Ayurvedadipika (Carakatatparyatika) 1.26.36
Āyurvedadīpikā (Carakatātparyaṭīkā) (ed. Yādavjī Trikamjī Ācārya, 1981 printing) 1.26.36
- Language
- Sanskrit
1.26.36.1
raukṣyādityādi| raukṣyeṇa kaṣāya uttama iti rūkṣatamaḥ, tikto rūkṣaḥ, kaṭustu madhyo rūkṣataraḥ; evamanyatrāpi| kaṭukaścāntya iti avara ityarthaḥ| evaṃ lavaṇaścāntya iti avara ityarthaḥ| lavaṇo+avara iti gurutvenetyarthaḥ| amlāt kaṭurityādau amlāt kaṭurlaghuḥ, tataḥ kaṭukāduttamāttikto laghutvenottamottamaḥ; uttamāt kaṭukāduttama uttamottamaḥ| ekīyamatamāha- kecidityādi| ekīyamataṃ vacanabhaṅgyā svīkurvannāha- gaurava ityādi| etena, gaurave lāghave cāvaratvaṃ lavaṇasya svīkurvan gaurave+avara ityanenāmlakaṭutiktebhyo gurutvaṃ svīkaroti lavaṇasya, lāghave cāvara ityanenāmlādapi laghuno+alpaṃ lāghavaṃ lavaṇasya svīkaroti| na ca vācyam- amle pṛthivī kāraṇaṃ lavaṇe tu toyaṃ, tataḥ pṛthivyapekṣayā toyajanyasya lavaṇasyaiva lāghavamucitamiti; yato na bhūtaniveśena gauravalāghave śakyete+avadhārayituṃ, tathāhi toyātirekakṛto madhuraḥ pṛthivyatirekakṛtāt kaṣāyādgururbhavati||53-56||-