Pramāṇa · Search · About · API

Bhukhanda 58

Bhūkhaṇḍa 58

Language
Sanskrit

58.1

viṣṇuruvāca—
kṛkalaḥ sarvatīrthāni sādhayitvā gṛhaṃ prati | prasthitaḥ sārthavāhena mahānandasamanvitaḥ

58.2

evaṃ cintayate nityaṃ saṃsāraḥ saphalo mama | svarge prayānti te sarve pitaro mama nānyathā

58.3

tāvatpratyakṣarūpeṇa baddhvā tasya pitāmahān(ham) | puratastasya saṃbrūte na hi te puṇyamuttamam

58.5

[※divyarūpo mahākāyaḥ kṛkalaṃ vākyamabravīt | 'tīrthayātrāphalaṃ nāsti śrama eva vṛthā kṛtaḥ] 4
[svayaṃ saṃtoṣamāyāti na hi te puṇyamuttamam] | evaṃ śrutvā tadā vaiśyaḥ kṛkalo duḥkhapīḍitaḥ

58.6

bhavānko vā vadatyevaṃ kasmādbaddhaḥ pitāmahaḥ | kena doṣaprabhāvena tanme tvaṃ kāraṇaṃ vada

58.7

kasmāttīrthaphalaṃ nāsti mama yātrā kathaṃ na hi | sarvamevaṃ samācakṣva yadi jānāsi saṃsphuṭam

58.9

dharma uvāca—
vinītāṃ vimalāṃ puṇyāṃ bhāryāṃ tyaktvā prayāti yaḥ| tasya puṇyatamaṃ sarvaṃ vṛthā bhavati nānyathā 8
dharmācāraparāṃ puṇyāṃ sādhuvrataparāyaṇām | pativrataparāṃ bhāryā suguṇāṃ puṇyavatsalām

58.10

tāmevāpi parityajya dharmakāryaṃ prayāti yaḥ | vṛthā tasya kṛtaḥ sarvo dharmo bhavati nānyathā

58.11

sarvācāraparā dhanyā dharmasādhanatatparā | satīvrataratā nityaṃ sarvajñā jñānavatsalā

58.12

evaṃguṇā bhavedbhāryā yasya puṇyā mahāsatī | tasya gehe sadā devāstiṣṭhanti ca mahaujasaḥ

58.14

pitaro gehamadhyasthā yaśo vāñchanti tasya ca | gaṅgādyāḥ saritaḥ puṇyāḥ sāgarāstatra nānyathā
[※puṇyā satī yasya gehe vartate satyatatparā | tatra yajñāśca gāvaśca ṛṣayastatra nānyathā]

58.16

tatra sarvāṇi tīrthāni puṇyāni vividhāni ca | bhāryāyogena tiṣṭhanti sarvāṇyetāni nānyathā 15
puṇyabhāryāprayogeṇa sugārhasthyaṃ prajāyate | [gārhasthyātparamo dharmo dvitīyo nāsti bhūtale

58.17

gṛhasthasya gṛhaḥ puṇyaḥ satyapuṇyasamanvitaḥ | sarvatīrthamayo vaiśya sarvadevasamanvitaḥ]

58.18

gārhasthyaṃ ca samāśritya sarve jīvanti ttvataḥ | tādṛśaṃ naiva paśyāmi hyanyamāśramamuttamam

58.19

matrāgnihotraṃ devāśca sarve dharmāḥ sanātanāḥ | dānācārāḥ pravartante yasya puṃsaśca vai gṛhe

58.20

evaṃ yo bhāryayā hīnastasya gehaṃ vanāyate | yajñāścaiva na sidhyanti dānāni vividhāni ca

58.22

bhāryāhīnasya puṃso'pi na sidhyati mahāvratam | dharmakarmāṇi sarvāṇi puṇyāni vividhāni ca 21
nāsti bhāryāsamāṃ tīrthaṃ dharmasādhanahetave | śṛṇuṣva tvaṃ gṛhasthasya nānyo dharmo jagattraye

58.23

yatra bhāryā gṛhaṃ tatra puruṣasyāpi nānyathā | grāme vā'pyathavā'raṇye sarvadharmasya sādhanam

58.26

nāsti bhāryāsamāṃ tīrthaṃ nāsti bhāryāsamaṃ sukham | nāsti bhāryāsamaṃ puṇyaṃ tāraṇāya hitāya ca
dharmayuktāṃ satīṃ bhāryā tyaktvā yāti narādhamaḥ | gṛhadharmaṃ parityajya kā''ste dharmasya te phalam
tayā vinā yadā tīrthe śrāddhaṃ dānaṃ kṛtaṃ tvayā | tena doṣeṇa vai baddhāstava pūrvapitāmahāḥ

58.27

bhavāṃścaurastvamī caurā yaiśca bhuktaṃ ca lolupaiḥ | tvayā dattasya śrāddhasya annamevaṃ tayā vinā

58.28

suputraḥ śraddhayopetaḥ śrāddhadānaṃ dadāti yaḥ | bhāryādattena piṇḍena tasya puṇyaṃ vadāmyaham

58.29

yathā'mṛtasya pānena pitṛṇāṃ tṛptirjāyate | pitṝṇāṃ nātra saṃdehaḥ satyaṃ satyaṃ vadāmyaham

58.30

gārhasthyasya ca dharmasya bhāryā bhavati svāminī | tvayaiva tāṃ vinā mūḍha caurakarma kṛtaṃ vṛthā

58.31

amī pitāmahāścaurā yaiśca bhuktaṃ tayā vinā | bhāryā pacati caivānnaṃ svahastenāmṛtopamam

58.32

tadannameva bhuñjanti pitaro hṛṣṭamānasāḥ | tenaiva tṛptimāyānti saṃtuṣṭāśca bhavanti te

58.33

tasmādbhāryāṃ vinā dharmaḥ puruṣāṇāṃ na sidhyati | [ nāsti bhāryāsabhaṃ tīrthaṃ supuṃsāṃ gatidāyakam]
bhāryā vinā hi yo dharmaḥ sa eva viphalo bhavet

Linked texts (2)