Anvitarthaprakashika 92
Anvitārthaprakāśikā 92
- Language
- Sanskrit
Contents
- 92.38 — 1 part
92.1
maitreya uvāca || bhagavānapi vaikuṇṭhaḥ sākaṃ maghavatā vibhuḥ || yannairyajñapatistuṣṭo yajñabhuk tamabhāṣata
92.2
śrībhagavānuvāca || eṣa te'kāraṣīdbhaṅgaṃ hayamedhaśatasya ha || kṣamāpayata ātmānamamuṣya kṣantumarhasi
92.3
sudhiyaḥ sādhavo loke naradeva narottamāḥ || nābhidruhyanti bhūtebhyo
yarhi nātmā kalevaram
92.4
puruṣā yadi muhyanti tvādṛśā devamāyayā || śrama eva paraṃ jāto dīrghayā vṛddhasevayā
92.5
ataḥ kāryamimaṃ
vidvānavidyākāmakarmabhiḥ || ārabdha iti naivāsminpratibuddho'nuṣajjate
92.6
asaṃsaktaḥ śarīre'sminnamunotpādite gṛhe || apatye draviṇe vā'pi
kaḥ kuryānmamatāṃ budhaḥ
92.7
ekaḥ śuddhaḥ svayaṃjyotirnirguṇo'sau guṇāśrayaḥ || sarvago'nāvṛtaḥ sākṣī nirātmā''tmanaḥ paraḥ
92.8
ya evaṃ
santamātmānamātmasthaṃ veda pūruṣaḥ || nājyate prakṛtistho'pi tadguṇaiḥ sa mayi sthitaḥ
92.9
yaḥ svadharmeṇa māṃ nityaṃ nirāśīḥ śraddhayā'nvitaḥ
bhajate śanakaistasya mano rājanprasīdati
92.10
parityaktaguṇaḥ samyagdarśano viśadāśayaḥ || śāntiṃ me samavasthānaṃ brahma kaivalyamaśnute
92.11
udāsīnamivādhyakṣaṃ dravyajñānakriyātmanām || kūṭasthamimamātmānaṃ yo vedāpnoti śobhanam
92.12
bhinnasya liṅgasya guṇapravāho dravyakriyākārakacetanātmanaḥ || dṛṣṭāsu sampatsu vipatsu sūrayo na vikriyante mayi baddhasauhṛdāḥ
92.13
samaḥ samānottamamadhyamādhamaḥ sukhai ca duḥkhe ca jitendriyāśayaḥ || mayopaklṛptākhilalokasaṃyuto vidhatsva vīrākhilalokarakṣaṇam
92.14
śreyaḥ prajāpālanameva rājño yatsāmparāyè sukṛtātṣaṣṭhamaṃśam
hartā'nyathā hṛtapuṇyaḥ prajānāmadhamatti
92.15
evaṃ dvijāgryānumatānuvṛttadharmapradhāno'nyatamo'vitāsyāḥ || hasvena kālena
gṛhopayātān draṣṭā'si siddhānanuraktalokaḥ
92.16
varaṃ ca matkaṃcana mānavendra vṛṇīṣva te'haṃ guṇaśīlayantritaḥ || nāhaṃ makhairvai sulabhastapobhiryogena vā yatsamacittavartī
92.17
maitreya uvāca || sa itthaṃ lokaguruṇā viṣvaksenena viśvajit || anuśāsita ādeśaṃ śirasā jagṛhe hareḥ
92.18
spṛśantaṃ pādayoḥ premṇā vrīḍitaṃ svena karmaṇā || śatakratuṃ pariṣvajya vidveṣaṃ visasarja ha
92.19
bhagavānatha viśvātmā pṛthunopahatāharṇaḥ || samujjihānayā bhaktyā gṛhītacaraṇāmbujaḥ
92.20
prasthānābhimukho'pyenamanugrahavilambitaḥ || paśyanpadmapalāśākṣo na pratasthe suhṛtsatām
92.21
sa ādirājo racitāñjalirhariṃ vilokituṃ nāsakadaśrulocanaḥ || na kiṃcanovāca sa bāṣpaviklavo hṛdopaguhyāmumadhādavasthitaḥ
92.22
athāvamṛjyāśrukalā vilokayannatṛptadṛggocaramāha pūruṣam || padā spṛśantaṃ kṣitimaṃsa unnate vinyastahastāgramuraṅgavidviṣaḥ
