Danasagara 29
Dānasāgara 29
- Language
- Sanskrit
29.1
yo vā śṛṇoti puruṣo'lpadhanaḥ smaredvā
hemāśvadānamabhinandayatīha loke
so'pi prayāti ^1hatakalmaṣaśuddhadehaḥ
sthānaṃ purandara-^2maheśvaralokajuṣṭam
prayogaḥ
atha yajamānaḥ samupajātahiraṇyāśvamahā-^3dānadānecchaḥ^4 tulāpuruṣalikhitaṃ khaṅga-carma^5-mayaḍhālasannāha-^6tulāsthāpanīyaharipratimā--sālaṅkāratulā-hastagrāhyadevatāpratimā--ṛtvigadakṣiṇābahiḥ
^7sarvasambhāram, adhikatvena ^
tata ṛtvijo' hiraṇyāśvaṃ pradhānavedyāṃ likhitacakropari kṛṣṇājinamāstīrya tadupari
2tilān dattvā tatrāropya kauṣeyavastreṇācchādayeyuḥ | 3aśvapārśve ca kāṣṭhamayapādukāyugopānadyugacchatra-4cāmarāsana-kāṃsyabhājana-pūrṇakumbhāṣṭakekṣuyaṣṭi-yathecchaphalamālyāni, abhīṣṭadārumayakhaṭṭāstīrṇa-kambala-5[paṭotūlikādirūpāṃ] 6[gaṇḍopadhāna-maśakavāraṇo]-"[dīpikā-pīṭha-pādukā-vyajana]sahitām uparidattasauvarṇamārtaṇḍapratimāñca8 śayyāṃ sthāpayeyuḥ | tataḥ kuṇḍasamīpasthakumbhacatuṣṭayajalaṃ sarvoṣadhimiśraṃ kṛtvā, tena tūryagītavandighoṣeṣu satsu yajamānaṃ nāpayeyuḥ
tato yajamānaḥ śuklagandhyāmbaradharo dhṛtasarvālaṅkāraḥ puṣpāñjalimādāya aśvaṃ pradakṣiṇīkṛtya
,'namaste sarva-"devaśe'tyādi - 'pāhi "sanātane'tyanta mantrābhyāmāmantrya puṣpāñjalinābhyarcya
gurave dadyāt | tad yathā - 12 oṃ adyāmuka sagotrāya amuka- 13 vedāmukaśākhādhyāyine amukadevaśarmaṇe tubhyaṃ matsyapurāṇoktahiraṇyāśvamahādāna- 14 dānaphalaprāptikāmo'ham etaṃ kṛṣṇājinanyastatiloparisthāpitaṃ kauṣeyavastrācchāditaṃ pāduko- 15 pānacchatracāmarāsanabhājana-16pūrṇakumbhāṣṭakekṣuphalamālya-yathopa-17 kalpitopaskarasahitorddhanyastasauvarṇamārtaṇḍa-18 pratimā śayyā-pañcavarṇa vitānakaসহিতṃ hiraṇyāśvaṃ dadāni
guruḥ svastītyuktvā sāvitrīṃ paṭhitvā 'hiraṇyāśvo'yaṃ viṣṇudaivata' ityuktvā yathāśākhaṃ
kāmastutiṃ paṭhet | tato gurave dakṣiṇāṃ dadyāt | oṃ adya kṛtaitaddānapratiṣṭhārthaṃ 'tubhyamahaṃ
dakṣiṇāmiyadutpattiyogyāṃ bhūmimetāni ca 20 ratnāni dadāni | guruḥ svastītyuktvā aśvaṃ 21 22 karṇe
gṛhṇīyāt | tata ṛtvigbhyo dakṣiṇāṃ dadyāt | tad yathā - oṃ adyāmukāmukasagotrebhyo'mukāmukavedāmukāmukaśākhādhyāyibhyo'mukāmukadevaśarmabhyo yuṣmabhyaṃ 23hiraṇyāśvamahādānakarmaṇi
kṛtakarmapratiṣṭhārthaṃ dakṣiṇā-1metā gā dadāni| ṛtvijaḥ svastīti pratyekaṃ brūyuḥ| tato
yajamānastulāpuruṣavajjāpakebhyo dakṣiṇādānaṃ2 dīnānāthāditarpaṇaṃ brāhmaṇavācanaṃ tvarayā
hiraṇyāśvapratipādanañca3 kuryāt | tataḥ [purāṇaśravaṇaṃ kṛtvā]4 abhimatasaṃkhyān brāhmaṇān
