceti śirīṣataḥ
gavāṃ mūtreṇa piṣṭvaitad bheṣajaṃ viṣavāraṇam

28.22

sārvakarmika agada- 1.
mañjiṣṭhailā niśā lākṣā māṃsī yaṣṭī hareṇukā
kṣaudraṃ ceti viṣaghno'yamagadaḥ sārvakarmikaḥ

28.23

sārvakarmika agada- 2.
lavaṇāni trivṛd yaṣṭī viśalyā tryūṣaṇaṃ niśe
mañjiṣṭhā madhu śṛṅgastho hyagadaḥ sarvakarmakṛt

28.24

sarvaviṣahara ‘candrodaya’ agada
candanālaśilākuṣṭhatvakpatrailābdasarṣapāḥ
māṃsīpadmakavakrāsṛksurasaitāhvarocanāḥ

28.25

spṛkkāhiṃgvambulāmajjaśatapuṣpāpriyaṅgavaḥ
piṣṭāḥ sarvaviṣonmāthī nāmnā candrodayo'gadaḥ

28.26

sarvaviṣahara ‘sūryodaya’ agada
śyāmebhapāṭalīkṛṣṇāmañjiṣṭhākiṇihī-śilāḥ
kovidāroṣaṇe vakraṃ niśe dadhyaparājitam

28.27

bṛhatīṃ madhukaṃ caiva gomūtreṇa prapeṣayet
eṣa sūryodayo nāmā viṣarakṣojayo'gadaḥ

28.28

īśvarī kadalī nāgī candrā śvetā ghanasvanaḥ
nirguṇḍī ceti vargo'yaṃ pṛthag vā viṣajit param

28.29

srute palāśaje kṣāre pacyamāne kṣipedimān
kauntīkuṣṭhanatavyoṣasurasāśārivāghanāḥ

28.30

māṃsīhiṅgu-niśāyaṣṭīviḍaṅga-saindhavaṃ tathā
darvīpralepanaṃ jñātvā gośṛṅge sthāpayedata:

28.31

kolamātraṃ piban hanti viṣāṇyatibalānyapi
yakṣmagulmodarārśāṃsi mehamandānalajvarān

28.32

samadhurviṣapītasya vamanaṃ gomayād rasaḥ
hṛdayāvaraṇaṃ sarpiragadāṃśca prayojayet

28.33

rajanī-saindhava-kṣaudrasaṃyuktaṃ ghṛtamuttamam
pānaṃ mūlaviṣārttasya digddhaviddhasya ceṣyate

28.34

śarkarākṣaudrasaṃyuktaṃ cūrṇaṃ tāpyasuvarṇayoḥ
lehaḥ praśamayatyugraṃ sarvayogakṛtaṃ viṣam

28.34.p1

hema sarvaviṣāṇyāśu garāṃśca viniyacchati| na sajjate hemapāṅge viṣaṃ padmadale'mbuvat

28.34.p2

carakasaṃhitā, cikitsāsthāna-23.240

28.35

tālanimbadalaṃ keśā jīrṇacailaṃ yavā ghṛtam
dhūpo vṛścikaviddhasya śikhipatraghṛtena vā

28.35.p1

nṛkeśāḥ sarṣapāḥ pītā guḍo jīrṇaśca dhūpanam
viṣadaṃśasya sarvasya kāśyapaḥ paramabravīt

28.35.p2

aṣṭāṅgasaṃgraha, uttarasthāna- 43.41

28.36

vṛścikaviṣa-nāśaka anya yoga
arkakṣīreṇa sampiṣṭaṃ lepo bījaṃ palāśajam
vṛścikārtasya kṛṣṇā vā śirīṣaphalasaṃyutā

28.37

manohvā saindhavaṃ hiṅgu jātīpatraṃ sanāgaram
gośakṛdrasasampiṣṭaṃ guḍikā vṛścikārttinut

28.38

mūṣikaviṣahara yoga
tilakāṅkoṭhayormūlaṃ girikarṇyāstilasya ca
śarkarā-madhu-sarpīṃṣi pānamākhuviṣāpaham

28.39

pānaṃ sāhacaraṃ mūlaṃ sakṣaudraṃ taṇḍulāmbunā
payasā vākhudiṣṭasya piṣṭā tilakamañjarī

28.40

mārjārakasya babhrorvā pīto māṃsarasaḥ śṛtaḥ
sopadravamapi kṣipraṃ jayenmūṣikajaṃ viṣam

28.41

alarkaviṣahara yoga
aṅkoṭhottara-mūlottha-kaṣāyasya palatrayam
sarpiṣaśca palaṃ pītamālarkaviṣa-nāśanam

28.42

arkakṣīraṃ tilāt tailaṃ palalaṃ ca guḍaṃ samam
pānājjayati durvāraṃ tūrṇaṃ kukkurajaṃ viṣam

28.43

sarvakīṭaviṣa-nāśaka yoga
kṣāro vyoṣaṃ vacā hiṅgu viḍaṅgaṃ saindhavaṃ natam
ambaṣṭhātiviṣā kuṣṭhaṃ sarvakīṭaviṣāgadaḥ

28.44

pītvā mūlaṃ trivṛttulyaṃ taṇḍulīyasya sarpiṣā
sarvakīṭaviṣāṇyāśu jayatyatibalānyapi

28.45

karṇikāhara yoga
pārāvataśakṛd dantī godantaḥ saindhavaṃ trivṛt
kusumbhaṃ snukpayo vahniḥ karṇikāpātanaṃ param

28.46

lūtāviṣahara yoga
candanaṃ padmakaṃ kuṣṭhaṃ natāmbūśīrapāṭalāḥ
nirguṇḍī śārivā śelu lūtāviṣaharo'gadaḥ

28.47

kapitthaṃ pāṭalī śelu śirīṣaṃ dve punarnave
dve śvete cāgadaḥ sarvalūtāviṣa-nivāraṇaḥ

28.48

viṣārtta ke lie pathya-apathya
śītakramo viṣārtte syānmuktvā vṛścikajaṃ viṣam
krodhātapa-divāsvapna-vyāyāmāśca vigarhitāḥ

28.49

upadravā drutaṃ sādhyā jvarādyāḥ svacikitsitaiḥ
avidāhīni cānnāni viṣārttānāṃ prayojayet

Linked texts (13)