The Compendium of Suśruta 169
Nibandhasaṅgraha 169
- Language
- Sanskrit
169.2
mukhamaṇḍikāpratiṣedhānantara pariśiṣṭatvānnaigameṣapratiṣedhārambho yukta ityāha—athāto naigameṣapratiṣedhamityādi |
169.4
bilvāgnimanthetyādi | pūtīkaścirabitva | 'surā sabīja dhānyāmlaṃ' ityatrānye 'surāsavījadhānyāmle' iti paṭhanti, tathā pāṭhe sabījaṃ dhānyāmla bījena saha kāñjikamiti | anye tu surāsthāne tatheti paṭhanti | sabījamapyatra sauvīramiti kecit | priyaṅgusaraletyādi | saralā śukā trivṛt, anantā utpalasārivā, kuṭannaṭaṃ tagara, tatra priyaṅgvādikalkaṃ caturthāṃśaṃ, dadhyādidravyaiścaturbhi pratyekaṃ samaṃ tailaṃ pacediti krama |
169.5
pañcamūladvayakvāthe iti pañcamūladvayakvāthe daśamūlakvāthe triguṇe, kṣīre ghṛtasame, kākolyādikalkacaturthāśa, kharjūrīmastacaturthāśaṃ vā ghṛtaṃ pānārthaṃ pacedityartha |
169.6
vacāmityādi | vaya sthā guḍūcī, brāhmītyanye, golomī dūrvā, jaṭilā māsī | utsādanamudvartanam |
169.7
siddhārthaketyādi | akṣatā yavāḥ |
169.8
markaṭetyādi | markaṭādipurīṣeṇa rātrau supte loke bālasya dhūpanam |
169.9
tiletyādi | vividhān svastikamodakādīn | kumārapitṛmeṣāyeti kumārāṇā pitā rakṣaṇātmakatvāt, meṣo naigameśa, tasmai naigameśāya | vṛkṣamūle kṣīravṛkṣamūle | nivedayettitlādikaṃ balim |
169.11
rakṣāmaha-adhastādityādi | tapanaṃ gāyatryabhimantritābhiradbhiḥ | valimapi tilataṇḍulamityādikaṃ vaṭamūle paścā nivedayet |
iti śrīdalahaṇācāryaviracitāyā nivandhasaṃgrahākhyāyā suśrutavyākhyāyāmuttaratantrāntargate kaumārabhṛtyatantre naigameṣapratiṣedhādhyāya ṣaṭtriṃśattamaḥ |
36 ||
Linked texts (1)
- Suśrutasaṃhitā — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit