Vratakhanda 2.1
Vratakhaṇḍa 2.1
- Language
- Sanskrit
2.1.1
devīpurāṇe
tvāṃ hṛtecchidramiti ullikhya, vraja gacchetyuddṛtya devasyatvetyabhyukṣya agnimūrveti agnimapasamādhāya samidhāgniṃ devasyatveti
samidhamādadhyāt, api gṛhṇāmītyagnerabhyucaṇaṃ kṛtvāhiraṇma garne
īciṇato brahmā āpohiṣṭheti uttarataḥ praṇītā kayānaścitra iti
praṇītāprastāraṇam| pavitrestho vaiṣṇāvyo savitre dṛṣṭanityājya
nirupaṇaṃ| trātāramiti srucam pratapya aniśitosi sa patnachiditi sammārjanaṃ| pratyuṣṭarakṣaḥ iti pratapanaṃ| saviturvaḥ prasava
utpunāmīti punaḥ pratapanaṃ| tadevāgnirityutpavanaṃ| dhūsarosīti
paryukṣaṇam| prajāpataye svāhā mūlahomāhutayaḥ evaṃ vaidiko'gniḥ
saṃskṛto bhavati
evaṃ lakṣaṇasaṃyuktaṃ sarvvayajñeṣu yājñikam
vidhānaṃ vihitaṃ tatra brahmaṇā mitatejasā
anyathā ye prakurvvanti sūtramāśritya kevalam
nirāśāstatra gacchanti sarvva devā na saṃśayaḥ
athātaḥ paristaraṇadevatāḥ kathyante
parisamūhane karapayaḥ, upalepane viśvedevāḥ, ullemvane mitrāvaruṇau, uddharaṇe pṛthivī, abhyukṣaṇe gandharvāḥ, agnaprāsādane sarpaḥ,
dakṣiṇasāādane brahmā, uttarataḥ praṇītāyāṃ sāgaraḥ, aryāvasādane
śatakratuḥ, pavitrabandhane pitaraḥ, prokṣaṇīsaṃskāre mātaraḥ, juhu
sruksuve tathā brahmaviṣṇumaheśvarāḥ, prājyatāpame vasavaḥ,
adhiśrayaṇe vaivasvataḥ, paryyagnikaraṇe marutaḥ, udāsane skandaḥ,
utpavane pratyutpavane ca candrādityo, dhājyāvekṣaṇe diśaḥ sarvvāḥ
pavitrādhāne, praṇītāyāmumā devo, rathe lakṣmoḥ, visrasya bhūtāni
pūrvoktānāṃ tu vahnīnāmekamādāya pāvakam
homakarmaprakarttavyaṃ vidhiṃ jñātvā mahā mune
etā vai devatāḥ proktā brāhmaṇānāṃ hitāya vai
2.1.2
yajñeṣu paśubandheṣu tathā sarvvakriyāsu ca
brahmovāca
vahnervidhānaṃ paramaṃ sarvvakarmasukhāvaham
kathayāmi nṛpaśreṣṭha nāmabhedakriyādibhiḥ
agneḥ parigrahaḥ kāryyaḥ sarvvaśāstrārthavedibhiḥ
vāmadakṣiṇasiddhānte khaṇḍahmapāragaistathā
kāryyaḥ parigrahovahneḥ sarvvasampattivedibhiḥ
anyathā antarāyāste bhavanti dhanamāyuṣoḥ
nityavyādhiradhanyovā sarvvalokatiraskṛtaḥ
aviditvā yathāvañca tajjñaḥ sarvvasukhāyate
tasmātsarvvaprayatnena agnyādheye kriyā matā
kuṇḍāṣṭakaṃ samākhyātaṃ tribhedantu mayā tava
bahuvidhividhānantu ekasminnopacārataḥ
strī-bāla-śūdraistu hotavyaṃ hotavyaṃ pratyahaṃ yathā
sabhye mahānase vāpi na kuṇḍe ca kadācana
saṃskṛtairnāmabhedaistu racayitvā hutāśanam
mahāvidyārthakuśalairhotavyaṃ karmmakāṃkṣibhiḥ
śrūyateca purā vatsa aviditvā ca tat suta
saṃskṛtavapumānastu rājyabhraṃśamavāpnuyāt
tathā vāravihītā ca cirātmṛtyumavāptavān
tasmādakhiravakro tu na hotavyamavedinā
