Pramāṇa · Search · About · API

Bhavishyapurana 3.67

Bhaviṣyapurāṇa 3.67

Language
Sanskrit

3.67.p1

brahmayājñavalkyasamvādavarṇanam

3.67.1

brahmovāca
prabhāte saṃstuto devo mūrtihetormayā purā .
yajantaṃ cāparaṃ devaṃ bhaktinamraṃ mahāmatiḥ . . 1

3.67.2

pratyakṣatvamatho gatvā rahasyaṃ proktavānmama .
ahaṃ ca kṛtavānpraśnaṃ dṛṣṭvā pratyakṣato ravim . . 2

3.67.3

vedeṣu1 ca purāṇeṣu sāṅgopāṅgeṣu gīyase .
tvamajaḥ śāśvato dhātā mahābhūtamanuttamam2 . . 3

3.67.4

pratiṣṭhitaṃ bhūtabhavyaṃ tvayi sarvamidaṃ jagat .
catvāro hyāśramā deva sarve gārhasthyamūlakāḥ . . 4

3.67.5

yajante tvāmaharaharnānāmūrtisamāśritāḥ .
pitā mātā hi sarvasya daivataṃ tvaṃ hiṃ śāśvatam . . 5

3.67.6

yajase caiva kaṃ devameva cāpi na vidmahe .
kathyatāṃ mama deveśa paraṃ kautūhalaṃ hi me . . 6

3.67.7

itthaṃ mayokto bhagavānidaṃ vacanamabravīt .
avācyametadvaktavyamātmaguhyaṃ sanātanam . . 7

3.67.8

tava bhaktimato brahmanvakṣyāmīha yathātatham .
yataḥ sūkṣmamavijñeyamavyaktamacalaṃ dhruvam . . 8

3.67.9

indriyairindriyārthaiśca sarvabhūtaiśca varjitam .
sa hyantarātmā bhūtānāṃ kṣetrajñaśceti kathyate . . 9

3.67.11

triguṇavyatirikto'sau puruṣaśceti kathyate .
hiraṇyagarbho bhagavānsaiva4 buddhiriti smṛtaḥ . . 1.67.10
mahāniti ca yogeṣu pradhānaśceti kathyate .
sāṃkhye5 ca paṭhyate śāstre nāmabhirbahubhiḥ sadā . . 11

3.67.12

viśvago viśvabhūtaśca viśvātmā viśvasambhavaḥ1 .
dhṛtaṃ caivātmakaṃ yena idaṃ trailokyamātmanā . . 12

3.67.13

aśarīraḥ śarīreṣu lipyate na ca karmabhiḥ .
mamāntarātmā tava ca ye cānye dehasaṃjñakāḥ . . 13

3.67.14

sarveṣāṃ sākṣibhūto'sau2 na karoti na lipyate .
saguṇo nirguṇo viṣṇurjñānagamyo hyasau smṛtaḥ . . 14

3.67.15

sarvataḥ pāṇipādo'sau sarvato'kṣiśiromukhaḥ .
sarvataḥ śrutiyukto'sau sarvamāvṛtya tiṣṭhati . . 15

3.67.16

viśvamūrdhā4 viśvabhujo viśvapādākṣināsikaḥ .
ekaścarati kṣetreṣu svairacārī yathāsukham . . 16

3.67.17

kṣetrāṇyasya śarīrāṇi bījaṃ cāpi śubhāśubham .
tāni vetti sa yogātmā ataḥ kṣetrajña ucyate . .
avyaktake pure śete tenā'sau puruṣaḥ smṛtaḥ . . 17

3.67.18

viśvaṃ bahuvidhaṃ jñeyaṃ sa ca sarvatra vidyate .
tasmātsa bahurūpatvādviśvarūpa iti smṛtaḥ . . 18

3.67.19

mahāpuruṣaśabdaṃ hi bibhartyeṣa sanātanaḥ .
sa tu vai vikriyāpannaḥ sṛjatyātmānamātmanā . . 19

3.67.21

ākāśātpatitaṃ toyaṃ yāti svādvantaraṃ yathā .
bhūme rasaviśeṣeṇa tathā guṇavaśāttu saḥ . . 1.67.20
eka eva yathā vāyurdehe tiṣṭhati pañcadhā .
ekatvaṃ ca pṛthaktvaṃ ca tathā tasya na saṃśayaḥ . . 21

3.67.22

sthānāntaraviśeṣeṇa yathāgnirlabhate parām .
saṃjñāṃ dāvāgrikādyeṣu tathā devo hyasau smṛtaḥ . . 22

3.67.23

yathā dīpasahasrāṇi dīpa ekaḥ prasūyate .
tathā rūpasahasrāṇi sa evaikaḥ prasūyate . . 23

3.67.24

sa yadā budhyatetmānaṃ tadā bhavati kevalaḥ .
ekatvaṃ pralaye cāsya bahutvaṃ syātpravartane . . 24

3.67.25

nityaṃ hi nāsti jagati bhūtaṃ sthāvarajaṅgamam .
ṛte1 tamekamīśānaṃ puruṣaṃ bījasaṃjñitam . . 25

3.67.26

akṣayaścāprameyadhra savargabhra sa ucyate .
tasmādavyaktamutpannaṃ triguṇaṃ sarvakāraṇam . . 26

3.67.27

avyaktāvyaktabhāvasthā yā sā prakṛtirucyate .
tāṃ yoniṃ brahmaṇo viddhi yo'sau sadasadātmakaḥ . . 27

3.67.28

nāsti tasmātparo hyanyaḥ sa pitā sa prajāpatiḥ .
ātmā mama sa vijñeyastatastaṃ pūjayāmyaham . . 28

3.67.29

svargatāścāpi ye kecittaṃ namasyanti dehinaḥ .
te tatprasādādgacchanti tenādiṣṭāḥ parāṃ gatim . . 29

3.67.31

taṃ devāścāsurāścaiva nānāmatasamāśritāḥ3 .
bhaktyā sampūjayantyādyaṃ gatiṃ caiṣāṃ dadāti saḥ . . 1.67.30
sa hi sarvagataścaiva nirguṇaścāpi kathyate .
evaṃ jñātvā tamātmānaṃ pūjayāmi sanātanam . .
bhāskaraṃ devadeveśaṃ sarvabhūteśamacyutam . . 31

3.67.32

brahmovāca
ityuktavānpurā pṛṣṭo mayā devo divākaraḥ .
pūjaya tvaṃ mahātmānaṃ tapantaṃ vipulaṃ tapaḥ . . 32

3.67.67

iti śrībhaviṣye mahāpurāṇe śatārddhasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ brāhme parvaṇi brahmayājñavalkyasaṃvāde saptamīkalpe sūryamahimavarṇanaṃ nāma saptaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ . 67

Linked texts (4)