Pramāṇa · Search · About · API

Manusmriti 40

Manvarthacandrikā 40

Language
Sanskrit

40.1

( 4 ) rāghavānandaḥ | kiṃvā nyat parānācāmayato janasya ye jalabindavaḥpādau spṛśanti tenocchiṣṭāityāha spṛśa-

40.143

( 4 ) rāghavandiḥ | kiṃca ucchiṣṭeneti | ucchiṣṭena jalena tādṛgannādināvā dravyahastaḥ annaṃ havirdravyādivā haste yasya satadddravyamanidhāya haste kṛtvaivācāntaḥ śucitāmiyāt | dravyaṃsopīti bhāvaḥ |

40.144

( 4 ) rāghavānandaḥ | kiṃca vāntaiti vāntaḥ kṛtavamanaḥ viriktaḥ saṃjātavirekaḥ | bhukvānnasadyovamane tvācamanamityācāmediti govindarājaḥ | maithuninaḥ ṛtumatya‍ā saha anyatra mūtravadityuktam | sannidherbhojanāvyavalitamaithuninovā |

40.145

( 4 ) rāghavānandaḥ | kiṃcaiteṣaṭsu punarācāmedityāha supteti | ācamanaṃ dvividhaṃ prāyaścittārthaṃ karmāṅgaṃcaācāntena kartavyamiti gobhilasmaraṇāt prayatopītyanena karmādyarthamācānta eteṣu jāteṣvācāmedityarthaḥ | catrayamamukta rathopasarpaṇādyartham | prayatopyadhyeyyamāṇaācamyādhīyīteti medhātithiḥ | tatrāpyadhyeṣyamāṇaścāmedityanena pratyācamanasya pūrvāṅgattvaprāmeretenācāntaḥpunarācāmedityapivyākhyā |

40.146

( 4 ) rāghavānandaḥ | pratijñāntarameṣaiti trayodaśabhiḥ | strīṇāṃ strīkartṛkaṃ dharmam |

40.148

( 4 ) rāghavānandaḥ | svātantryābhāvaṃvyanakti bālyaiti | pāṇigrāhasya bhartuḥ putrāṇāmiti bahuvacanaṃsapiṇḍādigra haṇārthaṃ sarvatra tiṣṭhedvaśe ityanuṣajyate pitārakṣatītyuktapoṣakābhāvaviṣayam |

40.149

( 4 ) rāghavānandaḥ | kiṃvā nyat pitrepi | virahaṃ viyogaṃ virahedaṇḍamāha teṣāmiti garhyaṃ garhāyo gaye |

40.150

( 4 ) rāghavānandaḥ | tasyāḥkṛtyamāha sadeti | prahṛṣṭayā prahṛṣṭavadanayā susaṃskṛtopaskarayā suṣṭhu saṃskṛtāni kuṇḍakaṭāhapātrāṇi yayā tayā tathā amuktau hastau bahuvyaye kartavye yasyāḥ sā'muktahastā tayā |

40.151

( 4 ) rāghavānandaḥ | kiṃca yasmādvati | na laṅghayet mṛtaṃca nātikrāmet vyabhicāreṇa tadīyaśrāddhatarpaṇādivihitapāralaukikakhaṇḍanena ca |

40.152

( 4 ) rāghavandiḥ | kiṃca maṅgaleti | pūṣaṇaṃnu devaṃ varuṇaṃnu devamityādimantravācanādipūraḥsaraṃprajāpatyuddeśenājyaho mātmakovivāheṣu kriyate yoyajñaḥtanmaṅgalārthamabhīṣṭasaṃpattyarthaṃ svasti maṅgalamīyate'neneti svastyayanaṃ yathāsyātpradānaṃ vāgdānaṃtaddbhartuḥsvāmyakāraṇaṃvivāhaṃvinā na svāmyamātreṇa bhāryātvamiti bhāvaḥ |

40.153

( 4 ) rāghavānandaḥ | anṛtau mantrasaṃskārovivāhastasya kartā ṛtāvapi garbhedrehisinīvālītyādimantreṇa yaḥsaṃ skārastasyāpi kartā ataṛtāvupegacchediti śeṣaḥ | ubhayatragacchedvā | ṛtāvupeyātsarvatravā pratiṣiddhavarjyamiti gautamava canāt | atrāpi taddvatoratikāmyayetyuktaṃ patiṃvinābhayatra sukhāhatirityata āha sukhasyeti |

Linked texts (1)