vedanaṃ te pravakṣyāmi yena siddhiḥ prajāyate
catuṣkoṇotryaśruke ca maṇḍale madhusūdana
dhanuṣāklatike rudraḥ sarvvadevanamaskṛtaḥ
caturasre bhavedagnirmaṇḍale tu hutāśanaḥ
arddhacandre'nalo'pyagniragnirevaṃ pratiṣṭhitaḥ
dvijānāṃ devatāḥsapta cācāryyo yogadaivataḥ
udako varuṇo devo darbheṣu ca mahīragāḥ
sruvāgrāntu mahādevī sruce devastrilocanaḥ
tatsaṃyoge paraḥ sarvvaḥ sarvvadevanamaskṛtaḥ
praṇītā pṛthivī jñeyā svādhikāre mahāmakhāḥ
puṣpeṣu ṛtavo viddhi pātreṣu ca mahodadhiḥ
vedīmadhye tu gāyatrī sāmaskṛtyakṣaṇe sthitaḥ
idhmane maṇibhadrastu śikhābandhadharastathā
2.1.3
hotārastu vijānīyāt camasādiṣu parvvatān
japāyāṃ devatā bahrutsāsahaste ca vāyavaḥ
mantreṣu caraṇe sarvva bhasmabhūyopi śaṅkara
lokapālastu kīyeṣu coddhāre sarvvadevatāḥ
mātaro homabhāge tu pūtanādisruliṅgakāḥ
ādityo'dhiṣṭhitastejo laye devaḥ paraḥ śivaḥ
prātarho̱mastu devānāṃ praharāīena bhūtidaḥ
madhyāhne tu manuṣyāṇāṃ mokṣahetostriyāmikaḥ
aparāhne pitṝṇāñca sandhyāyāñcāṅgabhautikā
rātrau pāpavināśārthaṃ divāsiddhiprasādhane
praharārddhaṃ tu hotavyamaīrātre tathāgudam
pratyūṣe putradambatsa gudāya sarvvakāmikam
kṣaṇādau sarvvakāryeṣu sarvvaprāptipradāyakam
kṣaṇādidevatā deyā prathamācāvarāhutiḥ
anyathā viphalaṃ vipra bhavate havanantadā
vārṣṇamṛṇmayatāṃ protyai gauryai homo nṛpuṅgava
daśadhā puṇpahaviṣya havanakhānabhojanaiḥ
devākaḥ śūlapadmāṅkaḥ śaṅkhacakraśubhāsanaiḥ
ghṛtakṣaurarasādīni gṛhṇīyāttāni buddhimān
devyāḥ snāpanayajñauyo vasorddhāraiḥ prabhāṣitaiḥ
dravyairhomaḥ prakarttavyo anyathā hyavidhānataḥ
prāptavelāsu te tṛptiṃ puṣṭaṃ yacchanti devatāḥ
velāmalaṅghayānāñca astidaivatage phalaṃ
etatte kathitaṃ vatsa sarvva lokasukhāvaham
hotā cenmantrahīnastu aśucirbhavene sadā
tasmāttu saṃskṛte vahnau tvahotavyamavedikkaiḥ
mantrākadakahotāro hyavāpajanti devatāḥ
avedikāsu hotārī naiva prauṇanti vai surān
homātsarvvaphalāvāptiḥ sarvvebāmapi jāyate
tasmāt mantravidhānena prātareva śubhapradaḥ
pūrve 'gnidevatā viṣṇurdakṣiṇena haraḥ smṛtaḥ
paścimena sthito brahmā etā vai agnidevatāḥ
rudramtejase jānīyāt jalārthīvāpi carcikā
kriyāyuṣe tu viprāṇāṃ lakṣmostatrādhidevatā
2.1.4
evaṃ pratiṣṭhite home agnayaya trayastathā
trayodevā strayaḥ kālāstriragni striguṇasthitāḥ
gārhapatyo dakṣiṇāgni rāhavanīyaśca te trayaḥ
ekasyaiva samutpanno bahubhedā dvijottama
śrākhāvatasraḥ śrīparṇaśucivaiṅkaṅkato tathā
khādirāśanavilvāyaiḥsrucohastādvidīrghataḥ
aṅgulapariṇāhādāpuṇḍraṃ kumbhakabhūṣitam
puṣkaraṃ puṣkaro hotṛ madhyarekhāsthito kila
