<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Polity, Pleasure & Law](https://indike.org/pramana/in.niti) › [Law and Social-Religious Duty](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma) › [Rites for the dead](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha) › [Shraddhamanjari (Bapubhatta Kelakara)](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari) › 1.1-2

# Shraddhamanjari (Bapubhatta Kelakara) 1.1-2

Śrāddhamañjarī (Bāpūbhaṭṭa Kelakāra) 1.1-2

- **Language:** Sanskrit

### [1.1-2.1](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.1)

athātaḥ pārvaṇe śrāddhe kāmya ābhyudayika ityādi bhagavatā''śvalāyanena gṛhyasūtre śrāddhānyuktāni anyānyapi śāstrāntaroktāni teṣāṃ madhye  
katipayānāṃ prayogo'bhidhīyate | tatrā''dau prayogalāghavārthaṃ saṃkṣepātparibhāṣārthaḥ saṃgṛhyate | śrāddhārthaṃ puṇyadeśe puṇyatīrthe tulasauvanādau vā tadalābhe svagṛhe śālagrāmasaṃnidhau dakṣiṇāpravaṇaṃ sthalaṃ parikalpya pariśritya  
tadgomayenopalepayet | rūkṣakamihataduṣṭagandhayuktaparakīyadeśāntarikṣadeśādiniṣiddhadeśe śrāddhaṃ na kāryam | pravāsādau parakīyagṛhe śrāddhaprasaktau  
tadgṛhasvāmino'nujñāṃ gṛhītvā śrāddhaṃ kāryam | śrāddhadine śrāddhātpūrvaṃ  
bālebhyo bhojanadānamatithibhyo bhikṣādidānaṃ gṛhe raṅgamālākaraṇaṃ kartrā  
kaṇṭhe mālādhāraṇaṃ gandhādyalaṃkaraṇaṃ ca na kāryam | striyo'pi muktakeśatvarodanahasanākāraṇabhāṣaṇādīni na kuryuḥ  
atha śrāddhe grāhyāgrāhyapadārthāḥ | tatra darbhāḥ samūlāḥ sakṛdācchinnā  
vā snigdhāḥ puṣṭā nirdoṣā grāhyāḥ | haritā atipraśastāḥ | varjyānāha  
laghuhārītaḥpathi darbhāścitau darbhā ye darbhā yajñabhūmiṣu  
staraṇaāsanapiṇḍeṣu ṣaṭ kuśānparivarjayet  
brahmayajñe ca ye darbhā ye darbhāḥ pitṛtarpaṇe  
hatā mūtrapurīṣābhyāṃ teṣāṃ tyāgo vidhīyate || iti  
athānulepanāni | candanāgarukeśarakastūrikāyakṣakardamādīni praśastāni | yakṣakardamalakṣaṇaṃ viṣṇudharmottarekarpūrāgarukaṅkoladarpakuṅkumacandanaiḥ  
yakṣakadmè ityukto gandhaḥ svarge'pi durlabhaḥ || iti  
darpaḥ kastūrikā | kuṅkumaṃ keśaram

