Pramāṇa · Search · About · API

Siddhisara 7

Siddhisāra 7

Language
Sanskrit

7.1

iti atisārādhyāyaḥ ṣaṣṭhaḥ samāptaḥ
uṣṇāmla-lavaṇa-kṣāra-kaṭubhiḥ pittadūṣaṇāt
yakṛt-plīhāśritaṃ raktamūrdhvaṃ cādhaḥ pravarttate

7.2

vātācchyāvāruṇarūkṣaṃ śoṇitaṃ tanu phenilam
pittāt kṛṣṇakaṣāyābhaṃ gomūtrāñjana-saprabham

7.3

ślaiṣmikaṃ snigdhamāpāṇḍu picchilaṃ bahulaṃ smṛtam
saṃsṛṣṭalakṣaṇaṃ dvandvāt sarvarūpaṃ tridoṣajam

7.4

sādhya, duḥsādhya evaṃ vyāpya raktapitta
ūrdhvaṃ pṛthak ca tatsādhyaṃ dvandvaṃ yāpyamadhaśca yat
sarvadoṣaṃ dvimārgaṃ ca duścikitsyatamaṃ matam

7.5

asādhya raktapitta
chardimūrcchājvaraśvāsa-kāsavaisvaryadāhavat
jāmbavaindrāstrasaṃkāśaṃ kuṇapaṃ cāpratikriyam

7.6

raktapittī ke dūṣita rakta kī asaṃgrāhyatā
na saṃgrāhyamasṛg duṣṭamādito balino'śnataḥ
tad galagraha-gulmārśo-jvara-kuṣṭhādirogadam

7.7

vidheyaṃ raktapittādau yathāśakti viśoṣaṇam
jalaṃ ca candanośīra-parpaṭāmbhodasādhitam

7.8

ūrdhvage tarpaṇaṃ pūrvaṃ karttavyaṃ ca virecanam
prāgadhogamane peyā vamanaṃ ca yathābalam

7.9

āragvadhena dhātryā vā trivṛtā pathyayātha vā
virecanaṃ prayoktavyaṃ śarkarā-mākṣikottaram

7.10

mustendra-yava-yaṣṭyāhva-madanāḍhyaṃ payomadhu
śiśiraṃ vamanaṃ yojyaṃ raktapittaharaṃ param

7.191

kṣīṇamāṃsabalaṃ bālaṃ vṛddhaṃ śoṣānubandhinam
avāmyamavirecyaṃ ca stambhanaiḥ samupakramet

7.192

raktapittahara vividha yoga
paṭolaṃ mālatī nimbaṃ candanadvayapadmakam
taṇḍulīyaṃ vṛṣaṃ lodhraṃ kṛṣṇamṛnmadayantikā

7.193

kākolyau śārive dve ca yaṣṭīmadhuśatāvarī
bhadrāmalaka-dhātakyaḥ kuṭajatvak saparpaṭā

7.194

catvāraḥ sasitākṣaudrāḥ ślokārddhaiḥ kvāthasattamāḥ
nudantyete drutaṃ pītā raktapittaṃ suśītalāḥ

7.195

priyaṃgvañjanamṛllodhraḥ ślakṣṇacūrṇāvacūrṇitaḥ
vāsākvātho raso vāsṛkpittajit sasitāmadhuḥ

7.16

vāsāyāṃ vidyamānāyāmāśāyāṃ jīvitasya ca| raktapittī kṣayī kāsī kimarthamavasīdati
śaṅkha-padmaka-kālīya-phalinī-lodhra-gairikāḥ
pṛthak pītāḥ sitājyeṣṭhā vāriṇāsṛṅ-niṣūdanāḥ

7.17

khadirādasanāt pārthācchālmalyāḥ kovidārataḥ
kṣaudreṇa puṣpacūrṇāni pralihed raktapittajit

7.18

plakṣodumbara-kāśmarya-pathyā-kharjūragostanāḥ
madhunā ghnanti saṃlīḍhā raktapittaṃ pṛthak pṛthak

7.199

kūṣmāṇḍa-rasāyana
khaṇḍatulyaṃ śataṃ svinnakūṣmāṇḍāt prasthamājyataḥ
pakvaṃ trigandha-dhānyāka-maricaiśca dvikārṣikaiḥ

7.200

dvipalāṃśaiḥ kaṇāśuṇṭhī-jīrakairavacūrṇitam
ghṛtārddhamadhusaṃyuktaṃ tallihed raktapittajit

7.201

kṣatakṣayatamaḥ-śvāsa-jvara-tṛṭ-kāsaccharddinut
urasyaṃ bṛṃhaṇaṃ vṛṣyaṃ bala-varṇa-svarāvaham

7.22

raktapittanāśaka auṣadhasiddha kṣīra
drākṣayā parṇinībhirvā balā-nāgabalena vā
śvadaṃṣṭrayā śatāvaryā raktajit sādhitaṃ payaḥ

7.23

raktapitta-nāśaka ghṛta- 1.
sitailavālukā-dūrvā-candanadvaya-mustakaiḥ
padmakotpalakiñjalka-mañjiṣṭhośīra-saṃyutaiḥ

7.24

pakvamājaṃ ghṛtaṃ jyeṣṭhatoye kṣīracaturguṇe
raktapittaharaṃ pānaṃ vastyabhyañjananāvanaiḥ

7.25

raktapitta-nāśaka ghṛta- 2.
vidārīṃ madhukaṃ mede tintiḍīkaṃ sadāḍimam
śatāvarīṃ sakākolīṃ mātuluṃga-śiphānvitām

7.26

piṣṭvā caturguṇe kṣīre siddhaṃ sarpirjvarāpaham
vibandhānāhaśūlaghnaṃ kāsāsṛkpittanāśanam

7.27

nakasīra-nāśaka yoga
śaṅkha-gairikayoḥ kalko dhātakyā madhukasya vā
ghrāṇasrute'sṛji proktaṃ yoṣitkṣīreṇa nāvanam

7.28

nasyaṃ dāḍima-puṣpottho raso dūrvābhavo'thavā
āmrāsthijaḥ palāṇḍorvā nāsikāsrutaraktajit

7.29

raktātisārikaṃ karma rakte syāt pāyugāmini
pittapramehikaṃ kṛtsnaṃ mer̤hage ca niyojayet

7.30

apatyavartmagaṃ strīṇāṃ raktapittamasṛgdaraḥ
tacchāntyai payasaḥ pānaṃ sasitaṃ samadhūtkaṭam

7.31

suvarṇagairikaṃ jambyāḥ parṇaṃ vā kandamautpalam
pītaṃ taṇḍulatoyena sakṣaudraṃ pradaraṃ jayet

7.32

anantāyāḥ phalinyā vā candanānnāgakesarāt
asṛgdaranirodhāya pibetkalkaṃ prasannayā

7.33

madhutākṣryajasaṃyuktaṃ mūlaṃ syāttaṇḍulīyakama
taṇḍulāmbukṛtaṃ pānaṃ sarvapradaranāśanam

7.34

punarnavodbhavo dhātryāḥ śālukād vā mayūrakāt
alambusāt tathā yonau saṃyāvo vedanāpahaḥ

7.35

mudgaparṇī-vipakvena tailena picudhāraṇam
karttavyaṃ raktanāśāya mārdavāya sukhāya ca

7.36

raktātisāra meṃ pathya
śītāvagāhasekādyāḥ praśastā raktapittinām
śālimudgādayo yojyā jāṃgalāśca mṛgā dvijāḥ

Linked texts (15)