sruvagārthakriyā kāryā daṇḍaścatta suśobhanan
ṣaḍaṅgula parīṇāhaṃ bhūmiyantravinirmitam
dvayaṅgulaṃ mūladeśe tu kumbhapuṣkara mūlagam
guṭhikāntadvijānīyāt vibhāgena tu puṣkaram
bedī saptāṅgalā kāryā pañcavarṇaṃ prakalpayet
trinikhātaṃ samaṃ kāryaṃ agraṃ kuryyāt ṣaḍaṅgulam
gokarṇākṛtiśobhāḍhyaṃ kaniṣṭhāṅgulirabhragam
ghṛtaniḥkramaṇaṃ kāryaṃ yavatrayasureṣitaṃ
evaṃ suvaṃ sucaṃ kṛtvā tābhyāṃ homaḥ sukhāvahaḥ
śamīgarbho'raṇī kāryyā dveyāhastapramāṇataḥ
vitastipāṇināṣṭāṅgā madhyaṃ vai ṣoḍaśāṅgulam
vṛttaṅgadvayopetaṃ daśāṅgulasuhrasidam
āāpoḍaṃ susamaṃ kāryya madhyamayasavedhanam
ghaṭikāmurayāgārthaṃ vālarajvā pramā śamā
sṛṣṭāṃ vahnimantreṇa pūjayitvā tu pātayet
abhāve sūryyakāntairvā tadabhāve karīṣajā
sāmānyāyatanrāgāre bhānayettāmrabhājane
śarāve mṛṇmaye pātre kuṇḍe pūjānvite nyaset
agnicakraṃ vidhāne tu sarvvakarmmāṇi kārayet
hemarājatatāmrāṇi kāṣṭha, śaila, mṛdopi vā
ratnādīni ca pātrāṇi śubhavedāṅgitāni ca
argha, naivedyapūjārthaṃ balidānañca kalpayet
padmādeva vidhānena homaṃ kuryyādyathāvidhi
marīciḥ
prāgagrāḥ samidho grāhyāḥ pravardhvācoddhapāṭitāḥ
kāmyeṣu vaśyakayyādau viparītā jighāṃsataḥ
2.1.5
vimaurvā vihastā hrasvā vakrā bahuśiraḥkṛśāḥ
dīrghāḥ kṛśā ghuṇairjuṣṭāḥ karmmasiddhivināśakāḥ
samiditthamuktā matsyapurāṇe
śamī,palāśa,nyagrodha,plakṣa,vaiṅkaṅkatodbhavaḥ
aśvattho,dumbarau,bilvaḥ candanaḥsaralastathā
śālaśca devadāruśca khadiraśceti yājñikāḥ
cchandogapariśiṣṭe kātyāyanaḥ
nāṅguṣṭhādadhikā kāryyā samitthūlatayā kvacit
naviśuṣkātvacā caiva na sakīṭā na pāṭitā
prādeśānnādhikā nyūnā na tathā syāt dviśākhikā
na sapatrau samit kāryyā homakarmmasu jānatā
cchandogapariśiṣṭe kātyāyanaḥ
pācyāhutirdvādaśaparvvapūrikā
svaṅgāriṇi svarciṣi tacca pāvake
yorciṣi juhotyagno vyaṅgāriṇi ca mānavaḥ
mandāgnirānayaścaiva daridraścaiva jāyate
tasmāt samiddhe hotavyaṃ na samiddhe kathañcana
ārogyamicchatāyuśca śriyamātyantikīṃ tathā
suhutāṃca hute caiva pācyamūrpasuvādibhiḥ
viṣṇudharmmottare
vināyakastu karttavyo gajavaktraścaturbhujaḥ
khalakaccācamālā ca tasya dakṣiṇahastayoḥ
pātrañcodakapūrṇañca paraśañcaiva vāmataḥ
dantaścāsya na karttavyo vāme ripunisūdana
pādapīṭhakṛtaḥ pāda eka cāsanago bhavet
pūrṇe codakapātre ca karāgrantasya kārayet
lambodara stathākāyya stañca karṇaya yādava
vyāghracarmmāmbaradharaḥ sarpayajñopavītavān
devī sarasvatī kāryyā sarvābharaṇabhūṣitā
caturbhujā sā karttavyā tathaiva ca samutthitā
pustakañcācamālā ca tasyā dakṣiṇahastayoḥ
vāmayo śca tathā kāryyā vaiṇavī ca kamaṇḍaluḥ
