Danasagara 11
Dānasāgara 11
- Language
- Sanskrit
11.1
atha deyasvarūpam
tatra manuḥ (10|115)—
sapta vittāgamā dhamryā dāyo lābhaḥ krayo jayaḥ
prayogaḥ karmayogaśca satpratigraha eva ca
11.2
viṣṇudharmottare—(3|266|7-20)
karmaṇāṃ dhanasādhyānāṃ dhanañca trividhaṃ smṛtam
kṛṣṇañca śavalañcaiva śuklañca dvijasattamāḥ
11.3
trividhasya phalaṃ tasya trividhaṃ parikīrttitam
kṛṣṇena yat kṛtaṃ karma tiryaktve taddhi bhujyate¹⁰
11.4
śavalena kṛtaṃ karma mānuṣye dvijasattamāḥ
śukrena yat kṛtaṃ karma devatve taddhi bhujyate¹¹
11.5
varṇānāṃ hi dhanaṃ śukramarjitaṃ yat svakarmaṇā¹²
śavalantu samuddiṣṭaṃ tathā'nantarakarmaṇā
11.6
varṇottamasya hīnasya karmaṇā kṛṣṇamucyate
tatrāpi śuklaṃ vakṣyāmi varṇānāṃ dvijasattamāḥ
11.7
pratigraheṇa yallabdhaṃ yājyataḥ śiṣyatastathā
guṇānvitebhyo viprasya śuklaṃntu trividhaṃ smṛtam
11.8
yuddhopalabdhaṃ kāraśca daṇḍādyarthavyavahārataḥ
kṣatriyasya dhanaṃ śuklaṃ trividhaṃ parikīrtitam
11.6-2
kṛṣiṃ vāṇijyaṃ gorakṣāṃ kṛtvā śuklaṃ tathā viśaḥ
dvijaśuśrūṣayā labdhaṃ śuklaṃ śūdrasya kīrtitam
11.10
na kadācana kurvīta brāhmaṇaḥ karma vārṣalam
vṛṣalaḥ karma vā brāhmaṃ patanāyetaretaram
11.11
utkṛṣṭaścāpakṛṣṭaśca tayoḥ karma na vidyate
madhyame karmaṇī hitvā sarvasādhāraṇe hi te
11.12
sarveṣāmatha varṇānāṃ vakṣyāmi trividhaṃ dhanam
pārśvakaddyūtacauryārti'pratirūpakasāhasaiḥ
vyājenopārjitaṃ yattat sarveṣāṃ kṛṣṇamucyate
11.13
śilpānuvṛttyā' yat prāptaṃ kuśīdena tathā dhanam
kṛtopakārādāptañca śavalaṃ samudāhṛtam
11.14
prītilabdhaṃ tathā dāyaṃ' prāptañca saha bhāryayā
aviśeṣeṇa sarveṣāṃ dhanaṃ śuklamudāhṛtam
11.15
śukrena vittena kṛtaṃ dānaṃ bahuphalaṃ bhavet
11.16
nyāyāgatenātha dhanena vidvānpuṇyāni kṛtvā divi devabhogān
ciraṃ samaśnāti mahānubhāvo nyāyena tasmāddhanamarjanīyam
Linked texts (2)
- Dānakhaṇḍa — Hemādri, Sanskrit
- Saṃskārasāra — Dalapatirāja, Sanskrit