Pramāṇa · Search · About · API

The Compendium of Suśruta 169

Nibandhasaṅgraha 169

Language
Sanskrit

169.2

mukhamaṇḍikāpratiṣedhānantara pariśiṣṭatvānnaigameṣapratiṣedhārambho yukta ityāha—athāto naigameṣapratiṣedhamityādi |

169.4

bilvāgnimanthetyādi | pūtīkaścirabitva | 'surā sabīja dhānyāmlaṃ' ityatrānye 'surāsavījadhānyāmle' iti paṭhanti, tathā pāṭhe sabījaṃ dhānyāmla bījena saha kāñjikamiti | anye tu surāsthāne tatheti paṭhanti | sabījamapyatra sauvīramiti kecit | priyaṅgusaraletyādi | saralā śukā trivṛt, anantā utpalasārivā, kuṭannaṭaṃ tagara, tatra priyaṅgvādikalkaṃ caturthāṃśaṃ, dadhyādidravyaiścaturbhi pratyekaṃ samaṃ tailaṃ pacediti krama |

169.5

pañcamūladvayakvāthe iti pañcamūladvayakvāthe daśamūlakvāthe triguṇe, kṣīre ghṛtasame, kākolyādikalkacaturthāśa, kharjūrīmastacaturthāśaṃ vā ghṛtaṃ pānārthaṃ pacedityartha |

169.6

vacāmityādi | vaya sthā guḍūcī, brāhmītyanye, golomī dūrvā, jaṭilā māsī | utsādanamudvartanam |

169.7

siddhārthaketyādi | akṣatā yavāḥ |

169.8

markaṭetyādi | markaṭādipurīṣeṇa rātrau supte loke bālasya dhūpanam |

169.9

tiletyādi | vividhān svastikamodakādīn | kumārapitṛmeṣāyeti kumārāṇā pitā rakṣaṇātmakatvāt, meṣo naigameśa, tasmai naigameśāya | vṛkṣamūle kṣīravṛkṣamūle | nivedayettitlādikaṃ balim |

169.11

rakṣāmaha-adhastādityādi | tapanaṃ gāyatryabhimantritābhiradbhiḥ | valimapi tilataṇḍulamityādikaṃ vaṭamūle paścā nivedayet |
iti śrīdalahaṇācāryaviracitāyā nivandhasaṃgrahākhyāyā suśrutavyākhyāyāmuttaratantrāntargate kaumārabhṛtyatantre naigameṣapratiṣedhādhyāya ṣaṭtriṃśattamaḥ |
36 ||

Linked texts (1)