samapāda pratiṣṭhā ca kāryyā saumyamukhī tathā
hareḥ samīpe karttavyā lakṣmīstu dvibhujā nṛpa
divyarūpāmbaradharā sarbbābharaṇabhūṣitā
gaurī muktāmbarā devī rūpeṇāpratimā bhuvi
2.1.6
pṛthak caturbhujā kāryyā devī siṃhāsanā śubhā
siṃhāsanasthā karttavyaṃ kamalañcārukarṇikam
aṣṭapatnaṃ mahābhāga karṇikāyāntu sā sthitā
vināyakavadāsīnā devī kāryyā mahābhujā
hastavālandare kāryyaṃ tasyāśca kamalaṃ śubham
dakṣiṇe yādavaśreṣṭha keyūraṃ prāntasaṃsthitam
vāme'mṛtaghaṭaḥ kāryyastathā rājan manoharaḥ
tasyāśca do karau kāryyo vilvaśaṅkhadharau dvija
āvarjitaghaṭaṃ kāryyaṃ tat pṛṣṭhekuñjaradvayaṃ
devyāśca mastake padma tathā kāryyaṃ manoharam
lakṣmīḥ
padmasaṅgrahe
padmasthā padmahastā ca gajotkṣiptaghaṭaplutā
śrīḥ padmamālinī caivakālikoktatireva ca
śrīḥ
viśvakarmmaśāstre
cetre kolā purādanye mahālakṣmīryyadīṣyate
lakṣmīvat sā tadā kāryyā rūpābharaṇabhūṣitā
dakṣiṇorddhvaḥ kare pāśamūrddhe kaumodakī tataḥ
vāmorddhaṃ kheṭakaṃ dhatte śrīphalantadadhaḥ kare
vibhratī mastake liṅga' pūjanīyā vibhūtaye
mahālakṣmīḥ
viṣṇudharmottare
aṣṭādaśa bhujā kāryā bhadrakālī manoharā
ālīḍhahāsanasthā ca catuḥsiṃhe rathe sthitā
akṣamālā triśūlañca khaḍgaścandraśca yādava
bāṇacāpe ca karttavye śaṅkhapadmo tathaiva ca
sruk sruvo ca tathā kāryau tayodakamaṇḍalū
daṇḍaśaktī ca karttavye kṛṣṇājina-hutāśanau
hastānāṃ bhadrakālyāstu bhavet kāntikaraḥ karaḥ
ekaścaiva mahābhāga ratnapātradharo bhavet
bhadrakālī
viśvakarmaśāstrāt
nigadyate hyatho caṇḍī hemābhā sā surūpiṇī
trinetrā yauvanasthā ca kruddhā corddhasthitā matā
kṛśamadhyā viśālākṣī cārūpīnapayodharā
ekavaktrā tu sugrīvā bāhuviṃśatisaṃyutā
śūlāsi śaṅkhacakrāṇi bāṇa śaktipavīmapi
abhayantaṇḍamaruścaiva kṛtikāṃ dakṣiṇe kare
2.1.7
ūrdhvādi kramayogena vibhratī sā sadā śubhā
nāgapāśantathā kheṭaṃ kuṭhārāṅkuśakārmukam
ghaṇṭā,dhvaja,gadā,darśa,mudgaraṃ vāma eva ca
tadadhomahiṣacchinnamūrddhā patitamastakaḥ
śastrodyatakarastasyaḥ tadgrīvāsambhavaḥ pumān
śūlabhinro vamadraktorakta bhrūmūrddhajekṣaṇaḥ
siṃhena khādyamānaśca pāśabaddho gale bhṛśam
yāmyāṅghrikākrāntasiṃhaśca savyāṅgrayāloḍhagāsura
caṇḍī codyataśastrecchāśeṣaripunāśinī
pavi,rvvajraṃ
asure, mahiṣe
caṇḍikā
śaktiṃ vāṇaṃ tathā śūlaṃ khaḍgañcakrañca dakṣiṇe
candravimbamadho vāme kheṭamūrce kapālakam
śūlaṃ cakrañca vibhrāṇā siṃhāruḍhā ca digbhujā
eṣā devī samuddiṣṭā durgā durgāpahāriṇī
digbhujā,daśabhujā
durgā | nandā bhagavatī devī bhāradvājābhinandajā
vara-pāśā-ṅkuśā-jñāni vibhratī ca caturbhujā
gauravarṇā gajasthā vā khaḍga-kheṭa-varābhayā |.
