Pramāṇa · Search · About · API

Anvitarthaprakashika 84

Anvitārthaprakāśikā 84

Language
Sanskrit

Contents

84.1

maitreya uvāca || dhruvaṃ nivṛttaṃ pratibuddhya vaiśasādapetamanyuṃ bhagavān dhaneśvaraḥ || tatrāgataścāraṇayakṣakinnaraiḥ saṃstūyamāno'bhyavadatkṛtāñjalim

84.2

dhanada uvāca || bho bhoḥ kṣatriyadāyāda parituṣṭo'smi te'nagha || yattvaṃ pitāmahādeśādvairaṃ dustyajamatyajaḥ

84.3

na bhavānavadhīdyakṣānna yakṣā
bhrātaraṃ tava || kāla eva hi bhūtānāṃ prabhurapyayabhāvayoḥ

84.4

ahaṃ tvamityapārthā dhīrajñānātpuruṣasya hi || svāpnīvābhātyataddhyānādyayā bandhaviparyayau

84.5

tadgaccha dhruva bhadraṃ te bhagavantamadhokṣajam || sarvabhūtātmabhāvena sarvabhūtātmavigraham

84.6

ajasva bhajanīyāṃghrimabhavāya bhavacchidam
yuktaṃ virahitaṃ śaktyā guṇamayyā''tmamāyayā

84.7

vṛṇīhi kāmaṃ nṛpa yanmanogataṃ mattastvamauttānapade'viśaṅkitaḥ || yato varāho'mbujanābhapādayoranantaraṃ tvāṃ vayamaṅga śuśruma

84.8

maitreya uvāca || sa rājarājena varāya codito dhruvo mahābhāgavato mahāmatiḥ || harau sa vavre'skhalitāṃ smṛtiṃ yayā
taratyayatnena duratyayaṃ tamaḥ

84.9

tasya prītena manasā tāṃ dattveḍaviḍāsutaḥ || paśyato'ntardadhe so'pi svapuraṃ pratyapadyata

84.10

athāyajata
yajñeśaṃ kratubhirbhūridakṣiṇaiḥ || dravyakriyā devatānāṃ karma karmaphalapradam

84.11

sarvātmanyacyute'sarve tīvrāṃ bhaktimudvahan || dadarśātmani bhūteṣu
tamevāvasthitaṃ vibhum

84.12

tamevaṃ śīlasampannaṃ brahmaṇyaṃ dīnatsalam || goptāraṃ dharmasetūnāṃ menire pitaraṃ prajāḥ

84.13

ṣaṭtriṃśadvarṣasāhasraṃ śaśāsa
kṣitimaṇḍalam || bhogaiḥ puṇyakṣayaṃ kurvannabhogairaśubhakṣayam

84.14

evaṃ bahusavaṃ kālaṃ mahātmā'vikalendriyaḥ || trivargaupayikaṃ nītvā putrāyodānnṛpāsanam

84.15

manyamāna idaṃ viśvaṃ māyāracitamātmani || avidyāracitaṃ svapnagandharvanagaropamam

84.16

ātmastryapatyasuhṛdo balamṛddhakośamantaḥpuraṃ
parivihārabhuvaśca ramyāḥ || bhūmaṇḍalaṃ jaladhimekhalamākalayya kālopasṛṣṭamiti sa prayayau viśālām

84.17

tasyāṃ viśuddhakaraṇaḥśivavārvigāhya baddhvā''sanaṃ
jitamarunmanasā hṛtākṣaḥ || sthūle dadhāra bhagavatpratirūpa etaddhyāyaṃstadavyavihito vyasṛjatsamādhau

84.18

bhaktiṃ harau bhagavati pravahanajasramānandavāṣpakalayā muhurhyamānaḥ || viklidyamānahṛdayaḥ pulakācitāṅgo nātmānamasmaradasāviti muktaliṅgaḥ

84.19

sa dadarśa vimānāgryaṃ nabhaso'vataraddrudhruvaḥ || vibhrājayaddaśa diśo rākāpatimivoditam

84.20

tatrānu devapravarau caturbhujau śyāmau kiśorāvaruṇāmbujekṣaṇau || sthitāvavaṣṭabhya gadāṃ
suvāsasau kirīṭahārāṅgadacārukuṇḍalau

84.21

vijñāya tāvuttamagāyakiṅkarāvabhyutthitaḥ sādhvasavismṛtakramaḥ || nanāma nāmāni gṛṇanmadhudviṣaḥ pārṣadatpradhānāviti saṃhatāñjaliḥ

84.22

taṃ kṛṣṇapādāminiviṣṭacetasaṃ baddhāñjaliṃ praśrayanamrakandharam || sunandanandāvupasṛtya sasmitaṃ pratyūcatuḥ puṣkaranābhasaṃmatau

84.23

sunandanandāvūcatuḥ || bho bho rājansubhadraṃ te vācaṃ no'vahitaḥ śṛṇu || yaḥ pañcavarṣastapasā bhavāndevamatītṛpat

84.24

tasyākhilajagaddhātrāvāṃ devasya śārṅgiṇaḥ || pārṣadāviha saṃprāptau netuṃ tvāṃ bhagavatpadam

84.25

sudurjayaṃ viṣṇupadaṃ jitaṃ tvayā yatsūrayo'prāpya vicakṣate
param || ātiṣṭha taccandradivākarādayo graharkṣatārāḥ pariyanti dakṣiṇam

