Pramāṇa · Search · About · API

Kalamayukha 13.p47

Kālamayūkha 13.p47

Language
Sanskrit

13.p47.1

savatsāṃ tulyavarṇāṃ ca śīlinīṃ gāṃ payasvinīm | candanādibhirālipya puṣpamālābhirarcayet || arghyaṃ tāmramaye pātre kṛtvā puṣpākṣataistilaiḥ | pādamūle tu dadyādvai mantreṇānena pāṇḍava || kṣīrodārṇavasaṃbhūte surāsuranamaskṛte | sarvadevamaye mātargṛhāṇārghyaṃ namo'stu te || tato bhāṣādisaṃsiddhānvaṭakānvinivedayet | surabhi tvaṃ jaganmātā devī viṣṇupade sthitā | sarvadevamaye grāsaṃ mayā dattamamaṃ grasa || tataḥ— sarvadevamaye devi sarvadevairalaṅkṛte | mātarmamābhilaṣitaṃ saphalaṃ kuru nandini || iti prārthayet | tatraiva— taddine tailapakaṃ ca sthālīpakaṃ yudhiṣṭhira | gokṣīraṃ goghṛtaṃ caiva dadhi takraṃ ca varjayet || iti | atraiva dvādaśyādiṣu viśeṣo nāradīye— āśvine kṛṣṇapakṣe tu dvādaśyādiṣu pañcasu | tithiṣūktaḥ pūrvarātrau nṛṇāṃ nīrājanāvidhiḥ || nīrājayeyurdevāṃstu viprāṃngāṃśca turaṅgamān | jyeṣṭhān śreṣṭhān jaghanyāṃśca mātṛmukhyāśca yoṣitaḥ || iti | ayaṃ cāśvino'māvāsyāntaḥ | cāturmāsyasamāptiḥ | kārtikaśukladvādaśyāṃ cāturmāsyavratasamāptiruktā mahābhārate— caturdhā gṛhya vai cīrṇaṃ cāturmāsyavrataṃ naraiḥ | kārtike śuklapakṣe tu dvādaśyāṃ tatsamāpayet || iti | mantrastu—idaṃ vrataṃ mayā deva kṛtaṃ prītyai tava prabho | nyūnaṃ saṃpūrṇatāṃ yātu tvatprasādājjanārdana || iti | atha sarvadvādaśīkṛtyaṃ tanniyamāśca | kātyāyanaḥ— prātaḥ snātvā hariṃ pūjya upavāsaṃ samarpayet | ajñānatimirāndhasya vratenānena keśava || prasādasumukho nāthaṃ jñānadṛṣṭiprado bhava | pāraśaṃ tu tataḥ kuryādyathā saṃbhavamārgataḥ || iti |