nandā | bhadrā kumudavarṇābhā pāśāṃśābhītipāyinī
bhrambā | caturbāhuḥ prakarttavyā siṃhasthā sarvvamaṅgalā
aca sūtraṃ kajaṃ dace śūlaṅkaṇḍīdharottare
sarvvamaṅgalā
ekaveṇī japā karṇapūrā nagnā kharasthitā
vaṅgotthā karṇikākarṇā tailābhyaktaśarīriṇī
vāmapāde lasallohakulakaṇṭakabhūṣaṇā
varddhayantūrdhajāluṣṭā kākarātrirbhayaṅkarī
kāla rātriḥ
śaṅkamūrdhakarādarśaṃ bibhratī vāmapārśvataḥ
yāmye phalānnanohastā lalitāṅgī subhūṣaṇā
lalitā
tuṅganāsā ca lamboṣṭhī lambamānastanodarī
ālohitā smṛtā hyeṣā jyeṣṭhā lakṣmoriti śriye
utpalābhayahasteyaṃ dvibhujā vīravanditā†
jyeṣṭhā | raktajyeṣṭhā ca nīlāca bhūtalabdhitapādikā
bhūtalaṃ spṛśate dobhyāṃ dvibhujā vīravanditā
nīlajyeṣṭhā
gaurī kumārikā rūpā dhyāyamānā maheśvaraiḥ
2.1.8
varadābhayahastā sā dvibhujā śreyase sadā
akṣasūtrā bhaye padmaṃ tasyādhaśca kamaṇḍaluḥ
gauryā mūrttiścaturbāhuḥ karttavyā kamalāsanā
gaurī| śyāmavarṇā viśālācī ghorārūpanibhānanā
dvibhujā vibhratī liṅgaṃ carma śastantu dakṣiṇe
siṃhāsanopaviṣṭeyaṃ śuklābharaṇamūrddhajā
bhūta preta, piśācādyaiḥ sevitā tu viśeṣataḥ
indraracaiśca gandharvaiḥ siddhavidyādharādibhiḥ
śakratulyāpyatho devī bhūtamāteti viśrutā
bhūtamātā
surabhirgomukhā devī† surūpā‡ sarvvabhūṣaṇā
ghāsamuṣṭiṃ tathā kuṇḍīṃ bibhrāṇā bhūtipuṣṭidā
surabhiḥ
nidrā tu śayanārūḍhā susaumyā mukulekṣaṇā
pānapātradharā ceyaṃ dvibhujā parikīrttitā
yoganidrā
athātaḥ sampravakṣyāmi mātṛrūpāṇi te jaya
tatra brāhmī caturvvaktrā ṣaḍbhujā haṃsasaṃsthitā
piṅgalā bhūṣaṇopetā mṛgacarmāttarī holdyakā
varaṃ stracaṃ suvaṃ dhatte dakṣabāhutraye kramāt
vāme tu pustakaṃ kuṇḍīṃ vibhratī cābhayapradā
māheśvarī vṛṣārūḍhā pañcavaktā trilocanā
śūlendubhṛjjaṭājūṭā śuklā sarvvasukhapradā
ṣaṭ bhujā varadā dakṣe sūtraṃ ḍamarukaṃ tathā
śūla-ghaṇṭā-bhayaṃ vāme saiva dhatte mahā bhujā
kaumārī raktavarṇā syāt ṣaḍvaktrā sārkalocanā
raktavastrottaryūrākhyā varadā śaktidhāriṇī
patākāṃ vibhratī daṇḍañcāpamvāṇaṃ ca dakṣiṇe
vāmi cāpamatho ghaṇṭāṃ kamalaṃ kukkuṭaṃ tvadhaḥ
paraśuṃ vibhratī tīkṣṇaṃ tadadhastvabhayānvitā
vaiṣṇavī tārkṣyagā śyāmā ṣaḍbhujā vanamālinī
varadā gadinī dakṣe vibhratī cāmbujastrajam
śaṅkhacakrābhayā vāme sāceyaṃ vilasadbhujā
kṛṣṇavarṇā tu vārāhī śūkarāsyā mahodarī
varadā dakṣiṇe khaḍgaṃ vibhratī dakṣiṇe sadā
2.1.9
kheṭapāśābhayā vāme saiva cāpi lasadbhujā
aindrī sahasradṛk saumyā hemābhā gajasaṃsthitā
varadā sūtriṇī vajraṃ vibhratyūrddhantu dakṣiṇe
vāme tu kalaśaṃ pātraṃ tvabhayaṃ tadadhaḥ kare
cāmuṇḍā pretagā raktā vivṛtāsyāhibhūṣaṇā
