<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Polity, Pleasure & Law](https://indike.org/pramana/in.niti) › [Law and Social-Religious Duty](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma) › [Legal Digests](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha) › [Digests of Bengal and Kāmarūpa](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda) › [Early Bengal digests (11th–13th centuries)](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina) › [Danasagara](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara) › 7

# Danasagara 7

Dānasāgara 7

- **Language:** Sanskrit

### [7.1](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.1)

atha dānasvarūpam  
tatna devalaḥarthānāmudite pāne śraddhayā pratipādanam  
dānamityabhinirdiṣṭaṃ vyākhyānaṃ tasya vakṣyate

### [7.2](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.2)

dvihetu ṣaḍadhiṣṭhānaṃ ṣaḍaṅga ṣaḍvipākayuk  
catuṣprakāraṃ trividhaṃ trināśaṃ dānamucyate

### [7.3](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.3)

nālpatvaṃ vā bahutvaṃ vā dattasyābhyudayāvaham  
śraddhā'bhaktiśca dānānāṃ vṛddhikṣayakare hi te

### [7.4](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.4)

dharmamarthañca kāmañca vrīḍā'harṣabhayāni ca  
adhiṣṭhānāni dānānāṃ ṣaḍetāni pracakṣate

### [7.5](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.5)

pātrebhyo dīyate nityamanapekṣya prayojanam  
kevalaṃ tyāgabuddhayā yaddharmadānaṃ taducyate

### [7.6](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.6)

prayojanamapekṣyaiva prasaṅgād yat pradīyate  
¹tadarthadānamityuktamaihikaṃ phalahetukam

### [7.7](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.7)

strīpānamṛgayākṣāṇāṃ prasaṅgād yat pradīyate  
anarheṣu ca rāgeṇa kāmadānaṃ taducyate

### [7.8](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.8)

saṃsadi vrīḍayāśrutya yo'rtho'rthibhyaḥ prayācitaḥ  
pradīyate ca taddānaṃ vrīḍādānamiti śrutam⁴

### [7.6-2](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.6-2)

dṛṣṭvā priyāṇi śrutvā vā harṣavad yat pradīyate  
harṣadānamiti prāhurdānaṃ taddharmacintakāḥ

### [7.10](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.10)

ākrośānarthahiṃsānāṃ pratīkārāya yadbhayāt  
dīyate bhayakartṛbhyo⁵ bhayadānaṃ⁶ taducyate

### [7.11](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.11)

dātā pratigrahītā ca śraddhā deyaśca dharmayuk  
deśakālau ca dānānāmaṅgānyetāni ṣaḍ‌viduḥ

### [7.12](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.12)

apāparogī dharmātmā vitsuravyasanaḥ śuciḥ  
anindyajīvakarmā ca ṣaḍbhirdātā praśasyate

### [7.14](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.14)

viśukraḥ kṛśavṛttiśca ghṛṇāluḥ sakalendriyaḥ  
nirmukko⁷ yonidoṣebhyo brāhmaṇaḥ pātramucyate

### [7.15](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.15)

saumukhyādyabhisamprītirarthināṃ darśane yadā  
satkṛtiścānasūyā ca tadā⁹ śraddheti kīrtyate

### [7.16](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.16)

aparābādhamakleśaṃ ¹prayatnenārjitaṃ dhanam  
alpaṃ vā vipulaṃ vāpi deyamityabhidhīyate

### [7.17](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.17)

yatra yaddurlabhaṃ dravyaṃ yasmin kāle'pi vā punaḥ  
dānārho deśakālau tau snātau śreṣṭhau na cānyathā

### [7.18](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.18)

avasthādeśakālānāṃ pātradātośca sampadā  
hīnaṃ vāpi bhavecchreṣṭhaṃ śreṣṭhaṃ vāpyanyathā bhavet

### [7.19](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.19)

duṣphalaṃ niṣphalaṃ hīnaṃ tulyaṃ vipulamakṣayam  
ṣaḍvipākaṃ samuddiṣṭaṃ ṣaḍetāni vipākataḥ

### [7.20](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.20)

nāstikastenahiṃsebhyo jāropapatitāya² ca  
piśunabhrū ṇa³hantṛbhyāṃ pradattaṃ duṣphalaṃ bhuvet

### [7.21](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.21)

mahadapyaphalaṃ dānaṃ śraddhayā parivarjitam  
⁴parabādhākaraṃ dānaṃ paramapyūnatāṃ⁵ vrajet

### [7.22](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.22)

yathoktamapi yaddattaṃ cittena kaluṣeṇa tu  
tattu saṅkalpadoṣeṇa dānaṃ tulyaphalaṃ⁶ bhavet⁷

