<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.61.3 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Polity, Pleasure & Law](https://indike.org/pramana/in.niti) › [Law and Social-Religious Duty](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma) › [Legal Digests](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha) › [Decisions and rulings](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya) › [Nirnayasindhu](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu) › 61.3

# Nirnayasindhu 61.3

Nirṇayasindhu 61.3

- **Language:** Sanskrit

### [61.3](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.61.3)

” iti  
ca bahvṛcapariśiṣṭāt || hemādrāvapyācamane hetvarthavāda uktaḥ- 'pāṇyāsyo hi dvijaḥ  
smṛtaḥ' iti  
bhāṣye tvācānteṣu bhakṣiteṣu 'camu bhakṣaṇe' iti bhakṣaṇottaraṃ ca nācamanamagnisāmyāt  
pūrvaniṣedhastu sapiṇḍīkaraṇe jñeyaḥ | dadāti coditatvāt | taccatra juhoti coditatvādityuktam | na tvetadvahūsaṃmatam || yattu baudhāyanena 'tasmiṃstu prāśite dadyādyadannaṃ prakṛtaṃ  
bhavet' iti bhakṣaṇamuktaṃ, tattacchākhīyānāmeveti hemādriḥ  
tatraiva yamaḥ-“ pitryaṃ pāṇihutāccheṣaṃ pitṛpātreṣu nikṣipet | agnaukaraṇaśeṣaṃ tu na dadyādvaiśvadevike ||” etadagnihomepi samam || tathā karkastu sūtre hutaśeṣaṃ dattvetyaviśeṣātsarvavipreṣu  
dadyādityāha || tatraiva vṛddhavasiṣṭhaḥ-“ pitryaviprakare hutvā śeṣaṃ pātreṣu nikṣipet | piṇḍebhyaḥ  
kṣepayetkiṃcinna dadyādvaiśvadevike ||”  
athāpastambānāṃ sūtre- 'uddhriyatāmagnau ca kriyatāmityāmantrayate || kāmamuddhriyatāṃ  
kāmamagnau ca kriyatāmityatisṛṣṭa uddharejjuhuyācca ||' naṣṭāgnividhurāderviśeṣo bṛhannāradīye-“ naṣṭāgnirdūrabhāryaśca pārvaṇe samupasthite | saṃdhāyāgniṃ tato homaṃ kṛtvā taṃ visṛjetpunaḥ ||” ayāśceti tatkālaigniṃ saṃdhāya hutvā tyajet ityarthaḥ || etadāpastambānāmeva  
pāṇihomastu chandogādīnām  
viśvaprakāśepi-"sāmignaupāsanenāgnignau kurvvīta laukike | pāṇau homaṃ praśaṃsanti na  
tvāpastambaśākhinām || snātakau vidhurā vā syuryoda vā brahmacāriṇaḥ | agnaukaraṇahomaṃ  
tu kuryuste laukike'nale || ayāścāgne manojyotirudbudhya vyāhatīrhunet

- [Previous: 61.2-4](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.61.2-4)
- [Next: 61.2-5.1](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.61.2-5.1)
- [Up: 61](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.61)

## Linked texts (7)

- [Ṛgvedakhilāni](https://indike.org/pramana/in.veda.samhita.rg.khila.3.10.2) — Sanskrit
- [Pracetassmṛti (fragments)](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.uddhrta.pracetassmrti*fragments.1.19) — Sanskrit
- [Smṛticandrikā](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.mahanibandha.smrticandrika.16.p19) — Devaṇṇabhaṭṭa, Sanskrit
- [Dharmasindhu](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.krtya.dharmasindhu.p520.6) — Kāśīnātha Upādhyāya 1790, Sanskrit
- [Dharmasindhusāra](https://indike.org/pramana/in.astro.siddhanta.karana.dharmasindhusara.p520.6) — Śivānanda Gosvāmin 1766, Sanskrit
- [Śrāddhacandrikā (Divākarabhaṭṭa)](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhacandrika.2.p65) — Divākarabhaṭṭa 1655, Sanskrit
- [Śrāddhamañjarī (Bāpūbhaṭṭa Kelakāra)](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.4.1.8) — Bāpūbhaṭṭa Kelakāra 1785, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.61.3](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.61.3) · Pramāṇa