84.26

anāsthitaṃ te pitṛbhiranyairapyaṅga karhicit || ātiṣṭha jagatāṃ
vandyaṃ tadviṣṇoḥ paramaṃ padam

84.27

etadvimānapravaramuttamaślokamaulinā || upasthāpitamāyuṣmannadhiroḍhuṃ tvamarhasi

84.28

maitreya uvāca || niśamya
vaikuṇṭhaniyojyamukhyayormadhucyutaṃ vācamurukramapriyaḥ || kṛtābhiṣekaḥ kṛtanityamaṅgalo munīnpraṇamyāśiṣamabhyavādayat

84.29

parītyābhyarcya dhiṣṇyāgryaṃ
pārṣadāvabhivandya ca || iyeṣa tadadhiṣṭhātuṃ bibhradrūpaṃ hiraṇmayam

84.30

tadottānapadaḥ putro dadarśāntakamāgatam || mṛtyormūrdhni padaṃ dattvā ārurohādbhutaṃ gṛham

84.31

tadā dundubhayo nedurmṛdaṅgapaṇavādayaḥ || gandharvamukhyāḥ prajaguḥ petuḥ kusumavṛṣṭayaḥ

84.32

sa ca svarlokamārokṣyan
sunītiṃ jananīṃ dhruvaḥ || anvasmaradagaṃ hitvā dīnāṃ yāsye triviṣṭapam

84.33

iti vyavasitaṃ tasya vyavasāya surottamau || darśayāmāsaturdevīṃ puro
yānena gacchatom

84.34

tatra tatra praśaṃsadbhiḥ pathi vaimānikaiḥ suraiḥ || avakīryamāṇo dadṛśe kusumaiḥ kramaśo grahān

84.35

trilokīṃ devayānena so'tivrajya munīnapi || parastādyadadhruvagatirviṣṇoḥ padamathābhyagāt

84.36

yadbhrājamānaṃ svarucaiva sarvato lokāstrayo hyanuvibhrājanta ete
yannātrajañjantuṣu ye'nanugrahā vrajanti bhadrāṇi caranti ye'niśam

84.37

śāntāḥ samadṛśaḥ śuddhāḥ sarvabhūtānurañjanāḥ || yāntyañjasā'cyutapadamacyutapriyabāndhavāḥ

84.38

ityuttānapadaḥ putro dhruvaḥ kṛṣṇaparāyaṇaḥ || abhūttrayāṇāṃ lokānāṃ cūḍāmaṇirivāmalaḥ

84.39

gambhīravego'nimiṣaṃ
jyotiṣāṃ cakramāhitam || yasminbhramati kauravya meḍhyāmiva gavāṃ gaṇaḥ

84.40

mahimānaṃ vilokyāsya nārado bhagavānṛṣiḥ || ātodyaṃ vitudan
ślokānsatre'gāyatpracetasām

84.41

nārada uvāca || nūnaṃ sunīteḥ patidevatāyāstapaḥprabhāvasya sutasya tāṃ gatim || dṛṣṭvā'bhyupāyānapi vedavādino naivādhigantuṃ prabhavanti kiṃ nṛpāḥ

84.42

yaḥ pañcavarṣo gurudāravākśarairbhinnena yāto hṛdayena dūyatā || vanaṃ madādeśakaro'jitaṃ prabhuṃ jigāya
tadbhaktaguṇaiḥ parājitam

84.43

yaḥ kṣatrabandhurbhuvi tasyādhirūḍhamanvārurukṣeddhi varṣapūgaiḥ || ṣaṭpañcavarṣo yadahobhiralpaiḥ prasādya vaikuṇṭhamavāpa tatpadam

84.44

maitreya uvāca || etatte'bhihitaṃ sarvaṃ yatpṛṣṭo'hamiha tvayā || dhruvasyoddāmayaśasaścaritaṃ saṃmataṃ satām

84.45

dhanyaṃ yaśasyamāyuṣyaṃ puṇyaṃ
svastyayanaṃ mahat || svargyaṃ dhrauvyaṃ saumanasyaṃ praśasyamaghamarṣaṇam

84.46

śrutaitacchraddhayā'bhīkṣṇamacyutapriyaceṣṭitam || bhavedbhaktirbhagavati yathā syātkleśasaṃkṣayaḥ

84.47

mahattvamicchatāṃ tīrthaṃ śrotuḥ śīlādayo guṇāḥ || yatra tejastadicchūnāṃ māno yatra manasvinām

84.48

prayata: kīrtayetprātaḥ
samavāye dvijanmanām || sāyaṃ ca puṇyaślokasya dhruvasya caritaṃ mahat

84.49

paurṇamāsyāṃ sinīvālyāṃ dvādaśyāṃ śravaṇe'thavā || dinakṣaye vyatīpāte saṃkrame'rkadine'pi vā

84.50

śrāvayecchraddadhānānāṃ tīrthapādapadāśrayaḥ || necchaṃstatrātmanā''tmānaṃ saṃtuṣṭa iti siddhyati

84.51

jñānamajñātatattvāya yo dadyātsatpathe'mṛtam || kṛpālordīnanāthasya devāstasyānugṛhṇate

84.52

idaṃ mayā te'bhihitaṃ kurudvaha dhruvasya vikhyātaviśuddhakarmaṇaḥ
hitvā'rbhakaḥ krīḍanakāni māturgṛhaṃ ca viṣṇuṃ śaraṇaṃ jagāma

84.52.p1

iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe caturthaskandhe dvādaśo'dhyāyaḥ

Linked texts (3)