### [1.1-2.2](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.2)

atha puṣpāṇi | campakāgastyaśatapatrikātilapuṣpakamalamallikātagarāśokādīni praśastāni | varjyāni tu ketakīdroṇakaravīradhattūrakiṃśukajapārūpikākuraṇṭekabakulakubjādīni | ugragandhāni agandhāni śmaśānavṛkṣodbhavāni raktavarṇāni ca varjayet | kamalāni tu āraktānyapi  
praśastāni | jātīpuṣpaṃ niṣiddhamiti vṛddhayājñavalkyaḥ | praśastamiti  
skānde | uktānuktagrahaṇādvikalpa iti hemādriḥ | niṣedhaḥ piṇḍaviṣaya iti  
kamalākaraḥ | patrāṇi tulasībhṛṅgarājadūrvāyavāṅkurādīni praśastāni  
bilvapatraṃ niṣiddham | mādhavīye smṛtyarthasāre ca tulasī niṣiddhā  
tulasīniṣedho nirmūla iti hemādriḥ  
atha dhūpaḥ | guggulacandanāgarukarpūradevadāruādirnimito ghṛtamadhuyuktaḥ  
praśastaḥ | prāṇyaṅgajo hastavātahata ugragandhaśca niṣiddhaḥ | dīparatu  
tilatailayukto ghṛtayukto vā praśastaḥ | vasodbhavo niṣiddhaḥ  
atha vastrāṇi | kauśeyakṣaumakārpāsadukūlādīnyahatāni praśastāni  
ahatalakṣaṇamāha candrikāyāṃ pracetāḥ—  
īṣaddhautaṃ navaṃ śvetaṃ sadaśaṃ yanna dhāritam  
ahataṃ tadvijānīyātsarvakarmasu pāvanam || iti  
aṣṭahastaṃ navaṃ śvetamiti granthāntare pāṭhaḥ | kṛṣṇavarṇamalinopabhuktasacchidradaśārahitarajakadhautāni niṣiddhāni | kārpāsavastraṃ niṣiddhamiti hemādrāvādityapurāṇe | kārpāsavastraniṣedho'nyasaṃbhava iti nirṇayasindhau | vastrābhāve yajñopavītāni | satyapi vastre yajñopavītāni dātavyānīti hemādriḥ

### [1.1-2.3](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.3)

athānnāni | vrīhiyavamudgaśyāmākanīvārapriyaṅgumāṣatilacaṇakayāvanālaveṇuyavagodhūmādinirmitādanapakvānnaparamānna bhakṣyabhojyapūrikākrusarapāyasādīni praśastāni | tāni ca tailapakvāni snigdhānyuṣṇānyatipraśastāni | āḍhakyarājamāṣamasūrākodravaniṣpāvamāripagavedhukaśatapuṣpārājasarṣapavanamudgakulitthādīni varjayet | tilamudgamāṣātiriktāni sarvāṇi  
kṛṣṇadhānyāni niṣiddhāni | yāvanālā joṃdhaḷā iti prasiddhāḥ | rājamāṣāśvavalā iti prasiddhāḥ | niṣpāvā valhāḥ | māriṣaṃ rājagirā iti  
prasiddham | keṣāṃcinmate yāvanālacaṇakādīni niṣiddhāni | vihitaniṣiddhānāṃ vikalpa iti kamalākaraḥ | dhānā lājāḥ pṛthukāśca śarkarākṣīrasaṃyuktāḥ praśastāḥ  
atha śākāni | kālaśākataṇḍulīyaphalguvāstukapanasakośātakī -  
kadalavṛhatīphaladīrghaśvetamūlakakustumbarīśītakandalyādīni praśastāni  
taṇḍulīyaṃ māṭha iti prasiddham | phalgu, udumbaram | vāstukaṃ candanabathuvā iti prasiddham | śītekandalī ratālū iti prasiddhā | phāñjīcūkādyāraṇyakāni ca praśastāni | varjyāni tu kūṣmāṇḍaśigruvaṃśāgrakṛṣṇakarkaṭīpāribhadracchatrākādīni | alābupaṭolapiṇḍāla(lu?)kādīnāṃ vihitaniṣiddhatvādvikalpaḥ | piṇḍāluka peḍharamiti prasiddham | vṛttālābu  
niṣiddhameveti nirṇayasindhau | śvetavṛntākaṃ niṣiddhamiti hemādriḥ | tena  
kṛṣṇasyāniṣedha iti candrikāmādhavau | kṛṣṇasyāpi niṣedha iti kamalākaraḥ  
atha phalāni | kadalīphalāmraphalabadarapanasāmalakadāḍimakharjūradrākṣāpriyālabījapūrabilvakapitthanārikelādīni praśastāni | niṣiddhāni  
tu karīraviḍaṅgajambīrajambūkaramardaśelutuṇḍīphalakaliṅgādīni | piyālaṃ