13.p47.2

bṛhannāradīye— brāhmaṇānbhojayecchaktyā pradadyāddakṣiṇāṃ tathā | tataḥ svabandhubhiḥ sārddhaṃ nārāyaṇaparāyaṇaḥ | kṛtapañcamahāyajñaḥ svayaṃ bhuñjīta vāgyataḥ || iti | bhojane tu viśeṣaḥ skānde— kṛtvā caivopavāsaṃ tu yo'śnāti dvādaśīdine | naivedyaṃ tulasīmiśraṃ hatyākoṭivināśanam || iti | tatra varjyāni brahmāṇḍe— kāṃsyaṃ māṃsaṃ surāṃ kṣaudraṃ lobhaṃ vitathabhāṣaṇam | vyāyāmaṃ ca pravāsaṃ ca divāsvāpamathāñjanam || tilapiṣṭaṃ masūraṃ ca dvādaśaitāni vaiṣṇavaḥ | dvādaśyāṃ varjayennityaṃ sarvapāpaiḥ pramucyate || tathā— kāṃsyaṃ māṃsaṃ surāṃ dyūtaṃ vyāyāmaṃ krodhamaithune | hiṃsāmatyantalaulyaṃ ca tailaṃ nirmālyalaṅghanam | dvādaśyāṃ dvādaśaitāni vaiṣṇavaḥ parivarjayet || bṛhaspatirapi— divānidrāṃ parānnaṃ ca punarbhājanamaithune | kṣaudraṃ kāṃsyāmiṣe tailaṃ dvādaśyāmaṣṭa varjayet || kātyāyanaḥ— dvādaśyāṃ pāraṇaṃ kuryādvarjayitvā hyupodakīm | iti | sarvaṃ caitatkāmyavrataparam | punarbhojanamadhvānaṃ bhāramāyāsamaithune | upavāsaphalaṃ hanyurdivānidrā ca pañcamī || tathā— kāṃsyaṃ māṃsaṃ masūraṃ ca caṇakāḥ koradūṣakāḥ | śākaṃ madhu parānnaṃ ca hanyuraṣṭāvime phalam || ityādau phalagrahaṇāt | skānde— kalādvayaṃ trayaṃ vāpi dvādaśī yatra dṛśyate | snātvārcanādikaṃ karma tadā rātrau vidhīyate || aruṇodayaparaścātra rātriśabdaḥ | tathā ca nāradīye— alpāyāmapi viprendra dvādaśyāmaruṇodaye | snātvārcanakriyāḥ kāryā japahomādisaṃyutāḥ || iti | homādiśabdena cātra smārtameva karma gṛhyate natu śrautam | smṛtyā śrautakālabādhāyogāt | pādme'pi— yadā bhavati alpāpi dvādaśī pāraṇādine |

13.p47.3

uṣaḥkāle dvayaṃ kuryātprātarmādhyāhnikaṃ tadā || iti | mahāhānikarī hyeṣā dvādaśī laṅghitā naraiḥ | karoti dharmaharaṇamajñāteva sarasvatī || iti | bhūmyāmapi dvādaśyāṃ madhyāhnikāpakarṣo bhavatyeva | sarveṣāmupavāsānāṃ prātareva hi pāraṇam || ityukteḥ | bhojanamadhyāhnikayośca vācanikakramasadbhāvāt | evamuktayamaniyamalope | yamaḥmānase niyame lupte smaredviṣṇumanāmayam || iti | yājñavalkyaḥyadi vāgyamalopaḥ syātsnānadānādikarmasu | vyāharedvaiṣṇavaṃ madraṃ smarenvā viṣṇumavyayam || iti | viṣṇudharmottareasaṃbhāṣyānhi saṃbhāṣya tulasyatasikādalam | āmalakyāḥ phalaṃ vā'pi pāraṇe prāśya śudhyati || idaṃ codāharetsamyak kṛtvā tatpraṇavaṃ namaḥ | śārīramantaḥkaraṇopaghātaṃ vācaśca viṣṇurbhagavānaśeṣam || śamaṃ nayatvastu mameha śarma pāyādanante hṛdi sanniviṣṭe | antaḥśuddhiṃ bahiḥśuddhiṃ śuddho dharmamayo'cyutaḥ || sa karotu mamaitasmin śucirevāsmi sarvadā | bāhyopaghātānanaghānvauddhāṃśca bhagavānajaḥ || śamaṃ nayatvanantātmā viṣṇuścetasi saṃsthitaḥ | etatsaṃbhāṣya japtavyaṃ pāṣaṇḍibhirupoṣitaiḥ || iti | vaiṣṇavetasyāvalokanātsūryaṃ paśyeta matimānnaraḥ | namaḥ śuciṣadetyuktvā iti | tasya pāṣaṇḍyādeḥ | tasya sparśe'pi tatraivasaṃsparśe tu budhaḥ snātvā śucirādityadarśanāt || viṣṇurahasyeśrāddhopavāsadivase khāditvā dantadhāvanam | gāyatryā śatasaṃpūtamambu prāśya viśuddhyati || iti | rajasvalāṃ ca caṇḍālaṃ mahāpātakitanaṃ tathā | sūtikāṃ patitaṃ caiva ucchiṣṭaṃ rajakādikam || ityupakramya bṛhannāradīyevratādimadhye śṛṇuyādyadyeṣāṃ dhvanimuttamaḥ |

13.p47.4

aṣṭottarasahasraṃ tu japedvai vedamātaram

Linked texts (4)