92.23
pṛthuruvāca || varānvibho
tvadvaradeśvarādbudhaḥ kathaṃ vṛṇīte guṇavikriyātmanām || ye nārakāṇāmapi santi dehināṃ tānīśa kaivalyapate vṛṇe na ca
92.24
na kāmaye nātha
tadapyahaṃ kvacinna yatra yuṣmaccaraṇāmbujāsavaḥ || mahattamāntarhṛdayānmukhacyuto vidhatsva karṇāyutameṣa me varaḥ
92.25
sa uttamaślokamahanmukhacyuto
bhavatpadāmbhojasudhākaṇānilaḥ || smṛtiṃ punarvismṛtatattvavartmanāṃ kuyogināṃ no vitaratyalaṃ varaiḥ
92.26
yaśaḥ śivaṃ suśrava āryasaṅgame yadṛcchayā
copaśṛṇoti te sakṛt || kathaṃ guṇajño viramedvinā paśuṃ śrīryatpravavreguṇasaṃgrahecchayā
92.27
atho bhaje tvā'khilapūruṣottamaṃ guṇālayaṃ padmakareva lālasaḥ
apyāvayorekapatispṛdhoḥ kalirna syātkṛtatvaccaraṇaikatānayoḥ
92.28
jagajjananyāṃ jagadīśa vaiśasaṃ syādeva yatkarmaṇi naḥ samīhitam || karoṣi
phalgvapyuru dīnatsalaḥ sva eva dhiṣṇye'bhiratasya kiṃ tayā
92.29
bhajantyatha tvāmata eva sādhavo vyudastamāyāguṇavibhramodayam || bhavatpadānusmaraṇāhate satāṃ nimittamanyadbhagavanna vidmahe
92.30
manye giraṃ te jagatāṃ vimohinīṃ varaṃ vṛṇīṣveti bhajantamāttha yat || vācā nu tantyā yadi
te jano'sitaḥ kathaṃ punaḥ karma karoti mohitaḥ
92.31
tvanmāyayā'ddhā jana īśa khaṇḍito yadanyadāśāsta ṛtātmano'budhaḥ || yathācareddhālahitaṃ
pitā svayaṃ tathā tvamevārhasi naḥ samīhitam
92.32
maitreya uvāca || ityādirājena nutaḥ sa viśvadṛk tamāha rājanmayi bhaktirastu te || diṣṭyedṛśī dhīrmayi te kṛtā yayā māyāṃ madīyāṃ tarati sma dustyajām
92.33
tattvaṃ kuru mayā''diṣṭamapramattaḥ prajāpate || madādeśakaro lokaḥ sarvatrāpnoti śobhanam
92.34
maitreya uvāca || iti vainyasya rājarṣeḥ pratinandyārthavadvacaḥ || pūjito'nugṛhītavainaṃ gantuṃ cakre'cyuto matim
92.35
devarṣipitṛgandharvasiddhacāraṇapannagāḥ || kinnarāpsaraso martyāḥ khagā bhūtānyanekaṃśaḥ
92.36
yajñeśvaradhiyā rājñā vāgvittāñjalibhaktitaḥ || sabhājitā yayuḥ sarve vaikuṇṭhānugatāstataḥ
92.37
bhagavānapi rājarṣeḥ sopādhyāyasya cācyutaḥ || haranniva mano'muṣya svadhāma pratyapadyata
92.38
adṛṣṭāya namaskṛtya nṛpaḥ saṃdarśitātmane || avyaktāya ca devānāṃ devāya svapuraṃ yayau
92.38.p1
iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe caturthaskandhe śrīviṣṇunā pṛthoryajñe'nuśāsanavarṇanaṃ nāma viṃśo'dhyāyaḥ
Linked texts (7)
- Vārāhastotra — Sanskrit
- Bhāgavatapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Bhāgavatamāhātmya — Kṛṣṇacandra, Sanskrit
- Bhāgavatabhaktiratnāvalī — Viṣṇupurī, Sanskrit
- Bhagwadbhaktiratnāvalī — Sanskrit
- Paratattvajñāna — Muralīdhara 1555, Sanskrit
- Paratattvājña — Muralīdharadāsa, Sanskrit