### [1.1-2.4](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.4)

cāramiti prasiddham | karamardaṃ karavandam | śeluḥ śleṣmātako bhokarasaṃjñaḥ | lomaśāni phalāni ca niṣiddhāni | keṣāṃcinmate bilvakapitthanālikerādīni niṣiddhāni | vihitaniṣiddhatvādvikalpaḥ | raktabilvaṃ  
tu niṣiddhameva  
mūlāni tvāīkaśaruharidrādīni śvetamūlāni ca praśastāni | gājarādīni raktamūlāni ca niṣiddhāni  
kandāḥ sūraṇādayaḥ praśastāḥ | palāṇḍulaśunagṛñjanādayo niṣiddhāḥ  
gṛñjana palāṇḍubheda iti sindhau | laśunabheda iti granthāntare  
maruṇḍaśṛṅgāṭakādīni jalajāni praśastāni | maruṇḍaṃ makhāṇā iti  
prasiddham | śṛṅgāṭakaṃ śiṃṅghāṭaka iti prasiddham  
ikṣudaṇḍaḥ praśastaḥ | śuṇṭhī praśastā | pippalī marīcāni ca praśastāni| marīcānyārdrāṇi niṣiddhāni śuṣkāṇi praśastānīti hemādrau  
pippalyapi niṣiddheti tatraiva | kamalākarastu pippalīmarīcādeḥ pratyakṣasya  
niṣedho na tvanyadravyamiśrasyetyāha | sarpapadravo madhu mahiṣīghṛtaṃ ca praśastam | gorasāḥ sarve praśastāḥ | tatrāpi kapilāyāḥ praśastataraḥ | mahiṣīkṣīramāvikaṃ payaśca niṣiddham | lohitā vṛkṣaniryāsā niṣiddhāḥ  
hiṅgukarpūrajīrakalavaṅgelāpatrikādīni praśastāni | ikṣuvikārāḥ śarkarāguḍādyaḥ praśastāḥ | saindhavaṃ sāmudraṃ ca lavaṇaṃ praśastam | anyāni  
niṣiddhāni | pitrāderjīvato yatpriyaṃ dātuśca yanmanobhilaṣitaṃ praśastaṃ  
cettadyatnena deyam | priyamapi niṣiddhaṃ cenna dātavyamiti sindhau  
hemādrau brahmāṇḍeāsanārūḍhamannādyaṃ pādopahatameva ca  
amedhyairjaṅgamaiḥ spṛṣṭaṃ śuṣkaṃ paryuṣitaṃ ca yat  
dviḥsvinnaṃ paridagdhaṃ ca tathaivāgrāvalehitam  
śarkarākīṭapāṣāṇaiḥ kaiścaiścāpyupahatam

