<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.57.2-10 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Polity, Pleasure & Law](https://indike.org/pramana/in.niti) › [Law and Social-Religious Duty](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma) › [Legal Digests](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha) › [Decisions and rulings](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya) › [Nirnayasindhu](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu) › 57.2-10

# Nirnayasindhu 57.2-10

Nirṇayasindhu 57.2-10

- **Language:** Sanskrit

### [57.2-10](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.57.2-10)

” iti hemādrau vārāhokteḥ || striyastu  
pādme- "muktakacchā tu yā nārī muktakeśī tathaiva ca | hasate vadate caiva nirāśāḥ pitaro  
gatāḥ” || āśvalāyanaḥ-"śrāddhehni bhojayedvāstau na bālānāpi yatnataḥ | prākpiṇḍadānādgandhādyairnālaṃkuryātsvavigraham ||” vāstau-gṛhe  
atha śrāddhavastūni  
tatrādau kuśāḥ || pṛthvīcandrodaye dakṣaḥ- 'samitpuṣpakuśādīnāṃ dvitīyaḥ parikīrtitaḥ ||'  
aṣṭadhā bhaktadine dvitīyo bhāga ityarthaḥ || tatraiva yamaḥ- “samūlastu bhaveddarbhaḥ pitṝṇāṃ  
śrāddhakarmaṇi | mūlena lokān jayati śakrasya sumahātmanaḥ ||” vyāsaḥ- “tarpaṇādīni  
kāryāṇi pitṝṇāṃ yāni kānicit | tāni syurdviguṇairdarbhaiḥ saptapatrairviśeṣataḥ ||” śālaṃkāyanaḥ- “sapiṇḍīkaraṇaṃ yāvadṛjudarbhaiḥ pitṛkriyā | sapiṇḍīkaraṇādūrdhvaṃ dviguṇairvidhivadbhavet ||”  
śaṅkhaḥ-“anantargarbhiṇaṃ sāgraṃ kauśaṃ dvidalameva ca | prādeśamātraṃ vijñeyaṃ pavitraṃ yatra kutracit ||” hārītaḥ-“pavitraṃ brāhmaṇasyaiva caturbhidarbhapiñjulaiḥ | ekaikaṃ nyūnamuddiṣṭaṃ varṇe  
varṇe yathākramam ||” smṛtyarthasāre-'sarveṣāṃ vā bhaveddvābhyāṃ pavitraṃ granthiyutaṃ navam ||' ratnāvalyām-'dvayostu parvaṇormadhye pavitraṃ dhārayedbudhaḥ ||' hemādrau skānde-“anāmikādhṛtā  
darbhā hyekānāmiyāpi vā | dvābhyāmanāmiyābhyāṃ tu dhāryaṃ darbhapavitrake ||' pavitrābhāve tu tatraiva sumantuḥ-“samūlāgrau vigarbho tu kuśau dvau dakṣiṇe kare | savye caiva tathā  
trīnvai vibhṛyātsarvakarmasu”  
baudhāyanaḥ-'hastayorubhayordvau dvāvāsanepi tathaiva ca ||' darbhagṛhaṇe mantramāha śaṅkhaḥ-viriñcinā sahotpanna parameṣṭhinisargaja | nuda sarvāṇi pāpāni darbha svastikaro bhava||” smṛtyarthasāre-“huṃphaṭkāreṇa mantreṇa sakṛcchittvā samuddharet ||' bhāradvājaḥ-“pretakriyārthaṃ pitrarthamabhicārārthameva ca | dakṣiṇābhimukhaśchindyātprācīnāvītiko dvijaḥ ||” kuśābhāve'  
parārke sumantuḥ-“kuśaḥ kāśaḥ śaro gundro yavā dūrvā'tha balvajāḥ | gokeśamuñjakundāśca  
pūrvābhāve paraḥ paraḥ ||” kāśādau viśeṣamāha śaṅkhaḥ-“kāśahastastu nācāSecretkadācidvidhiśaṅkayā || prāyaścittena yujyeta dūrvāhastastathaiva ca ||”  
pṛthivīcandrodaye yamaḥ--“māsi māsyuddhatā darbhā māsi māsyeva coditāḥ ||' ṣaṭtriṃśanmate--'māsena syādamāvāsyā darbho grāhyo navaḥ smṛtaḥ ||' gṛhyapariśiṣṭe--“ye ca piṇḍāśritā darbhā yeḥ kṛtaṃ pitṛtarpaṇam | hyamedhyāśuciliptā ye teṣāṃ tyāgo vidhīyate ||”  
laghuhārītaḥ–“pathi darbhāścitau darbhā ye darbhā yajñabhūmiṣu | staraṇāsanāpiṇḍeṣu ṣaṭ kuśān  
parivarjayet || brahmayajñe ca ye darbhā ye darbhāḥ pitṛtarpaṇe | hatā mūtrapurīṣābhyāṃ teṣāṃ tyāgo  
vidhīyate”

- [Previous: 57.2-9](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.57.2-9)
- [Next: 57.3-2](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.57.3-2)
- [Up: 57](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.57)

## Linked texts (2)

- [Śrāddhacandrikā (Divākarabhaṭṭa)](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhacandrika.2.p12) — Divākarabhaṭṭa 1655, Sanskrit
- [Śūdrācāraśiromaṇi](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.acara.sudradharma.sudracarasiromani.2.p41) — Kṛṣṇaśeṣa 1520, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.57.2-10](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.57.2-10) · Pramāṇa
