Pramāṇa · Search · About · API

Anvitarthaprakashika 82

Anvitārthaprakāśikā 82

Language
Sanskrit

Contents

82.1

maitreya uvāca || prajāpaterduhitaraṃ śiśusārasya vai dhruvaḥ || upayeme bhramiṃ nāma tatsutau kalpavatsarau

82.2

ilāyāmapi bhāryāyāṃ vāyoḥ putryāṃ
mahābalaḥ || putramutkalanāmānaṃ yoṣidratnamajījanat

82.3

uttamastvakṛtodvāho mṛgayāyāṃ balīyasā || hataḥ puṇyajanenādrau tanmātā'sya gatiṃ gatā

82.4

dhruvo bhrātṛvadhaṃ śrutvā kopāmarṣaśucārpitaḥ || jaitraṃ syandanamāsthāya gataḥ puṇyajanālayam

82.5

gatvodīcīṃ diśaṃ rājā rudrānucarasevitām
dadarśa himavaddroṇyāṃ purīṃ guhyaka saṃkulām

82.6

dadhmau śaṃkhaṃ bṛhadvāhuḥ khaṃ diśaścānunādayan || yenodvignadṛśaḥ kṣatta rupadevyo 'trasanbhṛśam

82.7

tato niṣkramya balina upadevamahābhaṭāḥ || asahantastanninādamabhipeturudāyudhāḥ

82.8

sa tānāpatato vīra ugradhanvā mahārathaḥ || ekaikaṃ yugapatsarvānahanyāṇaistribhistribhiḥ

82.9

te vai lalāṭalagnaistairiṣubhiḥ sarva eva hi || matvā nirastamātmānamāśaṃsankarma tasya tat

82.10

te'pi cāmumamṛṣyantaḥ
pādasparśamivoragāḥ || śarairavidhyanyugapadviguṇaṃ prabordercikīrṣavaḥ

82.11

tataḥ parighanistriṃśaiḥ prāsaśūlaparaśvadhaiḥ || śaktyṛṣṭibhirbhuśuṇḍībhiścitravājaiḥ
śarairapi

82.12

abhyavarṣanprakupitāḥ sarathaṃ sahasārathim || icchantastatpratīkartumayutāni trayodaśa

82.13

auttānapādiḥ sa tadā śastravarṣeṇa
bhūriṇā || na upādṛśyata cchanna āsāreṇa yathā giriḥ

82.14

hāhākārastadaivāsītsiddhānāṃ divi paśyatām || hato'yaṃ mānavaḥ sūryo magnaḥ
puṇyajanārṇave

82.15

nadatsu yātudhāneṣu jayakāśiṣvatho mṛdhe || udatiṣṭhadrathastasya nīhārādiva bhāskaraḥ

82.16

dhanurvisphūrjayandivyaṃ dviṣatāṃ
khedamūdvahan || astraughaṃ vyadhamadvāṇairghanānīkamivānalaḥ

82.17

tasya te cāpanirmuktā bhittvā varmrāṇi rakṣasām || kāyānāviviśustigmā girīnśanayo yathā

82.18

bhallaiḥ saṃchidyamānānāṃ śirobhiścārukuṇḍalaiḥ || ūrubhirhematālā bhairdorbhirvalayavalgubhiḥ

82.19

hārakeyūramukuṭairuṣṇīṣaiśca
mahādhanaiḥ || āstṛtāstā raṇabhuvo rejurvīramanoharāḥ

82.20

hatāvaśiṣṭā itare raṇājirādrakṣogaṇāḥ kṣatriyavaryasāyakaiḥ || prāyo vivṛkṇāvayavā
vidudruvurmṛgendravikrīḍitayūthapā iva

82.21

apaśyamānaḥ sa tadātatāyinaṃ mahāmṛdhe kaścana mānavottamaḥ || purīṃ didṛkṣannapi nāviśaddviṣāṃ na
māyināṃ veda cikīrṣitaṃ janaḥ

82.22

iti bruvaṃścitrarathaḥ svasārathiṃ yataḥ pareṣāṃ pratiyogaśaṅkitaḥ || śuśrāva śabdaṃ jaladheriveritaṃ nabhasvato
dikṣu rajo'nvadṛśyata

82.23

kṣaṇenācchāditaṃ vyoma ghanānīkena sarvataḥ || visphurattaḍitā dikṣu trāsayattastanayitnunā

82.24

vavṛṣu rudhiraughāsṛkpūyaviṇmūtramedasaḥ || nipeturgaganādasya kabandhānyagrato'nagha

82.25

tataḥ khe'dṛśyata girirnipetuḥ sarvato diśam || gadāparighanistriṃśamusalāḥ sāśmavarṣiṇaḥ

82.26

ahayo'śaniniḥśvāsā vamanto'gniṃ ruṣā'kṣibhiḥ || abhyadhāvangajā mattāḥ siṃhavyāghrāśca yūthaśaḥ

82.27

samudra
ūrmibhirbhīmaḥ plāvayansarvato bhuvam || āsāda mahāhlādaḥ kalpānta iva bhīṣaṇaḥ

82.28

evaṃvidhānyanekāni trāsanānyamanasvinām || sasṛjustigmagataya āsuryā māyayā'surāḥ

82.29

dhruve prayuktāmamuraistāṃ māyāmatidustarām || niśāmya tasya munayaḥ śamaśaṃsantsamāṃgatāḥ

82.30

munaya
ūcuḥ || auttānapāde bhagavāṃstava śārṅgadhanvā devaḥ kṣiṇotvavanatārtiharo vipakṣāt || yannāmadheyamabhidhāya niśamya cāddhā loko'ñjasā tarati dustaramaṅga mṛtyum

82.30.p1

iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe caturthaskandhe dhruvacaritaṃ nāma daśamo'dhyāyaḥ

Linked texts (3)