Anvitarthaprakashika 263
Anvitārthaprakāśikā 263
- Language
- Sanskrit
Contents
- 263.51 — 1 part
263.1
śrīśuka uvāca || evaṃ carcitasaṃkalpo bhagavānmadhusūdanaḥ || āsasādātha cāṇūraṃ muṣṭikaṃ rohiṇīsutaḥ
263.2
hastāyāṃ hastayorbaddhvā
padbhyāmeva ca pādayoḥ || vicakarṣaturanyonyaṃ prasahya vijigīṣayā
263.3
aratnī dve aratnibhyāṃ jānubhyāṃ caiva jānunī || śiraḥ śīṣṇorasorastāvanyonyamabhijaghnatuḥ
263.4
paribhrāmaṇavikṣepaparirambhāpapātanaiḥ || utsarpaṇāpasarpaṇaiścānyonyaṃ pratyarundhatām
263.5
utthāpanairunnayaneścālanaiḥ sthāpanairapi || parasparaṃ jigīṣantāvapacakraturātmanaḥ
263.6
tadbalābalavadyuddhaṃ sametāḥ sarvayoṣitaḥ || ūcuḥ parasparaṃ rājansānukampā varūthaśaḥ
263.7
mahānayaṃ batādharma eṣāṃ rājasabhāsadām || ye balābalavadyuddhaṃ rājño'nvicchanti paśyataḥ
263.8
kva vajrasārasarvāṅgau mahlau śailendrasannibhau || kva
cātisukumārāṅgau kiśorau nāptayauvanau
263.9
dharmavyatikramo hyasya samājasya dhruvaṃ bhavet || yatrādharmaḥ samuttiṣṭhena stheyaṃ tatra karhicit
263.10
na sabhāṃ praviśetprājñaḥ sabhyadoṣānanusmaran || abruvanvitruvannajño naraḥ kilbiṣamaśnute
263.11
valgataḥ śatru mabhitaḥ kṛṣṇasya vadanāmbujam
vīkṣyatāṃ śramavāryukṣaṃ padmakośamivāmbubhiḥ
263.12
kiṃ na paśyata rāmasya mukhamātāmralocanam || muṣṭikaṃ prati sāmarṣaṃ hāsasaṃrambhaśobhitam
263.13
puṇyā bata vrajabhuvo yadayaṃ nṛliṅgagūḍhaḥ purāṇapuruṣo vanacitramālyaḥ || gāḥ pālayansahabalaḥ kvaṇayaṃśca veṇuṃ vikrīḍayā'ñcati giritraramārcitāṅghriḥ
263.14
gopyastapaḥ kimacaranyadamuṣya rūpaṃ lāvaṇyasāramasamodhrvamananyasiddham || dṛgbhiḥ pibantyanusavābhinavaṃ durāpamekāntadhāma yaśasaḥ śriya aiśvarasya
263.15
yā dohane'vahanane mathanopalepapreṅkhenārbharuditokṣaṇamārjanādau || gāyanti cainamanuraktadhiyo'śrukaṇṭhyo dhanyā vrajastriya urukramacittayānāḥ
263.16
prātarvrajādvrajata āviśataśca sāyaṃ gobhiḥ samaṃ kvaṇayato'sya niśamya veṇum || nirgamya tūrṇamabalāḥ pathi bhūripuṇyāḥ
paśyanti sasmitamukhaṃ sadayāvalokam
263.17
evaṃ prabhāṣamāṇāsu strīṣu yogeśvaro hariḥ || śatruṃ hantuṃ manaścakre bhagavānbharatarṣabha
263.18
sabhayāḥ
strīgiraḥ śrutvā putrasnehaśucāturau || pitarāvanvavatapyetāṃ putrayorabudhau balam
263.19
taistairniyuddhavidhibhirvividhairacyutetarau || yuyudhāte yathānyāyaṃ
tathaiva balamuṣṭikau
263.20
bhagavadgātraniṣpātairvajraniṣpeṣaniṣṭhuraiḥ || cāṇūro bhajyamānāṅgo muhurglānimavāpa ha
263.21
sa śyenavega utpatya muṣṭīkṛtya karāvubhau || bhagavantaṃ vāsudevaṃ kruddho vakṣasyavādhata
263.22
nācalattatprahāreṇa mālāhata iva dvipaḥ || bāhornigṛhya cāṇūraṃ bahuśo bhrāmayanhariḥ
bhūpṛṣṭhe pothayāmāsa tarasā kṣīṇajovitam
263.23
visrastākalpakeśasragindradhvaja ivāpatat
263.24
