<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.21 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Medicine](https://indike.org/pramana/in.med) › [Early and ascribed compendia](https://indike.org/pramana/in.med.samhita) › [Suśrutasaṃhitā](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta) › [Bhanumati](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani) › 24.21

# The Compendium of Suśruta 24.21

Bhānumatī 24.21

- **Language:** Sanskrit

### [24.21](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.21)

kṛtyākṛtyabhedamabhidhāya prakṛtasya śuddhasya tathā rohato rūḍhasya ca krameṇa lakṣaṇānyāhatribhirdoṣairityādi | doṣairiti doṣakāryaiḥ srāvavarṇādibhiḥ; kiṃvā doṣatrayakāryagandhādiviraheṇa na vātādidoṣatrayāṇāṃ kramaṇaṃ bhavati, śoṇitaṃ tu pittaliṅgatayaiva gṛhītamiti sūktaṃ-tribhirdoṣairiti | ye tu 'tribhirdvandvaiḥ' iti paṭhanti, tanmate'pi dvandvasya duḥkhakāraṇatayā doṣā eva dvandvā iti vyākhyeyaṃ; śītoṣṇādidvandvānāṃ tu bahutvena tritvenāgrahaṇāmiti tadvyākhyānaṃ neṣyate | śyāvauṣṭhatvamatra rohanmāṃsasya kaṣāyādiyogāt, na vātaduṣṭyā | vraṇarohanmāṃsāṅkurāḥ piḍakāḥ | avedana iti vātādivedanāśūnyatayā; sāmānyavraṇavedanā tu vraṇapraśame 'arujaṃ' ityanena vaktavyā vidyamānā'pyalpatayā na vyapadiśyate | sama iti nimnonnatarahitaḥ | rohadvraṇe kapotavarṇaḥ pāṇḍudhūsaraḥ | cipiṭikā carmacelikā, sā ca viśuṣyamāṇatvādeva vraṇasya bhavati | rūḍhalakṣaṇe rūḍhavartmānamiti rūḍhamāṃsaṃ, rūḍhavraṇasthānamiti yāvat | agranthiāmiti anucchūnadṛḍhamāṃsam | samatalamirita nimnonnatatayā samaṃ talena karasyeti samatalaḥ || 18-21 || iti śrīcakrapāṇidattaviracitāyāṃ suśrutatātparyadīpikāyāṃ bhānumatyāṃ sūtrasthāne kṛtyākṛtyavidhirnāma trayoviṃśo'dhyāyaḥ |  
23 ||

- [Previous: 24.17](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.17)
- [Next: 25.3](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.25.3)
- [Up: 24](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24)

## Linked texts (1)

- [Suśrutasaṃhitā](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta.1.23.18) — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.21](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.21) · Pramāṇa
