<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.med.sangraha.amrtasagara.5.1-7.1 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Medicine](https://indike.org/pramana/in.med) › [Later Compendia, Diagnosis and Therapeutics](https://indike.org/pramana/in.med.sangraha) › [Amritasagara](https://indike.org/pramana/in.med.sangraha.amrtasagara) › 5.1-7.1

# Amritasagara 5.1-7.1

Amṛtasāgara 5.1-7.1

- **Language:** Sanskrit

### [5.1-7.1](https://indike.org/pramana/in.med.sangraha.amrtasagara.5.1-7.1)

3--kriyā--sūkhī auṣadhise aṣṭaguṇa pānī lo ye donoṃ mṛttikāke  
svarasakā tīsarā prakāra hai  
mātrā--prathama prakārase bane hue svarasakī mātrā do tolekī ucita  
4 tolekī, tīsare prakārase bane hue svarasakī mātrā bhī 4 tolekī  
jāno  
yukta karaneke padārthoṃkā pramāṇa--madhu, śakkara, guḍa, javākhāra, jīrā  
namaka, ghṛta, tela aura cūrṇādi padārtha 6 māse milānā cāhiye  
2 atha kalkavidhi  
2 kriyā--gīlī auṣadhako caṭanīke sadṛśa bārīka pīso tathā sūkhī  
auṣadhako jalake saṃyogase caṭanīke samāna bārīka pīso use kalka  
mātrā--kalkakī mātrākā pramāṇa 1 tolekā hai  
yukta padārtha pramāṇa- kalkameṃ madhu, ghṛta, taila milānā ho to mātrāse  
dviguṇa milāo, śakkara, gur̤a milānā ho to tulya aura dūdha pānī  
ādi drava padārtha milānā ho to mātrāse caugunā milānā cāhiye  
3 atha kvāthavidhi  
1--kriyā pala ( vyavahārī cāra tole ) auṣadhako kucha kucha kūṭake  
usase 16 guṇā jalake sātha mṛttikāke ghaṭameṃ ḍālo, use āṃcapara car̤hāke  
yathārtha guṇadāyaka na hogā, jaba vaha auṭāte auṭāte aṣṭamāṃśa rahajāve  
kahate haiṃ  
mātrā--kvāthakī mātrā 1 pala pramāṇa uttama, tīna akṣa pramāṇa madhyama  
yuktapadārtha pramāṇa-kvāthameṃ śakkara ḍālanā ho to kvāthake pramāṇase  
vātarogameṃ caturthāṃśa, pittarogameṃ aṣṭamāṃśa aura kapharogameṃ ṣoḍaśāṃśa  
ḍālo, yadi madhu milānā ho to ukta pramāṇase viparīta ḍālo aura  
jīrā, gūgala, javākhāra, saiṃdhava, śilājīta, hīṃga, trikaṭu (soṃṭha, mirca,  
pīpala) ādika padārtha kvāthameṃ ḍālanā ho to 4 māse ḍālo  
rogīko cāhiye ki, prasanna cittapūrvaka kācādike pātrameṃ kvātha leke

- [Previous: 5.1-6](https://indike.org/pramana/in.med.sangraha.amrtasagara.5.1-6)
- [Next: 5.1-7.2](https://indike.org/pramana/in.med.sangraha.amrtasagara.5.1-7.2)
- [Up: 5.1-7](https://indike.org/pramana/in.med.sangraha.amrtasagara.5.1-7)

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.med.sangraha.amrtasagara.5.1-7.1](https://indike.org/pramana/in.med.sangraha.amrtasagara.5.1-7.1) · Pramāṇa