### [7.23](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.23)

⁸yuktāṅgaiḥ sakalaiḥ ṣaḍbhirdānaṃ syād vipulòdayam  
anukrośavaśāddattaṃ ⁹dānamakṣayamucyate

### [7.24](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.24)

dhruvamājasrikaṃ kāmyaṃ naimittikamanukramāt¹⁰  
vaidiko dānamārgo'yaṃ caturdhā varṇyate budhaiḥ¹¹

### [7.25](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.25)

prapārāmataḍāgādi sarva¹²kāmaphalaṃ dhruvam  
tadājasrikamityāhurdīyate yadine dine

### [7.26](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.26)

apatyavijayaiśvaryyastrībālārthaṃ yadijyate  
¹ijyāsaṃsthantu taddānaṃ kāmyamityabhidhīyate

### [7.27](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.27)

kālāpekṣaṃ kriyāpekṣa²marthāpekṣamiti smṛtau  
tridhā naimittikaṃ proktaṃ sahomaṃ³ homavarjitam

### [7.28](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.28)

navottamāni catvāri madhyamāni vidhānataḥ  
adhamānīti śeṣāṇi trividhatvamidaṃ viduḥ

### [7.26-2](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.26-2)

annaṃ dadhi madhu lājāṃ gobhūrukmāśvahastinaḥ  
dānānyuttamadānāni uttamadravyadānataḥ

### [7.30](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.30)

vidyācchādanamāvāsaḥ paribhogauṣadhāni ca  
dānāni madhyamānīti madhyamadravyadānataḥ

### [7.31](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.31)

upānadvathayānāni chatrapātrāsanāni ca  
dīpakāṣṭhaphalādīni cāmaraṃ bahuvārṣikam

### [7.32](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.32)

bahutvādarthajātānāṃ saṃkhyā śeṣeṣu neṣyate  
adhamānyavaśiṣṭāni sarvadānānyato viduḥ

### [7.33](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.33)

iṣṭaṃ dattamadhītaṃ vā vinaśyatyanukīrttanāt  
ślāghānuśocanābhyāñca bhagnetejo vipadyate

### [7.34](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.34)

tasmādātmakṛtaṃ puṇyaṃ vṛthā na⁴ parikīrttayet  
bhuktvāviti taṃ prāhustameva kṛtavādinam

### [7.35](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.35)

evaṃ sarvaguṇopetamuktadoṣa⁵vivarjitam  
kāmadhuktena yaddānaṃ phalatyātmepsitaṃ phalam

### [7.36](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.36)

iha ⁶\[kīrttiṃ vadānyākhyāṃ\] sphītān bhogān tripiṣṭape  
⁷\[dānaśraddhāṃ tṛtīye'pi\] janmani prasavottame

### [7.37](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.37)

viṣṇudharmottare ( 3|266|1ka-4ka, 5kha—6kha )—  
caturdhā sarvvapuṇyānāṃ phalamuktaṃ manīṣibhiḥ  
kṛtāni vidhihīnāni vañcanārthaṃ parasya ca

### [7.38](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.38)

krodhalobhābhibhūtena tāmasāni vinirdiśet  
kṛtāni paramānena¹ rājasāni bhavanti tu

### [7.36-2](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.36-2)

sāttvikāni bhavantīha śraddhayā parayā dvijāḥ  
guṇottarāṇi vijñeyānyathākāmakṛtāni tu²

### [7.40](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.40)

tāmasānāṃ phalaṃ bhuṅkte tiryaktve pretya mānavaḥ  
rājasānāṃ phalaṃ bhuṅkte mānuṣatve dvijottamāḥ

### [7.41](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7.41)

sāttvikānāṃ phalaṃ bhuṅkte devatve nātra saṃśayaḥ  
guṇottarakṛtānāntu phalaṃ mokṣa udāhṛtam

## Linked texts (5)

- [Dānakalpataru](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.dana.nibandha.danakalpataru.2.p131) — Lakṣmīdhara, Sanskrit
- [Kṛtyakalpataru](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.mahanibandha.krtyakalpataru.7.p90) — Lakṣmīdhara Bhaṭṭa, Sanskrit
- [Vaikhānasasmārtasūtra (तिरुमलतिरुपतिदेवस्थानम्, 1997)](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.krsnayajur.vaikhanasa*ed-1997.2.13.9) — Sanskrit
- [Dānavākyāvali (Vidyāpati)](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.dana.prayoga.danavakyavali-vidyapati.p7.2) — Vidyāpati, Sanskrit
- [Dānamayūkha](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.dana.nibandha.danamayukha.1.p2.3) — Nīlakaṇṭha Dīkṣita 1600, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.gauda.pracina.danasagara.7) · Pramāṇa
