Pramāṇa · Search · About · API

Rasahridaya 1

Rasahṛdaya 1

Language
Sanskrit

1.2

pītāmbaro'tha balijinnāgakṣayabahalarāgagaruḍacaraḥ
jayati sa haririva harajo vidalitabhavadainyaduḥkhabharaḥ

1.3

mūrcchitvā harati rujaṃ, bandhanamanubhūya muktido bhavati
amarīkaroti sumṛtaḥ ko'nyaḥ karuṇāparastasmāt

1.4

suragurugodvijahiṃsāpāpakalāpodbhavaṃ kilāsādhyam
tadapi ca̍ śamayati yasmātkonyastasmātpavitrataraḥ

1.5

tasya svayaṃ hi sphurati prādurbhāvaḥ sa śāṅkaraḥ ko'pi
kathamanyathā hi śamayati vilasanmātrācca pāparujam

1.6

rasabandhaśca sa dhanyaḥ prārambhe yasya satatamiha karuṇā
siddhe rase kariṣye mahīmahaṃ nirjarāmaraṇam

1.7

ye cātyaktaśarīrā haragaurosṛṣṭijāṃ tanuṃ prāptāḥ
vandyāste rasasiddhā mantragaṇāḥ kiṃkarā yeṣām

1.8

sukṛtaphalaṃ tāvadidaṃ sukule yajjanma dhīḥ' svatantrāpi
sā'pi ca sakalamahītalanulanaphalā bhūtalaṃ ca suvidheyam

1.6-2

bhūtalavidheyatāyāḥ phalamarthāste ca vividhabhogaphalāḥ
bhogāḥ santi śarīre, tadanityamam̐ho vṛthā sakalam

1.10

iti dhanaśarīrabhogān matvā'nityān sadaiva yatanīyam
mum̐ktistasya jñānāt, taccābhyāmāt, sa ca sthire dehe

1.11

tatsthairye samarthaṃ rasāyanaṃ kimapi sūtalohādi
svayamasthirasvabhāvaṃ dāhyaṃ kledyaṃ ca śoṣyaṃ ca

1.12

kāṣṭhauṣadhyo nāge nāgaṃ vaṅge'tha vaṅgamapi śulve
śulvaṃ tāre tāraṃ kanake kanakaṃ ca līyate sūte

1.13

paramātmanīva niyataṃ bhavati layo yatra sarvasattvānām
eko'sau rasarājaḥ śarīramajarāmaraṃ kurute

1.14

amṛtattvaṃ hi bhajante haramūtau yogino yathā līnāḥ
tadvatkavalitagagane rasarāje hemalohādyāḥ

1.15

sthiradeho'bhyāsavaśātprāpya jñānaṃ guṇāṣṭakopetam
prāpnoti brahmapadaṃ punarbhāvāvāsaduḥkhe na

1.16

ekāṃśena jaganti ca viṣṭabhyāvāsthitaṃ paraṃ jyotiḥ
pādaistribhistadamṛtaṃ sulabhaṃ na viraktimātreṇa

1.17

na hi dehena kathaṃcidvyādhijarāmaraṇaduḥkhavidhureṇa
kṣaṇabhaṅgureṇa sūkṣmaṃ tadbrahmopāsituṃ śakyam

1.18

nāmāpi dehasiddheḥ ko gṛhṇīyādvinā śarīreṇa
yadyogagamyamamalaṃ manaso'pi na gocaraṃ tattvam

1.16-2

yajñāddānāttapaso vedādhyayanāddamātsadācārāt
atyantaṃ śreyaḥ kila, yogavaśādātmasaṃvittiḥ

1.20

galaptānalpavikalpaḥ sarvārthavivarjitaścidānandaḥ
sphurito'pyasphuritatanoḥ karoti kiṃ jantuvargasya

1.21

bhruyugamadhyagataṃ yacchikhividyunnirmalaṃ jagadbhāsi
keṣāṃcitpuṇyakṛtāmunmīlati cinmayaṃ jyotiḥ

1.22

paramānandaikamayaṃ paraṃ jyotiḥ svabhāvamavikalpam
vigalitasarvakleśaṃ jñeyaṃ śāntaṃ svayaṃvedyam

1.23

tasminnādhāya manaḥ sphuradakhilaṃ cinmayaṃ jagatpaśyan
utsannakarmabandho brahmatvamihaiva cāpnoti

1.24

astaṃ hi yānti viṣayāḥ prāṇāāntaḥkaraṇasaṃyogāt
sphuraṇaṃ nendriyata̱masāṃ nātaḥ sphurataśca duḥkhasukhe

1.25

rāgadveṣavimuktāḥ satyācārā narām̐ mṛṣārahitāḥ
sarvatra nirviśeṣā bhavanti cidbrahmasaṃsparśāt

1.26

tiṣṭhantyaṇimādiyutā vilasaddehā mudā sadānandāḥ
ye brahmabhāvamamṛtaṃ saṃprāptāścaiva kṛtakṛtyāḥ

1.27

āyatanaṃ vidyānāṃ mūlaṃ dharmārthakāmamokṣāṇām
śreyaḥ paraṃ kimanyat śarīramajarāmaraṃ vihāyaikam

1.28

1pramāṇato'pi pratyakṣādyo na jānāti sūtakam
2anādivigrahaṃ devaṃ kathaṃ jñāsyati cinmayam

1.26-2

3yajjrayā jarjaritaṃ kāsaśvāsādiduḥkhavaśamām̐ptam
yogyaṃ tanna samādhau pratihatabuddhīndriyaprasaram

1.30

bālaḥ ṣoḍaśavarṣo viṣayarasāsvādalampaṭaḥ parataḥ
jātaviveko vṛddho martyaḥ kathamāpnuyānmuktim

1.31

asminneva śarīre yeṣāṃ paramātmano na saṃvedaḥ
dehatyāgādūrdhvaṃ teṣāṃ tadbrahma dūrataram

1.32

brahmādayo yajante yasmin divyāṃ tanuṃ samāśritya
jīvanmuktāścānye kalpāntasthāyino munayaḥ

1.33

tasmājjīvanmuktiṃ samīhamānena yoginā prathamam
divyā tanurvidheyā haragaulīsṛṣṭisaṃyogāt

1.34

tasyāpi sādhanavidhau sudhiyā pratikarmanirmalāḥ prathamam
aṣṭādaśasaṃskārā vijñātavyāḥ prayatnena

Commentaries (1)

Linked texts (7)