daṃṣṭrāyā kṣīṇadehā ca gatīcī bhīmarūpiṇī
digbāhuḥ kṣāmakuciśca muśalaṃ kavacaṃ śaram
aṅkuśaṃ vibhratī khaḍgaṃ dakṣiṇe'tha vāmataḥ
kheṭaṃ pāśamanuddaṇḍaṃ kuṭhāraṃ ceti vibhratī
caṇḍaukā śvetavarṇā syāt śavārūḍhā ca ṣaḍbhujā
jaṭilā varttulākṣā varadā śūladhāriṇī
karṇikāṃ vibhratī datte pānapātrābhayāndhataḥ
ityevaṃ mātaraḥ proktā rūpabhedavyavasthayā
iti brāhmayādimātṛrūpaṃ
gauryādi mātarastu bhaviṣyat purāṇe nirūpitāḥ
gaurī padmā-śacī-medhā sāvitrī vijayā jayā
devamātā svadhā svāhā tathānyā lokamāṭakāḥ
dhṛtiḥ puṣṭistathā tuṣṭirātmadevatayā saha
pūjyā khile'thavāryyāyāṃ varadā bhayapāṇayaḥ
nāndīmukhamātaraḥ
navapadmānvite snāne pūjyā durgāsvamūrttitaḥ
ādo madhye tathendrādau † navatatvākṣaraiḥ kramāt
aṣṭādaśa bhujaikā tu pīnavacoruhorukā
sarvvālaṅkārasaṃyuktā sarvvasiddhipradāyinī
mūrddhajaṃ ‡ kheṭakaṃ ghaṇṭāṃ cādarśa tarjanīdhanuḥ
dhvajaṃ ḍamarukaṃ pāśaṃ vibhratī vāmapāṇibhiḥ
śakti,mudgara-śūlāni vajraṃ śaṅkhamathāṅkuśam
śalākāṃ mārgaṇaṃ cakraṃ dadhānā dakṣiṇaiḥ karaiḥ
jayamicchadbhirityetāḥ pūjanīyā mahātmabhiḥ
śeṣāḥ ṣoḍaśahastāya śalākā mārgaṇaṃ vinā
rudracaṇḍā pracaṇḍā ca caṇḍogrā caṇḍanāyikā
caṇḍā caṇḍavatīcaiva caṇḍarūpāticaṇḍikā
navamī coyadaṇḍā ca madhyasthā vahnisannibhā
rocanā vāruṇā kṛṣṇā nīlā śuklā ca dhūmrikā
2.1.10
pītā ca pāṇḍurā jñeyā ānīṭhasthā haristhita
mahiṣasthā samagralokā daityamūrddhajamuṣṭikā
padmārūḍho rathasthāpyā ityuktaṃ skandayāmale
iti navadurgāyāḥ
hrasvasthā† jaṭilā dhāttā‡ vahnijvālāsamaprabhā
kapālābhayahastoyā vāmā vāmaphalapradā
ddivāhurekvaktrai ṣā vidhātavyā vipaścitā
pāṭalābhā bhavedaṣṭākapālavaradhāriṇī
ugrā mahābalā bhūtyai śatrughnī śeṣapūrbbajā
raktavastrā tathā raudrī kapālacamarīkarā
śeṣapūrbbā tu vijñeyā kṛṣṇavaktrā subhīṣaṇā
ghanaśyāmā tataḥ kālī tāmraraktanibhānanā
kapāla karṇikā hastā vijñeyā bhayanāśinī
kālī| nīlaśubhrā mahādevī vikaṇīṃ kalapūbbikā
kapālaśūlahasteyaṃ bhayaghnnaśca subhapradā
kalavikarṇī
vabhruvarṇā viśālācī kapālajapamālikā
vibhrāṇā śāntidā bhūtyai balapūrṇā vikarṇikā
valavikarṇikā
tāmrābhā śvetavarṇā syāt balapramathanī śubhā
kapālapāśinī jñeyaṃ sarvvaśatrucayaṅkarī
bala pramathanī
jayā kusumavarṇābhā daṃṣṭriṇī ca mahodarī
kapālavajriṇī bhūtadamanī sarvvapūrvvikā
sarvvabhūtadamanī
nīlatāmrāruṇābhāsā pṛthuvaktrā manonmanī
kapālakhaḍginī bhūtyai śatrūṇāṃ bhayavarddhanī
manonmanī
viśvakarmmaśāstrāt
akṣasūtrañca kuṇḍīṃ ca hṛdayāgre puṭāñjaliṃ
pañcāgnikuṇḍamadhyasthā kṛṣṇāṃntāmanudhārayet
kṛṣṇā| akṣasūtrañca kamalaṃ darpaṇañca kamaṇḍaluṃ