bhojayitvā [vastrādinābhyarcya svayaṃ atraitaṃ bhuñjīta]5 | svalpamahādāne tu 6gurureva sarvaṃ
7brahmāṇḍadānavat kuryāt
iti hiraṇyāśvamahādānaṃ 8samāptam
'tathā hiraṇyāśvarathamahādānam | ( matsyapurāṇam - 281 aḥ)
athātaḥ sampravakṣyāmi mahādānamanuttamam
puṇyamaśvarathaṃ nāma mahāpātakanāśanam
29.2
puṇyaṃ dinamathāsādya kṛtvā brāhmaṇavācanam
lokeśāvāhanaṃ kuryāttulāpuruṣadānavat
29.3
ṛtviṅmaṇḍapasambhārabhūṣaṇācchādanādikam
kṛṣṇājine tilān kṛtvā kāñcanaṃ sthāpayedratham
29.4
saptāśvaṃ caturaśvaṃ vā catuścakraṃ sukūvaram
'indranīlena kumbena dhvajarūpeṇa saṃyutam
29.5
lokapālāṣṭakopetaṃ padmarāgadalānvitam
catvāraḥ pūrṇakalasā dhānyānyaṣṭādaśaiva tu
29.6
kauṣeyavastrasaṃyuktamupariṣṭādvitānakam
mālyekṣuphalasaṃyuktaṃ puruṣeṇa samanvitam
29.7
yo yadgaṅgaḥ pumān kuryāt sa tannāmnādhivāsanam
"chatracāmarakauṣeyavastropānahapādukāḥ
29.8
gobhirvibhavataḥ sārddhaṃ dadyācca śayanā-1sanam
2[ā bhārā]-tpipalādūrddhaṃ śaktiḥ kārayecchubham
29.6-2
4aśvāṣṭakena saṃyuktaṃ caturbhiratha vājibhiḥ
dvābhyāmatha yutaṃ 5kuryāddhemasiṃhadhvajānvitam
29.10
cakrarakṣāvubhau tasya turagasthāvathāśvinau
puṇyakālaṃ tataḥ prāpya pūrvavat snāpito dvijaiḥ10
29.11
triḥ pradakṣiṇamāvṛtya gṛhītakusumāñjaliḥ
śuklamālyāmbaro11 12dadyādimaṃ mantramudīrayan
29.12
namo namaḥ pāpavināśanāya
viśvātmane vedaturaṅgamāya
dhāmnāmadhīśāya bhavābhavāya
pāpaughadāvānala dehi śāntim
29.13
13vasvaṣṭakādityamarudgaṇānāṃ
tvameva dhātā paramaṃ nidhānam
14yatastato me hṛdayaṃ 15prayātu
16dharmai katānatvamaghaughanāśāt
29.14
iti turagarathapradānametad
bhavabhayasūdanamala yaḥ karoti
sa kaluṣapaṭalairvimuktadehaḥ
paramupaiti padaṃ pinākapāṇoḥ
29.15
dedīpyamāna¹-vapuṣā vijitaprabhāvamākramya maṇḍalama-²khaṇḍitacaṇḍabhānoḥ
³siddhāṅganānayana-⁴ṣaṭpadapīyamāna⁵vaktrāmbujo'mbujabhavena ciraṃ sahāste
29.16
iti paṭhati⁶ śṛṇoti vā ya etat
⁷kanakaturaṅgarathapradānamasmin
na sa narakapuraṃ vrajet kadāci
nnarakariporbhavanaṃ prayāti bhūyaḥ
Linked texts (8)
- Matsyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Bhaviṣyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Matsya — Sanskrit
- Kṛtyakalpataru — Lakṣmīdhara Bhaṭṭa, Sanskrit
- Caturvargacintāmaṇi — Hemādri, Sanskrit
- Dānakhaṇḍa — Hemādri, Sanskrit
- Dānakalpataru — Lakṣmīdhara, Sanskrit
- Dānamayūkha — Nīlakaṇṭha Dīkṣita 1600, Sanskrit