<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal.sraddhakaumudi.4.p189 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Polity, Pleasure & Law](https://indike.org/pramana/in.niti) › [Law and Social-Religious Duty](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma) › [Rites for the dead](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha) › [Eastern Indian śrāddha digests](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal) › [Shraddhakaumudi](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal.sraddhakaumudi) › 4.p189

# Shraddhakaumudi 4.p189

Śrāddhakaumudī 4.p189

- **Language:** Sanskrit

### [4.p189](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal.sraddhakaumudi.4.p189)

iti brahmapurāṇavacanāt | kadalīdalañca cāpi varjjayitvāgravañjarīm |. iti brahmapurāṇavacanādasphuṭitā kadalīmañjarī niṣiddhā | kāṃsyapātrantu kutrāpi na niṣiddhamiti tatrāpi śrāddhaṃ kāryyamiti śrīdattaḥ | pariveṣaṇapātrāṇyapi bhojanapātratulyāni vihita-niṣiddhāni jñeyāni | bhaviṣye— āyasena tu pātreṇa yadannamupanīyate | bhoktā viṣṭhāśanaṃ bhuṅkte dātā ca narakaṃ vrajet || pāraskaragobhiliyau— hutaśeṣaṃ datvā pātramālabhya japati— pṛthivī te pātraṃ dyauḥ pidhānaṃ brāhmaṇasya mukhe'mṛte'mṛtaṃ juhomi svāheti | atra sāmānyopadeśāt daivādikrameṇa hutaśeṣaṃ deyam | tathā yamaḥ— agnaukaraṇaśeṣantu pitṛ ṣu pratipādayet | pratipādya pitṝṇāñca na dadyādvaiśvadevike || atra na dadyādvaiśvadevika ityanenaiva niṣedhasiddhau yat pratipādya pitṝṇāmityuktaṃ tat pitrādikrameṇa dānaṃ niṣidhya daivādikrameṇa dānaṃ bodhayati anyathā tadanarthakaṃ syāt tena daivapātre'pi hutaśeṣaṃ deyam | kecittu,vitre tu, pitṛpakṣa eva na tu daive tatra hetumāha homena pitṛbhyaḥ pratipādya devena dīyate yata iti vyācakṣate | tanmandaṃ - na dadyāditi vidhyanupapatteḥ, vakṣyamāṇagaruḍapurāṇavacane daivapakṣe pātālammanavidhānānyathānupapatteśca pitre'pīti pāṭhe nirvivāda evārthaḥ | tatra pitṛpadena mātāmahādīnāmapi grahaṇam | viprapāṇau homapakṣe tatpātre hutaśeṣaṃ na deyam | pitre yaḥ paṅktimūrddhanyastasya pāṇāvanagnimān | hutvā mantravadanyeṣāṃ tūṣṇīṃ pātreṣu nikṣipet || iti chandogapariśiṣṭe anyeṣāmityanena vyāvṛtteḥ, tataśca tasmin pātre hutaśeṣadānābhāvāt pātālammanabādho'pīti dhyeyam | agnyādihomapakṣe tu - sarvvapātreṣveva hutaśeṣadānaṃ piṇḍārthañca kiñcidavaśeṣayet | yamaḥagnaukaraṇaśeṣantu piṇḍārthamavaśeṣayet | hārītaḥhutocchiṣṭaṃ brāhmaṇebhyaḥ pradāya piṇḍārthaṃ pātreṣu pradāyetyarthaḥ | gārur̤ehutāvaśiṣṭasārddhaṃ piṇḍārthaṃ sthāpayedapaṅgamarddhaṃ pātreṣu nikṣipet | yājñavalkyaḥ— hutaśeṣaṃ pradadyāttu bhājaneṣu samāhitaḥ | yathālābhopapanneṣu raupyeṣu ca viśeṣataḥ || datvānnaṃ pṛthivī pātramiti pātrābhimantraṇam | kṛtvedaṃ viṣṇurityanne dvijāṅguṣṭhaṃ niveśayet

- [Previous: 4.p188](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal.sraddhakaumudi.4.p188)
- [Next: 4.p190](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal.sraddhakaumudi.4.p190)
- [Up: 4](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal.sraddhakaumudi.4)

## Linked texts (3)

- [Nāradapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.51.121) — Vyāsa, Sanskrit
- [Yājñavalkyasmṛti](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.yajnavalkya.1.237) — Yājñavalkya, Sanskrit
- [Smṛticandrikā](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.mahanibandha.smrticandrika.16.p28) — Devaṇṇabhaṭṭa, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal.sraddhakaumudi.4.p189](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal.sraddhakaumudi.4.p189) · Pramāṇa