### [1.1-2.5](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.5)

piṇyākaṃ mathitaṃ caiva tathā lavaṇakaṃ ca yat  
siddhāḥ kṛtāśca ye bhakṣyāḥ pratyakṣalavaṇīkṛtāḥ  
vāsasā cāvadhūtāni varjyāni śrāddhakarmaṇi || iti  
candrikāyāṃ śaṅkhaḥ-biḍālocchiṣṭamāghrātaṃ śrāddhe yatnena varjayet | iti  
atha praśastaṃ jalamāha yājñavalkyaḥśuci gotṛptikṛttoyaṃ prakṛtisthaṃ mahīgatam || iti  
varjyaṃ jalamuktaṃ brāhme-durgandhi phenilaṃ kṣāraṃ paṅkilaṃ palvalodakam  
na bhavedyatra gotṛptirnaktaṃ yaccāpyupāhṛtam  
yacca sarvārthamutsṛṣṭaṃ yaccābhojyanipātajam  
tadvarjyaṃ salilaṃ tāta sadaiva śrāddhakarmaṇi || iti  
tyajetparyuṣitaṃ puṣpaṃ tyajetparyuṣitaṃ jalam  
na tyajejjāhnavītoyaṃ tulasīpadmabilvakam || iti  
na kadācitpacedannamayasthālīṣu paitṛkam  
ayaso darśanādeva pitaro vidravanti hi  
kālāyasaṃ viśeṣeṇa nindanti pitṛkarmaṇi || iti  
phalānāṃ caiva śākānāṃ chedanāthāni yāni ca  
mahānase'pi śastrāṇi teṣāmeva hi saṃnidhiḥ  
iṣyate netarasyātra śastramātrasya darśanam  
śrāddhadeśeṣu viduṣā pitṝṇāṃ prītimicchatā  
mahānasopayuktānāmapi kāryaṃ na darśanam || iti  
darvyādīnyapi kāryāṇi yajñiyairapi dārubhiḥ || iti  
athārghyapātrāṇi | tānyāhā''cāryaḥ-taijasāśmamayanmṛnmayeṣu triṣu  
pātreṣvekadravyeṣu ceti | aśmamayaṃ sphaṭikādinirmitamiti kamalākaraḥ  
mṛnmayaṃ tu hastaghaṭitameva  
kulālacakraniṣpannamāsuraṃ daivikaṃ na tat  
tadeva hastaghaṭitaṃ daivikaṃ mṛnmayaṃ bhavet  
iti cchandogapariśiṣṭāt | gṛhyakārikābhāṣyeaṣṭāṅgulaṃ bhavetpātraṃ pitṝṇāṃ rājataṃ śubham  
daśāṅgulaṃ tu devānāṃ sauvarṇaṃ yacca coditam || iti  
hemādrau prajāpatiḥ-sauvarṇaṃ rājataṃ tāmraṃ khaḍgaṃ maṇimayaṃ tathā

### [1.1-2.6](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.6)

yajñiyaṃ camasaṃ cāpi arghyārthaṃ pūrayedbudhaḥ || iti  
daive pitrye ca tāmrapātrāṇīti baijavāpaḥ|alābhe yathāsaṃbhavaṃ palāśapatrapuṭādīni vā bhavantīti kārikābhāṣye | khaḍgapātramatipraśastamiti  
kalikāyām | śilāpātraṃ dārupātraṃ ca niṣiddhamiti sindhau | arcanādipātrāṇi raupyamayāni khaḍgamayāni ca praśastāni | tadalābhe tāmramayāni | saṃbhāranidhānārthaṃ kṛṣṇājinamatipraśastam | taduktaṃ prayogapārijāte nāgarakhaṇḍekṛṣṇājinasya sāṃnidhyātpitṝṇāmakṣayā gatiḥ  
āstīrya dakṣiṇāgrīvamevamuttaralomakam  
sarvāñchrāddhasya saṃbhārāṃstasyopari niveśayet || iti  
pākārthamagnistu yathācāraṃ gṛhyāgnirlaukikāgnirvā | āśvalāyanānāṃ  
tu laukikāgnireveti bahavaḥ | evaṃ śrāddhāīpadārthānupakalpya gomayodakādibhirbhūmibhājanādiśaucaṃ vidhāya kartā śrāddhadine prātaḥ snātvā śuklavāsā maunī jitendriyaḥ sañchrāddhārthaṃ pākaṃ svayameva kuryāt | aśaktau  
patnī | tadabhāve bāndhavāḥ | tadabhāve sapiṇḍasagotrasamānapravaramitrakṛtopakāriṇaḥ | tadabhāve mātṛpitṛvaṃśajāḥ | patiputravatyaḥ striyo'pi  
mātṛpitṛvaṃśajā api vandhyājāriṇīgarbhiṇīvidhavādayo varjyāḥ  
śrāddhabhūmau pādukopānacchatracitrāmbararaktāmbararaktapuṣpamārjāraghaṇṭāravādīni varjayet | śrāddhakāle kukkuṭavarāhapatitakākavṛṣalavṛṣalīpatirajasvalāṣaṇḍhādīnāṃ darśanaṃ niṣiddham | kukkuṭavarāhaśvakākādispṛṣṭamannaṃ tyajet  
rajasvalācaṇḍālādivīkṣitamapi tyajet | āpadi tvalpopahatau mṛdbhasma  
-hiraṇyodakaṃ cānne prakṣipya śuddhavatībhiḥ kūṣmāṇḍībhiḥ pāvamānībhistaratsamandībhirabhimantritajalena darbhaiḥ prokṣaṇācchuddhiḥ | yājñikāstu

