<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.2 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Medicine](https://indike.org/pramana/in.med) › [Early and ascribed compendia](https://indike.org/pramana/in.med.samhita) › [Suśrutasaṃhitā](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta) › [Bhanumati](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani) › 24.2

# The Compendium of Suśruta 24.2

Bhānumatī 24.2

- **Language:** Sanskrit

### [24.2](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.2)

pūrvādhyāye srāvādinā sādhyāsādhyavraṇasya leśato'bhidhānāttatprasaṅgena prapañcena sādhyāsādhyavraṇavijñānārthaṃ kṛtyākṛtyavidhirabhidhīyate | kṛtyāścikitsārūpakriyārhāḥ sādhyāḥ, tadviparyayeṇākṛtyā asādhyāḥ, tayorvidhirbhedaḥ; sa ca sādhyasya sukhasādhyatvādiḥ, asādhyasya yāpyatvasadyaḥprāṇaharattvādiḥ | atra pratyayādi pūrvavat | yāpye yadyapi yāpanārthā kriyā'styeva, tathā'pi sā yāpyavyādhau na viśeṣaṃ karoti, kiṃ tu yāpyavyādhervṛddhiṃ niṣedhayati; tena yāpyasya vardhamānādhikāraḥ; sādhyo nivartate na tu yāpyaḥ, tena tasya svarūpeṇa cikitsāyā aviṣayatayā'kṛtya iti cāsādhya iti ca saṃjñā bhavati | taduktaṃ—“asādhyaṃ dvividhaṃ vidyādyāpyaṃ yaccānupakramam” (ca. sū. a. 10) iti | anye kṛtyaśca kṛtyaśca ityekaśeṣādekaṃ kṛtyaśabdaṃ vadanti | tenaikenāvaśyake vihitena kṛtyapratyayena sādhyagrahaṇaṃ dvitīyena tvarhārthavihitakṛtyapratyayena yāpyasyeti vadanti | kiṃ tvasādhyabheda eva yāpyaḥ śāstrasaṃmataḥ; asādhyākṛtyaśabdau ca tulyārthāveva |

- [Previous: 23.13](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.23.13)
- [Next: 24.3](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.3)
- [Up: 24](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24)

## Linked texts (1)

- [Suśrutasaṃhitā](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta.1.23.1) — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.2](https://indike.org/pramana/in.med.samhita.susruta!cakrapani.24.2) · Pramāṇa