umā vibhartti haste tu pūjitā tridaśairapi
umā| akṣasūtraṃ śivaṃ devagaṇādhyakṣaṃ kamaṇḍaluṃ
agnikuṇḍadvayaṃ pārśve pārvvatī parvvatodbhavā
pārvvatī
mārkaṇḍeya purāṇe
sā bhinnāñjanasaṅkāśā daṃṣṭrāṅkitavarānanā
viśālalocanā nārī babhūva tanumadhyamā
khaḍga,pātra-śiraḥ kheṭairalaṅkṛtya caturbhujā
2.1.11
kabandhahāraśirasā vibhrāṇāṃ hi śiraḥsrajam
mahākālī
saiva śivarātriḥ
viṣṇudharmottarāt
lambodarī tu karttavyā raktāmbarapayodharā
śūlahastā mahābhāgā bhujapraharaṇā tathā
kārpāsakaluṣā devī vāruṇī cātisundarī
hṛṣṭavaktrā ca karttavyā bahubāhustathaiva ca
cāmuṇḍā kathitā caiva sarvvasatvavaśaṅkarī
vāruṇīcāmuṇḍā
tathaivārttamukhī śuṣkā śuṣkakāyā viśeṣataḥ
bahubāhuyutā devī bhujagaiḥ pariveṣṭitā
kapālamālinī bhīmā tathā khaṭvāṅgadhāriṇī
śivadūto tu karttavyā śṭagālavadanā śubhā
ālīḍhāsanasaṃsthānā tathā rājaṃścaturbhujā
srakpātradharā devo khaḍga, śūla, dharā tathā
caturthaṃstu karastasyā mnāthākāryyas samāmipaḥ
śivadūtī matsyapurāṇe
kātyāyanyāḥ pravakṣyāmi rūpaṃ daśabhujaṃ tathā
trayāṇāmapi devānāmanukārānukāriṇīṃ
jaṭājūṭasamāyuktā marhendukatalakṣaṇāṃ
locanatrayasaṃyuktāṃ pūrṇendusadṛśānanāṃ
atasīpuṣpasaṅgāśāṃ supratiṣṭhāṃ sulocanāṃ
navayauvanasampannāṃ sarvābharaṇabhūṣitām
sucārudarśanāṃ,† taddatyonnonnatapayodharām
tribhāgasthānasaṃsthānāṃ mahiṣāsuramarddinīṃ
triśūlaṃ dakṣiṇe dadhyāt khaḍgañcakraṃ tathaiva ca
toyyāmbāṇaṃ tathā śaktirvāmato vinivodhata
kheṭakaṃ pūrṇapātrañca pāśamaṅkuśameva ca
ghaṇḍāñca paraśuccāpi cāmaraṃ sanniveśayet
adhastānmahiṣaṃ vindyācchiraskaṃ pradarśayet
śiraśche dodbhavaṃ taddaddānavaṃ khaḍgapāṇinam
hṛdiśūlena nirbhinnaṃ tiryyaghatti vibhūṣaṇam ‡
raktaraktīkṛtāṅgañca raktavistāritekṣaṇam
veṣṭitaṃ nāgapāśena bhrukuṭaubhīṣaṇānanam
vamadrudhiravaktañca devyāḥ siṃhaṃ pradarśayet
siṃhārūḍhāmbikā vācyā bhūṣitā darpaṇodvahā
2.1.12
vāmabhuje darpaṇodahā dakṣiṇe varayuktā | yaduktam
nighnā yuddhe kare proktovaraḥ sādhāraṇaḥ sadā
khaḍga, kheṭadharā dvābhyāṃ karttavyā ca caturbhujā
daśabāhustrinetrā ca śaṅkha-śaktya-si-ḍāmarum
vibhratī dakṣiṇe haste vāme ghaṇṭāñca kheṭakam
khaṭṭāṅgañca triśūlañca devī yogeśvarī matā
evaṃrūpā bhavedanyā pāśāṅkuśayatāruṇā
bhairavyākhyā yadīṣṭā tu bhujaidvādaśabhiryutā
kamaṇḍalvakṣasūtre ca bibhratī vajramaṅkuśam
gajāsanasthitā rambhā surūpā sarvvakāmadā
rambhāyāḥ
devīpurāṇe
śivā vṛṣāsanā kāryyā trinetrā varapāṇikā
ḍamarūragadhārīca triśūlā'bhayadāyikā
śivāyāḥ
sumadhmāṅgārayet kīrttiṃ nīlotpalavyavasthitām
sarvvābharaṇabhūṣāṅgīṃ kalaśotpaladhāriṇī
