Bhukhanda 55
Bhūkhaṇḍa 55
- Language
- Sanskrit
Contents
- 55.36 — 1 part
55.1
viṣṇuruvāca —
tasyāḥ satyavināśāya manmathaśca surādhipaḥ | prasthitau sukalāṃ tarhi satyaṃ dharmamathābravīt
55.2
paśya dharma mahāprājña manmathasyāpi ceṣṭitam | tavārthamātmanaścaiva puṇyasyāpi mahātmanaḥ
55.3
visṛjāmi mahatsthānaṃ vāsarūpaṃ sukhodayam | satyārūyaṃ sa ca viprārūyaṃ sudevārūyaṃ gṛhottamam
55.4
tameva nāśayejjñātvā kāma eṣa prasandhīḥ | dvipadrūpaḥ suduṣṭātmā asmākaṃ hi na saṃśayaḥ
55.5
patistapodhano vipraḥ satī bhāryā pativratā | susatyo bhūpatirdharmo mama gehaṃ na saṃśayaḥ
55.6
yatrāhaṃ vṛddhisaṃtuṣṭā ta(ṣṭasta)tra vāso hi te bhavet | tatra puṇyaṃ samāyāti śraddhayā saha krīḍate
55.7
kṣamā śāntisamāyuktamāyāti mama mandiram | saṃtoṣaśca damaścaiva dayā sauhṛda eva ca
55.8
prajñāyuktaḥ sa nirlobho yatrāhaṃ tatra saṃsthitaḥ | śuciprabhāvastatraiva amī vai satyabāndhavāḥ
55.9
asteyamapyahiṃsā ca titikṣā buddhireva ca | mama gehe samāyānti dhanyatāṃ śṛṇu dharmarāṭ
55.10
guruṇā ca pitṛbhyāṃ ca viṣṇurlakṣmyā samanvitaḥ | maddhehaṃ tu samāyānti devāścāgnipurogamāḥ
55.11
mokṣamārgaṃ prakāśedyo jñānaudāryasamanvitaḥ | etaiḥ sārdhaṃ vasāmyeva satīṣu dharmavatsu ca
55.12
sādhuṣveteṣu sarveṣu gṛharūpeṣu me sadā̍ | bhaktenāpi kuṭumbena vasāmyeva tvayā saha
55.13
samarthāḥ sādhurūpāste vedhasā me gṛhāḥ kṛtāḥ | saṃcarāmi mahābhāga svacchandena balīyasā
55.14
īśvaraśca jagatsvāmī triśūlī vṛṣavāhanaḥ | mama gehasvarūpeṇa vartate śivasaṃgataḥ
55.15
tadahaṃ saṃsthito yāce gṛharūpaṃ maheśvaram | sadanaṃ śaṃkarākhyaṃ me nāśitaṃ manmathena vai
55.16
viśvāmitraṃ mahātmānaṃ tapantaṃ tapa uttamam | menakāṃ hi samāśritya kāmo nāśitavānpurā
55.17
satī pativratā'halyā gautamasya priyā śubhā | satyācca cālitā tena manmathena durātmanā
55.18
munayaḥ satyadharmajñā nānāstriyaḥ pativratāḥ | saspṛhāśca kṛtāḥ sarvā dīpitāḥ kāmavahninā
55.19
durdharo duḥsahaḥ pāpī yo'tisatyeṣu niṣṭhuraḥ | māmeva paśyate nityaṃ kvaithitaḥ kutra tiṣṭhati
55.20
sa māṃ jñātvā samāyāti bāṇapāṇirdhanurdharaḥ | nāśayenmadgṛhaṃ pāpo vītihotraiśca nāmakaikaiḥ
55.21
pāpaleśāśca ye kūṭā anye pāṣaṇḍasaṃśrayāḥ | te tu buddhyā'hitāḥ sarve satyagehaṃ viśanti hi
55.23
senādhyakṣairasatyaistu cchadmanā tena sādhitaḥ | pātayenmardayeddehaṃ pāpaḥ śastrairdurātmabhiḥ 22
māmevaṃ tāḍayetmāyo mahābalamanobhavaḥ | asya rnāmnā pradagdho'haṃ śūnyatāṃ hi vrajāmi vai
55.24
nūtanaṃ gṛhamicchāmi striyaṃ satyaṃ ca bhūpatim | kṛkalasyāpi vaiśyasya priyeyaṃ śivamaṅgalā
55.25
sadgṛhaṃ sukulākhyaṃ me dagdhuṃ pāpaḥ samutthitaḥ | ayameṣa sahasrākṣaḥ kāmena sahito balī
55.26
kāmasya kāraṇātkasmātpūrvavṛttaṃ na vindati | ahalyāyāḥ prasaṅgena mandapuṃstvaṃ prajagmivān
55.27
pauruṣaṃ hi tato naṣṭaṃ satyasyaiva pradharṣaṇāt | naṣṭaḥ kāmasya doṣeṇa surarāṭ tatra saṃsthitaḥ
55.28
muktavāndāruṇaṃ śāpaṃ duḥkhena mahatā'nvitaḥ | kṛkalasya priyāmetāṃ sukalāṃ dharmacāriṇīm
eṣa hartuṃ sahasrākṣa udyataḥ kāmasaṃyuta̍ḥ
55.29
kathametena indreṇa na prayāti tathā kuru | dharmarāja mahāprājña bhavānmatimatāṃ varaḥ
55.30
dharmarāja uvāca —
ūnaṃ tejaḥ kariṣyāmi kāmasya maraṇaṃ tathā | upāyaḥ sa mayā dṛṣṭo yenādyaiva vinaśyati
55.31
prayātveṣā mahāprajñā śakunīrūpadhāriṇī | bharturāgamanaṃ puṇyaṃ śabdenā''khyātu vai yataḥ
55.32
śakunasya prabhāvena bhartuścā''gamanena ca | hṛṣṭā puṣṭā'bhaviṣyatsā sthiracittā na saṃśayaḥ
55.33
prajñā ca preṣitā tena gatā sā sukalāgṛham | prakurvatī mahacchabdaṃ dṛṣṭaṃ daivajñameva ca
55.34
[✱pūjitā mānitā puṇyā dhūpagandhādibhistadā | brāhmaṇaṃ pṛcchatī jñānaṃ kaṃdaiṣyati patirmama]
55.35
brāhmaṇa uvāca—
bhartuścā''gamanaṃ bhadre tavaivaṃ vadati dhruvaṃ | dinānāṃ saptaikātpūrvamāgamiṣyati nānyathā
55.36
ityevamākarṇya sumaṅgalaṃ vacaḥ praharṣayuktā sahasā babhūva
dharmajñamekaṃ suguṇaṃ ca kāntaṃ kṛtapratiṣṭhaṃ hi samāgataṃ tam
55.36.p1
iti śrīmahāpurāṇe pādme dvitīye bhūmikhaṇḍe venopākhyāne sukulācarite ṣaṭpañcāśattamo'dhyāyaḥ || 56
Linked texts (2)
- Padmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Bhūmikhaṇḍa — Sanskrit