Sushruta Samhita 6.4: caturtho+adhyāyaḥ/
Suśrutasaṃhitā 6.4
- Language
- Sanskrit
caturtho+adhyāyaḥ/
6.4.1
athātaḥ śuklagatarogavijñānīyamadhyāyaṃ vyākhyāsyāmaḥ//
6.4.2
athovāca bhagavān dhanvantariḥ//
6.4.3
prastāriśuklakṣatajādhimāṃsasrāyvarmasaṃjñāḥ khalu pañca rogāḥ/
syuḥ śuktikā cārjunapiṣṭakau ca jālaṃ sirāṇāṃ piḍakāśca yāḥ syuḥ//
6.4.4
rogā balāsagrathitena sārdhamekādaśākṣṇoḥ khalu śuklabhāge/
prastāri prathitamihārma śuklabhāge vistīrṇaṃ tanu rudhiraprabhaṃ sanīlam//
6.4.5
śuklākhyaṃ mṛdu kathayanti śuklabhāge saśvetaṃ samamiha† vardhate cireṇa/
yanmāṃsaṃ pracayamupaiti śuklabhāge padmābhaṃ tadupadiśanti lohitārma//
6.4.6
vistīrṇaṃ mṛdu bahalaṃ yakṛtprakāśaṃ śyāvaṃ vā tadadhikamāṃsajārma vidyāt/
śukle yat piśitamupaiti vṛddhimetat snāyvarmetyabhipaṭhitaṃ kharaṃ prapāṇḍu//
6.4.7
śyāvāḥ syuḥ piśitanibhāśca bindavo ye śuktyābhāḥ sitanayane sa śuktisaṃjñaḥ/
eko yaḥ śaśarudhiropamastu binduḥ śuklastho bhavati tamarjunaṃ vadanti//
6.4.8
utsannaḥ salilanibho+atha piṣṭaśuklo binduryo bhavati sa piṣṭakaḥ suvṛttaḥ/
jālābhaḥ kaṭhinasiro mahān saraktaḥ santānaḥ smṛta iha jālasaṃjñitastu//
6.4.9
śuklasthāḥ sitapiḍakāḥ sirāvṛtā yāstā vidyādasitasamīpajāḥ sirājāḥ/
kāṃsyābho† bhavati site+ambubindutulyaḥ sa jñeyo+amṛdurarujo balāsakākhyaḥ//
6.4.9_1
iti suśrutasaṃhitāyāmuttaratantre śuklagatarogavijñānīyo nāma caturtho+adhyāyaḥ //4//
Commentaries (2)
- Nibandhasaṅgraha — Ḍalhaṇa, Sanskrit
- Bhānumatī — Cakrapāṇidatta, Sanskrit
Discussed in (2)
- A History of Indian Medical Literature — Meulenbeld 1999, English
- The Classical Doctrine of Indian Medicine: Its Origins and its Greek Parallels — Filliozat 1949, English