Pramāṇa · Search · About · API

Nityanathatantra 78

Nityanāthatantra 78

Language
Sanskrit

Contents

78.1

atha masūrīcikitsādhikāraḥ
tatrādau sāmānyatantra
tatrādauvamanaṃyujyāttathālaṃghanapācanam
sarveṣāṃvamanaṃpūrvapaṭolāriṣṭabālakaiḥ

78.2

kaṣāyaiścavacāvatsayaṣṭyāhvaphalakalkitaiḥ
sakṣaudraṃpāyayedbrahmyārasaṃvāhailamocikam

78.3

śvetacaṃdanakalkāṃśahilamocībhavaṃrasam
pibenmasūrikārambhenaimbaṃvākevalaṃrasam

78.4

atha masūrikāharayogaḥ
suṣavīpatraniryāsaṃharidrācūrṇasaṃyutam
romāntījvaravisphoṭamasūrīśāntayepibet

78.5

vantasyarecanaṃdeyaṃ vamanaṃcābalesyavai
ubhābhyāṃhṛtadoṣasyaviśuddhyantimasūrikāḥ

78.6

nirvikārālpapūyāścapacyantecālpavedanāḥ
rudrākṣamaricairyuktaṃ pītaṃparyuṣitāmbunā
tryahātpāparujaṃhantidṛṣṭaṃvārasahasraśaḥ

78.7

athānye'pimasūrikāharayogāḥ
bilvasyakaṇṭakāḥsaptasaṃyuktāmaricenaca
piṣṭvāpyuṣitatoyenapītāḥpāparujāpahāḥ

78.8

yāvatsaṃkhyāmasūryyaṅgetāvadbhiḥśelujairdalaiḥ
chinnairāturanāmnātuguḍīcetinavaddhaṃte

78.9

caitrāsitabhūtadineraktapatākānvitāsnuhībhavān
dhavalitakalasanyastāpāparujaṃdūratodhatte

78.10

vānīrabilvajanitakvāthaṃparyuṣitamuttamedivase
caitrasyapuṣparogaḥpibatāṃ bhaveddhruvaṃcet

78.11

atha masūrikāharadhūpam
veṇutvaksrarasolākṣākārpāsāsthimayūrakaḥ
yavapiṣṭaṃviṣaṃsarpirvacābrāhmīsuvarcalā

78.12

ādaudhūpādyathālābhametairvāśumasūrikā
naśyantyalparujāpūyānirbhikārābhavantica

78.13

atha vātajamasūrikācikitsā
dvipaṃcamūlīrāsnācadārvyuśīraṃdurālabhāḥ
sāmṛtaṃdhānyakaṃmustaṃjayedvātasamutthitām

78.14

guḍūcīmadhukaṃrāsnāpaṃcamūlaṃkaniṣṭhakam
caṃdanaṃ kāśmaryaphalaṃ balāmūlaṃvikaṃkatam
pākakālemasūryāntuvātajāyāṃprayojayet

78.15

atha pittajamasūrikācikitsā !
śyāmāparpaṭakāriṣṭacaṃdanadvayareṇukaiḥ
dhātrītiktavṛṣośīrayāsaiścakathitaṃjalam

78.16

pītaṃmasūrikāhantipittajāṃdāhasaṃyutām
drākṣākāśmaryakhajūrapaṭolāriṣṭavāsakaiḥ
lājāmalakaduḥsparśaiḥsitāyuktantupaittike

78.17

śarkarāprakṣepaḥ
atha kaphapittajamasūrikācikitsā
śirīṣoḍumbarāśvatthaśelu nyagrodhavalkalaiḥ
pralepaḥsaghṛtaḥ śīghraṃvraṇavīsa rpadāhahā

78.18

śelūkakṛtaśītāmbhaḥsekevākāyaśodhane
durālabhāṃparpaṭakaṃbhūnimbaṃkaṭurohiṇīm

78.19

ślaiṣmikyāṃpittajāyāntupāneniḥkvāthyadāpayet
amṛtādikapāyantujayetpittakaphānvitām

78.20

atha nimbādikvāthaḥ
nimbaṃparpaṭakāṃpāṭhāṃpaṭolaṃkaṭurohiṇīm
vāsāṃdurālabhāṃdhātrīmuśīraṃcaṃdanadvayam

78.21

eṣanimbā dikaḥ khyātaḥ sitayācasamanvitaḥ
hantitridoṣamamūrīṃjvaravīsarpasambhavām
utthitāṃpraviśedyātupunastābāhyatonayet

78.22

atha masūrikāharakvāthaurasaśca
kāṃcanālatvacaḥkvāthaḥ svarṇamākṣikacūrṇitaḥ
nihantyantaḥ praviṣṭāntumasūrīṃ vāhyatonayet

78.23

bilvapatrarasenevamūrcchitaḥ pāradorasaḥ
hilamocīrasohantipītomadhusamāyutaḥ
masūrīṃ tvajāṃśīghramasthijāṃsarvadehajām

78.24

atha paṭolādikvāthaḥ
paṭolakuṇḍalīstvagvṛṣanvayavāsakaiḥ
bhūnimbanimbakaṭukāparpaṭaiścaśśrutaṃjalam

78.25

masūrīṃśamayedāmaṃpakvāñcaivaviśodhayet
nātaḥparataraṃkiṃcidvisphoṭajvaraśāntaye

78.28

atha paṭolamūlādiprayogau
paṭolamūlāruṇataṇḍulīyakaṃpibeddharidrāmalakalkasaṃyuktam
masūrivisphoṭavidāhaśāntayetadevaromāntivamijvarāpahaḥ 26
paṭolamūlāruṇataṇḍulīyakaṃtathaivadhātrīkhadireṇasaṃyuktam
pibejjalaṃ sukathitaṃsuśītalaṃmasūrikārogavināśanaṃparam 27
atha khadirāṣṭakaḥ
khadiratriphalāriṣṭapaṭolāmṛtavāsakaiḥ
kvātho'ṣṭakāṃgojayatiromāntikamasūrikāḥ
kuṣṭhavisphoṭavīsaparkaṇḍvādīnapipānātḥ

78.29

atha masūrikāpākakālikayogāḥ
pākakāletusarvāstāviśoṣayatimārutaḥ
tasmātsaṃ hṇaṃkāryaṃnatupathyaṃviśoṣaṇam

78.30

guḍūcīmadhukaṃdrākṣāmoraṃṭaṃdāḍimaiḥsaha
pākakāletudātavyaṃbheṣajaṃguḍasaṃyuktam
tenapākaṃvrajatyāśunacavāyuḥprakupyati

78.31

atha vādaracūrṇādiyogāḥ
lihyādbhāvādaraṃcūrṇaṃpācanārthaṃguḍenatu
anenāśuvipacyantevātapittakaphātmikāḥ

78.32

śūlādhmānaparītasyakampamānasyavāyunā
dhanvamāṃsarasāḥśastāīṣatsaindhavasaṃyutāḥ

78.33

paṃcamuṣṭiyūpastudoṣatrayaharaṃparam
sādhitodaśamūlābhyāṃ śṛtenadhanvajorasaḥ
hantikampaṃpralāpaṃcatyanubhūta manekadhā

78.34

atha mukhakaṇṭharogaghnayogau
jātīpatraṃsamaṃjiṣṭhādārvīpūgaphalaṃśamī
dhātrīphalaṃsamadhukaṃkathitaṃmadhusaṃyuktam

78.35

mukharogekaṇṭharogegaṇḍūṣāṃnnaṃpraśasyate
kuṣṭhābhayārajolihyānmadhunākaṇṭhaśuddhaye

78.36

athāṣṭāṃgakāvalehādiyogāḥ
aṣṭāṃgakāvalehovākavaḍaścārdrakādibhiḥ
śelutvaktriphalādārvīkvāthorocanayāyutaḥ

78.37

akṣṇoḥsekaṃpraśaṃsantigavedhumadhukāmbunā
madhukaṃtriphalāmūrvādārvītvaṅnīlamutpalam

78.38

uśīraṃlodhramaṃjiṣṭhāpralepāścyotanehitāḥ
gavedhumadhusindhūtthaghṛtaṃvaikaṃkataṃsamam
netrayo̍raṃjanāddhantiśorṣaṃvisphoṭadurjaṃyam

78.39

atha masarikāntakarasaḥ
athaśuddhasya mūtasyamūrcchitasyamṛtasyaca
dhavalāpippalīdhātrīrudrākṣaghṛtamākṣikaiḥ
pāparogāntakoyogaḥpṛthivyāmevadurlabhaḥ

78.39.p1

iti masarikārogādhyāyaḥ

Linked texts (11)