Anvitarthaprakashika 48
Anvitārthaprakāśikā 48
- Language
- Sanskrit
Contents
- 48.28 — 1 part
48.1
vidura uvāca || antarhite bhagavati brahmā lokapitāmahaḥ || prajāḥ sasarja katidhā daihikīrmānasīrvibhuḥ
48.2
ye ca me bhagavanpṛṣṭāstvayyārthā
bahuvittama || tānvadasvā'nupūrvyeṇa chindhi naḥ sarvasaṃśayān
48.3
sūta uvāca || evaṃ saṃcoditastena kṣatrā kauṣāravo muniḥ || prītaḥ pratyāha
tānpraśnān hṛdisthānatha bhārgavaḥ
48.4
maitreya uvāca || viriñco'pi tathā cakre divyaṃ varṣaśataṃ tapaḥ || ātmanyātmānamāveśya yadā''ha bhagavānajaḥ
48.5
tadvilokyājasaṃbhūto vāyunā yadadhiṣṭhitaḥ || padmamambhaśca tatkālakṛtavīryeṇa kampitam
48.6
tapasā hyedhamānena vidyayā cātmasaṃsthayā
vivṛddhavijñānabalo nyapādvāyuṃ sahāmbhasā
48.7
tadvilokya viyadvyāpi puṣkaraṃ yadadhiṣṭhitam || anena lokānprāglīnānkalpitā'smītyacintayat
48.8
padmakośaṃ tadā''viśya bhagavatkarmacoditaḥ || ekaṃ vyabhāṅkṣīdurudhā tridhā bhāvyaṃ dvisaptadhā
48.9
etāvāñjīvalokasya saṃsthābhedaḥ samāhṛtaḥ || dharmasya hyanimittasya vipākaḥ parameṣṭhyasau
48.10
vidura uvāca || yadā''ttha bahurūpasya hareradbhutakarmaṇaḥ || kālākhyaṃ lakṣaṇaṃ brahmanyathā varṇaya
naḥ prabho
48.11
maitreya uvāca || guṇavyatikarākāro nirviśeṣo'pratiṣṭhitaḥ || puruṣastadupādānamātmānaṃ līlayā'sṛjat
48.12
viśvaṃ vai brahmatanmātraṃ saṃsthitaṃ viṣṇumāyayā || īśvareṇa paricchinnaṃ kālenā'vyaktamūrtinā
48.13
yathedānīṃ tathā'gre ca paścādapyetadīdṛśam || sasargo navavidhastasya
prākṛto vaikṛtastu yaḥ || kāladravyaguṇairasya trividhaḥ pratisaṃkramaḥ
48.14
ādyastu mahataḥ sargo guṇavaiṣamyamātmanaḥ || dvitīyastvahamo yatra
dravyajñānakriyodayaḥ
48.15
bhūtasargastṛtīyastu tanmātro dravyaśaktimān || caturtha aindriyaḥ sargo yastu jñānakriyātmakaḥ
48.16
vaikāriko devasargaḥ pañcamo yanmayaṃ manaḥ || ṣaṣṭhastu tamasaḥ sargo yastvabuddhikṛtaḥ prabho
48.17
ṣaḍime prākṛtāḥ sargā vaikṛtānapi me śṛṇu || rajobhājo bhagavato līleyaṃ
harimedhasaḥ
48.18
saptamo mukhyasargastu ṣaḍvidhastasthuṣāṃ ca yaḥ || vanaspatyauṣadhilatātvaksārā vīrudho drumāḥ
48.19
utsrotasastamaḥprāyā
antaḥsparśā viśeṣiṇaḥ || tiraścāmaṣṭamaḥ sargaḥ so'ṣṭāviṃśatidhā mataḥ || avido bhūritamaso ghrāṇajñā hṛdyavedinaḥ
48.20
gaurajo mahiṣaḥ kṛṣṇaḥ
sūkaro gavayo ruruḥ || dviśaphāḥ paśavaśceme aviṃruṣṭraśca sattama
48.21
kharo'śvo'śvataro gauraḥ śarabhaścamarī tathā || ete caikaśaphāḥ kṣattaḥ śṛṇu
pañcanakhān paśūn
48.22
śvā sṛgālo vṛko vyāghro mārjāraḥ śaśaśalyakau || siṃhaḥ kapirgajaḥ kūrmo godhā ca makarādayaḥ
48.23
kaṅkagṛdhravaṭaśyenabhāsabhallukabarhiṇaḥ || haṃsasārasacakrāhvakākolūqādayaḥ khagāḥ
48.24
arvāksrotastu navamaḥ kṣattarekavidho nṛṇām || rajo'dhikāḥ karmaparāduḥkhe ca sukhamāninaḥ
48.25
vaikṛtāstraya evaite devasargaśca sattama || vaikārikastu yaḥ proktaḥ kaumārastūbhayātmakaḥ
48.26
devasargaścāṣṭavidho
vibudhāḥ pitaro surāḥ || gandharvāpsarasaḥ siddhā yakṣarakṣāṃsi cāraṇāḥ || bhūtapretapiśācāśca vidyādhrāḥ kinnarādayaḥ
48.27
daśaite vidurākhyātāḥ
sargāste viśvasṛkkṛtāḥ || ataḥ paraṃ pravakṣyāmi vaṃśānmanvantarāṇi ca
48.28
evaṃ rajaḥplutaḥ sraṣṭā kalpādiṣvātmabhūrhariḥ || sṛjatyamoghasaṃkalpa
ñcātmaivātmānamātmanā
48.28.p1
iti śrībhāgavate mahāpurāṇe tṛtīyaskandhe daśavidhasargavarṇanaṃ nāma daśamo'dhyāyaḥ
Linked texts (5)
- Bhāgavatapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Lalitāsahasranāmastotra — Śambhu, Sanskrit
- Tṛtīyaskandha — Sanskrit
- Bhāgavatamāhātmya — Kṛṣṇacandra, Sanskrit
- Prasthānaratnākara — Puruṣottama, Sanskrit