Vaidyakashabdasindhu (Umeshacandragupta) 5.3.78

5.3.78

upāṅgacikitsā | strī | chinnādripratīkāre
yathā—"chinnaṃ bhinnaṃ tathā bhagna' cataṃ piñcitameva ca
teṣāṃ dagbhaprataukāraḥ proktacaupāṅgasaṃjñakaḥ ||" vai.
nigha. | adhi. 1sthā. 2a.
upāñjanam | klī | anukūlane
upāttaḥ | puṃ | amadagaje | halā.
upādhānam | klī | upadhāne | bāliśaṃ
upānaddhāraṇam | klī | carmapādipādukādhāraṇe
jūto parā | guṇāḥ—"upānaddhāraṇaṃ nettryamāyuṣya pādarogahṛt | sukhapracārasaubhraṃśrya dṛṣyañca
parikarttitam | pādābhyāmanupānaddhāṃ sadā cakramaṇaṃ
nṛṇāṃ | anārogyamanāyuṣyamindriyaghnamahaṣṭidam ||"
vai nigha.
upāśrayaḥ | puṃ | mattahastini | halā.
upāsaḥ | puṃ | upavāse
upāsanam | klī | gūḍhopāthām | ama. | āsane
me
upāsanā | strī | sevāyāṃ | ama.
upāstiḥ | strī | sevāyāṃ | he. ca.
upāsthi | klī | komalāsthini | kaci hār̤a
ama.
upekṣā | strī | tyāge | anādare
upotī(dakā) (dakī) | strī | A popūtīkāyām | bar̤a yūm̐ī śāṃka | maṃ rājaśirā,
mār̤avī, rūdabeli, sayālā khaṇḍapālaketi ca
khyātā | tatparyyāthaḥ, — upodikā (rāja. ) upodīkā (bha.) upodhī (śabdara.) hathikapriyā (śabdamā.)
apodikṣā (a. ṭī, khā.), pūtīkā (a. ṭī.
bha ) kalambo picchilā picchilacchadā mauhanī
madraśākaḥ viśālā balipodakī pūtikā | guṇāḥ—
gurvvī sarā madaghnī ca | vā. sū. 6a. | kaṣāyīṇā
kaṭukā madhurā nidrāśaktakarī rucā viṣṭambhaśleṣmakarī
ca | rā. ni. va. 7 | svādupākarasā hṛdyā vātapittamadāpahā | upodikā sarā snigdhā balyā śleṣmakarī himā || su. sū. 45 a | upodakī cidhā
sāmānyā kṣudrapatrā vanajā ceti | dvitīyā rasavīryyavipākeṣu pūrdhvasamā | tṛtīyā tiktā kaṭūṣṇā