madirodanagamyā yā mahārghamaṇibhūṣaṇā || tuṣṭiḥ
siddhirdevī prakarttavyā siddhārthakavarapradā
sitacandanagamyā yā sitapaṅkajabhūṣitā
sitāsanasthitā devī pratihāropaśobhitā | siddhiḥ
sundarīṅkārayedṛddhiṃ paryyaṅkāsanasaṃsthitāṃ
darpaṇālokasumanāṃ tilakālakabhūṣitām
mālā,cāmaraśobhāḍhyāṃ veṇuvīṇāsadāpriyāṃ || ṛddhiḥ
kṣamā tu sumukhī kāryyā yogapaṭṭottarīyakā
padmāsanakṛtādhārā varadodyatapāṇikā
śūlamekhalasaṃyuktā praśāntā yogasaṃsthitā || kṣamā
susiddhā vaiṣṇavī kāryyā khaṅgacakragadāmbujā
vanamālākṛtāpauḍā pītavastrā suśobhitā
vaiṣṇavī
aindrī suravarādhyakṣā gajarājoparikhitā
vajrāṅkuśadharā devī hārakeyūrabhūṣitā || aindrī
vainasvatī prakarttavyā durdharā mahiṣopari
śūkrāsyā kapālai'sṛkpivantī daṇḍadhāriṇī || yāmyā
tejodhikrā prakarttavyā dīptiścandrāsanasthitā | dīptiḥ
kamanīyā ratiḥ kāryā vasantovvalabhūṣaṇā
2.1.13
nṛtyamānā śubhā devī samastyābharaṇairyutā
vīṇāvādanaśīlā ca madakarpūracarcitā
daṇḍākṣa sūtradharā ca vratasthāyogasaṃsthitā | ratiḥ
khetā pūrṇendusadṛśyā śvetapaṅkajasaṃsthitā || khetā
bhadrā subhadrā kartavyā bhadrāsanavyavasthitā
nīlotpalaphalahastā śūlasūtrākṣadhāriṇī || bhadrā
siṃhāsanasthitā devī jaṭāmukuṭamaṇḍitā
śūlākṣasūtradharā ca varadā bhayacāpadhṛk
darpaṇaṃ śarakheṭañca khaḍgacandradharā śivā
surūpā lakṣaṇopetā sustanī cārubhāṣiṇī
sarvābharaṇabhūṣāṅgī sarvvaśobhāsamanvitā
maṅgalā
jayāñca vijayāṅkuryyāt śūlapadmākṣadhāriṇīṃ
varodyatāñca siṃhasthāṃ sarvvakarmaprasādhinoṃ
vijayā
kālī karālarūpā ca caṇḍapāśīdyatā bhavet
kālī| ghaṇṭākarṇī prakarttavyā ghaṇṭātriśūladhāriṇī
ghaṇṭākarṇī
jayantī sundarī kāryā kuntaśūlāsidhāriṇī
kheṭakavyagrahastā ca pūjanīyā subhānvitaiḥ
jayantī
ditirdaityanutā devī yadā pūjyā mahāmune
daṇḍāsanasthitā bhadrā sarvvābharaṇabhūṣitā
phalanīlotpalakarā cotsaṅgaśiśubhūṣitā| ditiḥ
akrodhā hyabhratī devī sitavastrā vratasthitā
patrapuṣpodakakarā candanena sucarcitā
arundhatī
aparājitā ca karttavyā siṃhārūḍhā mahābalā
pinākeṣu karācaiva khaḍgakheṭakadhāriṇī
trinetrendujaṭābhārā kṛtavāsukikaṅkaṇā
aparājitā
kaumārī caiva karttavyā mayūrāsanaśaktibhṛt
tridaṇḍī kālarūpā ca raktamālyā sakukuṭā
kaumārī
mayadīpikāyāṃ
catuḥṣaṣṭiyoginīrūpāṇi
vajrañcābhayabhṛdyāmye kārayet kheṭakabhṛtattaḥ
hemabhūṣaṇabhūṣā syādakṣobhyā karisaṃsthitā
akṣobhyā
Linked texts (5)
- Pratiṣṭhālakṣaṇasārasamuccaya — Sanskrit
- Agnipurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Puraścaryārṇava — Sanskrit
- Tattvanidhi — Kṛṣṇadevarāya, Sanskrit
- Karmavipāka (Ravi) — Ravi, Sanskrit