### [1.1-2.7](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.7)

śuddhavatyādibhiryavodakābhimantraṇaṃ kṛtvā tenaiva pākamokṣaṇaṃ kurvanti  
atha brāhmaṇāḥ | te ca śrutaśīlavṛttasaṃpannā brahmavidaḥ satyabhāṣiṇa  
āhitāgnayastatsutā vā'samānagotrā asamānapravarā asaṃbandhinaścottamāḥ| tadalābhe mātāmahamātulabhāgineyadauhitrajāmātṛguruśiṣyartvigimaśvaśvaśuraśālakabandhutrayasaṃbandhino'ntevāsī samānapravaraikagotrāḥ śrutādyuktaguṇayuktā bhojyāḥ | karturdīhitro guṇayuktaścedatipraśastaḥ | dvipadogihīnādhikāṅgakṛtaghnajyotiṣavaidyavṛtterājabhṛtyagāyakavedavikrayidevalakadārasutāgnityāgikāṇāndhabadhiramūkapaṅgukhalvāṭakunakhinaṭakṛṣṇadantapatitavrātyajārakarmanirataśūdrayājakagrāmayājakāyājyayājakaśmaśruhīnajaṭilaklībakuṣṭhikubjavāmanaputrahīnaparaśākhopanautavārdhupikasarvavikrayacaurakarmaniratādayo varjanīyāḥ | ekasmiñśrāddhe dvau bhrātarau pitṛputrau ca naiva  
bhojyau | brāhmaṇaparīkṣāvaśyakatvamuktaṃ manunāna brāhmaṇaṃ parīkṣeta daive karmaṇi dharmavit  
pitrye tu karmaṇi prāpte parīkṣeta prayatnataḥ  
daivakāryādvijātīnāṃ pitṛkāryaṃ viśiṣyate || iti  
brāhmaṇasaṃkhyāmāha candrikāyāṃ vasiṣṭhaḥdvau deve pitṛkṛtye trīnekaikamubhayatra vā  
bhojayetsusamṛddho'pi na prasajjeta vistare || iti  
vaiśvadevike daśāṣṭa ṣaṭ catvāro veti candrikāyām | pitrādīnāmekaikasya sthāne trayaḥ pañca sapta nava veti vṛttau | atra śākhāparatvena śaktyā  
vā vyavasthā bodhyā | daive nyūnavayaskā pitrādiṣu krameṇa vṛddhavṛddhataravṛddhatamā iti śaunakīye vṛttau ca | sati saṃbhave pitṛsthāne bahvṛcāḥ  
pitāmahasthāne yājuṣāḥ prapitāmahasthāne sāmagāḥ | ekaścecchandoga