tathaiva muṣṭikaḥ pūrvaṃ svamuṣṭyā'bhihatena vai || balabhadreṇa balinā talenābhihato bhṛśam
263.25
pravepitaḥ sa rudhiramudvamanmukhato'rditaḥ || vyasuḥ papātorvyapasthe vātāhata ivāṃghripaḥ
263.26
tataḥ
kūṭamanuprāpto rāmaḥ praharatāṃ varaḥ || avadhīllīlayā rājan sāvajñaṃ vāmamuṣṭinā
263.27
tathaiva hi śalaḥ kṛṣṇapadāpahataśīrṣakaḥ || dvidhā vidīrṇastośalaka ubhāvapi nipetatuḥ
263.28
cāṇūre muṣṭike kūṭe śale tośalake hate || śeṣāḥ pradudruvurmallāḥ sarve prāṇaparīpsavaḥ
263.29
gopānvayasyānākṛṣya taiḥ saṃsṛjya vijahatuḥ || vādyamāneṣu tūryeṣu valgantau rutanūpurau
263.30
janāḥ prajahṛṣuḥ sarve karmaṇā rāmakṛṣṇayoḥ || ṛte kaṃsaṃ vipramukhyāḥ
sādhavaḥ sādhu sādhviti
263.31
hateṣu mallavaryeṣu vidruteṣu ca bhojarāṭ || nyavārayatsvasūryāṇi vākyaṃ cedamuvāca ha
263.40
niḥsārayata durvṛttau vasudevākaṅkanyagrodhakādayaḥ || abhyadhāvannabhikruddhā bhrāturnirveśakāriṇaḥ
263.41
tathā'tirabhasāṃstāṃstu saṃyattāngehiṇīsutaḥ || ahanparighamudyamya paśūniva
mṛgādhipaḥ
263.42
nedurdundubhayo vyomni brahmeśādyā vibhūtayaḥ || puṣpaiḥ kirantastaṃ prītāḥ śaśaṃsurnanṛtuḥ striyaḥ
263.43
teṣāṃ striyo mahārāja
suhṛnmaraṇaduḥkhitāḥ || tatrābhīyurvinighnantyaḥ śīrṣāṇyaśruvilocanāḥ
263.44
śayānānvīraśayyāyāṃ patīnāliṅgya śocatīḥ || vilepuḥ susvaraṃ
nāryo visṛjantyo muhuḥ śucaḥ
263.45
hā nātha priya dharmajña karuṇānātha vatsala || tvayā hatena nihatā vayaṃ te sagṛhaprajāḥ
263.46
tvayā virahitā patyā purīyaṃ puruṣarṣabha || na śobhate vayamiva nivṛttotsavamaṅgalā
263.47
anāgasāṃ tvaṃ bhūtānāṃ kṛtavāndrohamulavaṇam || tenemāṃ bho daśāṃ
nīto bhūtadhrukko labheta śam
263.48
sarveṣāmiha bhūtānāmeṣa hi prabhavāpyayaḥ || goptā ca tadavadhyāyī na kvacitsukhamedhate
263.49
śrīśuka
uvāca || rājayoṣita āśvāsya bhagavām̐llokabhāvanaḥ || yāmāhurlaukikīṃ saṃsthāṃ hatānāṃ samakārayat
263.50
mātaraṃ pitaraṃ caiva mocayitvā'tha bandhanāt || kṛṣṇarāmau vavandāte śirasā spṛśya pādayoḥ
263.51
devakī vasudevaśca vijñāya jagadīśvarau || kṛtasaṃvandanau putrau sasvajāte na śaṅkitau
263.51.p1
iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe daśamaskandhe pūrvārdhe kaṃsavadho nāma catuścatvāriṃśo'dhyāyaḥ
Linked texts (10)
- Bhāgavatapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Toḍararāja — Nīlakaṇṭha Dīkṣita, Sanskrit
- Ṭoḍarānanda — Ṭoḍaramalla 1564, Sanskrit
- Daśamaskandha — Sanskrit
- Bhāgavatamāhātmya — Kṛṣṇacandra, Sanskrit
- Bhāgavatapurāṇa daśamaskandha — Sanskrit
- Krīḍākauśalya — Harikṛṣṇa Veṅkaṭarāma Jyotirvid, Sanskrit
- Bhāgavatakathāsāptāhika — Śrīrāmamūrti Śāstrī Paurāṇika, Sanskrit
- Mathurāmahiman — Rūpa Gosvāmin, Sanskrit
- Mathuramahatmya-rupagosvamin (ed. Śrī Kṛṣṇadāsa Bābā) — Sanskrit