### [1.1-2.8](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.8)

eva | tadalābhe bahvṛcāḥ | yatnena bhojayecchrāddhe bahvṛcaṃ vedapāragamiti  
manūkteḥ | tadasaṃbhave yathālābhamṛgvedādyanyatamavedapāragāḥ | atha brāhmaṇanimantraṇam | tacca śrāddhadinātpūrvedyuḥ sāyaṃhomānantaraṃ muktavatsu dvijeṣu  
śrāddhadine vā prātarhomānantaraṃ brāhmaṇagṛhaṃ gatvā kāryam | aśaktau putrādinā | tadvidhimāha śaunakaḥgṛhītvā'mukasaṃjñasyāmukagotrasya cāmuke  
śrāddhe tu vaiśvadevārthaṃ karaṇīyaḥ kṣaṇastvayā || iti  
gṛhītvetyatra pādāviti śeṣaḥ | ubhau caraṇau gṛhītvā nimantrayediti  
nāgarakhaṇḍokteḥ | daive dakṣiṇaṃ pādaṃ pitrye savyamupasaṃgṛhya nimantrayediti  
pracetāḥ | jānuṃ(nu) spṛṣṭvā nimantrayediti vājapeyayājipaddhatau | vipradharmamāha mayūkhe bhṛguḥāmantrito japedḍogdhrīmāsīnastu nipaṅgiṇaḥ  
śrāddhānte vāmadevyaṃ śrāddhabhoktā na doṣabhāk || iti  
āmantrito nimantritaḥ | āsīna upaviṣṭaḥ | śrāddhānte visarjanottaram | ucchiṣṭācamanānta iti kecit | dogdhrīmupahvaye sudughāmiti hiṃkṛṇvatīmiti vā | ekavacanādekāmeveti mayūkhe | nipaṅgiṇastu indra dṛhyayāma kośā0vāśīmanta ṛṣṭima0sa iṣuhastaiḥ0iti tisra ṛcaḥ | vāmadevyaṃ kayā naścitra iti tṛcam | kecidvāmadevyaṃ sāmetyāhuḥ | atharvavedī  
tu hiṃkṛṇvatīmityādimantrānsvaśākhoktāñjapet | yajurvedī tu ābrahmanbrāhmaṇa ityādīni yajūṃṣi dohanapadopetāni japediti hemādriḥ | sa  
iṣuhastaiḥ0namaḥ kakubhāya 0namo nipaṅgiṇa0iti nipaṅgiṇa(ṇo) mantrāḥ  
vāmadevyaṃ kayā na iti tṛcam | sāmavedinastvāha gobhilaḥāmantrito japeddohānniyuktastvṛṣabhāñjapet  
atīṣaṅgāṃśca tatraiva japtvā'śnīyādvijottamaḥ || iti

### [1.1-2.9](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.9)

nimantraṇānantaraṃ brāhmaṇānāṃ śrāddhakartuśca brahmacaryaṃ bhavati | tadāha  
jābālaḥdantadhāvanatāmbūlaṃ tailābhyaṅgamabhojanam  
ratyauṣadhaparānnaṃ ca śrāddhakṛtsapta varjayet  
pṛthvīcandrodaye yamaḥ-punarbhojanamadhvānaṃ bhārādhyayanamaithunam  
saṃdhyāpratigrahaṃ homaṃ śrāddhabhoktā'ṣṭa varjayet  
saṃdhyāniṣedhaḥ prāyaścittātpūrvaṃ jñeyaḥ | tatprāyaścittamāhośanādaśakṛtvaḥ pivedapo gāyatryā śrāddhabhugdvijaḥ  
tataḥ saṃdhyāmupāsīta japecca juhuyādapi || iti  
homo'tra svasyaiva | anyahome'nadhikāradarśanāt | nirṇayasindhau  
bṛhaspatiḥdviniśaṃ brahmacārī syācchrāddhakṛdbrāhmaṇaiḥ saha  
punarbhojanamadhvānaṃ bhāramāyāsamaithunam  
śrāddhakṛcchrāddhabhukcaiva sarvametadvivarjayet  
svādhyāyaṃ kalahaṃ caiva divāsvāpaṃ tathaiva ca || iti  
candrikāyāṃ pracetāḥ-śrāddhabhukprātarutthāya prakuryāddantadhāvanam | iti  
kartā nimantritaṃ vipraṃ naiva tyajet | pramādāttyāge taṃ prayatnena prasādya  
bhojayet|buddhipūrvakatyāge cāndrāyaṇaprāyaścittam|nimantrito vipro'pi  
nānyatra bhoktuṃ gacchet | vilambaṃ ca na kuryāt | doṣaśravaṇāt  
śrāddhakartā ṣaṇmuhūrtānantaraṃ nimantritānviprānsamāhūya pratyutthānādinā  
satkṛtya teṣāṃ śmaśrukarmatailābhyaṅgāmalakādyudvartanapūrvakaṃ snānaṃ kārayet  
sūryodayānantaraṃ prātareva viprāṇāṃ śmaśrukarmādīti candrikāyām | ahnaḥ  
pañcadaśa muhūrtāḥ | tatrāṣṭamo muhūrtaḥ kutapasaṃjñastasmiñchrāddhārambhaḥ  
kutapādārabhya muhūrtapañcakaṃ śrāddhakālaḥ | dvādaśo muhūrto rauhiṇasaṃjñaḥ  
taṃ na laṅghayet | taduktaṃ candrikāyāṃ mātsyesāyāhnastrimuhūrtaḥ syācchrāddhaṃ tatra na kārayet

### [1.1-2.10](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2.10)

rākṣasī nāma sā velā sarvakarmasu garhitā || iti  
evamukte kāle śrāddhatitherapravṛttāvapi śrāddhānuṣṭhānaṃ kāryam  
yāṃ tithiṃ samanuprāpya astaṃ yāti divākaraḥ  
sā tithiḥ sakalā jñeyā pitṛkarmaṇi sūribhiḥ  
iti hemādryudāhṛtavacanāt | tithisamāptāvapyevameva | atha prasaṅgāttithidvaidhe sāmānyataḥ śrāddhatithinirṇayaḥ | tripuruṣoddeśyakaṃ pārvaṇaśrāddhaṃ  
yasyāṃ tithau vihitaṃ sā ceddinadvayasaṃbandhinī tadā yā saṃpūrṇāparāhnavyāpinī sā grāhyā | aparāhnastu pañcadhā vibhaktasya dinasya caturtho  
bhāgaḥ | yadā tu dinadvaye'pi saṃpūrṇāparāhnavyāpinī tadā pūrvaiva | yadā  
dinadvaye'pyaparāhna saṃbandho nāsti tadā'stātpūrvaṃ trimuhūrtā cetpūrvā  
tadabhāve tu paraiva | yadā dinadvaye'pyaparāhṇaikadeśavyāpinī tadā yasminnahanyadhikavyāpinī saiva grāhyā | dinadvaye'pyaparāhṇaikadeśe vyāptau  
tithikṣaye pūrvā | tithivṛddhau tithisāmye ca pareti bahavaḥ | sāmye  
pūrveti hemādriḥ | asminnarthe dīpikāślokaḥyatrāhanyadhikā'parāhṇasamaye sā syāttithiḥ pārvaṇe  
sāmyena hyaparāhṇabhāgayugasau vṛddhau titheruttarā  
grāhyā hrāsasamatvayostu purato'tho nāparāhṇaṃ spṛśedyadvā yā'khilamaśnute dvayahagatā sā sarvadā''dyā smṛtā  
atra tithisamatve pūrveti hemādrimatenoktam | atra kṣayavṛddhī uttaratithigate grāhye na grāhyatithigate | tatra kṣayasyodāharaṇam-triṃśadghaṭikāparimitai dinamāne pratipadviṃśatighaṭikāparimitā | dvitīyā dvādviṃśatighaṭikā

## Linked texts (7)

- [Skandamahāpurāṇa (vulgate)](https://indike.org/pramana/in.purana.skanda*vulgate.2.2.30.286) — Sanskrit
- [Padmapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.padma.1.9.120) — Vyāsa, Sanskrit
- [Pracetassmṛti (fragments)](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.uddhrta.pracetassmrti*fragments.1.16) — Sanskrit
- [Bhagavantabhāskara](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.mahanibandha.bhagavantabhaskara.45.p43) — Nīlakaṇṭha Dīkṣita 1625, Sanskrit
- [Śrāddhakaumudī](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.mithila_bengal.sraddhakaumudi.2.p53) — Govindānanda 1500, Sanskrit
- [Nirṇayasindhu](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.nirnaya.nirnayasindhu.58.2-11) — Kamalākarabhaṭṭa 1612, Sanskrit
- [Śrāddhacandrikā (Divākarabhaṭṭa)](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhacandrika.2.p8) — Divākarabhaṭṭa 1655, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhamanjari.1.1-2) · Pramāṇa
